Makki · 22 ayat
Al-Burooj
Vertaling: Sofyan S. Siregar
بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
وَٱلسَّمَآءِ ذَاتِ ٱلْبُرُوجِ
Bij de hemel en zijn sterrenstelsels.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
Het oordeel over de uitleg van Zijn uitspraak, de Verhevene — verheven is Zijn lof en geheiligd zijn Zijn namen: وَالسَّمَاءِ ذَاتِ الْبُرُوجِ ("Bij de hemel met zijn sterrenbeelden") (1).
Abū Jaʿfar, moge Allah hem barmhartig zijn, zei: Zijn uitspraak وَالسَّمَاءِ ذَاتِ الْبُرُوجِ — Allah, verheven is Zijn lof, zwoer bij de hemel met de burūj (sterrenbeelden/torens).
وَٱلْيَوْمِ ٱلْمَوْعُودِ
Bij de aangezegde Dag.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
Zijn woord: وَالْيَوْمِ الْمَوْعُودِ ("En bij de beloofde Dag"). De Verhevene, wiens lof wordt vermeld, zegt: En Ik zweer bij de Dag die Ik aan Mijn dienaren heb beloofd voor de uitspraak van het oordeel tussen hen, en dat is de Dag der Opstanding.
وَشَاهِدٍۢ وَمَشْهُودٍۢ
Bij de getuige en waarvan getuigd wordt.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
En Zijn uitspraak: ( وَشَاهِدٍ وَمَشْهُودٍ — "en bij een getuige en een betuigde"). De geleerden van de uitleg (ahl al-taʾwīl) verschilden van mening over de betekenis daarvan. Sommigen zeiden: de betekenis daarvan is: en Ik zweer bij een getuige — zij zeiden: dat is de vrijdag — en bij een betuigde — zij zeiden: dat is de dag van ʿArafa.
قُتِلَ أَصْحَٰبُ ٱلْأُخْدُودِ
Verdoemd zijn de gravers van de kuil.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
En Zijn uitspraak: ( قُتِلَ أَصْحَابُ الأخْدُودِ ) [Vervloekt zijn de lieden van de greppel] betekent: vervloekt zijn de lieden van de greppel (al-ukhdūd). Sommigen zeiden: de betekenis van Zijn uitspraak ( قُتِلَ أَصْحَابُ الأخْدُودِ ) is een bericht van Allah over het Vuur, namelijk dat het hen heeft gedood.
ٱلنَّارِ ذَاتِ ٱلْوَقُودِ
Van het vuur met zijn brandhout.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
En Zijn uitspraak: النَّارِ ذَاتِ الْوَقُودِ (Het vuur, voorzien van brandstof) (85:5). Zijn woord "het vuur" (al-nār) is een bijstelling (badal) bij "de greppel" (al-ukhdūd), en daarom staat het in de genitief. Het was toegestaan om het als bijstelling daarop te laten terugslaan terwijl het er iets anders dan is, omdat het zich daarin bevond; het was als het ware, omdat het zich daarin …
إِذْ هُمْ عَلَيْهَا قُعُودٌۭ
Toen zij er omheen zaten.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
De uitleg van Zijn woord, de Verhevene: إِذْ هُمْ عَلَيْهَا قُعُودٌ ("Toen zij erbij gezeten waren") (85:6)
De Verhevene, wiens lof wordt vermeld, zegt: het Vuur, vol brandstof, toen deze ongelovigen (kuffār) van de Lieden van de Gracht (aṣḥāb al-ukhdūd) erop waren — dat wil zeggen: bij het Vuur. Hij zei dus "erop" (ʿalayhā), terwijl de betekenis is dat zij gezeten waren op de rand van de …
وَهُمْ عَلَىٰ مَا يَفْعَلُونَ بِٱلْمُؤْمِنِينَ شُهُودٌۭ
En zij getuige waren van wat zij de gelovigen aandeden.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
En Zijn uitspraak: وَهُمْ عَلَى مَا يَفْعَلُونَ بِالْمُؤْمِنِينَ شُهُودٌ ("en zij waren getuigen van wat zij de gelovigen aandeden"). Dat betekent: aanwezig.
En overeenkomstig hetgeen wij daarover gezegd hebben, hebben de uitleggers (ahl al-taʾwīl) gesproken.
