Tabari
Terug naar surah 6, ayah 140

Tafseer van Het Vee · Al-An'aam · 6:140

قَدْ خَسِرَ ٱلَّذِينَ قَتَلُوٓا۟ أَوْلَٰدَهُمْ سَفَهًۢا بِغَيْرِ عِلْمٍۢ وَحَرَّمُوا۟ مَا رَزَقَهُمُ ٱللَّهُ ٱفْتِرَآءً عَلَى ٱللَّهِ ۚ قَدْ ضَلُّوا۟ وَمَا كَانُوا۟ مُهْتَدِينَ

Waarlijk, degenen die hun kinderen hebben gedood uit dwaasheid, zonder kennis, hebben een groot verlies geleden, en zij verklaarden voor verboden wat Allah hun aan voorzieningen heeft geschonken, als een verzinsel over Allah. Waarlijk, zij dwaalden en zij plachten niet geleid te worden.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    De uitspraak over de uitleg van Zijn woord: Waarlijk verloren zijn zij die hun kinderen doodden uit dwaasheid, zonder kennis, en die verboden hebben wat Allah hun aan levensonderhoud schonk, als verzinsel tegen Allah. Zij zijn waarlijk afgedwaald en zij waren niet rechtgeleid (6:140).

    Abū Jaʿfar zei: De Verhevene, wiens lof verheven is, zegt: Waarlijk te gronde gegaan zijn deze verzinners van de leugen tegen hun Heer, die aan Hem de afgodsbeelden en de afgoden gelijkstellen, voor wie hun deelgenoten het doden van hun kinderen hebben opgesmukt, en het verbieden van [datgene waarmee Ik hun gunst bewees] aan hun bezittingen. Zo doodden zij hun kinderen uit gehoorzaamheid aan die deelgenoten, en verboden zij wat Allah hun toelaatbaar had verklaard en hun tot levensonderhoud had gemaakt van hun vee, uit dwaasheid van hun kant. Hij zegt: Zij deden wat zij daarvan deden uit onwetendheid van hun kant over wat in hun voordeel en in hun nadeel is, en uit gebrek aan verstand, zwakte van oordeel van hun kant, en geringheid van begrip aangaande de nabije schade ervan en de toekomstige verschrikking ervan, in de vorm van de geweldige bestraffing van Allah daarvoor over hen. Als verzinsel tegen Allah, zegt: als leugen tegen Allah en het verzinnen van valsheid tegen Hem. Zij zijn waarlijk afgedwaald, zegt: Zij hebben de juiste koers van de waarheid verlaten in hun verrichten van dat, en zijn afgeweken van de rechte weg. En zij waren niet rechtgeleid, zegt: En degenen die dat verrichtten waren niet op leiding en rechtschapenheid in hun handelingen die zij vóór dat verrichtten, noch waren zij rechtgeleid tot het juiste daarin, noch erin geslaagd.

    * * *

    Dit vers is geopenbaard over degenen wier verhaal Allah heeft vermeld in deze verzen, vanaf Zijn woord: En zij wezen aan Allah een aandeel toe van wat Hij heeft voortgebracht aan akkers en vee — degenen die de baḥāʾir kerfden, de sawāʾib loslieten, en hun dochtertjes levend begroeven. Zoals:

    13950 — Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: Al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj, hij zei: ʿIkrima zei over Zijn woord: Degenen die hun kinderen doodden uit dwaasheid, zonder kennis, hij zei: Het is geopenbaard over degenen die de dochtertjes levend begroeven uit Rabīʿa en Muḍar. De man bedong tegenover zijn vrouw dat zij het ene meisje in leven zou laten en het andere levend zou begraven. Wanneer het meisje dat zij moest begraven [geboren werd], ging de man weg of kwam hij terug van bij zijn vrouw, en zei hij tegen haar: "Jij bent voor mij als de rug van mijn moeder, als ik tot jou terugkeer en je haar niet hebt begraven." Dan groef zij voor het kind een gat in de aarde, en stuurde naar haar vrouwen die zich bij haar verzamelden, en zij reikten het kind aan elkaar door, totdat zij hem (de man) zag terugkeren, waarop zij het in zijn kuil duwde en daarna de aarde erover gladstreek.

