Tafseer van Het Berouw · At-Tawba · 9:5
En wanneer de gewijde maanden voorbij zijn, doodt dan de veelgodenaanbidders waar jullie hen ook aantreffen en grijpt hen, en omsingelt hen en loert op ben vanuit elke hinderlaag. Als zij dan berouw tonen, en de shalât onderhouden de zakât geven, laat hen dan vrij. Voorwaar, Allah is Vergevensgezind, Meest Barmhartig.
De uitleg van Zijn woord: فَإِذَا انْسَلَخَ الأَشْهُرُ الْحُرُمُ فَاقْتُلُوا الْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدْتُمُوهُمْ وَخُذُوهُمْ وَاحْصُرُوهُمْ وَاقْعُدُوا لَهُمْ كُلَّ مَرْصَدٍ فَإِنْ تَابُوا وَأَقَامُوا الصَّلاةَ وَآتَوُا الزَّكَاةَ فَخَلُّوا سَبِيلَهُمْ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ (5) (Wanneer de heilige maanden zijn verstreken, doodt dan de polytheïsten waar gij hen ook vindt, grijpt hen, omsingelt hen en houdt hun op iedere wachtpost de wacht. Maar indien zij berouw tonen, het gebed verrichten en de zakāh geven, laat hun weg dan vrij. Voorwaar, Allah is Vergevensgezind, Genadevol. (5))
Abū Jaʿfar zei: Hij — verheven zij Zijn lof — bedoelt met Zijn woord (Wanneer de heilige maanden zijn verstreken): wanneer zij ten einde zijn, voorbij zijn en zijn uitgegaan.
* * *
Men zegt hiervan: "salakhnā shahra kadhā naslakhuhu salkhan wa-sulūkhan", in de betekenis van: wij zijn eruit getreden. Daartoe behoort ook hun uitdrukking: "shāh maslūkha" (een gevild schaap), in de betekenis van: dat wat van zijn huid is ontdaan, eruit getrokken.
* * *
Met "de heilige maanden (al-ashhur al-ḥurum)" bedoelt Hij Dhū al-Qaʿda, Dhū al-Ḥijja en al-Muḥarram.
Hier wordt echter alleen het verstrijken van al-Muḥarram bedoeld, want de afkondiging van Barāʾa geschiedde op de dag van de grote bedevaart (yawm al-ḥajj al-akbar). Het is bekend dat men hun niet de gehele heilige maanden als uitsteltermijn had gegeven — en wij hebben de juistheid daarvan reeds eerder aangetoond — maar omdat deze maand aaneengesloten was met de twee andere heilige maanden die eraan voorafgingen, en hij de derde van hen was, terwijl zij allen onderling met elkaar verbonden zijn, werd gezegd: "Wanneer de heilige maanden verstreken zijn". De betekenis van het woord is: wanneer de drie heilige maanden verstreken zijn voor degenen die geen verbond hebben, of voor degenen die wel een verbond hadden maar hun verbond verbroken hebben door de vijanden bij te staan tegen de Boodschapper van Allah en tegen zijn metgezellen, of wier verbond een andere, bekende termijn had.
* * *
(doodt dan de polytheïsten (al-mushrikīn)), Hij zegt: doodt hen — (waar gij hen ook vindt), Hij zegt: waar gij hen ook aantreft op de aarde, in het Heilige Gebied (al-ḥaram) of buiten het Heilige Gebied, in de heilige maanden of buiten de heilige maanden — (en grijpt hen), Hij zegt: neemt hen krijgsgevangen — (en omsingelt hen), Hij zegt: belet hun zich vrij te bewegen in de landen van de islam en Mekka binnen te gaan — (en houdt hun op iedere wachtpost de wacht), Hij zegt: legt u voor hen in hinderlaag om hen te doden of gevangen te nemen — "iedere wachtpost (kull marṣad)", dat betekent: iedere weg en uitkijkpost.
* * *
Het woord is van het patroon "mafʿal", afgeleid van de uitspraak van de spreker: "raṣadtu fulānan arṣuduhu raṣdan", in de betekenis van: ik hield hem in het oog.
* * *
(Maar indien zij berouw tonen), Hij zegt: indien zij terugkeren van datgene wat Hij hun verboden heeft, namelijk het toekennen van deelgenoten aan Allah (shirk) en het loochenen van het profeetschap van Zijn profeet Muḥammad ﷺ, tot de erkenning van de eenheid van Allah, de oprechte toewijding van de aanbidding aan Hem alleen, met uitsluiting van de goden en de afgoden, en de erkenning van het profeetschap van Muḥammad ﷺ — (en het gebed (ṣalāh) verrichten), Hij zegt: en zij vervullen wat Allah hun aan gebed heeft opgelegd, met inachtneming van zijn grenzen — en zij de zakāh geven die Allah in hun bezittingen verplicht heeft gesteld aan degenen die er recht op hebben — (laat hun weg dan vrij), Hij zegt: laat hen dan vrijelijk rondtrekken in uw steden en het Heilige Huis binnengaan — (Voorwaar, Allah is Vergevensgezind, Genadevol), voor wie van Zijn dienaren berouw toont — en die zich keert tot Zijn gehoorzaamheid, na de ongehoorzaamheid waarin hij verkeerde, terwijl Hij zijn zonde bedekt en hem genadig is, opdat Hij hem niet bestraft voor zijn voorbije zonden van vóór zijn berouw, nadat hij berouw heeft getoond.
* * *
Wij hebben reeds het meningsverschil van de uiteenlopenden vermeld aangaande degenen aan wie uitstel werd verleend tot het verstrijken van de heilige maanden.
