Tabari
Terug naar surah 87, ayah 5

Tafseer van De Allerhoogste · Al-A'laa · 87:5

فَجَعَلَهُۥ غُثَآءً أَحْوَىٰ

En het daarna dor (en) zwart maakt.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    En zijn woord: ( فَجَعَلَهُ غُثَاءً أَحْوَى ) "en het toen tot donkerbruin afval maakte". De Verhevene, wiens vermelding hoog is, zegt: en Hij maakte dat weidegras tot ghuthāʾ, dat is wat van de planten verdord en uitgedroogd is, zodat de wind ermee wegvoer. Wat hier ermee bedoeld wordt is dat Hij het tot verdord, uitgedroogd materiaal maakte dat naar de ḥuwwa neigde, en dat is het zwart na het wit of het groen, vanwege de hevigheid van de droogte.

    En overeenkomstig met wat wij daarover gezegd hebben, hebben de uitleggers gesproken.

    * Vermelding van wie dat zei:

    ʿAlī heeft mij verteld, hij zei: Abū Ṣāliḥ heeft ons verteld, hij zei: Muʿāwiya heeft mij verteld, op gezag van ʿAlī, op gezag van Ibn ʿAbbās, over zijn woord: ( غُثَاءً أَحْوَى ) "donkerbruin afval", hij zegt: verdord en verkleurd.

    Muḥammad ibn ʿAmr heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: ʿĪsā heeft ons verteld; en al-Ḥārith heeft mij verteld, hij zei: al-Ḥasan heeft ons verteld, hij zei: Waraqāʾ heeft ons verteld, beiden op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, over zijn woord: ( غُثَاءً أَحْوَى ) "donkerbruin afval", hij zei: het afval van de stroomvloed, donkerbruin, hij zei: zwart.

    Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, over zijn woord: ( غُثَاءً أَحْوَى ) "donkerbruin afval", hij zei: het wordt droog na groen geweest te zijn.

    Yūnus heeft mij verteld, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Ibn Zayd zei, over zijn woord: ( فَجَعَلَهُ غُثَاءً أَحْوَى ) "en het toen tot donkerbruin afval maakte", hij zei: het was groente en groene plant, daarna verwelkte het en droogde uit, en werd het donkerbruin afval dat de winden en de stroomvloeden meevoeren. En sommige geleerden van de taal van de Arabieren waren van mening dat dit behoort tot het achtergeplaatste waarvan de betekenis vooropplaatsing is, en dat de betekenis van de uitspraak is: en Hij die het weidegras heeft voortgebracht, donkerbruin, dat wil zeggen groen neigend naar het zwart, maakte het daarna tot afval. En hij onderbouwt dat met de woorden van Dhū al-Rumma:

    Donkergroen, met een witte vlek in het midden, beregend door de Sharaṭ-sterren, waarop de regens neerstroomden en de bloemknoppen het omzoomden.

    En deze uitspraak, hoewel niet te ontkennen valt dat de Arabieren wat fel groen is van de planten soms "zwart" noemen, is naar mijn mening onjuist, in tegenstelling tot de uitleg van de uitleggers, omdat men slechts zijn toevlucht neemt tot het verklaren van de betekenis van een woord door vooropplaatsing en achterplaatsing wanneer het geen begrijpelijke betekenis heeft behalve door verplaatsing van zijn positie. Maar wanneer het op zijn plaats een geldige betekenis heeft, is er geen reden om naar een gekunstelde verklaring van zijn betekenis te zoeken door vooropplaatsing en achterplaatsing.

