Tafseer van Het Vee · Al-An'aam · 6:148
Degenen die deelgenoten (aan Allah) toekenden, zullen zeggen: "Als Allah het had gewild, dan hadden wij geen deelgenoten (aan Allah) toegekend en evenmin onze vaderen, en hadden wij niet (dat wat toegestaan was) verboden verklaard." Zo loochenden zij ook degenen vóór hen (de Boodschappers), totdat zij Ons geweld proefden. Zeg: "Hebben jullie kennis? Brengt het dan naar buiten voor Ons. Jullie volgen slechts vermoedens en jullie liegen slechts."
De uitspraak over de uitleg van Zijn woord: Degenen die deelgenoten toekenden zullen zeggen: "Als Allah het had gewild, hadden wij geen deelgenoten toegekend, noch onze voorvaderen, en hadden wij niets verboden." Zo hebben ook degenen vóór hen geloochend, totdat zij Onze macht proefden (6:148).
Abū Jaʿfar zei: Hij, wiens lof verheven is, zegt: Degenen die deelgenoten toekenden zullen zeggen — en dat zijn degenen die aan Allah de afgodsbeelden en de afgoden gelijkstellen, van de polytheïsten van Qoeraisj — Als Allah het had gewild, hadden wij geen deelgenoten toegekend. Hij zegt: Zij zeiden dit, zich afwerend van de onderwerping aan de waarheid, met valse argumentatie, toen de waarheid hun duidelijk was geworden en zij de valsheid kenden van datgene waaraan zij vasthielden — hun toekennen van deelgenoten (shirk), en hun verbieden van wat zij verboden aan akkers en vee, overeenkomstig wat de Verhevene, wiens lof verheven is, heeft uiteengezet in de voorgaande verzen daarvoor: En zij wezen aan Allah een aandeel toe van wat Hij heeft voortgebracht aan akkers en vee, en wat daarna komt: Als Allah van ons het geloof in Hem had gewild, en het Hem alleen toewijden van de aanbidding zonder de afgodsbeelden en de goden, en het toelaatbaar verklaren van wat wij verboden aan de baḥāʾir en de sawāʾib en andere van onze bezittingen, dan hadden wij aan Allah geen deelgenoot toegekend, noch hadden onze voorvaderen vóór ons dat aan Hem toegekend, noch hadden wij verboden wat wij verbieden van deze zaken die wij verboden houden, want Hij is in staat om tussen ons en dat in te grijpen, zodat wij geen enkele weg zouden hebben tot het verrichten van iets daarvan: hetzij doordat Hij ons zou dwingen tot het geloof en het laten van het toekennen van deelgenoten aan Hem, en tot het verklaren van het toelaatbaar zijn van wat wij verboden — hetzij doordat Hij ons goedgunstig zou zijn met Zijn toewijzing, zodat wij zouden komen tot de erkenning van Zijn eenheid, en het laten van de aanbidding van wat naast Hem is aan rivalen en afgodsbeelden, en tot het toelaatbaar verklaren van wat wij verboden. Maar Hij heeft van ons aanvaard datgene waaraan wij vasthielden, namelijk de aanbidding van de afgodsbeelden en de afgoden, en het nemen van een deelgenoot naast Hem in de aanbidding en rivalen, en Hij heeft gewild wat wij verbieden aan akkers en vee, en zo heeft Hij niet tussen ons en datgene waaraan wij vasthielden in gegrepen.
Allah zei, hen logenstraffend in hun bewering: "Dat Allah van ons heeft aanvaard datgene waaraan wij vasthielden aan shirk en het verbieden van wat wij verbieden" — en de valsheid weerleggend van het argument dat zij daarin aanvoerden — Zo hebben ook degenen vóór hen geloochend. Hij zegt: Zoals deze polytheïsten, o Mohammed, datgene hebben geloochend wat jij hun aan waarheid en duidelijke uiteenzetting hebt gebracht, zo hebben ook degenen vóór hen geloochend, van de verdorvenen onder de gemeenschappen die tegen hun Heer in opstand kwamen — datgene wat hun profeten hun brachten aan tekenen van Allah en duidelijke bewijzen — en zij weerlegden hun raadgevingen, totdat zij Onze macht proefden. Hij zegt: totdat zij Ons vertoornden, waarop Wij toornig op hen werden, en Wij Onze macht over hen lieten neerkomen, en zij die proefden, en zij gingen te gronde door hun proeven ervan, en zo werden zij teleurgesteld en verloren zij deze wereld en het hiernamaals. Hij zegt: En met deze laatsten zal hun weg bewandeld worden, indien zij niet berouwvol terugkeren en geloven en geloofschenken aan wat jij hun van bij hun Heer hebt gebracht.
* * *
En overeenkomstig wat wij hierover hebben gezegd, hebben de mensen van de uitleg gesproken.
* Vermelding van wie dat heeft gezegd:
14129 — Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: ʿAbdallāh ibn Ṣāliḥ heeft ons verteld, hij zei: Muʿāwiya ibn Ṣāliḥ heeft mij verteld, op gezag van ʿAlī ibn Abī Ṭalḥa, op gezag van Ibn ʿAbbās, over Zijn woord: Als Allah het had gewild, hadden wij geen deelgenoten toegekend, noch onze voorvaderen, en hij zei: Zo hebben ook degenen vóór hen geloochend, daarna zei Hij: En als Allah het had gewild, hadden zij geen deelgenoten toegekend, want zij zeiden: "Onze aanbidding van de goden brengt ons nader tot Allah." Toen onderrichtte Allah hen dat die hen niet naderbrengen. En Zijn woord: En als Allah het had gewild, hadden zij geen deelgenoten toegekend, Allah, geprezen zij Hij, zegt: Als Ik het had gewild, had Ik hen allen tezamen op de leiding verenigd.
