Tabari
Terug naar surah 40, ayah 11

Tafseer van De Vergevende · Ghafir · 40:11

قَالُوا۟ رَبَّنَآ أَمَتَّنَا ٱثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا ٱثْنَتَيْنِ فَٱعْتَرَفْنَا بِذُنُوبِنَا فَهَلْ إِلَىٰ خُرُوجٍۢ مِّن سَبِيلٍۢ

Zij zullen zeggen: "Onze Heer, U heeft ons twee maal doen sterven en ons twee maal doen leven. Nu erkennen wij onze zonden: is er dan nog een terugkeer van de weg (de bestraffing)?"

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    En Zijn uitspraak: ( رَبَّنَا أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) (Onze Heer, Gij hebt ons tweemaal doen sterven en tweemaal doen leven.) Wij hebben dit reeds behandeld in Surah Al-Baqarah, en dat maakt herhaling ervan op deze plaats overbodig; maar wij zullen toch een deel vermelden van wat sommigen erover hebben gezegd.

    Bisjr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, over Zijn uitspraak: ( أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) zei hij: Zij waren dood in de lendenen van hun vaderen, toen bracht Allah hen tot leven in deze wereld, daarna deed Hij hen sterven met de dood die onontkoombaar is, daarna bracht Hij hen tot leven voor de opwekking op de Dag der Opstanding. Dat zijn dus twee levens en twee sterften.

    En mij is verteld, op gezag van al-Ḥusayn, hij zei: ik hoorde Abū Muʿādh zeggen: ʿUbayd heeft ons bericht, hij zei: ik hoorde al-Ḍaḥḥāk zeggen over Zijn uitspraak: ( أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ): het is de uitspraak van Allah: كَيْفَ تَكْفُرُونَ بِاللَّهِ وَكُنْتُمْ أَمْوَاتًا فَأَحْيَاكُمْ ثُمَّ يُمِيتُكُمْ ثُمَّ يُحْيِيكُمْ ثُمَّ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ (Hoe kunt gij ongelovig zijn in Allah, terwijl gij dood waart en Hij u tot leven bracht; daarna doet Hij u sterven, daarna brengt Hij u tot leven, daarna zult gij tot Hem worden teruggebracht.)

    Mohammed ibn Saʿd heeft mij verteld, hij zei: mijn vader heeft mij verteld, hij zei: mijn oom heeft mij verteld, hij zei: mijn vader heeft mij verteld, op gezag van zijn vader, op gezag van Ibn ʿAbbās, over Zijn uitspraak: ( رَبَّنَا أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) zei hij: het is als Zijn uitspraak: كَيْفَ تَكْفُرُونَ بِاللَّهِ وَكُنْتُمْ أَمْوَاتًا (Hoe kunt gij ongelovig zijn in Allah, terwijl gij dood waart) ... de [rest van de] aya.

    Ibn Basjsjār heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Raḥmān heeft ons verteld, hij zei: Sufyān heeft ons verteld, op gezag van Abū Isḥāq, op gezag van Abū al-Aḥwaṣ, op gezag van ʿAbd Allāh, over Zijn uitspraak: ( أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) zei hij: het is als datgene wat in Al-Baqarah staat: وَكُنْتُمْ أَمْوَاتًا فَأَحْيَاكُمْ ثُمَّ يُمِيتُكُمْ ثُمَّ يُحْيِيكُمْ (terwijl gij dood waart en Hij u tot leven bracht, daarna doet Hij u sterven, daarna brengt Hij u tot leven).

    Abū Ḥaṣīn ʿAbd Allāh ibn Aḥmad ibn Yūnus heeft mij verteld, hij zei: ʿAbthar heeft ons verteld, hij zei: Ḥaṣīn heeft ons verteld, op gezag van Abū Mālik, over deze aya ( أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) zei hij: Gij hebt ons geschapen terwijl wij niets waren, daarna deed Gij ons sterven, daarna bracht Gij ons tot leven.

    Yaʿqūb heeft mij verteld, hij zei: Hushaym heeft ons verteld, op gezag van Ḥaṣīn, op gezag van Abū Mālik, over Zijn uitspraak: ( أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) zeiden zij: Zij waren dood, toen bracht Allah hen tot leven, daarna deed Hij hen sterven, daarna bracht Hij hen tot leven.