* * *
En overeenkomstig hetgeen wij over de uitleg daarvan gezegd hebben, hebben de mensen van de uitleg (ahl al-taʾwīl) gesproken.
* Vermelding van wie dat gezegd heeft:
16475 — ʿAbd al-Aʿlā ibn Wāṣil al-Asadī heeft ons verteld, hij zei: ʿUbayd Allāh ibn Mūsā heeft ons verteld, hij zei: Abū Jaʿfar al-Rāzī heeft ons bericht, op gezag van al-Rabīʿ, op gezag van Anas, die zei: De Boodschapper van Allah ﷺ zei: "Wie deze wereld verlaat met oprechte toewijding aan Allah alleen, en Hem aanbiddend zonder iets aan Hem als deelgenoot toe te kennen, die verlaat haar terwijl Allah over hem tevreden is." Hij zei: En Anas zei: Dit is de religie van Allah waarmee de boodschappers gekomen zijn en die zij van hun Heer hebben overgebracht, vóór de verwarring van de overleveringen (harj al-aḥādīth) en het meningsverschil der begeerten. En de bevestiging daarvan in het Boek van Allah staat in het laatste wat Allah heeft neergezonden. Allah zei: (Maar indien zij berouw tonen, het gebed verrichten en de zakāh geven, laat hun weg dan vrij). Hij zei: Hun berouw is het afwerpen van de afgoden, de aanbidding van hun Heer, het verrichten van het gebed en het geven van de zakāh. Daarna zei Hij in een ander vers: فَإِنْ تَابُوا وَأَقَامُوا الصَّلاةَ وَآتَوُا الزَّكَاةَ فَإِخْوَانُكُمْ فِي الدِّينِ [Sūrat al-Tawba: 11] (Maar indien zij berouw tonen, het gebed verrichten en de zakāh geven, dan zijn zij uw broeders in de religie).
16476 — Bishr ibn Muʿādh heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, omtrent Zijn woord: (Wanneer de heilige maanden verstreken zijn, doodt dan de polytheïsten waar gij hen ook vindt), tot aan het einde van het vers. En Qatāda placht te zeggen: Laat de weg vrij van degene aan wie Allah u beveelt zijn weg vrij te laten, want de mensen zijn drieërlei: een moslimgroep die de zakāh verschuldigd is, een polytheïst die het hoofdgeld (jizyah) verschuldigd is, en een oorlogvoerende (ṣāḥib ḥarb) die veiligheid geniet met zijn handelswaar te midden van de moslims wanneer hij het tiendrecht over zijn bezit afgeeft.
16477 — Muḥammad ibn al-Ḥusayn heeft mij verteld, hij zei: Aḥmad ibn al-Mufaḍḍal heeft ons verteld, hij zei: Asbāṭ heeft ons verteld, op gezag van al-Suddī: (Wanneer de heilige maanden verstreken zijn), dat zijn de vier die ik voor u opgesomd heb — dat wil zeggen: twintig dagen van Dhū al-Ḥijja, al-Muḥarram, Ṣafar, Rabīʿ al-Awwal, en tien dagen van de maand Rabīʿ al-Ākhir.
* * *
En de aanhangers van deze uitspraak zeiden: Deze werden "de heilige maanden" genoemd, omdat Allah, machtig en verheven is Hij, daarin voor de gelovigen het bloed van de polytheïsten en het lastigvallen van hen verboden heeft, behalve langs een weg van het goede.
* Vermelding van wie dat gezegd heeft:
16478 — al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj, op gezag van Ibrāhīm ibn Abī Bakr: dat hij hem berichtte op gezag van Mujāhid en ʿAmr ibn Shuʿayb omtrent Zijn woord: (Wanneer de heilige maanden verstreken zijn), dat het de vier zijn waarover Allah zei: فَسِيحُوا فِي الأَرْضِ (Trekt dan rond op de aarde). Hij zei: Het zijn "de heilige (maanden)", omdat zij daarin veiligheid kregen totdat zij erin zouden rondtrekken.
16479 — Yūnus heeft mij verteld, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Ibn Zayd zei omtrent Zijn woord: بَرَاءَةٌ مِنَ اللَّهِ وَرَسُولِهِ إِلَى الَّذِينَ عَاهَدْتُمْ مِنَ الْمُشْرِكِينَ * فَسِيحُوا فِي الأَرْضِ أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ (Een opzegging van Allah en Zijn Boodschapper aan degenen onder de polytheïsten met wie gij een verbond hebt gesloten * trekt dan rond op de aarde gedurende vier maanden). Hij zei: Hun werd een termijn van vier maanden gesteld, en Hij verklaarde zich vrij van iedere polytheïst. Daarna beval Hij, wanneer die heilige maanden verstreken waren: (doodt dan de polytheïsten waar gij hen ook vindt, grijpt hen, omsingelt hen en houdt hun op iedere wachtpost de wacht), laat hen niet door de landen trekken en niet uitgaan voor handel; benauwt hen daarna. Daarna beval Hij de vergeving: (Maar indien zij berouw tonen, het gebed verrichten en de zakāh geven, laat hun weg dan vrij. Voorwaar, Allah is Vergevensgezind, Genadevol).
16480 — Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Salama heeft ons verteld, op gezag van Ibn Isḥāq: (Wanneer de heilige maanden verstreken zijn), dat wil zeggen: de vier waarvoor Allah hun een termijn stelde — voor de mensen van het algemene verbond (ahl al-ʿahd al-ʿāmm) onder de polytheïsten — (doodt hen waar gij hen ook vindt, grijpt hen, omsingelt hen en houdt hun op iedere wachtpost de wacht), het vers.
