Tabari
Terug naar surah 39, ayah 42

Tafseer van De Groepen · Az-Zumar · 39:42

ٱللَّهُ يَتَوَفَّى ٱلْأَنفُسَ حِينَ مَوْتِهَا وَٱلَّتِى لَمْ تَمُتْ فِى مَنَامِهَا ۖ فَيُمْسِكُ ٱلَّتِى قَضَىٰ عَلَيْهَا ٱلْمَوْتَ وَيُرْسِلُ ٱلْأُخْرَىٰٓ إِلَىٰٓ أَجَلٍۢ مُّسَمًّى ۚ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَءَايَٰتٍۢ لِّقَوْمٍۢ يَتَفَكَّرُونَ

Allah neemt de zielen weg bij hun sterven en bij degenen die niet stemen in hun slaap. Dan houdt Hij de zielen waarvoor Hij de dood leeft beslist achter, en stuurt Hij de overigen (terug) tot een vastgestelde tijd. Voorwaar, daarin zijn zeker Tekenen voor een volk dat nadenkt.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    Het woord over de uitleg van Zijn uitspraak, de Verhevene: Allāhu yatawaffā al-anfusa ḥīna mawtihā wa-allatī lam tamut fī manāmihā fa-yumsiku allatī qaḍā ʿalayhā al-mawta wa-yursilu al-ukhrā ilā ajalin musamman inna fī dhālika la-āyātin li-qawmin yatafakkarūn ("Allah neemt de zielen weg op het tijdstip van hun dood, en die welke niet sterven, in hun slaap; en Hij houdt die vast waarover Hij de dood heeft beschikt, en zendt de andere terug tot een vastgestelde termijn. Voorwaar, daarin zijn tekenen voor een volk dat nadenkt") (42).

    De Verhevene, wiens lof gedenkwaardig is, zegt: en tot de bewijzen dat de goddelijkheid uitsluitend aan Allah, de Ene, de Overweldiger, toekomt, met uitsluiting van al het andere, behoort dat Hij doet sterven en doet leven, en doet wat Hij wil, en niets buiten Hem daartoe in staat is. Zo maakte Hij dat tot een mededeling waarmee Hij hen wees op de grootsheid van Zijn vermogen, en Hij zei: Allāhu yatawaffā al-anfusa ḥīna mawtihā ("Allah neemt de zielen weg op het tijdstip van hun dood") — zo grijpt Hij ze bij het verstrijken van hun termijn en het aflopen van de duur van hun leven, en Hij neemt ook die weg welke niet zijn gestorven, in hun slaap, zoals die welke gestorven zijn bij hun dood. Fa-yumsiku allatī qaḍā ʿalayhā al-mawt ("en Hij houdt die vast waarover Hij de dood heeft beschikt") — er is vermeld dat de zielen van de levenden en de doden elkaar in de slaap ontmoeten, en zij maken met elkaar kennis voor zover Allah wil; wanneer zij dan allemaal naar hun lichamen willen terugkeren, houdt Allah de zielen van de doden bij Zich vast en houdt ze gevangen, en zendt Hij de zielen van de levenden terug totdat zij naar hun lichamen terugkeren, tot een vastgestelde termijn, en dat is tot het aflopen van de duur van hun leven.

    En overeenkomstig hetgeen wij hierover hebben gezegd, hebben de mensen van de uitleg (ahl al-taʾwīl) gesproken.

    * Vermelding van wie dat heeft gezegd:

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Yaʿqūb heeft ons verteld, op gezag van Jaʿfar, op gezag van Saʿīd ibn Jubayr, over zijn uitspraak: Allāhu yatawaffā al-anfusa ḥīna mawtihā ("Allah neemt de zielen weg op het tijdstip van hun dood") ... de aya. Hij zei: Hij brengt de zielen van de levenden en de zielen van de doden samen, en zij maken met elkaar kennis voor zover Allah wil dat zij kennis maken; dan houdt Hij die vast waarover Hij de dood heeft beschikt, en zendt Hij de andere terug naar hun lichamen.

    Muḥammad ibn al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Aḥmad ibn al-Mufaḍḍal heeft ons verteld, hij zei: Asbāṭ heeft ons verteld, op gezag van al-Suddī, over zijn uitspraak: Allāhu yatawaffā al-anfusa ḥīna mawtihā ("Allah neemt de zielen weg op het tijdstip van hun dood") — hij zei: de zielen worden weggenomen bij het slapen van de slaper; zo wordt zijn ziel in zijn slaap weggenomen, en de zielen ontmoeten elkaar: de zielen van de doden en de zielen van de slapenden; zij ontmoeten elkaar en ondervragen elkaar. Hij zei: dan worden de zielen van de levenden vrijgelaten, zodat zij naar hun lichamen terugkeren, en de andere wil ook terugkeren, maar Hij houdt die vast waarover de dood is beschikt, en zendt de andere terug tot een vastgestelde termijn. Hij zei: tot de rest van hun termijnen.

