Tabari
Terug naar surah 86, ayah 8

Tafseer van De Nachtkomeling · At-Taariq · 86:8

إِنَّهُۥ عَلَىٰ رَجْعِهِۦ لَقَادِرٌۭ

Voorwaar, Hij heeft zeker macht over zijn terugkeer.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    Zijn uitspraak: إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ (Voorwaar, Hij is in staat hem terug te brengen). De Verhevene, wiens gedachtenis verheven is, zegt: voorwaar, Degene die u, o mensen, geschapen heeft uit dit gutsende water en u tot een welgevormd mensenwezen gemaakt heeft, nadat u uitgestort water was, Hij is bij machte hem terug te brengen.

    De mensen van de uitleg (ahl al-taʾwīl) zijn van mening verschild over de letter hāʾ in Zijn uitspraak: عَلَى رَجْعِهِ (om hem terug te brengen), waarop deze terugslaat. Sommigen van hen zeiden: deze slaat terug op het water. Zij zeiden: de betekenis van de uitspraak is: voorwaar, Allah is bij machte (لَقَادِرٌ) om de zaaddruppel terug te brengen naar de plaats waaruit zij naar buiten kwam.

    * Vermelding van wie dat gezegd heeft:

    Yaʿqūb heeft mij verteld, hij zei: Ibn ʿUlayya heeft ons verteld, op gezag van Abū Rajāʾ, op gezag van ʿIkrima, over Zijn uitspraak: إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ — hij zei: voorwaar, Hij is bij machte om het terug te brengen in zijn lendenen.

    Ibn al-Muthannā heeft ons verteld, hij zei: Abū al-Nuʿmān al-Ḥakam ibn ʿAbd Allāh heeft ons verteld, hij zei: Shuʿba heeft ons verteld, op gezag van Abū Rajāʾ, op gezag van ʿIkrima, over Zijn uitspraak: إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ — hij zei: naar de lendenen.

    ʿUbayd ibn Ismāʿīl al-Hubārī heeft mij verteld, hij zei: ʿAbd al-Raḥmān ibn Muḥammad al-Muḥāribī heeft ons verteld, op gezag van Layth, op gezag van Mujāhid, over Zijn uitspraak: إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ — hij zei: dat Hij het water terugbrengt in de urinebuis.

    Naṣr ibn ʿAbd al-Raḥmān al-Awdī al-Washshāʾ heeft mij verteld, hij zei: Abū Qaṭan ʿAmr ibn al-Haytham heeft ons verteld, op gezag van Warqāʾ, op gezag van ʿAbd Allāh ibn Abī Najīḥ, op gezag van ʿAbd Allāh ibn Abī Bakr, op gezag van Mujāhid, over Zijn uitspraak: إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ — hij zei: om de zaaddruppel terug te brengen in de urinebuis.

    Muḥammad ibn ʿAmr heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: ʿĪsā heeft ons verteld; en al-Ḥārith heeft mij verteld, hij zei: al-Ḥasan heeft ons verteld, hij zei: Warqāʾ heeft ons verteld — beiden op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, Zijn uitspraak: إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ — hij zei: in de urinebuis.

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mihrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Layth, op gezag van Mujāhid: إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ — hij zei: het terugbrengen ervan in de urinebuis.

    Anderen zeiden: nee, de betekenis daarvan is veeleer: voorwaar, Hij is bij machte om de mens terug te brengen tot water, zoals hij was voordat Hij hem daaruit schiep.

    * Vermelding van wie dat gezegd heeft:

    Mij is overgeleverd op gezag van al-Ḥusayn, hij zei: ik hoorde Abū Muʿādh zeggen: ʿUbayd heeft ons verteld, hij zei: ik hoorde al-Ḍaḥḥāk zeggen over Zijn uitspraak: إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ — als Ik wil, breng Ik hem terug zoals Ik hem uit water geschapen heb.