    Toon originele Arabische tekst
    وقوله: ( فَجَعَلَهُ غُثَاءً أَحْوَى ) يقول تعالى ذكره: فجعل ذلك المرعى غُثاء، وهو ما جفّ من النبات ويبس، فطارت به الريح؛ وإنما عُني به هاهنا أنه جعله هشيمًا يابسًا متغيرًا إلى الحُوَّة، وهي السواد من بعد البياض أو الخضْرة، من شدّة اليبس. وبنحو الذي قلنا في ذلك قال أهل التأويل. * ذكر من قال ذلك: حدثني عليّ، قال: ثنا أبو صالح، قال: ثني معاوية، عن عليّ، عن ابن عباس، في قوله: ( غُثَاءً أَحْوَى ) يقول: هشيمًا متغيرًا حدثني محمد بن عمرو، قال: ثنا أبو عاصم، قال: ثنا عيسى؛ وحدثني الحارث، قال: ثنا الحسن، قال: ثنا ورقاء، جميعا عن ابن أبي نجيح، عن مجاهد، قوله: ( غُثَاءً أَحْوَى ) قال: غثاء السيل أحوى، قال: أسود . حدثنا بشر، قال: ثنا يزيد، قال ثنا سعيد، عن قتادة، في قوله: ( غُثَاءً أَحْوَى ) قال: يعود يبسًا بعد خُضرة . حدثني يونس، قال: أخبرنا ابن وهب، قال: قال ابن زيد، في قوله: ( فَجَعَلَهُ غُثَاءً أَحْوَى ) قال: كان بقلا ونباتًا أخضر، ثم هاج فيبُس، فصار غُثاء أحوى تذهب به الرياح والسيول. وكان بعض أهل العلم بكلام العرب يرى أن ذلك من المؤخَّر الذي معناه التقديم، وأن معنى الكلام: والذي أخرج المرعى أحوى: أي أخضر إلى السواد، فجعله غثاء بعد ذلك، ويعتلّ لقوله ذلك بقول ذي الرُّمة: حَــوَّاءُ قَرْحـاءُ أشْـراطِيَّةٌ وَكَـفَتْ فِيهَــا الذِّهَــابُ وَحَفَّتْهَـا الْـبَرَاعِيمُ (4) وهذا القول وإن كان غير مدفوع أن يكون ما اشتدّت خضرته من النبات، قد تسميه العرب أسود، غير صواب عندي بخلافه تأويل أهل التأويل في أن الحرف إنما يحتال لمعناه المخرج بالتقديم والتأخير إذا لم يكن له وجه مفهوم إلا بتقديمه عن موضعه، أو تأخيره، فأما وله في موضعه وجه صحيح فلا وجه لطلب الاحتيال لمعناه بالتقديم والتأخير. ------------------ الهوامش : (4) البيت لذي الرمة ( ديوانه : 573 ) وأنشده أبو عبيدة في مجاز القرآن ( 186 ) قال : { فجعله غثاء أحوى } هيجه حتى يبس ، فجعله أسود من احتراقه . غثاء : هشيما . وهو في موضع آخر من شدة خضرته وكثرة مائه يقال له : أحوى ؛ قال ذو الرمة : " قرحاء حواء ... " البيت . وفي ( اللسان : قرح ) وروضة قرحاء : في وسطها نورًا أبيض . قال ذو الرمة يصف روضة : " حواء قرحاء .... " البيت " . وقيل القرحاء : التي بدا نبتها : وفي ( اللسان : شرط ) وروضة أشراطية : مطرت بالشرطين ، قال ذو الرمة يصف روضة " قرحاء حواء أشراطية ... " يعني : روضة مطرت بنوء الشرطين ( وهما نجمان من برج الحمل ، يقال لهما قرن الحمل . ( اللسان : شرط ) . قال : وإنما قال : قرحاء ؛ لأن في وسطها نوارة بيضاء ، وقال : حواء : لخضرة نباتها . وفي ( اللسان : ذهب ) والذهبة ، بالكسر : المطرة . وقيل : المطرة : الضعيفة . وقيل : الجود ( بالفتح ) . والجمع : ذهاب . قال ذو الرمة يصف روضة : " حواء قرحاء ... " البيت . ا هـ . وفي ( اللسان : برعم ) البرعم والبرعوم والبرعومة ( بضم أولها ) كله : كم ثمر الشجر والنور . وقيل : زهرة الشجرة ، ونور النبت ، قبل أن يتفتح . وبرعمت الشجرة فهي مبرعمة . وتبرعمت : أخرجت برعمتها . قال : وفسر مؤرج قول ذي الرمة : * فيهـا الذهـاب وحفتهـا البراعيم * فقال : هي رمال فيها دارات تنبت البقل . ا هـ .