    13951 — Mohammed ibn al-Ḥusayn heeft mij verteld, hij zei: Aḥmad ibn al-Mufaḍḍal heeft ons verteld, hij zei: Asbāṭ heeft ons verteld, op gezag van al-Suddī: Vervolgens vermeldde Hij wat zij met hun kinderen en hun bezittingen deden, en zei Hij: Waarlijk verloren zijn zij die hun kinderen doodden uit dwaasheid, zonder kennis, en die verboden hebben wat Allah hun aan levensonderhoud schonk.

    13952 — Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, over Zijn woord: Waarlijk verloren zijn zij die hun kinderen doodden uit dwaasheid, zonder kennis, waarop hij zei: Dit is het doen van de mensen van de Jāhiliyya (de tijd van onwetendheid). Een van hen doodde zijn dochter uit vrees voor gevangenneming en armoede, terwijl hij zijn hond voedde. En Zijn woord: en die verboden hebben wat Allah hun aan levensonderhoud schonk, het vers, dat zijn de mensen van de Jāhiliyya. Zij maakten een baḥīra, een sāʾiba, een waṣīla en een ḥāmī, als willekeurige bepaling van de duivels over hun bezittingen.

    13953 — Al-Ḥārith heeft mij verteld, hij zei: ʿAbd al-ʿAzīz heeft ons verteld, hij zei: Als het je verheugt om de onwetendheid van de Arabieren te kennen, lees dan wat na het honderdste vers van soera Al-Anʿām komt, Zijn woord: Waarlijk verloren zijn zij die hun kinderen doodden uit dwaasheid, zonder kennis, het vers.

    * * *

    Abū Razīn legde Zijn woord Zij zijn waarlijk afgedwaald aldus uit: dat ermee bedoeld wordt: Zij zijn afgedwaald vóór deze handelingen — het doden van de kinderen en het verbieden van het levensonderhoud dat Allah hun schonk — door andere zaken dan dat.

    13954 — Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van Abū Razīn, over Zijn woord: Waarlijk verloren zijn zij die hun kinderen doodden, tot Zijn woord: Zij zijn waarlijk afgedwaald, hij zei: Zij zijn vóór dat reeds afgedwaald.