    En anderen zeiden hierover wat ons Mohammed heeft verteld, hij zei: Aḥmad heeft ons verteld, hij zei: Asbāṭ heeft ons verteld, op gezag van al-Suddī, over Zijn uitspraak: ( أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) zei hij: Zij werden in deze wereld gedood, daarna werden zij in hun graven tot leven gebracht en werden zij ondervraagd of toegesproken, daarna werden zij in hun graven gedood, daarna werden zij in het Hiernamaals tot leven gebracht.

    En anderen zeiden hierover wat mij Yūnus heeft verteld, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Ibn Zayd zei, over Zijn uitspraak ( رَبَّنَا أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) zei hij: Hij schiep hen uit de rug van Adam toen Hij het verbond met hen aanging, en hij las: وَإِذْ أَخَذَ رَبُّكَ مِنْ بَنِي آدَمَ مِنْ ظُهُورِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ (En toen uw Heer uit de kinderen van Adam, uit hun ruggen, hun nakomelingen nam), en hij las verder tot hij الْمُبْطِلُونَ (de leugenaars) bereikte. Hij zei: toen deed Hij hen de daad vergeten, en Hij ging het verbond met hen aan. Hij zei: en Hij nam een rib weg uit de korte ribben van Adam, en schiep daaruit Eva — dit overlevert hij van de Profeet ﷺ. Hij zei: en dat is de uitspraak van Allah: يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمُ الَّذِي خَلَقَكُمْ مِنْ نَفْسٍ وَاحِدَةٍ وَخَلَقَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَبَثَّ مِنْهُمَا رِجَالا كَثِيرًا وَنِسَاءً (O mensen, vreest uw Heer, die u geschapen heeft uit één enkele ziel, en daaruit haar gade schiep, en uit hen beiden vele mannen en vrouwen verspreidde). Hij zei: Hij verspreidde uit hen beiden daarna in de baarmoeders veel schepselen, en hij las: يَخْلُقُكُمْ فِي بُطُونِ أُمَّهَاتِكُمْ خَلْقًا مِنْ بَعْدِ خَلْقٍ (Hij schept u in de buiken van uw moeders, schepping na schepping). Hij zei: een schepping daarna. Hij zei: en toen Hij het verbond met hen had aangegaan, deed Hij hen sterven, daarna schiep Hij hen in de baarmoeders, daarna deed Hij hen sterven, daarna bracht Hij hen tot leven op de Dag der Opstanding. Dat is dus de uitspraak van Allah: ( رَبَّنَا أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ فَاعْتَرَفْنَا بِذُنُوبِنَا ) (Onze Heer, Gij hebt ons tweemaal doen sterven en tweemaal doen leven, en wij belijden onze zonden). En hij las de uitspraak van Allah: وَأَخَذْنَا مِنْهُمْ مِيثَاقًا غَلِيظًا (En Wij namen van hen een vast verbond), hij zei: op die Dag. En hij las de uitspraak van Allah: وَاذْكُرُوا نِعْمَةَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَمِيثَاقَهُ الَّذِي وَاثَقَكُمْ بِهِ إِذْ قُلْتُمْ سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا (En gedenkt de gunst van Allah aan u en het verbond waarmee Hij u verbonden heeft, toen gij zeidet: "Wij horen en wij gehoorzamen").

    En Zijn uitspraak: ( فَاعْتَرَفْنَا بِذُنُوبِنَا ) — Hij zegt: zo hebben wij erkend wat wij in deze wereld aan zonden hebben begaan. ( فَهَلْ إِلَى خُرُوجٍ مِنْ سَبِيلٍ ) — Hij zegt: is er voor ons een weg tot uittreden uit het Vuur, opdat wij naar de wereld terugkeren en iets anders verrichten dan wat wij daarin verrichtten?

    Zoals Bisjr ons heeft verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda ( فَهَلْ إِلَى خُرُوجٍ مِنْ سَبِيلٍ ): is er een weg tot terugkeer naar de wereld.