وَمَا نَقَمُوا۟ مِنْهُمْ إِلَّآ أَن يُؤْمِنُوا۟ بِٱللَّهِ ٱلْعَزِيزِ ٱلْحَمِيدِ
En zij wreekten zich alleen op hen omdat zij geloofden in Allah, de Geweldige, de Geprezene.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
Zijn uitspraak: وَمَا نَقَمُوا مِنْهُمْ إِلا أَنْ يُؤْمِنُوا بِاللَّهِ ("En zij koesterden geen wrok tegen hen anders dan dat zij in Allah geloofden"). Hij, verheven is Zijn vermelding, zegt: en deze ongelovigen (kuffār) die de gelovige mannen en vrouwen met het vuur op de proef stelden, vonden bij de gelovigen niets [verwerpelijks], noch deden zij hun aan wat zij aandeden om enige reden, …
ٱلَّذِى لَهُۥ مُلْكُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضِ ۚ وَٱللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَىْءٍۢ شَهِيدٌ
Degene Die de heerschappij over de hemelen en de aarde heeft. En Allah is Getuige over alle zaken.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
De uitspraak over de uitleg van Zijn woord, verheven is Hij: الَّذِي لَهُ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ وَاللَّهُ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ شَهِيدٌ ("Hij aan Wie de heerschappij over de hemelen en de aarde toebehoort; en Allah is van alle dingen getuige") (9).
إِنَّ ٱلَّذِينَ فَتَنُوا۟ ٱلْمُؤْمِنِينَ وَٱلْمُؤْمِنَٰتِ ثُمَّ لَمْ يَتُوبُوا۟ فَلَهُمْ عَذَابُ جَهَنَّمَ وَلَهُمْ عَذَابُ ٱلْحَرِيقِ
Voorwaar, degenen die de gelovige mannen en vrouwen bestraften en daarna geen berouw toonden, voor hen is de bestraffing van de Hel en voor hen is de verbrandende bestraffing.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
En Zijn uitspraak: إِنَّ الَّذِينَ فَتَنُوا الْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِنَاتِ ("Voorwaar, zij die de gelovige mannen en de gelovige vrouwen op de proef stelden"). Hij zegt: voorwaar, zij die de gelovige mannen en de gelovige vrouwen om wille van Allah beproefden, door hen te kwellen en hen met het vuur te verbranden.
إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ وَعَمِلُوا۟ ٱلصَّٰلِحَٰتِ لَهُمْ جَنَّٰتٌۭ تَجْرِى مِن تَحْتِهَا ٱلْأَنْهَٰرُ ۚ ذَٰلِكَ ٱلْفَوْزُ ٱلْكَبِيرُ
Voorwaar, degenen die geloven en goede daden verrichten, voor hen is het Paradijs waar de rivieren onder door stromen. Dat is de grote overwinning.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
Uiteenzetting van de uitleg van Zijn, de Verhevene, uitspraak: إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ لَهُمْ جَنَّاتٌ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الأَنْهَارُ ذَلِكَ الْفَوْزُ الْكَبِيرُ ("Voorwaar, degenen die geloven en goede werken verrichten, voor hen zijn er tuinen waar de rivieren onderdoor stromen; dat is de grote triomf") (11).
إِنَّ بَطْشَ رَبِّكَ لَشَدِيدٌ
Voorwaar, de greep ven jouw Heer is zeker hard.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
Zijn woord: إِنَّ بَطْشَ رَبِّكَ لَشَدِيدٌ ("Voorwaar, de greep van uw Heer is hevig"). De Verhevene, wiens lof verheven is, zegt tot Zijn profeet Muḥammad — Allah's zegen en vrede zij met hem: voorwaar, de greep van uw Heer, o Muḥammad, tegen wie Hij van Zijn schepselen grijpt — en dat is Zijn wraak tegen wie Hij wraak neemt — is hevig. En dit is een waarschuwing van Allah aan het volk van …
إِنَّهُۥ هُوَ يُبْدِئُ وَيُعِيدُ
Voorwaar, Hij is het die schept en doet herleven.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
Uiteenzetting van de uitleg van Zijn woord, de Verhevene: إِنَّهُ هُوَ يُبْدِئُ وَيُعِيدُ (13) ("Voorwaar, Hij is het die [de schepping] begint en herhaalt (13)").
De exegeten (ahl al-taʾwīl) verschilden van mening over de betekenis van Zijn woord: إِنَّهُ هُوَ يُبْدِئُ وَيُعِيدُ ("Voorwaar, Hij is het die begint en herhaalt"). Sommigen van hen zeiden: de betekenis daarvan is: voorwaar, …
وَهُوَ ٱلْغَفُورُ ٱلْوَدُودُ
Hij is de Vergevensgezinde, de Liefdevolle.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
Zijn woord: وَهُوَ الْغَفُورُ الْوَدُودُ ("En Hij is de Vergevingsgezinde, de Liefdevolle"). Allah, verheven is Zijn vermelding, zegt: en Hij is de Bezitter van vergeving voor wie zich van zijn zonden tot Hem berouwvol wendt, en de Bezitter van liefde voor hem.
