Tabari
Terug naar surah 5, ayah 75

Tafseer van De Maaltijd · Al-Maaida · 5:75

مَّا ٱلْمَسِيحُ ٱبْنُ مَرْيَمَ إِلَّا رَسُولٌۭ قَدْ خَلَتْ مِن قَبْلِهِ ٱلرُّسُلُ وَأُمُّهُۥ صِدِّيقَةٌۭ ۖ كَانَا يَأْكُلَانِ ٱلطَّعَامَ ۗ ٱنظُرْ كَيْفَ نُبَيِّنُ لَهُمُ ٱلْءَايَٰتِ ثُمَّ ٱنظُرْ أَنَّىٰ يُؤْفَكُونَ

De Masîh, zoon van Maryam, is niet anders dan een Boodschapper, hij werd waarlijk voorafgegaan door Boodschappers en zijn moeder was een oprechte vrouw. Zij plachten beiden voedsel te eten (net als andere mensen), Zie hoe Wij voor hen de Tekenen duidelijk maakten en zie dan hoe zij (de ongelovigen) zich afwendden.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    Het woord over de uitleg van Zijn uitspraak: مَا الْمَسِيحُ ابْنُ مَرْيَمَ إِلا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُ وَأُمُّهُ صِدِّيقَةٌ كَانَا يَأْكُلانِ الطَّعَامَ ("De Masīḥ, de zoon van Maryam, is niet anders dan een boodschapper; vóór hem zijn er reeds boodschappers heengegaan. En zijn moeder was een waarheidsgetrouwe vrouw (ṣiddīqa). Beiden plachten voedsel te eten.")

    Abū Jaʿfar zei: Dit is een bericht van Allah — verheven zij Zijn vermelding — als bewijsvoering voor Zijn profeet Mohammed ﷺ tegen de groeperingen van de christenen in wat zij zeggen over de Masīḥ.

    Hij zegt — terwijl Hij de Jakobieten (al-Yaʿqūbiyya) loochent in hun bewering "hij is Allah", en de anderen in hun bewering "hij is de zoon van Allah" —: De zaak is niet zoals deze ongelovigen over de Masīḥ zeggen, maar hij is de zoon van Maryam, die hem baarde zoals moeders hun zonen baren; en dat behoort tot de eigenschappen van de mens, niet tot de eigenschappen van de Schepper van de mens. Hij is slechts een boodschapper van Allah, zoals al Zijn overige boodschappers die vóór hem waren en die heengingen en voorbijgingen. Allah liet door zijn hand verlopen wat Hij wilde dat erdoor verliep aan tekenen en lessen, als bewijs voor zijn waarachtigheid en dat hij een boodschapper van Allah is naar degenen onder Zijn schepselen tot wie Hij hem zond — zoals Hij ook door de handen van de boodschappers vóór hem tekenen en lessen liet verlopen, als bewijs voor de werkelijkheid van hun waarachtigheid in het feit dat zij boodschappers van Allah zijn. وأمه صديقة ("En zijn moeder is een waarheidsgetrouwe vrouw"), zegt Hij — verheven zij Zijn vermelding —: en de moeder van de Masīḥ is een waarheidsgetrouwe vrouw (ṣiddīqa).

    * * *

    En "al-ṣiddīqa" is op het patroon "al-fiʿʿīla", afgeleid van "al-ṣidq" (waarheidsgetrouwheid). Zo ook hun uitspraak "die-en-die is ṣiddīq", op het patroon "fiʿʿīl", afgeleid van "al-ṣidq". Daartoe behoort ook Zijn uitspraak — verheven zij Zijn vermelding —: وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَدَاءِ (Surah An-Nisāʾ 4:69).

    Er is gezegd dat Abū Bakr al-Ṣiddīq — moge Allah tevreden met hem zijn — slechts "al-Ṣiddīq" genoemd werd vanwege zijn waarachtigheid.

    En er is gezegd: hij werd slechts "ṣiddīq" genoemd vanwege zijn bevestiging van de waarachtigheid van de Profeet ﷺ inzake diens reis in één enkele nacht naar Bayt al-Maqdis (Jeruzalem) vanuit Mekka, en zijn terugkeer daarheen.

