Tabari
Terug naar surah 6, ayah 68

Tafseer van Het Vee · Al-An'aam · 6:68

وَإِذَا رَأَيْتَ ٱلَّذِينَ يَخُوضُونَ فِىٓ ءَايَٰتِنَا فَأَعْرِضْ عَنْهُمْ حَتَّىٰ يَخُوضُوا۟ فِى حَدِيثٍ غَيْرِهِۦ ۚ وَإِمَّا يُنسِيَنَّكَ ٱلشَّيْطَٰنُ فَلَا تَقْعُدْ بَعْدَ ٱلذِّكْرَىٰ مَعَ ٱلْقَوْمِ ٱلظَّٰلِمِينَ

En wanneer jij degenen ziet die beledigend spreken over Onze Verzen, wend je dan van hen af, totdat zij over een ander onderwerp spreken. En indien de Satan het jou doet vergeten, zit dan niet, nadat de herinnering (tot jou komt), bij het onrechtvaardige volk.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    Het woord over de uitleg van Zijn uitspraak: En wanneer jij hen ziet die smalend praten over Onze tekenen, wend je dan van hen af totdat zij over een ander gesprek smalend praten. En indien de duivel jou dit doet vergeten, blijf dan, nadat je het je herinnerd hebt, niet zitten bij het onrechtvaardige volk (6:68)

    Abū Jaʿfar zei: De Verhevene, wiens lof verheven is, zegt tot Zijn profeet Muḥammad ﷺ: En wanneer jij, o Muḥammad, de polytheïsten (mushrikīn) ziet die smalend praten over Onze tekenen die Wij tot jou neergezonden hebben, en over Onze openbaring die Wij aan jou geopenbaard hebben — en hun "smalend praten daarover" was hun spot ermee, en hun beschimping van Hem die haar neerzond en haar uitsprak, en hun verloochening ervan — "wend je dan van hen af", hij zegt: keer je gelaat van hen af, en sta op van bij hen, en zit niet bij hen, "totdat zij over een ander gesprek smalend praten", hij zegt: totdat zij overgaan op een ander gesprek dan de spot met de tekenen van Allah, uit hun onderlinge gepraat. "En indien de duivel jou dit doet vergeten", hij zegt: en indien de duivel jou Ons verbod aan jou doet vergeten om bij hen te zitten, en om je van hen af te wenden tijdens hun smalend praten over Onze tekenen, en jij je dat daarna herinnert, sta dan op van bij hen, en blijf, nadat je je dat herinnerd hebt, niet zitten bij het onrechtvaardige volk, dat smalend praatte over datgene waarover het hun niet toekwam smalend te praten, op de wijze waarop zij erover smalend praatten. En dat is de betekenis van "hun onrecht" op deze plaats.

    * * *

    En in overeenstemming met wat wij hierover gezegd hebben spraken de uitleggers.

    * Vermelding van wie dat gezegd heeft:

    13386 - Al-Ḥasan ibn Yaḥyā heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Razzāq heeft ons bericht, hij zei: Maʿmar heeft ons bericht, op gezag van Qatāda over Zijn woord: "En wanneer jij hen ziet die smalend praten over Onze tekenen, wend je dan van hen af totdat zij over een ander gesprek smalend praten", hij zei: Allah verbood hem te zitten bij hen die smalend praten over de tekenen van Allah en die haar verloochenen; en indien hij het vergeet, laat hij dan, na de herinnering, niet zitten bij het onrechtvaardige volk.

    13387 - Muḥammad ibn ʿAbd al-Aʿlā heeft ons verteld, hij zei: Muḥammad ibn Thawr heeft ons verteld, hij zei: Maʿmar heeft ons bericht, op gezag van Qatāda, met een soortgelijke overlevering.

    13388 - Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: Muʾammal heeft ons verteld, hij zei: Sufyān heeft ons verteld, op gezag van al-Suddī, op gezag van Abū Mālik en Saʿīd ibn Jubayr over Zijn woord: "En wanneer jij hen ziet die smalend praten over Onze tekenen", hij zei: zij die Onze tekenen verloochenen.