    Yūnus heeft mij verteld, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Ibn Zayd zei over zijn uitspraak: Allāhu yatawaffā al-anfusa ḥīna mawtihā wa-allatī lam tamut fī manāmihā ("Allah neemt de zielen weg op het tijdstip van hun dood, en die welke niet sterven, in hun slaap") — hij zei: de slaap is een vorm van sterven (wafāt). Fa-yumsiku allatī qaḍā ʿalayhā al-mawta wa-yursilu al-ukhrā ("en Hij houdt die vast waarover Hij de dood heeft beschikt, en zendt de andere terug") — die welke Hij niet heeft weggenomen — ilā ajalin musamman ("tot een vastgestelde termijn").

    En Zijn uitspraak: Inna fī dhālika la-āyātin li-qawmin yatafakkarūn ("Voorwaar, daarin zijn tekenen voor een volk dat nadenkt") — de Verhevene, wiens lof gedenkwaardig is, zegt: voorwaar, in het wegnemen door Allah van de ziel van de slaper en de dode, en Zijn terugzenden daarna van de ziel van deze, die naar haar lichaam terugkeert, en Zijn vasthouden van de andere weg van haar lichaam, ligt een les en een vermaning voor wie nadenkt en overweegt, en een verduidelijking voor hem dat Allah doet leven wie Hij wil van Zijn schepselen wanneer Hij wil, en doet sterven wie Hij wil wanneer Hij wil.

    Toon originele Arabische tekst
    القول في تأويل قوله تعالى : اللَّهُ يَتَوَفَّى الأَنْفُسَ حِينَ مَوْتِهَا وَالَّتِي لَمْ تَمُتْ فِي مَنَامِهَا فَيُمْسِكُ الَّتِي قَضَى عَلَيْهَا الْمَوْتَ وَيُرْسِلُ الأُخْرَى إِلَى أَجَلٍ مُسَمًّى إِنَّ فِي ذَلِكَ لآيَاتٍ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ (42) يقول تعالى ذكره: ومن الدلالة على أن الألوهة لله الواحد القهار خالصة دون كلّ ما سواه, أنه يميت ويحيي, ويفعل ما يشاء, ولا يقدر على ذلك شيء سواه، فجعل ذلك خبرا نبههم به على عظيم قُدرته, فقال: ( اللَّهُ يَتَوَفَّى الأنْفُسَ حِينَ مَوْتِهَا ) فيقبضها عند فناء أجلها, وانقضاء مدة حياتها, ويتوفى أيضا التي لم تمت في منامها, كما التي ماتت عند مماتها( فَيُمْسِكُ الَّتِي قَضَى عَلَيْهَا الْمَوْتَ ) ذكر أن أرواح الأحياء والأموات تلتقي في المنام, فيتعارف ما شاء الله منها, فإذا أراد جميعها الرجوع إلى أجسادها أمسك الله أرواح الأموات عنده وحبسها, وأرسل أرواح الأحياء حتى ترجع إلى أجسادها إلى أجل مسمى وذلك إلى انقضاء مدة حياتها. وبنحو الذي قلنا في ذلك قال أهل التأويل. * ذكر من قال ذلك: حدثنا ابن حميد, قال: ثنا يعقوب, عن جعفر, عن سعيد بن جُبَير, في قوله: ( اللَّهُ يَتَوَفَّى الأنْفُسَ حِينَ مَوْتِهَا ) ... الآية. قال: يجمع بين أرواح الأحياء, وأرواح الأموات, فيتعارف منها ما شاء الله أن يتعارف, فيمسك التي قضى عليها الموت, ويُرسل الأخرى إلى أجسادها. حدثنا محمد بن الحسين, قال: ثنا أحمد بن المفضل, قال: ثنا أسباط , عن السديّ, في قوله: ( اللَّهُ يَتَوَفَّى الأنْفُسَ حِينَ مَوْتِهَا ) قال: تقبض الأرواح عند نيام النائم, فتقبض روحه في منامه, فتلقى الأرواح بعضها بعضا: أرواح الموتى وأرواح النيام, فتلتقي فتساءل, قال: فيخلي عن أرواح الأحياء, فترجع إلى أجسادها, وتريد الأخرى أن ترجع, فيحبس التي قضى عليها الموت, ويرسل الأخرى إلى أجل مسمى, قال: إلى بقية آجالها. حدثني يونس, قال: أخبرنا ابن وهب, قال: قال ابن زيد, في قوله: ( اللَّهُ يَتَوَفَّى الأنْفُسَ حِينَ مَوْتِهَا وَالَّتِي لَمْ تَمُتْ فِي مَنَامِهَا ) قال: فالنوم وفاة ( فَيُمْسِكُ الَّتِي قَضَى عَلَيْهَا الْمَوْتَ وَيُرْسِلُ الأخْرَى ) التي لم يقبضها( إِلَى أَجَلٍ مُسَمًّى ). وقوله: ( إِنَّ فِي ذَلِكَ لآيَاتٍ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ ) يقول تعالى ذكره: إن في قبض الله نفس النائم والميت وإرساله بعدُ نَفس هذا ترجع إلى جسمها, وحبسه لغيرها عن جسمها لعبرة وعظة لمن تفكر وتدبر, وبيانا له أن الله يحيي من يشاء من خلقه إذا شاء, ويميت من شاء إذا شاء.