    * * *

    En Zijn uitspraak: "Beiden plachten voedsel te eten" is een bericht van Allah — verheven zij Zijn vermelding — over de Masīḥ en zijn moeder: dat beiden behoeftig waren aan wat hen voedde en waarmee hun lichamen in stand werden gehouden aan spijzen en dranken, zoals alle overige mensen onder de kinderen van Ādam. Want wie zo is, kan geen god zijn, omdat hij die voedsel nodig heeft door iets anders dan zichzelf in stand wordt gehouden. En in zijn instandhouding door iets anders en zijn behoefte aan datgene wat hem overeind houdt, ligt een duidelijk bewijs voor zijn onmacht. En de onmachtige kan niets anders zijn dan een beheerste (marbūb), niet een Heer (rabb).

    * * *

    Het woord over de uitleg van Zijn uitspraak: انْظُرْ كَيْفَ نُبَيِّنُ لَهُمُ الآيَاتِ ثُمَّ انْظُرْ أَنَّى يُؤْفَكُونَ ("Zie hoe Wij voor hen de tekenen verduidelijken, en zie dan hoe zij worden afgewend." 5:75)

    Abū Jaʿfar zei: Allah — verheven zij Zijn vermelding — zegt tot Zijn profeet Mohammed ﷺ: Zie, o Mohammed, hoe Wij voor deze ongelovigen onder de joden en de christenen de tekenen verduidelijken — en dat zijn de bewijzen, de aanwijzingen en de argumenten voor de nietigheid van wat zij zeggen over de profeten van Allah, en in hun verzinsel tegen Allah, en hun bewering dat Hij een kind heeft, en hun getuigenis voor een deel van Zijn schepping dat het voor hen een Heer en god is; en toch laten zij zich niet weerhouden van hun leugen en hun nietige bewering, en zij worden niet afgeschrikt van hun verzinsel tegen hun Heer en hun geweldige onwetendheid, ondanks de komst van de doorslaggevende argumenten die hun verontschuldiging afsnijden. Allah — verheven zij Zijn vermelding — zegt tot Zijn profeet Mohammed ﷺ: "Zie dan", o Mohammed, "hoe zij worden afgewend", Hij zegt: zie dan, ondanks dat Wij hun Onze tekenen verduidelijken inzake de nietigheid van hun uitspraak, naar welke kant zij worden afgekeerd van Onze verduidelijking die Wij hun verduidelijken. En hoe dwalen zij weg van de leiding waartoe Wij hen aansporen vanuit de waarheid?

    * * *

    En de Arabieren zeggen van al wat van iets is afgewend: "het is daarvan afgewend (maʾfūk)". Men zegt: "ik heb die-en-die van zus-of-zo afgewend (afaktu)", dat wil zeggen: ik heb hem ervan afgekeerd; "dus ik wend hem af (āfikuhu) met een afwending (afkan), en hij is afgewend (maʾfūk)". En "de aarde is afgewend (ufikat)" wanneer de regen daarvan is afgekeerd.

