Tafseer van De Grot · Al-Kahf · 18:83
En zij vragen jou (O Moehammad) over Dzôelqarnain
De uitleg van de woorden van Allah de Verhevene: وَيَسْأَلُونَكَ عَنْ ذِي الْقَرْنَيْنِ قُلْ سَأَتْلُو عَلَيْكُمْ مِنْهُ ذِكْرًا (18:83)
Allah de Verhevene zegt tot Zijn Profeet Muḥammad ﷺ: "O Muḥammad, deze polytheïsten vragen u naar Dhū al-Qarnayn — wat zijn toestand was en wat zijn verhaal; zeg hun dan: سَأَتْلُو عَلَيْكُمْ مِنْهُ ذِكْرًا " — dat wil zeggen: "Ik zal u van zijn nieuws een verslag vertellen." Er is gezegd dat degenen die de Boodschapper van Allah ﷺ vroegen naar de zaak van Dhū al-Qarnayn, mensen van de Boekbezitters waren.
Wat de overlevering betreft dat degenen die hem vroegen de polytheïsten van zijn volk waren, hebben wij dat eerder vermeld.
Wat de overlevering betreft dat degenen die hem vroegen mensen van de Boekbezitters waren — Abū Kurayb heeft ons dat verteld; hij zei: Zayd ibn Ḥubāb heeft ons verteld, op gezag van Ibn Lahīʿa. Hij zei: ʿAbd al-Raḥmān ibn Ziyād ibn Anʿum heeft mij verteld, op gezag van twee oudere mannen uit Tujīb. Hij zei: "Een van hen zei tot zijn metgezel: 'Kom mee naar ʿUqba ibn ʿĀmir zodat we hem bezoeken.' Zij gingen naar hem toe en zeiden: 'Wij kwamen zodat u ons vertelt.' Hij zei: 'Op een dag diende ik de Boodschapper van Allah ﷺ, en ik trad naar buiten en ontmoette mensen van de Boekbezitters. Zij zeiden: "Wij willen de Boodschapper van Allah ﷺ een vraag stellen; vraag hem ons bij hem te laten." Ik trad bij hem binnen en berichtte hem erover; hij zei: "Wat heb ik met hen te maken — ik heb alleen kennis die Allah mij heeft geleerd."' Daarna zei hij: 'Giet water voor mij'; hij wiste zijn rituele reinheid af, bad — en voor hij klaar was, zag ik de vreugde op zijn gezicht; daarna zei hij: 'Laat hen bij mij binnen, en wie van mijn metgezellen u ziet'; zij kwamen binnen en stonden voor hem. Hij zei: 'Als u wilt, stelt u uw vraag; dan vertel ik u wat in uw Boek staat geschreven; en als u wilt, vertel ik u.' Zij zeiden: 'Vertel ons.' Hij zei: 'U komt mij vragen over Dhū al-Qarnayn, wat u in uw Boek vindt: hij was een jongeling van de Byzantijnen; hij bouwde de stad Alexandrië in Egypte. Toen hij klaar was, kwam een engel tot hem die hem ophief naar de hemel; hij vroeg hem: "Wat zie je?" Hij zei: "Ik zie mijn stad en steden." Daarna hief hij hem hoger op en vroeg: "Wat zie je?" Hij zei: "Ik zie mijn stad." Daarna hief hij hem nog hoger en vroeg: "Wat zie je?" Hij zei: "Ik zie de aarde." Hij zei: "Dit is de zee die de wereld omringt. Allah heeft mij tot jou gezonden om de onwetende te onderwijzen en de geleerde te bevestigen." Hij bracht hem naar de dam — dat zijn twee gladde bergen waarvan alles afglijdt — en trok verder met hem totdat hij Yāʾjūj en Māʾjūj was gepasseerd; daarna trok hij met hem verder naar een ander volk met hondengezichten die vochten tegen Yāʾjūj en Māʾjūj; daarna trok hij met hem verder totdat hij een ander volk had gepasseerd dat vocht tegen degenen met hondengezichten; daarna trok hij met hen door naar een ander volk dat hij bij naam noemde.'"