    13389 - Muḥammad ibn al-Ḥusayn heeft mij verteld, hij zei: Aḥmad ibn al-Mufaḍḍal heeft ons verteld, hij zei: Asbāṭ heeft ons verteld, op gezag van al-Suddī: "En wanneer jij hen ziet die smalend praten over Onze tekenen, wend je dan van hen af totdat zij over een ander gesprek smalend praten. En indien de duivel jou dit doet vergeten, blijf dan, nadat je het je herinnerd hebt, niet zitten bij het onrechtvaardige volk", hij zei: wanneer de polytheïsten met de gelovigen samenzaten, vielen zij de Profeet ﷺ en de Koran aan, beschimpten hem en spotten ermee; toen beval Allah hun [de gelovigen] dat zij niet bij hen mochten zitten totdat zij over een ander gesprek smalend praatten. En wat betreft Zijn woord "En indien de duivel jou dit doet vergeten", hij zegt: Ons verbod, zodat je bij hen zou blijven zitten — wanneer je je het dan herinnert, sta dan op.

    13390 - Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: Abū Ḥudhayfa heeft ons verteld, hij zei: Shibl heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid: "die smalend praten over Onze tekenen", hij zei: zij die Onze tekenen verloochenen.

    13391 - Yaḥyā ibn Ṭalḥa al-Yarbūʿī heeft mij verteld, hij zei: Fuḍayl ibn ʿIyāḍ heeft ons verteld, op gezag van Layth, op gezag van Abū Jaʿfar, hij zei: Zit niet samen met de lieden van twisten, want zij zijn het die smalend praten over de tekenen van Allah.

    13392 - Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: Abū Ṣāliḥ heeft ons verteld, hij zei: Muʿāwiya ibn Ṣāliḥ heeft ons verteld, op gezag van ʿAlī ibn Abī Ṭalḥa, op gezag van Ibn ʿAbbās over Zijn woord: "En wanneer jij hen ziet die smalend praten over Onze tekenen", en over Zijn woord: Zij die hun religie versplinterden en in sekten uiteenvielen [Surah al-Anʿām: 159]; en over Zijn woord: En weest niet zoals zij die uiteenvielen en van mening verschilden nadat de duidelijke bewijzen tot hen gekomen waren [Surah Āl ʿImrān: 105]; en over Zijn woord: Dat jullie de religie staande houden en daarin niet uiteenvallen [Surah al-Shūrā: 13], en dergelijke in de Koran, hij zei: Allah beval de gelovigen tot eensgezindheid, en verbood hun de onenigheid en de verdeeldheid, en berichtte hun dat zij die vóór hen waren slechts ten onder gingen door het getwist en de geschillen in de religie van Allah.

    13393 - Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: Al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj, op gezag van Mujāhid over Zijn woord: "En wanneer jij hen ziet die smalend praten over Onze tekenen", hij zei: zij spotten ermee. Hij zei: De Boodschapper van Allah ﷺ werd verboden bij hen te zitten, tenzij hij het vergat; wanneer hij het zich dan herinnerde, moest hij opstaan. Dat is dus Zijn woord: "En wanneer jij hen ziet die smalend praten over Onze tekenen, wend je dan van hen af totdat zij over een ander gesprek smalend praten. En indien de duivel jou dit doet vergeten, blijf dan, nadat je het je herinnerd hebt, niet zitten bij het onrechtvaardige volk." Ibn Jurayj zei: De polytheïsten zaten bij de Profeet ﷺ omdat zij graag van hem wilden horen; maar wanneer zij hoorden, spotten zij. Toen werd geopenbaard: "En wanneer jij hen ziet die smalend praten over Onze tekenen, wend je dan van hen af", het vers.

    13394 - Ibn Wakīʿ heeft ons verteld, hij zei: Mijn vader heeft ons verteld, hij zei: Sufyān heeft ons verteld, op gezag van Manṣūr, op gezag van Mujāhid: "En wanneer jij hen ziet die smalend praten over Onze tekenen", hij zei: zij verloochenen.

