Tabari
Terug naar surah 22, ayah 2

Tafseer van De Bedevaart · Al-Hajj · 22:2

يَوْمَ تَرَوْنَهَا تَذْهَلُ كُلُّ مُرْضِعَةٍ عَمَّآ أَرْضَعَتْ وَتَضَعُ كُلُّ ذَاتِ حَمْلٍ حَمْلَهَا وَتَرَى ٱلنَّاسَ سُكَٰرَىٰ وَمَا هُم بِسُكَٰرَىٰ وَلَٰكِنَّ عَذَابَ ٱللَّهِ شَدِيدٌۭ

Op die Dag zullen jullie het zien: ieder zogende vrouw zal haar zuigeling veronachtzamen en iedere zwangere vrouw zal haair vrucht laten vallen. En jij zult de mensen als dronken zien, hoewel zij niet dronken zijn maar de bestraffing van Allah is hard

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    Zoals Yūnus mij heeft overgeleverd, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Ibn Zayd zei, over de woorden van Allah يَوْمَ تَرَوْنَهَا تَذْهَلُ كُلُّ مُرْضِعَةٍ عَمَّا أَرْضَعَتْ (op de dag dat u het ziet, zal iedere zogende moeder haar zuigeling vergeten): hij zei: zij laat haar kind in de steek vanwege de rampspoed die over haar is neergedaald.

    Al-Qāsim heeft ons overgeleverd, hij zei: al-Ḥusayn heeft ons overgeleverd, hij zei: Ḥajjāj heeft mij overgeleverd, op gezag van Abū Bakr, op gezag van al-Ḥasan, over تَذْهَلُ كُلُّ مُرْضِعَةٍ عَمَّا أَرْضَعَتْ : hij zei: zij verliest haar kinderen zonder dat de zoogperiode is voltooid. Over وَتَضَعُ كُلُّ ذَاتِ حَمْلٍ حَمْلَهَا : hij zei: de zwangere vrouwen werpen wat in hun buiken is neer vóór de voldragen termijn. وَتَضَعُ كُلُّ ذَاتِ حَمْلٍ حَمْلَهَا : hij zei: iedere zwangere vrouw verliest haar vrucht door de hevigheid van die verschrikkelijke benauwdheid.

    Wat Zijn woorden وَتَرَى النَّاسَ سُكَارَى (en u ziet de mensen als dronkaards) betreft: de recitatoren van de grote steden lezen وَتَرَى النَّاسَ سُكَارَى in de vorm van de aanspraak aan één persoon, alsof er staat: gij ziet, o Muḥammad ﷺ, de mensen dan als dronkaards terwijl zij geen dronkaards zijn. Overgeleverd is ook van Abū Zurʿa ibn ʿAmr ibn Jarīr de lezing وَتُرَى النَّاسَ met een damma op de tāʾ en een accusatief voor al-nās, naar analogie van het werkwoord arāyta/turā dat een naam en een werkwoord vereist, vergelijkbaar met ẓanna en haar verwante werkwoorden.

    De juiste lezing is volgens ons de lezing waarop de recitatoren van de grote steden zijn, vanwege de consensus van de geleerde gezaghebbende recitatoren.

    De recitatoren verschilden over de lezing van سُكَارَى : de meeste recitatoren van Medina en Basra en een deel van de mensen van Koefa lazen سُكَارَى وَمَا هُمْ بِسُكَارَى . De meeste recitatoren van Koefa lazen وَتَرَى النَّاسَ سَكْرَى وَمَا هُمْ بِسَكْرَى .

    Het juiste oordeel hierover is volgens ons dat beide lezingen wijdverbreid zijn onder de recitatoren van de grote steden, dicht bij elkaar in betekenis, en wie van hen ook leest heeft de juistheid getroffen. De betekenis van de woorden is: gij ziet de mensen, o Muḥammad ﷺ, door het gewicht van de rampspoed die hen heeft getroffen en de hevigheid ervan, als dronkaards van de schrik — terwijl zij geen dronkaards zijn van het drinken van wijn.

    In de richting van hetgeen wij hierover hebben gezegd spraken de uitleggers.

    Vermelding van wie dat heeft gezegd: al-Qāsim heeft ons overgeleverd, hij zei: al-Ḥusayn heeft ons overgeleverd, hij zei: Ḥajjāj heeft mij overgeleverd, op gezag van Abū Bakr, op gezag van al-Ḥasan, over وَتَرَى النَّاسَ سُكَارَى : van de angst; وَمَا هُمْ بِسُكَارَى : van de drank.

    Hij zei: al-Ḥusayn heeft ons overgeleverd, hij zei: Ḥajjāj heeft mij overgeleverd, op gezag van Ibn Jurayj, over de woorden وَمَا هُمْ بِسُكَارَى : hij zei: zij zijn geen dronkaards van de drank; وَلَكِنَّ عَذَابَ اللَّهِ شَدِيدٌ .

