Tabari (1 passage)

1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

   Zijn uitspraak: الَّتِي لَمْ يُخْلَقْ مِثْلُهَا فِي الْبِلادِ ("waarvan de gelijke niet was geschapen in de landen"). De Verhevene, wiens lof verheven is, zegt: heb je niet gezien hoe jouw Heer met ʿĀd handelde — Iram, waarvan de gelijke niet was geschapen in de landen — dat wil zeggen: zoals ʿĀd. De ha (het terugverwijzende voornaamwoord) verwijst terug op ʿĀd. Het is ook toegestaan dat zij terugverwijst op Iram, op grond van wat wij eerder uiteengezet hebben, namelijk dat dit een stam is. Wat met Zijn uitspraak bedoeld wordt is: waarvan de gelijke niet was geschapen in omvang, in geweld en in kracht.

   En in overeenstemming met wat wij hierover gezegd hebben, hebben de uitleggers (ahl al-taʾwīl) gesproken.

   * Vermelding van wie dit gezegd heeft:

   Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, over zijn uitspraak: الَّتِي لَمْ يُخْلَقْ مِثْلُهَا فِي الْبِلادِ ("waarvan de gelijke niet was geschapen in de landen"). Er werd vermeld dat zij twaalf el lang waren, hemelwaarts gemeten.

   En anderen hebben gezegd: nee, de betekenis daarvan is veeleer: "[de stad] met de zuilen, waarvan de gelijke niet was geschapen in de landen" — dat wil zeggen: waarvan de gelijke der zuilen niet was geschapen in de landen. Zij zeiden: "waarvan de gelijke niet was geschapen" is een beschrijving van "[de stad] met de zuilen" (dhāt al-ʿimād), en de ha in "haar gelijke" (mithlu-hā) verwijst terug op "[de stad] met de zuilen".

   * Vermelding van wie dit gezegd heeft:

   Yūnus heeft mij verteld, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Ibn Zayd zei over Zijn uitspraak — en hij vermeldde iets dergelijks. Maar dit is een opvatting die geen grond heeft, want "de zuil" (al-ʿimād) is enkelvoud en mannelijk, terwijl "waarvan" (allatī) vrouwelijk is, en het mannelijke wordt niet met "allatī" beschreven. Indien dit een beschrijving van "de zuil" was geweest, zou gezegd zijn: "waarvan (alladhī) de gelijke niet was geschapen in de landen". En indien je "allatī" op Iram betrekt en de ha in Zijn uitspraak مِثْلُهَا ("haar gelijke") daarop laat terugverwijzen, en men zegt dat het Damascus of Alexandrië is, dan zij gezegd: de landen van ʿĀd zijn juist die welke Allah in Zijn Boek beschreven heeft, waar Hij zei: وَاذْكُرْ أَخَا عَادٍ إِذْ أَنْذَرَ قَوْمَهُ بِالأَحْقَافِ ("En gedenk de broeder van ʿĀd, toen hij zijn volk waarschuwde bij al-Aḥqāf"). En al-Aḥqāf is het meervoud van ḥiqf, en dat is het zand dat zich kromt en buigt. Alexandrië noch Damascus behoren tot de zandlanden; veeleer is dat al-Shiḥr, een van de landen van Ḥaḍramawt en wat daaraan grenst.

   Toon originele Arabische tekst

   وقوله: ( الَّتِي لَمْ يُخْلَقْ مِثْلُهَا فِي الْبِلادِ ) يقول جلّ ثناؤه: ألم تر كيف فعل ربك بعاد، إرم التي لم يخلق مثلها في البلاد، يعني: مثل عاد، والهاء عائدة على عاد. وجائز أن تكون عائدة على إرم لما قد بينا قبل أنها قبيلة. وإنما عُنِيَ بقوله: لم يُخْلق مثلها في العِظَم والبطش والأيد. وبنحو الذي قلنا في ذلك قال أهل التأويل. * ذكر من قال ذلك: حدثنا بشر، قال: ثنا يزيد، قال: ثنا سعيد، عن قتادة، قوله: ( الَّتِي لَمْ يُخْلَقْ مِثْلُهَا فِي الْبِلادِ ) ذكر أنهم كانوا اثني عشر ذراعا طولا في السماء. وقال آخرون: بل معنى ذلك: ذات العماد التي لم يُخلق مثلها في البلاد، لم يخلق مثل الأعمدة في البلاد، وقالوا: التي لم يخلق مثلها من صفة ذات العماد، والهاء التي في مثلها إنما هي من ذكر ذات العماد. * ذكر من قال ذلك: حدثني يونس، قال: أخبرنا ابن وهب، قال: قال ابن زيد في قوله: فذكر نحوه. وهذا قول لا وجه له، لأن العماد واحد مذكر، والتي للأنثى، ولا يوصف المذكر بالتي، ولو كان ذلك من صفة العماد لقيل: الذي لم يخلق مثله في البلاد، وإن جعلت التي لإرم، وجعلت الهاء عائدة في قوله: ( مِثْلُهَا ) عليها، وقيل: هي دمشق أو إسكندرية، فإن بلاد عاد هي التي وصفها الله في كتابه فقال: وَاذْكُرْ أَخَا عَادٍ إِذْ أَنْذَرَ قَوْمَهُ بِالأَحْقَافِ والأحقاف: هي جمع حِقْف، وهو ما انعطف من الرمل وانحنى، وليست الإسكندرية ولا دمشق من بلاد الرمال، بل ذلك الشِّحْرَ من بلاد حضرموت، وما والاها.