Tabari
Terug naar surah 79, ayah 46

Tafseer van De Ontrukkenden · An-Naazi'aat · 79:46

كَأَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَهَا لَمْ يَلْبَثُوٓا۟ إِلَّا عَشِيَّةً أَوْ ضُحَىٰهَا

Op de Dag dat zij het (Uur) zien, zal het zijn alsof zij slechts een avond of de morgen op de aarde verbleven.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    Zijn uitspraak: كَأَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَهَا لَمْ يَلْبَثُوا إِلا عَشِيَّةً أَوْ ضُحَاهَا ("Het is alsof zij, op de dag dat zij het zien, slechts een avond of de ochtend daarvan zijn gebleven") (79:46). Hij, verheven is Zijn lof, zegt: het is alsof dezen die het Uur loochenden, op de dag dat zij zien dat het Uur is aangebroken — vanwege de enorme verschrikking ervan — slechts een avond van een dag in het aardse leven verbleven hebben, of de voormiddag van die avond. De Arabieren zeggen: "Ik kom bij je in de avond (al-ʿashiyya) of in de ochtend daarvan", en "Ik kom bij je in de ochtend (al-ghadāt) of in de avond daarvan." Zij geven aan "al-ghadāt" de betekenis van het begin van de dag, en aan "al-ʿashiyya" de betekenis van het einde van de dag. Zo is ook Zijn uitspraak: إِلا عَشِيَّةً أَوْ ضُحَاهَا ("slechts een avond of de ochtend daarvan"); de betekenis daarvan is enkel: slechts het einde van een dag of het begin ervan. En men draagt dit vers voor:

    Wij overvielen ʿĀmir in de ochtend in zijn eigen woonplaats, in de avond van de nieuwe maan of in de avond van haar wassende donker.

    Hij bedoelt: de avond van de nieuwe maan, of de avond van het wassende donker (sirār) van die avond.

    Bishr heeft mij verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, over Zijn uitspraak: كَأَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَهَا لَمْ يَلْبَثُوا إِلا عَشِيَّةً أَوْ ضُحَاهَا ("Het is alsof zij, op de dag dat zij het zien, slechts een avond of de ochtend daarvan zijn gebleven"): de tijd van het aardse leven in de ogen van het volk, op het moment dat zij het Hiernamaals met eigen ogen aanschouwen.

    Hiermee eindigt de uitleg van Surah An-Nāziʿāt.

    Voetnoot: het vers is van iemand uit de Banū ʿUqayl; al-Farrāʾ heeft het voorgedragen in Maʿānī al-Qurʾān (357) bij Zijn uitspraak, de Verhevene: إِلا عَشِيَّةً أَوْ ضُحَاهَا . Iemand zou kunnen zeggen: heeft de avond (al-ʿashī) dan een voormiddag (ḍuḥā)? De voormiddag behoort immers tot het begin van de dag. Dit is duidelijk en evident in de taal van de Arabieren: zij zeggen "ik kom bij je in de avond of in de ochtend daarvan", of "ik kom bij je in de ochtend of in de avond daarvan", waarbij "al-ʿashiyya" de betekenis heeft van het einde en "al-ghadāt" de betekenis van het begin. Iemand uit de Banū ʿUqayl heeft mij voorgedragen: "Wij overvielen..." — het vers. Hij bedoelde: de avond van de nieuwe maan, of de avond van het wassende donker van die avond; dit is ongebruikelijker dan "ik kom bij je in de ochtend of in de avond daarvan." Einde.

    Toon originele Arabische tekst
    وقوله: ( كَأَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَهَا لَمْ يَلْبَثُوا إِلا عَشِيَّةً أَوْ ضُحَاهَا ) يقول جلّ ثناؤه: كأن هؤلاء المكذّبين بالساعة، يوم يرون أن الساعة قد قامت من عظيم هولها، لم يلبثوا في الدنيا إلا عشية يوم، أو ضحى تلك العشية، والعرب تقول: آتيك العشية أو غَدَاتَها، وآتيك الغداةَ أو عشيتها، فيجعلون معنى الغداة بمعنى أوّل النهار، والعشية: آخر النهار فكذلك قوله: ( إِلا عَشِيَّةً أَوْ ضُحَاهَا ) إنما معناه إلا آخر يوم أو أوّله، وينشد هذا البيت: نَحْـنُ صَبَحْنـا عـامِرًا فِـي دَارِهـا عَشِـــيَّةَ الهِـــلالِ أوْ سِــرَارِها (4) يعني: عشية الهلال، أو عشية سرار العشية. حدثنا بشر، قال: ثنا يزيد قال: ثنا سعيد عن قتادة، قوله: ( كَأَنَّهُمْ يَوْمَ يَرَوْنَهَا لَمْ يَلْبَثُوا إِلا عَشِيَّةً أَوْ ضُحَاهَا ) وقت الدنيا في أعين القوم حين عاينوا الآخرة. آخر تفسير سورة النازعات. ------------------------ الهوامش: (4) البيت لبعض بني عقيل ، أنشده الفراء في معاني القرآن ( 357 ) عند قوله تعالى : { إلا عشية أو ضحاها } ، يقول القائل وهل للعشي ضحى ؟ ، إنما الضحى لصدر النهار ، فهذا بين ظاهر من كلام العرب ، أن يقولوا : آتيك العشية أو غذاتها ، أو آتيك الغداة أو عشيتها ؛ تكون العشية في معنى : آخر ، والغداة في معنى : أول ، أنشدني بعض بني عقيل : " نحن صبحنا ... " البيت . أراد : عشية الهلال ، أو عشية سرار العشية ، فهذا أشذ من آتيك الغداة أو عشيتها . ا هـ .