ذُو ٱلْعَرْشِ ٱلْمَجِيدُ
Bezitter van de Troon, de Meest Vrijgevige.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
Zijn uitspraak: ذُو الْعَرْشِ الْمَجِيدُ ("Heer van de glorieuze Troon"). De Verhevene, wiens vermelding verheven is, zegt: de Heer van de edelmoedige Troon.
En in overeenstemming met wat wij hierover gezegd hebben, hebben de geleerden van de uitleg (ahl al-taʾwīl) gesproken.
فَعَّالٌۭ لِّمَا يُرِيدُ
Uitvoerder van wat Hij wil.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
Zijn uitspraak: فَعَّالٌ لِمَا يُرِيدُ ("Hij doet wat Hij wil"). Hij zegt: Hij is veelvuldig vergevend (ghaffār) voor de zonden van wie Hij wil van Zijn dienaren, wanneer deze zich daarvan bekeert en ervan terugkeert; en Hij bestraft wie erin volhardt en erbij blijft. Geen verhinderaar weerhoudt Hem van een daad die Hij wil verrichten, en geen beletsel staat tussen Hem en dat in; want aan Hem …
هَلْ أَتَىٰكَ حَدِيثُ ٱلْجُنُودِ
Heeft het bericht van de legers jou bereikt?
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
Zijn woord: هَلْ أَتَاكَ حَدِيثُ الْجُنُودِ ("Heeft het bericht van de legerscharen jou bereikt?"). Allah, verheven is Zijn vermelding, zegt tot Zijn profeet Mohammed ﷺ: heeft jou, o Mohammed, het bericht bereikt van de legerscharen die zich tegen Allah en Zijn boodschapper schaarden met hun kwelling en hun wandaden? Hij zegt: dat heeft jou bereikt en jij hebt het gekend. Verdraag dus geduldig …
فِرْعَوْنَ وَثَمُودَ
Van Fir'aun en de Tsamôed?
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
Hij zei: فِرْعَوْنَ وَثَمُودَ ("Farao en Thamūd"). Hij zegt: "Farao", en volstond met diens vermelding, aangezien hij de aanvoerder van zijn leger was, als vermelding van zijn leger en zijn volgelingen. De betekenis van de uitdrukking is namelijk: Is het bericht van de legerscharen tot jou gekomen — van Farao en zijn volk, en Thamūd? En "Farao" (firʿawn) staat in de genitief (khafḍ) als …
بَلِ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ فِى تَكْذِيبٍۢ
Degenen die niet geloven gaan zelfs door met loochenen.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
Uitleg van de uitspraak van de Verhevene: بَلِ الَّذِينَ كَفَرُوا فِي تَكْذِيبٍ (Maar zij die ongelovig zijn, verkeren in loochening) (85:19).
De Verhevene, wiens gedachtenis verheven is, zegt: het is met deze lieden, die de dreiging van Allah loochenen, niet zo dat er geen berichten tot hen gekomen zijn over de volkeren vóór hen die de boodschappers van Allah loochenden — zoals Farao en zijn …
وَٱللَّهُ مِن وَرَآئِهِم مُّحِيطٌۢ
En Allah omsingelt hen van achteren.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
( وَاللَّهُ مِنْ وَرَائِهِمْ مُحِيطٌ — "En Allah omvat hen van achteren") — omvattend met hun daden, ze tellend, niets daarvan blijft voor Hem verborgen, en Hij zal hen voor alles daarvan vergelden.
بَلْ هُوَ قُرْءَانٌۭ مَّجِيدٌۭ
Het is zelfs een glorierijke Koran.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
Zijn woord: بَلْ هُوَ قُرْآنٌ مَجِيدٌ ("Nee, het is een verheven Qurʾān"). Hij zegt — als loochening van Zijnentwege, verheven is Zijn lof, jegens hen die over de Qurʾān beweerden dat het poëzie en rijmproza (sajʿ) is —: dat is niet zo; nee, het is een edele Qurʾān (qurʾān karīm).
فِى لَوْحٍۢ مَّحْفُوظٍۭ
In de Lauhoelmahfôezh.
Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst
Zijn uitspraak: فِي لَوْحٍ مَحْفُوظٍ ("op een welbewaarde tafel"). De Verhevene, wiens vermelding verheven is, zegt: het is een edele Qurʾān, vastgelegd op een welbewaarde tafel (lawḥ maḥfūẓ).
De koranlezers (qurrāʾ) verschilden over de lezing van Zijn uitspraak مَحْفُوظٍ . Diegenen onder de mensen van de Ḥijāz die dit zo lazen — Abū Jaʿfar de lezer en Ibn Kathīr — en diegenen onder de …