    Toon originele Arabische tekst
    القول في تأويل قوله : قَدْ خَسِرَ الَّذِينَ قَتَلُوا أَوْلادَهُمْ سَفَهًا بِغَيْرِ عِلْمٍ وَحَرَّمُوا مَا رَزَقَهُمُ اللَّهُ افْتِرَاءً عَلَى اللَّهِ قَدْ ضَلُّوا وَمَا كَانُوا مُهْتَدِينَ (140) قال أبو جعفر: يقول تعالى ذكره: قد هلك هؤلاء المفترون على ربهم الكذبَ, (25) العادلون به الأوثانَ والأصنام, الذين زين لهم شركاؤهم قتل أولادهم, وتحريم [ما أنعمت به] عليهم من أموالهم, (26) فقتلوا طاعة لها أولادهم, وحرّموا ما أحل الله لهم وجعله لهم رزقًا من أنعامهم =" سفها "، منهم. يقول: فعلوا ما فعلوا من ذلكَ جهالة منهم بما لهم وعليهم, ونقصَ عقول, وضعفَ أحلام منهم, وقلة فهم بعاجل ضرّه وآجل مكروهه، من عظيم عقاب الله عليه لهم (27) =(افتراء على الله)، يقول: تكذّبًا على الله وتخرصًا عليه الباطل (28) =(قد ضلوا)، يقول: قد تركوا محجة الحق في فعلهم ذلك, وزالوا عن سواء السبيل (29) =(وما كانوا مهتدين)، يقول: ولم يكن فاعلو ذلك على هدًى واستقامة في أفعالهم التي كانوا يفعلون قبل ذلك, ولا كانوا مهتدين للصواب فيها، ولا موفقين له . (30) * * * ونـزلت هذه الآية في الذين ذكر الله خبرهم في هذه الآيات من قوله: وَجَعَلُوا لِلَّهِ مِمَّا ذَرَأَ مِنَ الْحَرْثِ وَالأَنْعَامِ نَصِيبًا الذين كانوا يبحرون البحائر, ويسيِّبون السوائب, ويئدون البنات ، كما:- 13950- حدثنا القاسم قال، حدثنا الحسين قال، حدثني حجاج, عن ابن جريج قال، قال عكرمة، قوله: (الذين قتلوا أولادهم سفهًا بغير علم)، قال: نـزلت فيمن يئد البنات من ربيعة ومُضَر, كان الرجل يشترط على امرأته أن تستحيي جارية وتئد أخرى. فإذا كانت الجارية التي تَئِد، غدا الرجل أو راح من عند امرأته، (31) وقال لها: " أنت علي كظهر أمِّي إن رجعت إليك ولم تئديها "، فتخُدُّ لها في الأرض خدًّا, (32) وترسل إلى نسائها فيجتمعن عندها, ثم يتداولنها, (33) حتى إذا أبصرته راجعًا دستها في حفرتها, ثم سوّت عليها التراب . 13951- حدثني محمد بن الحسين قال، حدثنا أحمد بن المفضل قال، حدثنا أسباط, عن السدي: ثم ذكر ما صنعوا في أولادهم وأموالهم فقال: (قد خسر الذين قتلوا أولادهم سفهًا بغير علم وحرموا ما رزقهم الله) . 13952- حدثنا بشر قال، حدثنا يزيد قال، حدثنا سعيد, عن قتادة قوله: (قد خسر الذين قتلوا أولادهم سفهًا بغير علم)، فقال: هذا صنيع أهل الجاهلية. كان أحدهم يقتل ابنته مخافة السِّباء والفاقة، ويغذو كلبه = وقوله: (وحرموا ما رزقهم الله)، الآية, وهم أهل الجاهلية. جعلوا بحيرةً وسائبة ووصيلةً وحاميًا, تحكمًا من الشياطين في أموالهم . 13953- حدثني الحارث قال، حدثنا عبد العزيز قال، إذا سرَّك أن تعلم جهل العرب, فاقرأ ما بعد المائة من سورة الأنعام قوله: (قد خسر الذين قتلوا أولادهم سفهًا بغير علم)، الآية . * * * وكان أبو رزين يتأوّل قوله: (قد ضلوا)، أنه معنيٌّ به: قد ضلوا قبل هؤلاء الأفعال = من قتل الأولاد، وتحريم الرزق الذي رزقهم الله = بأمور غير ذلك . 13954- حدثنا ابن بشار قال، حدثنا يزيد، قال، حدثنا سعيد, عن سفيان, عن الأعمش, عن أبى رزين في قوله: (قد خسر الذين قتلوا أولادهم)، إلى قوله: (قد ضلوا)، قال: قد ضلوا قبل ذلك . ---------------------- الهوامش : (25) انظر تفسير (( الخسار )) فيما سلف 11 : 324 ، تعليق : 3 ، والمراجع هناك . (26) في المخطوطة والمطبوعة : (( وتحريم ما حرمت عليهم من أموالهم )) ، وهو لا يطابق تفسير الآية بل يناقضه ، ورجحت الصواب ما أثبت بين القوسين . (27) انظر تفسير (( السفه )) فيما سلف 1 : 293 - 295 / 3 : 90 ، 129 / 6 : 57 (28) انظر تفسير (( الافتراء )) فيما سلف : ص : 146 ، تعليق : 1 ، والمراجع هناك . وكان في المطبوعة : (( تكذيبًا )) ، والصواب ما في المخطوطة . (29) انظر تفسير (( الضلال )) فيما سلف من فهارس اللغة (( ضلل )) (30) انظر تفسير (( الاهتداء )) فيما سلف من فهارس اللغة ( هدي ) . (31) في المطبوعة : (( فإذا كانت الجارية التي توأد غدا الرجل ... )) ، وفي المخطوطة : (( فإذا كانت الجارية التي تئيد عبد الرجل أو راح من عند امرأته )) ، والصواب ما أثبت . معنى ذلك : أنه إذا ولدت المرأة الجارية التي شرط عليها أن تئدها غدا أو راح وقال ... (32) (( خد في الأرض خدا)) : شق في الأرض شقًا . (33) هكذا في المطبوعة : (( ثم يتداولنها )) ، وهي في المخطوطة سيئة الكتابة ، وممكن أن تقرأ كما هي في المطبوعة .