Tafseer van De Donder · Ar-Ra'd · 13:16
Zeg: "Wie is de Heer van de hemelen en de aarde?" Zeg: "Allah." Zeg.- "Nemen jullie dan naast Hem beschermers, terwijl zij geen macht hebben om voor zichzelf nut (te verwerven) of schade (af te wenden). Zeg: "Zijn de blinden en de zienden gelijk, of zijn de duisternissen en het licht aan elkaar gelijk? Of kenden zij naast Allah deelgenoten toe. die iets geschapen zouden hebben, zoals Zijn schepping?" Zodat het scheppen voor hen hetzelfde is, zeg: "Allah is de Schepper van alles en Hij is de Ene, de Overweldiger."
Abū Jaʿfar zei: De Verhevene zegt tot Zijn Profeet Muḥammad ﷺ: Zeg, o Muḥammad, tegen deze polytheïsten (mushrikīn) die naast Allah — in Wiens hand hun voordeel en nadeel liggen — aanbidden wat geen voordeel of nadeel brengt: هَلْ يَسْتَوِي الْأَعْمَى (zijn de blinde en de ziende gelijk?) — de blinde die niets ziet en niet de weg kan vinden tenzij hij wordt geleid; en "al-baṣīr" — degene die de blinde de weg leidt naar het pad dat hij niet kan zien. Deze twee zijn zonder twijfel niet gelijk. Dit wil zeggen: zo zijn ook de gelovige die de waarheid ziet en haar volgt, en die de leiding kent en haar bewandelt, en jullie, o polytheïsten, die de waarheid niet kennen en geen rechtheid zien, niet gelijk.
En zijn uitspraak أَمْ هَلْ تَسْتَوِي الظُّلُمَاتُ وَالنُّورُ (of zijn de duisternissen en het licht gelijk?): De Verhevene zegt: Zijn de duisternissen — waarin de weg niet zichtbaar is om te bewandelen, en het pad niet zichtbaar is om te volgen — en het licht — waarmee de dingen zichtbaar worden en waarvan het schijnsel de duisternis verdrijft — gelijk? Dit wil zeggen: deze twee zijn zonder twijfel niet gelijk. Evenzo is het ongeloof (kufr) in Allah — degene die daarin verkeert, is in een verwarring en tastelt voortdurend in een duisternis zonder ooit naar de waarheid terug te keren. En het geloof (īmān) in Allah — degene die daarin verkeert, bevindt zich in een licht, handelend met kennis over zijn Heer en wetend dat hij een Beloner heeft Die hem beloont voor zijn goed handelen, en een Bestraffer Die hem bestraft voor zijn kwaad handelen, en een Voorziener Die hem voedt, en een Weldoener Die hem ten goede komt.
Overeenkomstig wat wij hierover hebben gezegd, zeiden ook de uitleggers.
Vermeld worden degenen die dit zeiden:
20305 — Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: Abū Ḥudhayfa heeft ons verteld, hij zei: Shibl heeft ons verteld, van Ibn Abī Najīḥ, van Mujāhid: قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الْأَعْمَى وَالْبَصِيرُ أَمْ هَلْ تَسْتَوِي الظُّلُمَاتُ وَالنُّورُ — "Wat betreft الْأَعْمَى وَالْبَصِيرُ (de blinde en de ziende): dat zijn de ongelovige (kāfir) en de gelovige. Wat betreft الظُّلُمَاتُ وَالنُّورُ (de duisternissen en het licht): dat zijn de leiding en de dwaling."