    Anderen zeiden: nee, de betekenis daarvan is veeleer: voorwaar, Hij is bij machte om dat water vast te houden.

    * Vermelding van wie dat gezegd heeft:

    Yūnus heeft mij verteld, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Ibn Zayd zei over Zijn uitspraak: إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ — hij zei: Hij is bij machte om dat water terug te houden, zodat het niet naar buiten komt; zoals Hij in staat was om daaruit te scheppen wat Hij schiep, is Hij in staat om het terug te brengen.

    Anderen zeiden: nee, de betekenis daarvan is veeleer dat Hij in staat is om de mens terug te brengen van de toestand van ouderdom naar de toestand van de jeugd.

    * Vermelding van wie dat gezegd heeft:

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Yaḥyā ibn Wāḍiḥ heeft ons verteld, hij zei: al-Ḥusayn heeft ons verteld, op gezag van Muqātil ibn Ḥayyān, op gezag van al-Ḍaḥḥāk, hij zei: ik hoorde hem zeggen over Zijn uitspraak: إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ — Hij zegt: als Ik wil, breng Ik hem terug van de ouderdom naar de jeugd, en van de jeugd naar de kindertijd, en van de kindertijd naar de zaaddruppel. Volgens deze uitleg slaat de hāʾ in Zijn uitspraak عَلَى رَجْعِهِ terug op de vermelding van de mens.

    Anderen, onder hen die beweerden dat de hāʾ op de mens slaat, zeiden: de betekenis daarvan is dat Hij in staat is hem na zijn dood weer tot leven te wekken.

    * Vermelding van wie dat gezegd heeft:

    Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, Zijn uitspraak: إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ — voorwaar, Allah, wiens gedachtenis verheven is, is in staat hem op te wekken en terug te brengen.

    De meest juiste van die uitspraken is de uitspraak van wie zegt: de betekenis daarvan is: voorwaar, Allah is in staat om de mens, geschapen uit gutsend water, na zijn dood weer levend terug te brengen, in zijn gedaante zoals hij vóór zijn dood was.

    Ik heb gezegd: dit is de meest juiste van die uitspraken, vanwege Zijn uitspraak: يَوْمَ تُبْلَى السَّرَائِرُ (op de Dag dat de verborgenheden beproefd worden). Want dat Hij Zijn uitspraak إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ liet volgen door een bericht uit de berichten van de Opstanding, is een aanwijzing dat ook hetgeen daaraan voorafgaat daarbij hoort, en daartoe behoort يَوْمَ تُبْلَى السَّرَائِرُ . De Verhevene, wiens gedachtenis verheven is, zegt: voorwaar, Hij is in staat hem na zijn dood weer tot leven te wekken op de Dag dat de verborgenheden beproefd worden. Zo is "de Dag" een bepaling bij het terugbrengen, want de betekenis is: voorwaar, Hij is in staat hem terug te brengen op de Dag dat de verborgenheden beproefd worden.

