Tabari (1 passage)

1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

   En Zijn uitspraak: إِلا مَنْ تَوَلَّى وَكَفَرَ ("behalve wie zich afkeert en ongelovig is") kan op twee manieren worden begrepen. De eerste daarvan: vermaan dan jouw volk, o Mohammed, behalve degene onder hen die zich van jou afkeert en de tekenen van Allah de rug toekeert en daarmee ongelovig (kāfir) wordt. In dat geval is Zijn woord "behalve" (illā) een uitzondering op degenen op wie de vermaning betrekking had, ook al worden zij niet uitdrukkelijk genoemd. Het is zoals men zegt: "Die-en-die kwam langs en riep allen op, behalve wie geen gehoor te verwachten is", in de betekenis: "hij riep de mensen op, behalve wie geen gehoor te verwachten is."

   De tweede manier: dat men Zijn woord إِلا مَنْ تَوَلَّى وَكَفَرَ ("behalve wie zich afkeert en ongelovig is") losmaakt van wat eraan voorafgaat. De betekenis van de uitspraak is dan: jij hebt geen macht over hen — alleen wie zich afkeert en ongelovig is, hém zal Allah bestraffen. Zo wordt de losgemaakte (onderbroken) uitzondering getoetst: men beproeft haar door te kijken of het woord "inna" ("voorwaar") er goed bij past. Past het er goed bij, dan is het een losgemaakte (onderbroken) uitzondering; past het er niet goed bij, dan is het een correcte, verbonden uitzondering. Zoals de uitspraak van iemand die zegt: "Het volk vertrok, behalve Zayd" — hier is het niet juist om "inna" toe te voegen, omdat het een correcte uitzondering is.

   Toon originele Arabische tekst

   وقوله: ( إِلا مَنْ تَوَلَّى وَكَفَرَ ) يتوجَّه لوجهين: أحدهما: فذكر قومك يا محمد، إلا من تولى منهم عنك، وأعرض عن آيات الله فكفر، فيكون قوله " إلا " استثناء من الذين كان التذكير عليهم، وإن لم يذكروا، كما يقال: مضى فلان، فدعا إلا من لا تُرْجَى إجابته، بمعنى: فدعا الناس إلا من لا ترجى إجابته. والوجه الثاني: أن يجعل قوله: ( إِلا مَنْ تَوَلَّى وَكَفَرَ ) منقطعا عما قبله، فيكون معنى الكلام حينئذ لست عليهم بمسيطر، إلا من تولى وكفر، يعذّبه الله، وكذلك الاستثناء المنقطع يمتحن بأن يحسن معه إنّ، فإذا حسنت معه كان منقطعا، وإذا لم تحسن كان استثناء متصلا صحيحا، كقول القائل: سار القوم إلا زيدا، ولا يصلح دخول إن هاهنا لأنه استثناء صحيح.