    13395 - Ibn Wakīʿ heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd Allāh heeft ons verteld, op gezag van Isrāʾīl, op gezag van al-Suddī, op gezag van Abū Mālik over Zijn woord: "En wanneer jij hen ziet die smalend praten over Onze tekenen, wend je dan van hen af totdat zij over een ander gesprek smalend praten", daarmee bedoelt Hij de polytheïsten. "En indien de duivel jou dit doet vergeten, blijf dan, nadat je het je herinnerd hebt, niet zitten bij het onrechtvaardige volk", [dat wil zeggen:] indien je het vergeet en je je het dan herinnert, zit dan niet bij hen.

    * * *

    Toon originele Arabische tekst
    القول في تأويل قوله : وَإِذَا رَأَيْتَ الَّذِينَ يَخُوضُونَ فِي آيَاتِنَا فَأَعْرِضْ عَنْهُمْ حَتَّى يَخُوضُوا فِي حَدِيثٍ غَيْرِهِ وَإِمَّا يُنْسِيَنَّكَ الشَّيْطَانُ فَلا تَقْعُدْ بَعْدَ الذِّكْرَى مَعَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ (68) قال أبو جعفر: يقول تعالى ذكره لنبيه محمد صلى الله عليه وسلم: وإذا رأيت، يا محمد، المشركين الذين يخوضون في آياتنا التي أنـزلناها إليك, ووحينا الذي أوحيناه إليك, = و " خوضهم فيها "، كان استهزاءَهم بها، وسبَّهم من أنـزلها وتكلم بها، وتكذيبهم بها (60) =" فأعرض عنهم "، يقول: فصد عنهم بوجهك, وقم عنهم، ولا تجلس معهم (61) =" حتى يخوضوا في حديث غيره "، يقول: حتى يأخذوا في حديث غير الاستهزاء بآيات الله من حديثهم بينهم =" وإما ينسينك الشيطان " ، يقوله: وإن أنساك الشيطان نهينا إياك عن الجلوس معهم والإعراض عنهم في حال خوضهم في آياتنا، ثم ذكرت ذلك, فقهم عنهم، ولا تقعد بعد ذكرك ذلك مع القوم الظالمين الذين خاضوا في غير الذي لهم الخوضُ فيه بما خاضوا به فيه. وذلك هو معنى " ظلمهم " في هذا الموضع. (62) * * * وبنحو ما قلنا في ذلك قال أهل التأويل . * ذكر من قال ذلك: 13386 - حدثنا الحسن بن يحيى قال، أخبرنا عبد الرزاق قال، أخبرنا معمر, عن قتادة في قوله: " وإذا رأيت الذين يخوضون في آياتنا فأعرض عنهم حتى يخوضوا في حديث غيره "، قال: نهاه الله أن يجلس مع الذين يخوضون في آيات الله يكذبون بها، فإن نسي فلا يقعد بعد الذكر مع القوم الظالمين. (63) 13387-حدثنا محمد بن عبد الأعلى قال، حدثنا محمد بن ثور قال، أخبرنا معمر, عن قتادة بنحوه. 13388 - حدثنا ابن بشار قال، حدثنا مؤمل قال، حدثنا سفيان, عن السدي, عن أبي مالك وسعيد بن جبير في قوله : " وإذا رأيت الذين يخوضون في آياتنا "، قال: الذين يكذبون بآياتنا. 13389 - حدثني محمد بن الحسين قال، حدثنا أحمد بن المفضل قال، حدثنا أسباط, عن السدي: " وإذا رأيت الذين يخوضون في آياتنا فأعرض عنهم حتى يخوضوا في حديث غيره وإما ينسينك الشيطان فلا تقعد بعد الذكرى مع القوم الظالمين "، قال: كان المشركون إذا جالسوا المؤمنين وقعوا في النبي صلى الله عليه وسلم والقرآن فسبوه واستهزءوا به, فأمرهم الله أن لا يقعدوا معهم حتى يخوضوا في حديث غيره . وأما قوله: " وإما ينسينك الشيطان "، يقول: نَهْيَنَا فتقعد معهم, (64) فإذا ذكرت فقم. 13390 - حدثني المثنى قال، حدثنا أبو حذيفة قال، حدثنا شبل, عن ابن أبي نجيح, عن مجاهد: " يخوضون في آياتنا "، قال: يكذبون بآياتنا . 