En zijn uitspraak أَمْ جَعَلُوا لِلَّهِ شُرَكَاءَ خَلَقُوا كَخَلْقِهِ فَتَشَابَهَ الْخَلْقُ عَلَيْهِمْ (of hebben zij voor Allah deelgenoten aangesteld die schiepen zoals Hij schiep, zodat de schepping voor hen op elkaar leek?): De Verhevene zegt tot Zijn Profeet Muḥammad ﷺ: Zeg, o Muḥammad, tegen deze polytheïsten: Hebben uw afgodsbeelden die jullie als beschermheren naast Allah hebben aangenomen, een schepping geschapen zoals de schepping van Allah, zodat de zaak onduidelijk voor jullie werd — in wat zij schiepen en wat Allah schiep — en jullie hen daarom deelgenoten van Hem maakten? Of is het jullie onwetendheid en afwijking van de juistheid die jullie daartoe heeft gebracht? Want voor iemand met verstand is het ondubbelzinnig dat het aanbidden van wat noch schaadt noch baat een daad van onwetendheid is. En dat de aanbidding alleen passend is voor Degene van Wie men het voordeel hoopt en het nadeel vreest. Evenzo is het ondubbelzinnig dat dit een vergissing is en dat degene die het doet onwetend is. Evenzo is de onwetendheid duidelijk van wie een deelgenoot stelt in de aanbidding van Degene Die hem voedt, voor hem zorgt en hem onderhoudt, naast iets dat hem weder nadeel noch voordeel kan berokkenen.
Overeenkomstig wat wij hierover hebben gezegd, zeiden ook sommige uitleggers.
Vermeld worden degenen die dit zeiden:
20306 — Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: Abū Ḥudhayfa heeft ons verteld, hij zei: Shibl heeft ons verteld, van Ibn Abī Najīḥ, van Mujāhid: أَمْ جَعَلُوا لِلَّهِ شُرَكَاءَ خَلَقُوا كَخَلْقِهِ — "dat bracht hen ertoe te twijfelen over de afgodsbeelden."
20307 — Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: Isḥāq heeft ons verteld, hij zei: ʿAbdullāh heeft ons verteld, van Warqāʾ, van Ibn Abī Najīḥ, van Mujāhid — gelijkaardig.
20308 — Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, van Ibn Jurayj, van Mujāhid: أَمْ جَعَلُوا لِلَّهِ شُرَكَاءَ خَلَقُوا كَخَلْقِهِ فَتَشَابَهَ الْخَلْقُ عَلَيْهِمْ — "zij schiepen zoals Hij schiep, en dat bracht hen ertoe te twijfelen over de afgodsbeelden."
20309 — Al-Ḥasan ibn Muḥammad heeft ons verteld, hij zei: Shabāba heeft ons verteld, hij zei: Warqāʾ heeft ons verteld, van Ibn Abī Najīḥ, van Mujāhid — gelijkaardig.
20310 — [...] hij zei: Ḥajjāj heeft ons verteld, van Ibn Jurayj, die zei: Ibn Kathīr zei: "Ik hoorde Mujāhid zeggen: أَمْ جَعَلُوا لِلَّهِ شُرَكَاءَ خَلَقُوا كَخَلْقِهِ فَتَشَابَهَ الْخَلْقُ عَلَيْهِمْ — er is een gelijkenis gegeven."
En zijn uitspraak قُلِ اللَّهُ خَالِقُ كُلِّ شَيْءٍ (Zeg: Allah is de Schepper van alle dingen): De Verhevene zegt tot Zijn Profeet Muḥammad ﷺ: Zeg aan deze polytheïsten, wanneer zij toegeven dat hun afgodsbeelden die zij als deelgenoten in de aanbidding van Allah hebben gesteld, niets scheppen — Allah is jullie Schepper en de Schepper van jullie afgodsbeelden en de Schepper van alles. Wat is dan de rechtvaardiging voor het toekennen van deelgenootschap aan wat weder schept noch schaadt?
En zijn uitspraak وَهُوَ الْوَاحِدُ الْقَهَّارُ (en Hij is de Ene, de Overweldiger): Dit wil zeggen: Hij is de Enige zonder gelijke — الْقَهَّارُ (de Overweldiger) — Die het alleenrecht heeft op de goddelijkheid en de aanbidding. Niet de standbeelden en afgodsbeelden die noch schaden noch baten.