    Yūnus heeft mij overgeleverd, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Ibn Zayd zei, over de woorden وَتَرَى النَّاسَ سُكَارَى وَمَا هُمْ بِسُكَارَى : hij zei: zij hebben geen wijn gedronken. Allah de Verhevene zei: وَلَكِنَّ عَذَابَ اللَّهِ شَدِيدٌ . Allah de Verhevene zei: maar zij zijn dronken geworden van de vrees voor de bestraffing van Allah bij het aanschouwen van wat zij aanschouwden van de benauwdheid daarvoor en de ontzagwekkende verschrikking ervan, terwijl zij weten hoe zwaar de bestraffing van Allah is.

    Toon originele Arabische tekst
    كما حدثني يونس، قال: أخبرنا ابن وهب، قال: قال ابن زيد، في قوله ( يَوْمَ تَرَوْنَهَا تَذْهَلُ كُلُّ مُرْضِعَةٍ عَمَّا أَرْضَعَتْ ) قال: تترك ولدها للكرب الذي نـزل بها. حدثنا القاسم، قال: ثنا الحسين، قال: ثني حجاج، عن أبي بكر، عن الحسن ( تَذْهَلُ كُلُّ مُرْضِعَةٍ عَمَّا أَرْضَعَتْ ) قال: ذهلت عن أولادها بغير فطام ( وَتَضَعُ كُلُّ ذَاتِ حَمْلٍ حَمْلَهَا ) قال: ألقت الحوامل ما في بطونها لغير تمام، ( وَتَضَعُ كُلُّ ذَاتِ حَمْلٍ حَمْلَهَا ) يقول: وتسقط كل حامل من شدة كرب ذلك حملها. وقوله ( وَتَرَى النَّاسَ سُكَارَى ) قرأت قرّاء الأمصار ( وَتَرَى النَّاسَ سُكَارَى) على وجه الخطاب للواحد، كأنه قال: وترى يا محمد الناس حينئذ سُكارى وما هم بسُكارى. وقد رُوي عن أبي زُرْعة بن عمرو بن جرير (وَتُرَى النَّاسَ) بضم التاء ونصب الناس، من قول القائل: أرِيْت تُرى، التي تطلب الاسم والفعل (7) ، كظنّ وأخواتها. والصواب من القراءة في ذلك عندنا ما عليه قرّاء الأمصار، لإجماع الحجة من القرّاء. واختلف القرّاء في قراءة قوله ( سُكارَى ) فقرأ ذلك عامة قرّاء المدينة والبصرة وبعض أهل الكوفة ( سُكَارَى وَمَا هُمْ بِسُكَارَى ) . وقرأته عامة قرّاء أهل الكوفة ( وَتَرَى النَّاسَ سَكْرَى ومَا هُمْ بِسَكْرَى) . والصواب من القول في ذلك عندنا، أنهما قراءتان مستفيضتان في قَرأة الأمصار، متقاربتا المعنى، فبأيتهما قرأ القارئ فمصيب الصواب، ومعنى الكلام: وترى الناس يا محمد من عظيم ما نـزل بهم من الكرب وشدّته سُكارى من الفزع وما هم بسكارى من شرب الخمر. وبنحو الذي قلنا في ذلك : قال أهل التأويل. ذكر من قال ذلك: حدثنا القاسم، قال: ثنا الحسين، قال: ثني حجاج، عن أبي بكر، عن الحسن ( وَتَرَى النَّاسَ سُكَارَى ) من الخوف ( وَمَا هُمْ بِسُكَارَى ) من الشراب. قال ثنا الحسين، قال: ثني حجاج، عن ابن جريج، قوله ( وَمَا هُمْ بِسُكَارَى ) قال: ما هُم بسكارى من الشراب، ( وَلَكِنَّ عَذَابَ اللَّهِ شَدِيدٌ ) . حدثني يونس، قال: أخبرنا ابن وهب، قال: قال ابن زيد، في قوله ( وَتَرَى النَّاسَ سُكَارَى وَمَا هُمْ بِسُكَارَى ) قال: ما شربوا خمرا يقول تعالى ذكره: ( وَلَكِنَّ عَذَابَ اللَّهِ شَدِيدٌ ) يقول تعالى ذكره : ولكنهم صاروا سكارى من خوف عذاب الله عند معاينتهم ما عاينوا من كرب ذلك وعظيم هوله، مع علمهم بشدة عذاب الله. ---------------------------------- الهوامش : (7) لعل الصواب : الاسم والخبر . لأن ظن ورأى وأعلم تدخل على الجملة الاسمية من المبتدأ والخبر .