13391 - حدثني يحيى بن طلحة اليربوعي قال، حدثنا فضيل بن عياض, عن ليث, عن أبي جعفر قال: لا تجالسوا أهل الخصومات, فإنهم الذين يخوضون في آيات الله . 13392 - حدثني المثنى قال، حدثنا أبو صالح قال، حدثنا معاوية بن صالح, عن علي بن أبي طلحة, عن ابن عباس قوله: " وَإِذَا رَأَيْتَ الَّذِينَ يَخُوضُونَ فِي آيَاتِنَا " , وقوله: الَّذِينَ فَرَّقُوا دِينَهُمْ وَكَانُوا شِيَعًا [سورة الأنعام: 159] ؛ وقوله: وَلا تَكُونُوا كَالَّذِينَ تَفَرَّقُوا وَاخْتَلَفُوا مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَهُمُ الْبَيِّنَاتُ [سورة آل عمران: 105] ؛ وقوله: أَنْ أَقِيمُوا الدِّينَ وَلا تَتَفَرَّقُوا فِيهِ [سورة الشورى: 13] ، ونحو هذا في القرآن، قال: أمر الله المؤمنين بالجماعة، ونهاهم عن الاختلاف والفرقة, وأخبرهم أنه إنما هلك من كان قبلهم بالمِراء والخصومات في دين الله . 13393 - حدثنا القاسم قال، حدثنا الحسين قال، حدثني حجاج, عن ابن جريج, عن مجاهد قوله: " وإذا رأيت الذين يخوضون في آياتنا "، قال: يستهزئون بها. قال: نُهي رسول الله صلى الله عليه وسلم أن يقعد معهم إلا أن ينسى، فإذا ذكر فليقم. فذلك قوله: " وإذا رأيت الذين يخوضون في آياتنا فأعرض عنهم حتى يخوضوا في حديث غيره وإما ينسينك الشيطان فلا تقعد بعد الذكرى مع القوم الظالمين " = قال ابن جريج: كان المشركون يجلسون إلى النبي صلى الله عليه وسلم يحبون أن يسمعوا منه, فإذا سمعوا استهزءوا، فنـزلت: " وإذا رأيت الذين يخوضون في آياتنا فأعرض عنهم " ، الآية. (65) 13394- حدثنا ابن وكيع قال، حدثنا أبي قال، حدثنا سفيان, عن منصور, عن مجاهد: " وإذا رأيت الذين يخوضون في آياتنا "، قال: يكذبون. 13395 - حدثنا ابن وكيع قال، حدثنا عبد الله, عن إسرائيل, عن السدي, عن أبي مالك قوله: " وإذا رأيت الذين يخوضون في آياتنا فأعرض عنهم حتى يخوضوا في حديث غيره " ، يعني المشركين =" وإما ينسينك الشيطان فلا تقعد بعد الذكرى مع القوم الظالمين "، إن نسيت فذكرتَ فلا تجلس معهم. * * * --------------- الهوامش: (60) انظر تفسير"الخوض" فيما سلف 9: 320. (61) انظر تفسير"الإعراض" فيما سلف ص: 337 ، تعليق: 1 ، والمراجع كلها. (62) انظر تفسير"الظلم" في فهارس اللغة فيما سلف (ظلم). (63) في المطبوعة: "بعد الذكرى" ، وأثبت ما في المخطوطة ، وهو صواب محض ، كما سترى في التفسير ص: 439. (64) في المطبوعة: "يقول: نسيت فتعقد معهم" ، وهو لا معنى له ، وفي المخطوطة: "نهينا فتعقد معهم" ، وهو مضطرب ، واستظهرت صوابها من تفسير الآية فيما سلف. وقوله: "نهينا" مفعول قوله في الآية: "وإما ينسينك الشيطان" ، وذلك على عادة أهل التأويل الأوائل في الاختصار. (65) الأثر: 13393 - سيأتي ، تفسير ابن جريج فيما بعد بتمامه رقم: 13396.