14130 — Mohammed ibn ʿAmr heeft ons verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, op gezag van ʿĪsā, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid: en hadden wij niets verboden, hij zei: Het is de uitspraak van Qoeraisj — dat wil zeggen: dat Allah deze baḥīra en sāʾiba verboden heeft.
14131 — Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: Abū Ḥudhayfa heeft ons verteld, hij zei: Shibl heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid: en hadden wij niets verboden, het is de uitspraak van Qoeraisj zonder zekerheid: dat Allah deze baḥīra en sāʾiba verboden heeft.
* * *
Als iemand zou zeggen: En wat is jouw bewijs dat Allah, de Verhevene, slechts de uitspraak van deze polytheïsten heeft gelogenstraft — hun gezegde: "Allah heeft van ons de aanbidding van de afgodsbeelden aanvaard, en heeft van ons het verbieden gewild van wat wij verboden aan akkers en vee" — en dat Zijn logenstraffing van hen niet betrekking had op hun gezegde: Als Allah het had gewild, hadden wij geen deelgenoten toegekend, noch onze voorvaderen, noch hadden wij iets verboden, en op hun beschrijving van Hem dat Hij hun shirk en de shirk van hun voorvaderen heeft gewild, en hun verbieden van wat zij verboden?
Hem wordt geantwoord: De aanwijzing daarvoor is Zijn woord: Zo hebben ook degenen vóór hen geloochend. Hij, wiens lof verheven is, deelde aangaande hen mee dat zij in hun logenstraffing van hun profeet Mohammed ﷺ — in datgene wat hij hun bracht van bij Allah, aan het verbod op de aanbidding van iets anders dan Allah, de Verhevene wiens vermelding verheven is, en het verbieden van iets anders dan wat Allah verboden heeft in Zijn Boek en bij monde van Zijn gezant — de weg bewandelden van hun voorgangers uit de voorbijgegane gemeenschappen die Allah en Zijn gezant loochenden. En het loochenen van hun kant betrof slechts iets dat geloochend werd. Als het een mededeling van Allah was geweest over hun liegen in hun gezegde: Als Allah het had gewild, hadden wij geen deelgenoten toegekend, noch onze voorvaderen, dan zou Hij hebben gezegd: "Zo hebben ook degenen vóór hen gelogen" (kadhaba), met verlichting van de "dhāl" (d.w.z. zonder verdubbeling), en zou Hij hen in dat gezegde van hen hebben toegeschreven aan de leugen tegen Allah, niet aan de logenstraffing — naast vele aanwijzingen waarvan de vermelding het Boek zou verlengen, en in wat wij hebben vermeld is voldoende voor wie tot het begrip ervan in staat gesteld is.
* * *
De uitspraak over de uitleg van Zijn woord: Zeg: "Hebben jullie enige kennis, zodat jullie die voor ons naar buiten kunnen brengen? Jullie volgen niets dan vermoeden, en jullie doen niets dan gissen" (6:148).
Abū Jaʿfar zei: De Verhevene, wiens lof verheven is, zegt tegen Zijn profeet Mohammed ﷺ: Zeg, o Mohammed, tegen deze gelijkstellers aan hun Heer van de afgodsbeelden en de afgoden, die verbieden wat zij verbieden aan akkers en vee, die zeggen: Als Allah het had gewild, hadden wij geen deelgenoten toegekend, noch onze voorvaderen, noch hadden wij iets verboden, maar Hij heeft van ons aanvaard datgene waaraan wij vasthielden aan shirk en het verbieden van wat wij verbieden: "Hebben jullie" — met jullie bewering van wat jullie tegen Allah beweren, namelijk dat Hij tevreden is met jullie toekennen van deelgenoten aan Hem in Zijn aanbidding, en met jullie verbieden van wat jullie van jullie bezittingen verbieden — "enige kennis van zekerheid, uit een bericht van iemand wiens bericht het excuus afsnijdt, of een bewijs dat ons de zekerheid van de kennis verschaft, zodat jullie die voor ons naar buiten kunnen brengen?" Hij zegt: zodat jullie dat voor ons openbaar maken en het verduidelijken, zoals wij voor jullie de plaatsen van de dwaling van jullie uitspraak en jullie handelen hebben verduidelijkt, en de tegenstrijdigheid daarvan en de onmogelijkheid ervan in het verstandelijke en het gehoorde. Jullie volgen niets dan vermoeden, Hij zegt tegen hem: Zeg tegen hen: Jullie zeggen niets van wat jullie zeggen, o polytheïsten, en jullie aanbidden niets van de afgodsbeelden en de afgoden wat jullie aanbidden, en jullie verbieden niets van de akkers en het vee wat jullie verbieden, dan slechts uit vermoeden en gissing dat het waar is, en dat jullie op de waarheid zijn, terwijl het vals is en jullie op valsheid zijn. En jullie doen niets dan gissen, Hij zegt: "En jullie zijn niet", en jullie zijn in dat alles niets "dan gissend", Hij zegt: dan slechts dat jullie de valsheid tegen Allah verzinnen, uit vermoeden zonder zekerheid van kennis noch duidelijk bewijs.
