Tabari
Terug naar surah 19, ayah 89

Tafseer van Maryam (Maria) · Maryam · 19:89

لَّقَدْ جِئْتُمْ شَيْـًٔا إِدًّۭا

Voorzeker, jullie zijn met iets verwerpelijks gekomen.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    ʿAlī heeft mij verteld — hij zei: ʿAbd Allāh heeft ons verteld — hij zei: Muʿāwiya heeft mij verteld, op gezag van ʿAlī, op gezag van Ibn ʿAbbās, over zijn woord: شَيْئًا إِدًّا — hij zei: "Een geweldig woord (qawlan ʿaẓīman)."

    Mohammed ibn Saʿd heeft mij verteld — hij zei: mijn vader heeft mij verteld — hij zei: mijn oom heeft mij verteld — hij zei: mijn vader heeft mij verteld, op gezag van zijn vader, op gezag van Ibn ʿAbbās, over zijn woord: لَقَدْ جِئْتُمْ شَيْئًا إِدًّا — hij zei: "Voorwaar, gij hebt iets geweldigs gebracht: het verwerpelijke van de uitspraak."

    Mohammed ibn ʿAmr heeft mij verteld — hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld — hij zei: ʿĪsā heeft ons verteld; en al-Ḥārith heeft mij verteld — hij zei: al-Ḥasan heeft ons verteld — hij zei: Warqāʾ heeft ons verteld — beiden op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, over zijn woord: شَيْئًا إِدًّا — hij zei: "Geweldig."

    Al-Qāsim heeft ons verteld — hij zei: al-Ḥusayn heeft ons verteld — hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj, op gezag van Mujāhid — gelijkluidend.

    Al-Ḥasan ibn Yaḥyā heeft ons verteld — hij zei: ʿAbd al-Razzāq heeft ons bericht — hij zei: Maʿmar heeft ons bericht, op gezag van Qatāda, over zijn woord: شَيْئًا إِدًّا — hij zei: "Geweldig."

    Yūnus heeft mij verteld — hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht — hij zei: Ibn Zayd zei over zijn woord: لَقَدْ جِئْتُمْ شَيْئًا إِدًّا — hij zei: "Gij hebt een geweldige zaak gebracht door de Erbarmer een kind toe te schrijven."

    Het woord al-idd heeft drie dialectvormen; men zegt: "Gij hebt iets geweldigs gebracht" — iddan, met kasra op de alif; addan, met fatḥa op de alif; en ādan, met fatḥa en verlenging van de alif, naar het patroon van mādd (fāʿil-vorm). De lezers van de hoofdsteden (qurrāʾ al-amṣār) — en dit is de lezing die wij aanhouden — lazen het met kasra; er is echter vermeld van Abū ʿAbd al-Raḥmān al-Sulamī dat hij het las met fatḥa op de alif, maar ik zie zijn lezing aldus niet als juist aan vanwege haar afwijking van de lezing van de lezers van de hoofdsteden.

    De Arabieren noemen elke geweldige zaak: idd, imr, en nukr. Hierop duidt het woord van de dichter (rājiз):

    "Waarlijk, de vijanden hebben van mij het ongewone (nukrā) ondervonden, een geweldige, hevige, onthutsende ramp (dāhiyatun dahyāʾu iddun imrā)."

    En het woord van een andere dichter:

    "In een hevige dorst en uitputting, geweldig (iddan)."

    Toon originele Arabische tekst
    حدثني عليّ، قال: ثنا عبد الله، قال: ثني معاوية، عن عليّ، عن ابن عباس، قوله (شَيْئًا إِدًّا) يقول: قولا عظيما. حدثني محمد بن سعد، قال: ثني أبي، قال: ثني عمي، قال: ثني أبي، عن أبيه، عن ابن عباس قوله (لَقَدْ جِئْتُمْ شَيْئًا إِدًّا) يقول: لقد جئتم شيئا عظيما وهو المنكر من القول. حدثني محمد بن عمرو، قال: ثنا أبو عاصم، قال: ثنا عيسى ; وحدثني الحارث، قال: ثنا الحسن، قال: ثنا ورقاء، جميعا عن ابن أبي نجيح، عن مجاهد، قوله (شَيْئًا إِدًّا) قال: عظيما. حدثنا القاسم، قال: ثنا الحسين، قال: ثني حجاج، عن ابن جريج، عن مجاهد، مثله. حدثنا الحسن بن يحيى، قال: أخبرنا عبد الرزاق، قال: أخبرنا معمر، عن قتادة، في قوله (شَيْئًا إِدًّا) قال: عظيما. حدثني يونس، قال: أخبرنا ابن وهب، قال : قال ابن زيد في قوله (لَقَدْ جِئْتُمْ شَيْئًا إِدًّا) قال: جئتم شيئا كبيرا من الأمر حين دعوا للرحمن ولدا. وفي الإدّ لغات ثلاث، يقال: لقد جئت شيئا إدّا، بكسر الألف، وأدّا بفتح الألف، وآدا بفتح الألف ومدّها، على مثال مادّ فاعل. وقرأ قرّاء الأمصار، وبها نقرأ، وقد ذكر عن أبي عبد الرحمن السلمي أنه قرأ ذلك بفتح الألف، ولا أرى قراءته كذلك لخلافها قراءة قرّاء الأمصار، والعرب تقول لكلّ أمر عظيم: إدّ، وإمر، ونكر; ومنه قوله الراجز: قَــدْ لَقِــيَ الأَعْـدَاءُ مِنِّـي نُكْـرَا دَاهِيَــــةٌ دَهْيـــاءَ إدّا إمْـــرَا (6) ومنه قول الآخر: فِي لَهَثٍ منهُ وَحَثْلٍ إدًّا (7) ------------------- الهوامش : (6) هذان بيتان من مشطور الرجز ، وقد سبق استشهاد المؤلف بهما عند قوله تعالى في سورة الكهف ( 15 : 184 ) "لقد جئت شيئا إمرا " . وقد شرحناهما ثمت . (7) هذا بيت من مشطور الرجز لم أعرف قائله . واللهث واللهاث : حر العطش في الجوف . وفي ( اللسان : لهث ) ابن سيده : لهث الكلب بالفتح ، ولهث يلهث فيهما لهثا : دلع لسانه من شدة العطش والحر ، وكذلك الطائر إذا أخرج لسانه من حر أو عطش . ولهث الرجل ولهث ( بفتح الهاء في الأول وكسرها في الثاني ) يلهث ( بالفتح ) في اللغتين جميعا ، لهثا فهو لهثان : أعيا . وأما الحثل فلم أجد في مادة ( حثل ) في المعاجم معنى يناسب البيت ، ولعله محرف عن الخبل ، وهو فساد الأعضاء . أو عن الختل ، وهو التخادع عن غفلة ، ولعل الراجز يصف كلب صيد أو فرسا . وأما الإد فهو العجب والأمر الفظيع ؛ وهو محل الشاهد في كلام المؤلف ، كالبيتين قبله .