Tafseer van Het Openbreken · Al-Inshiqaaq · 84:19
Jullie zullen zeker voortgaan, van fase naar fase.
Zijn uitspraak: لَتَرْكَبُنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ ("jullie zullen zeker toestand na toestand bestijgen"). De koranlezers verschilden over de lezing ervan. ʿUmar ibn al-Khaṭṭāb, Ibn Masʿūd en zijn metgezellen, Ibn ʿAbbās en de meeste lezers van Mekka en Kūfa lazen het als لَتَرْكَبَنَّ met een fatḥa op de tāʾ en de bāʾ. En de lezers die het zo lazen, verschilden eveneens over de betekenis ervan. Sommigen van hen zeiden: jij, o Mohammed, zult zeker toestand na toestand bestijgen, en zaak na zaak van de zware beproevingen.
* Vermelding van wie dat zei:
Yaʿqūb heeft mij verteld, hij zei: Hushaym heeft ons verteld, hij zei: Abū Bishr heeft ons bericht, op gezag van Mujāhid, dat Ibn ʿAbbās placht te lezen: لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , dat wil zeggen: jullie Profeet ﷺ, toestand na toestand.
Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Ibn ʿUlayya heeft ons verteld, hij zei: Isrāʾīl heeft ons verteld, op gezag van Abū Isḥāq, op gezag van een man die het hem verhaalde, op gezag van Ibn ʿAbbās over لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: verblijfplaats na verblijfplaats.
ʿAlī heeft mij verteld, hij zei: Abū Ṣāliḥ heeft ons verteld, hij zei: Muʿāwiya heeft mij verteld, op gezag van ʿAlī, op gezag van Ibn ʿAbbās, over Zijn uitspraak: لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zegt: toestand na toestand.
Muḥammad ibn Saʿd heeft mij verteld, hij zei: mijn vader heeft mij verteld, hij zei: mijn oom heeft mij verteld, hij zei: mijn vader heeft mij verteld, op gezag van zijn vader, op gezag van Ibn ʿAbbās: لَتَرْكَبُنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , dat wil zeggen: verblijfplaats na verblijfplaats, en men zegt: zaak na zaak, en toestand na toestand.
Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: Muḥammad ibn Jaʿfar heeft ons verteld, hij zei: Shuʿba heeft ons verteld, op gezag van Abū Bishr, hij zei: ik hoorde Mujāhid, op gezag van Ibn ʿAbbās: لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: Mohammed ﷺ.
Hannād heeft ons verteld, hij zei: Abū al-Aḥwaṣ heeft ons verteld, op gezag van Simāk, op gezag van ʿIkrima, over Zijn uitspraak لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: toestand na toestand.
Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: Hawdha heeft ons verteld, hij zei: ʿAwf heeft ons verteld, op gezag van al-Ḥasan, over Zijn uitspraak لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: toestand na toestand.
Yaʿqūb heeft mij verteld, hij zei: Ibn ʿUlayya heeft ons verteld, op gezag van Abū Rajāʾ, hij zei: Ḥafṣ vroeg al-Ḥasan over Zijn uitspraak لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: verblijfplaats na verblijfplaats, en toestand na toestand.
Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Raḥmān heeft ons verteld, hij zei: Sharīk heeft ons verteld, op gezag van Mūsā ibn Abī ʿĀʾisha, hij zei: ik vroeg Murra over Zijn uitspraak لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: toestand na toestand.
Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Yaʿqūb heeft ons verteld, op gezag van Jaʿfar, op gezag van Saʿīd: لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: toestand na toestand.
Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Manṣūr, op gezag van Mujāhid: لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: toestand na toestand.
Hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van Naṣr, op gezag van ʿIkrima, hij zei: toestand na toestand.
Muḥammad ibn ʿAmr heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: ʿĪsā heeft ons verteld; en al-Ḥārith heeft mij verteld, hij zei: al-Ḥasan heeft ons verteld, hij zei: Warqāʾ heeft ons verteld — beiden — op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, over Zijn uitspraak لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: jullie zullen de zaken zeker bestijgen, toestand na toestand.
Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, over Zijn uitspraak لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zegt: toestand na toestand, en verblijfplaats na verblijfplaats.
Mij is verteld op gezag van al-Ḥusayn, die zei: ik hoorde Abū Muʿādh zeggen: ʿUbayd heeft ons bericht, hij zei: ik hoorde al-Ḍaḥḥāk zeggen over Zijn uitspraak: لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ : verblijfplaats na verblijfplaats, en toestand na toestand.
Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Ḥakkām heeft ons verteld, hij zei: ʿAmr heeft ons verteld, op gezag van Manṣūr, op gezag van Mujāhid: لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: zaak na zaak.
Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Jarīr heeft ons verteld, op gezag van Manṣūr, op gezag van Mujāhid, over Zijn uitspraak لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: zaak na zaak.
En anderen onder degenen die deze uitspraak aanhingen en deze lezing lazen, zeiden dat hiermee bedoeld werd: jij, o Mohammed, zult zeker hemel na hemel bestijgen.
* Vermelding van wie dat zei:
Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, hij zei: al-Ḥasan en Abū al-ʿĀliya zeiden: لَتَرْكَبَنَّ ("jij zult zeker bestijgen"), dat wil zeggen Mohammed ﷺ, طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ ("laag na laag"), de hemelen.
Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mihrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Jābir, op gezag van Abū al-Ḍuḥā, op gezag van Masrūq: لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: jij, o Mohammed, hemel na hemel.
Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van Ismāʿīl, op gezag van al-Shaʿbī, hij zei: hemel na hemel.
Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van Isrāʾīl, op gezag van Jābir, op gezag van ʿĀmir, op gezag van ʿAlqama, op gezag van ʿAbd Allāh, hij zei: hemel boven hemel.
En anderen zeiden: nee, de betekenis daarvan is: jullie zullen zeker het hiernamaals bestijgen na het eerste (leven).
* Vermelding van wie dat zei:
Yūnus heeft mij verteld, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Ibn Zayd zei over Zijn uitspraak لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: het hiernamaals na het eerste (leven).
En anderen onder degenen die deze lezing lazen, zeiden: hiermee wordt slechts bedoeld dat zij (de hemel) zich op verscheidene manieren verandert, een keer opensplijt met de wolken en een andere keer rood wordt, zodat zij wordt als een roodgekleurde roos gelijk olie, en een andere keer wordt als gesmolten metaal.
* Vermelding van wie dat zei:
Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mihrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Qays ibn Wahb, op gezag van Murra, op gezag van Ibn Masʿūd: لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: de hemel is een keer als gesmolten metaal, en een keer splijt zij open.
Ibn al-Muthannā heeft ons verteld, hij zei: Muḥammad ibn Jaʿfar heeft ons verteld, hij zei: ik hoorde Abū al-Zarqāʾ al-Hamdānī — en het is niet de Abū al-Zarqāʾ die overlevert over het wrijven over de sokken — hij zei: ik hoorde Murra al-Hamdānī zeggen: ik hoorde ʿAbd Allāh zeggen over dit vers لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: de hemel.
ʿAlī ibn Saʿīd al-Kindī heeft mij verteld, hij zei: ʿAlī ibn Ghurāb heeft ons verteld, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van Ibrāhīm, op gezag van ʿAbd Allāh over Zijn uitspraak لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: het is de hemel, die stofkleurig wordt en rood wordt en opensplijt.
Abū al-Sāʾib heeft ons verteld, hij zei: Abū Muʿāwiya heeft mij verteld, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van Ibrāhīm, op gezag van ʿAbd Allāh, over Zijn uitspraak: لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: het is de hemel, die opensplijt, vervolgens rood wordt, vervolgens uiteenbarst; hij zei: en Ibn ʿAbbās zei: toestand na toestand.
Yaḥyā ibn Ibrāhīm al-Masʿūdī heeft mij verteld, hij zei: mijn vader heeft mij verteld, op gezag van zijn vader, op gezag van zijn grootvader, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van Ibrāhīm, hij zei: ʿAbd Allāh las deze lezing لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: de hemel, toestand na toestand, en rang na rang.
Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mihrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van Ibrāhīm, op gezag van ʿAbd Allāh: لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ , hij zei: het is de hemel.
Mihrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Abū Farwa, op gezag van Murra, op gezag van Ibn Masʿūd, dat hij het las met een naṣb (fatḥa), hij zei: het is de hemel.
Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van Ibrāhīm, op gezag van ʿAbd Allāh, hij zei: het is de hemel, die kleur na kleur verandert.
En de meeste lezers van Medina en sommige van de Kūfiërs lazen het لَتَرْكَبُنَّ met de tāʾ en met een ḍamma op de bāʾ, in de zin van een aanspreking aan alle mensen, dat zij de toestanden van beproeving zullen bestijgen, toestand na toestand. En sommigen van hen vermeldden dat hij het las met de yāʾ en met een ḍamma op de bāʾ, in de zin van een mededeling over alle mensen, dat zij dat zullen doen.
En de juiste van de lezingen daarin, is naar mijn oordeel: de lezing van wie het las met de tāʾ en met een fatḥa op de bāʾ, omdat de uitleg van de mensen van de uitleg in hun geheel daarmee overeenkomt, ook al hebben de andere lezingen begrijpelijke betekenissen. En wanneer de juiste lezing daarin is wat wij vermeld hebben, dan is de juiste uitleg de uitspraak van wie zei: لَتَرْكَبَنَّ ("jij zult zeker bestijgen"), jij, o Mohammed, toestand na toestand, en zaak na zaak van de zware beproevingen. En wat daarmee bedoeld wordt — ook al is de aanspreking gericht tot de Boodschapper van Allah ﷺ — zijn alle mensen, dat zij van de zware beproevingen van de Dag der Opstanding en haar verschrikkingen toestanden zullen ondergaan.
Wij zeiden slechts: hiermee wordt bedoeld wat wij vermeld hebben, omdat de woorden vóór Zijn uitspraak لَتَرْكَبَنَّ طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ gericht waren tot allen, en eveneens wat erna komt, zodat het meer voor de hand ligt dat dit overeenkomt met wat ervóór en erna staat.
En Zijn uitspraak طَبَقًا عَنْ طَبَقٍ is afgeleid van de uitspraak der Arabieren: "Zo-en-zo viel in de dochters van ṭabaq", wanneer iemand in een zware aangelegenheid terechtkomt.