    Toon originele Arabische tekst
    القول في تأويل قوله : مَا الْمَسِيحُ ابْنُ مَرْيَمَ إِلا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُ وَأُمُّهُ صِدِّيقَةٌ كَانَا يَأْكُلانِ الطَّعَامَ قال أبو جعفر: وهذا [خَبَرٌ] من الله تعالى ذكره، (19) احتجاجًا لنبيِّه محمد صلى الله عليه وسلم على فِرَق النصارى في قولهم في المسيح. يقول= مكذِّبًا لليعقوبية في قِيلهم: " هو الله " والآخرين في قيلهم: " هو ابن الله " =: ليس القول كما قال هؤلاء الكفرة في المسيح، ولكنه ابن مريم ولدته ولادةَ الأمهات أبناءَهن، وذلك من صفة البشر لا من صفة خالق البشر، وإنما هو لله رسولٌ كسائر رسله الذين كانوا قبلَه فمضوا وخَلَوْا، أجرى على يده ما شاء أن يجريه عليها من الآيات والعِبر، حجةً له على صدقه، وعلى أنه لله رسول إلى من أرسله إليه من خلقه، كما أجرى على أيدي من قبله من الرسل من الآيات والعِبر، حجةً لهم على حقيقةِ صدقهم في أنهم لله رسلٌ (20) =" وأمه صِدّيقة "، يقول تعالى ذكره وأمّ المسيح صِدِّيقةٌ. * * * و " الصِدِّيقة "" الفِعِّيلة "، من " الصدق "، وكذلك قولهم: " فلان صِدِّيق "،" فِعِّيل " من " الصدق "، ومنه قوله تعالى ذكره: وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَدَاءِ . [سورة النساء: 69]. (21) وقد قيل إن " أبا بكر الصدّيق " رضي الله عنه إنما قيل له: " الصّدّيق " لصدقه. وقد قيل: إنما سمي" صديقًا "، لتصديقه النبي صلى الله عليه وسلم في مسيره في ليلة واحدةٍ إلى بيت المقدس من مكة، وعودِه إليها. * * * وقوله: " كانا يأكلان الطعام "، خبٌر من الله تعالى ذكره عن المسيح وأمّه: أنهما كانا أهل حاجةٍ إلى ما يَغْذُوهما وتقوم به أبدانهما من المطاعم والمشارب كسائر البشر من بني آدم، فإنّ من كان كذلك، فغيرُ كائنٍ إلهًا، لأن المحتاج إلى الغذاء قِوَامه بغيره. وفي قوامه بغيره وحاجته إلى ما يقيمه، دليلٌ واضحٌ على عجزه. والعاجز لا يكون إلا مربوبًا لا ربًّا. * * * القول في تأويل قوله : انْظُرْ كَيْفَ نُبَيِّنُ لَهُمُ الآيَاتِ ثُمَّ انْظُرْ أَنَّى يُؤْفَكُونَ (75) قال أبو جعفر: يقول تعالى ذكره لنبيه محمد صلى الله عليه وسلم: انظر يا محمد، كيف نبين لهؤلاء الكفرة من اليهود والنصارى=" الآيات "، وهي الأدلَّةُ، والأعلام والحُجج على بُطُول ما يقولون في أنبياء الله، (22) وفي فريتهم على الله، وادِّعائهم له ولدًا، وشهادتهم لبعض خلقه بأنه لهم ربٌّ وإله، ثم لا يرتدعون عن كذبهم وباطل قِيلهم، ولا ينـزجرون عن فريتهم على ربِّهم وعظيم جهلهم، مع ورود الحجج القاطعة عذرَهم عليهم. يقول تعالى ذكره لنبيِّه محمد صلى الله عليه &; 10-486 &; وسلم: " ثم انظر "، يا محمد=" أنَّى يؤفكون "، يقول: ثم انظر، مع تبييننا لهم آياتنا على بُطول قولهم، أيَّ وجه يُصرَفون عن بياننا الذي نبيِّنه لهم؟ (23) وكيف عن الهدى الذي نهديهم إليه من الحق يضلُّون؟ * * * والعرب تقول لكل مصروف عن شيء: " هو مأفوك عنه ". يقال: " قد أفَكت فلانًا عن كذا "، أي: صرفته عنه،" فأنا آفِكه أفْكًا، وهو مأفوك ". و " قد أُفِكت الأرض "، إذا صرف عنها المطر. (24) ------------- الهوامش : (19) الزيادة بين القوسين لا بد منها حتى يستقيم الكلام. (20) انظر تفسير"المسيح" فيما سلف ص: 480 ، تعليق: 1 ، والمراجع هناك. (21) انظر تفسير"الصديق" فيما سلف 8: 530- 532. (22) انظر تفسير"الآيات" فيما سلف (أيي). (23) المطبوعة: "بينته لهم" ، والصواب من المخطوطة ، وهي غير منقوطة. (24) انظر مجاز القرآن لأبي عبيدة 1: 174 ، 175.