    Toon originele Arabische tekst
    وقوله: ( رَبَّنَا أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) قد أتينا عليه في سورة البقرة, فأغنى ذلك عن إعادته في هذا الموضع, ولكنا نذكر بعض ما قال بعضهم فيه. حدثنا بشر, قال: ثنا يزيد, قال: ثنا سعيد, عن قتادة, قوله: ( أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) قال: كانوا أمواتا في أصلاب آبائهم, فأحياهم الله في الدنيا, ثم أماتهم الموتة التي لا بد منها, ثم أحياهم للبعث يوم القيامة, فهما حياتان وموتتان. وحُدثت عن الحسين, قال: سمعت أبا معاذ يقول: أخبرنا عبيد, قال: سمعت الضحاك يقول فى قوله: ( أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) هو قول الله كَيْفَ تَكْفُرُونَ بِاللَّهِ وَكُنْتُمْ أَمْوَاتًا فَأَحْيَاكُمْ ثُمَّ يُمِيتُكُمْ ثُمَّ يُحْيِيكُمْ ثُمَّ إِلَيْهِ تُرْجَعُونَ . حدثني محمد بن سعد, قال: ثني أبي, قال: ثني عمي, قال: ثني أبي, عن أبيه, عن ابن عباس, قوله: ( رَبَّنَا أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) قال: هو كقوله: كَيْفَ تَكْفُرُونَ بِاللَّهِ وَكُنْتُمْ أَمْوَاتًا ... الآية. حدثنا ابن بشار, قال: ثنا عبد الرحمن, قال: ثنا سفيان, عن أبي إسحاق, عن أبي الأحوص, عن عبد الله, في قوله: ( أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) قال: هي كالتي في البقرة وَكُنْتُمْ أَمْوَاتًا فَأَحْيَاكُمْ ثُمَّ يُمِيتُكُمْ ثُمَّ يُحْيِيكُمْ . حدثني أبو حصين عبد الله بن أحمد بن يونس, قال: ثنا عبثر, قال: ثنا حصين, عن أبي مالك في هذه الآية ( أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) قال: خلقتنا ولم نكن شيئا ثم أمتنا, ثم أحييتنا. حدثني يعقوب, قال: ثنا هشيم, عن حصين, عن أبي مالك, في قوله: ( أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) قالوا: كانوا أمواتا فأحياهم الله, ثم أماتهم, ثم أحياهم. وقال آخرون فيه ما حدثنا محمد, قال: ثنا أحمد, قال: ثنا أسباط, عن السديّ, قوله: ( أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) قال: أميتوا في الدنيا, ثم أحيوا في قبورهم, فسئلوا أو خوطبوا, ثم أميتوا في قبورهم, ثم أحيوا في الآخرة. وقال آخرون في ذلك ما حدثني يونس, قال: أخبرنا ابن وهب, قال: قال ابن زيد, في قوله ( رَبَّنَا أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ ) قال: خلقهم من ظهر آدم حين أخذ عليهم الميثاق, وقرأ: وَإِذْ أَخَذَ رَبُّكَ مِنْ بَنِي آدَمَ مِنْ ظُهُورِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ فقرأ حتى بلغ الْمُبْطِلُونَ قال: فنساهم الفعل, وأخذ عليهم الميثاق, قال: وانتزع ضلعا من أضلاع آدم القصرى, فخلق منه حواء, ذكره عن النبي صَلَّى الله عَلَيْهِ وَسَلَّم, قال: وذلك قول الله: يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمُ الَّذِي خَلَقَكُمْ مِنْ نَفْسٍ وَاحِدَةٍ وَخَلَقَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَبَثَّ مِنْهُمَا رِجَالا كَثِيرًا وَنِسَاءً قال: بث منهما بعد ذلك في الأرحام خلقا كثيرا, وقرأ: يَخْلُقُكُمْ فِي بُطُونِ أُمَّهَاتِكُمْ خَلْقًا مِنْ بَعْدِ خَلْقٍ قال: خلقا بعد ذلك, قال: فلما أخذ عليهم الميثاق, أماتهم ثم خلقهم في الأرحام, ثم أماتهم, ثم أحياهم يوم القيامة, فذلك قول الله: ( رَبَّنَا أَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَأَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ فَاعْتَرَفْنَا بِذُنُوبِنَا ) , وقرأ قول الله: وَأَخَذْنَا مِنْهُمْ مِيثَاقًا غَلِيظًا قال: يومئذ, وقرأ قول الله: وَاذْكُرُوا نِعْمَةَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَمِيثَاقَهُ الَّذِي وَاثَقَكُمْ بِهِ إِذْ قُلْتُمْ سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا . وقوله: ( فَاعْتَرَفْنَا بِذُنُوبِنَا ) يقول: فأقررنا بما عملنا من الذنوب في الدنيا( فَهَلْ إِلَى خُرُوجٍ مِنْ سَبِيلٍ ) يقول: فهل إلى خروج من النار لنا سبيل, لنرجع إلى الدنيا, فنعمل غير الذي كنا نعمل فيها. كما حدثنا بشر, قال: ثنا يزيد, قال: ثنا سعيد, عن قتادة ( فَهَلْ إِلَى خُرُوجٍ مِنْ سَبِيلٍ ) : فهل إلى كرّة إلى الدنيا.