Tafseer van Het Vee · Al-An'aam · 6:104
Waarlijk, tot jullie zijn zichtbare bewijzen gekomen van jullie Heer. Wie goed ziet: er is (een voordeel) voor hemzelf, en wie blind is: er is (een nadeel) voor hem, en ik (Moehammad) ben geen bewaker over jullie.
Het woord over de uitleg van Zijn, de Verhevene, uitspraak: قَدْ جَاءَكُمْ بَصَائِرُ مِنْ رَبِّكُمْ فَمَنْ أَبْصَرَ فَلِنَفْسِهِ وَمَنْ عَمِيَ فَعَلَيْهَا وَمَا أَنَا عَلَيْكُمْ بِحَفِيظٍ (104) ("Voorwaar, inzichten zijn tot jullie gekomen van jullie Heer. Wie dan ziet, dat is in zijn eigen voordeel, en wie blind is, dat is in zijn eigen nadeel. En ik ben geen bewaker over jullie." (6:104))
Abū Jaʿfar zei: Dit is een bevel van Allah — verheven zij Zijn lof — aan Zijn profeet Muḥammad ﷺ om tot diegenen te zeggen die Hij met deze verzen heeft gewaarschuwd, vanaf Zijn woord: إِنَّ اللَّهَ فَالِقُ الْحَبِّ وَالنَّوَى ("Voorwaar, Allah is het die de korrel en de pit doet splijten") tot Zijn woord: وَهُوَ اللَّطِيفُ الْخَبِيرُ ("en Hij is de Zachtmoedige, de Alwetende") — op grond van Zijn bewijzen tegen hen en tegen de rest van Zijn schepping met hen — diegenen die afgodsbeelden en deelgenoten aan Hem gelijkstellen, en die Allah en Zijn boodschapper Muḥammad ﷺ loochenen, alsook hetgeen tot hen van Allah is gekomen. Zeg tot hen, o Muḥammad: "Voorwaar, tot jullie is gekomen" — o jullie die anderen aan Allah gelijkstellen en die Zijn boodschapper loochenen — "inzichten van jullie Heer", dat wil zeggen: hetgeen waarmee jullie de leiding van de dwaling kunnen onderscheiden, en het geloof (īmān) van het ongeloof (kufr).
* * *
En het is een meervoud van "baṣīra" (inzicht), en daarvan is ook het woord van de dichter:
"Zij droegen hun inzichten op hun schouders, maar mijn inzicht voert een sterk en snel paard met zich mee."
Hij bedoelt met "baṣīra": het duidelijke, klaarblijkelijke bewijs, zoals:
13703 — Yūnus heeft mij verteld, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Ibn Zayd zei over Zijn woord "Voorwaar, tot jullie zijn inzichten gekomen van jullie Heer": Hij zei: "De inzichten" zijn de leiding — inzichten in hun harten voor hun religie, en niet de inzichten van de hoofden (de uiterlijke blik). En hij reciteerde: فَإِنَّهَا لا تَعْمَى الأَبْصَارُ وَلَكِنْ تَعْمَى الْقُلُوبُ الَّتِي فِي الصُّدُورِ [Surah Al-Ḥajj 22:46] ("want voorwaar, niet de ogen zijn blind, maar blind zijn de harten die in de borsten zijn"). En hij zei: De religie heeft haar gezicht en haar gehoor immers in dit hart.
13704 — Bishr ibn Muʿādh heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda: "Voorwaar, tot jullie zijn inzichten gekomen van jullie Heer", dat wil zeggen: een duidelijk bewijs.
En Zijn woord "Wie dan ziet, dat is in zijn eigen voordeel" betekent: Wie de bewijzen van Allah duidelijk inziet, ze kent en ze erkent, en gelooft in datgene waartoe zij hem hebben geleid — namelijk de eenheid van Allah (tawḥīd), het voor waar houden van Zijn boodschapper en hetgeen hij heeft gebracht — die heeft slechts het aandeel van zijn eigen ziel verworven; voor zichzelf heeft hij gehandeld en voor haar heeft hij het goede nagestreefd. "En wie blind is, dat is in zijn eigen nadeel" betekent: Wie zich er niet door laat leiden, en niet gelooft in datgene waartoe zij hem hebben geleid — namelijk het geloof in Allah, Zijn boodschapper en Zijn openbaring — maar blind is voor de aanwijzing waarop zij wijzen: die heeft zijn eigen ziel geschaad en haar, en niemand anders, kwaad gedaan.
* * *
En wat Zijn woord betreft "En ik ben geen bewaker over jullie": dat betekent: Ik ben geen toezichthouder over jullie die jullie daden en handelingen optekent. Ik ben slechts een boodschapper die jullie overbrengt waarmee ik tot jullie ben gezonden. Allah is de Bewaker over jullie, voor Wie niets van jullie daden verborgen blijft.