De geleerden verschilden van mening over de reden waarom Dhū al-Qarnayn zo heette. Sommigen zeiden: hij heette zo omdat hem op zijn ene hoek (qarn) werd geslagen zodat hij stierf; daarna werd hij levend gemaakt, waarna hem op de andere hoek werd geslagen zodat hij stierf.
Degenen die dit zeiden worden hieronder vermeld:
Ibn Ḥumayd heeft ons verteld; hij zei: Ḥakkām heeft ons verteld, op gezag van ʿAnbasa, op gezag van ʿUbayd al-Muktib, op gezag van Abī al-Ṭufayl. Hij zei: "Ibn al-Kawwāʾ vroeg ʿAlī naar Dhū al-Qarnayn; hij zei: 'Hij was een dienaar die Allah liefhad en Allah hem; hij handelde eerlijk tegenover Allah en Allah eerlijk tegenover hem; hij beval hen Allah te vrezen; zij sloegen hem op zijn hoek en doodden hem; daarna wekte Allah hem; zij sloegen hem op zijn hoek en hij stierf.'"
Muḥammad ibn Bashshār heeft ons verteld; hij zei: Yaḥyā heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Ḥabīb ibn Abī Thābit, op gezag van Abī al-Ṭufayl. Hij zei: "ʿAlī, moge Allah hem welgezind zijn, werd gevraagd naar Dhū al-Qarnayn; hij zei: 'Hij was een dienaar die eerlijk handelde tegenover Allah, en Allah eerlijk tegenover hem; hij riep zijn volk op tot Allah; zij sloegen hem op zijn hoek en hij stierf; Allah wekte hem; hij riep zijn volk op tot Allah; zij sloegen hem op zijn hoek en hij stierf — en zo werd hij Dhū al-Qarnayn (bezitter van twee hoeken) genoemd.'"
Muḥammad ibn al-Muthannā heeft ons verteld; hij zei: Muḥammad ibn Jaʿfar heeft ons verteld; hij zei: Shuʿba heeft ons verteld, op gezag van al-Qāsim ibn Abī Barza, op gezag van Abī al-Ṭufayl. Hij zei: "Ik hoorde ʿAlī, toen hem gevraagd werd of Dhū al-Qarnayn een Profeet was. Hij zei: 'Hij was een rechtschapen dienaar die Allah liefhad en Allah hem; hij werd door Allah tot zijn volk gezonden; zij sloegen hem twee slagen op zijn hoofd, en zo werd hij Dhū al-Qarnayn genoemd — en onder u is heden zijn gelijke.'"
Anderen zeiden — zoals Muḥammad ibn Sahl al-Bukhārī mij vertelde; hij zei: Ismāʿīl ibn ʿAbd al-Karīm heeft ons verteld; hij zei: ʿAbd al-Ṣamad ibn Maʿqil heeft mij verteld. Hij zei: Wahb ibn Munabbih zei: "Hij was een koning." Hem werd gevraagd: "Waarom heette hij Dhū al-Qarnayn?" Hij zei: "De Boekbezitters verschilden van mening erover: sommigen zeiden: hij heerste over Byzantium en Perzië; anderen zeiden: hij had iets als twee horens op zijn hoofd."
Weer anderen zeiden: hij heette zo omdat de twee zijden van zijn hoofd van koper waren.
Degenen die dit zeiden worden hieronder vermeld:
Ibn Ḥumayd heeft ons verteld; hij zei: Salama heeft ons verteld. Hij zei: Ibn Abī Isḥāq heeft mij verteld; hij zei: iemand die ik niet verdink heeft mij verteld, op gezag van Wahb ibn Munabbih al-Yamānī. Hij zei: "Hij heette Dhū al-Qarnayn (bezitter van twee horens) omdat de twee zijden van zijn hoofd van koper waren."