    Toon originele Arabische tekst
    وقوله: ( إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ ) يقول تعالى ذكره: إن هذا الذي خلقكم أيها الناس من هذا الماء الدافق، فجعلكم بشرًا سويًا، بعد أن كنتم ماء مدفوقًا، على رجعه لقادر. واختلف أهل التأويل في الهاء التي في قوله: ( عَلَى رَجْعِهِ ) على ما هي عائدةٌ، فقال بعضهم: هي عائدة على الماء. وقالوا: معنى الكلام: إن الله على ردّ النطفة في الموضع التي خرجت منه ( لَقَادِرٌ ) . * ذكر من قال ذلك: حدثني يعقوب، قال: ثنا ابن عُلَية، عن أبي رجاء، عن عكرِمة، في قوله: ( إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ ) قال: إنه على رَدّه في صُلْبه لقادر . حدثنا ابن المثنى، قال: ثنا أبو النعمان الحكم بن عبد الله، قال: ثنا شعبة، عن أبي رجاء، عن عكرمة في قوله: ( إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ ) قال: لِلصُّلب . حدثني عبيد بن إسماعيل الهباري، قال: ثنا عبد الرحمن بن محمد المحاربيّ، عن ليث، عن مجاهد، في قوله: ( إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ ) قال: على أن يرد الماء في الإحليل . حدثني نصر بن عبد الرحمن الأوْدِيّ الوشاء، قال: ثنا أبو قَطَن عمرو بن الهيثم، عن ورقاء، عن عبد الله بن أبي نجيح، عن عبد الله بن أبي بكر، عن مجاهد، في قوله: ( إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ ) قال: على ردّ النطفة في الإحليل . حدثني محمد بن عمرو، قال: ثنا أبو عاصم، قال: ثنا عيسى، وحدثني الحارث، قال: ثنا الحسن، قال: ثنا ورقاء، جميعا عن ابن أبي نجيح، عن مجاهد، قوله: ( إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ ) قال: في الإحليل . حدثنا ابن حميد، قال: ثنا مهران، عن سفيان، عن ليث، عن مجاهد ( إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ ) قال: ردّه في الإحليل . وقال آخرون: بل معنى ذلك: إنه على ردّ الإنسان ماءً كما كان قبل أن يخلقه منه. * ذكر من قال ذلك: حُدثت عن الحسين، قال: سمعت أبا معاذ يقول: ثنا عبيد، قال: سمعت الضحاك يقول في قوله: ( إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ ) إن شئتُ رددتُه كما خلقته من ماءٍ . وقال آخرون: بل معنى ذلك: إنه على حبس ذلك الماء لقادرٌ. * ذكر من قال ذلك: حدثني يونس، قال: أخبرنا ابن وهب، قال: قال ابن زيد، في قوله: ( إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ ) قال: على رجع ذلك الماء لقادرٌ، حتى لا يخرج، كما قدر على أن يخلق منه ما خلق قادر على أن يرجعه . وقال آخرون: بل معنى ذلك أنه قادر على رجع الإنسان من حال الكبر إلى حال الصغر. * ذكر من قال ذلك: حدثنا ابن حميد، قال: ثنا يحيى بن واضح، قال: ثنا الحسين، عن مقاتل بن حيان، عن الضحاك قال: سمعته يقول في قوله: ( إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ ) يقول: إن شئتُ رددته من الكبر إلى الشباب، ومن الشباب إلى الصِّبا، ومن الصبا إلى النطفة. وعلى هذا التأويل تكون الهاء في قوله: ( عَلَى رَجْعِهِ ) من ذكر الإنسان. وقال آخرون، ممن زعم أن الهاء للإنسان: معنى ذلك أنه على إحيائه بعد مماته لقادر. * ذكر من قال ذلك: حدثنا بشر، قال: ثنا يزيد، قال: ثنا سعيد، عن قتادة، قوله: ( إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ ) إن الله تعالى ذكره على بعثه وإعادته قادر . وأولى الأقوال في ذلك بالصواب قول من قال: معنى ذلك: إن الله على ردّ الإنسان المخلوق من ماء دافق من بعد مماته حيًّا، كهيئته قبل مماته لقادر. وإنما قلت: هذا أولى الأقوال في ذلك بالصواب؛ لقوله: ( يَوْمَ تُبْلَى السَّرَائِرُ ) فكان في إتباعه قوله: ( إِنَّهُ عَلَى رَجْعِهِ لَقَادِرٌ ) نبأ من أنباء القيامة، دلالة على أن السابق قبلها أيضًا منه، ومنه ( يَوْمَ تُبْلَى السَّرَائِرُ ) يقول تعالى ذكره: إنه على إحيائه بعد مماته لقادر يوم تُبلى السرائر، فاليوم من صفة الرجع، لأن المعنى: إنه على رجعه يوم تبلى السرائر لقادر.