Tafseer van De Maaltijd · Al-Maaida · 5:19
O Lieden van de Schrift! Waarlijk, Onze Boodschapper is tot jullie gekomen, en hij heeft jullie na een onderbreking in (de rocks van) Boodschappers duidelijkheid gegeven, opdat jullie niet zouden zeggen: "Er is tot ons geen verkondiger van verheugende tijdingen en een waarschuwer gekomen." Waarlijk, er komt een verkondiger van verheugende tijdingen en een waarschuwer tot jullie. En Allah is Almachtig over alle zaken.
De uitleg van de uitspraak van de Verhevene wiens vermelding machtig is: يَا أَهْلَ الْكِتَابِ قَدْ جَاءَكُمْ رَسُولُنَا يُبَيِّنُ لَكُمْ عَلَى فَتْرَةٍ مِنَ الرُّسُلِ أَنْ تَقُولُوا مَا جَاءَنَا مِنْ بَشِيرٍ وَلا نَذِيرٍ (O Mensen van het Boek, waarlijk, Onze gezant is tot u gekomen om u duidelijkheid te geven na een onderbreking in de reeks der gezanten, opdat gij niet zoudt zeggen: "Tot ons is geen brenger van blijde tijding noch waarschuwer gekomen.")
Abū Jaʿfar zei: De Verhevene, wiens lof verheven is, bedoelt met Zijn woord "O Mensen van het Boek" de joden die zich bevonden te midden van de plaats waarheen de gezant van Allah ﷺ was uitgeweken op de dag dat dit vers werd geopenbaard. Dit was omdat zij — of sommigen van hen, volgens wat overgeleverd is — toen de gezant van Allah ﷺ hen opriep tot het geloof in hem en in datgene wat hij hun van Allah had gebracht, zeiden: "Allah heeft na Mūsā geen profeet gezonden, en heeft na de Torah geen boek neergezonden!"
11616 - Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Yūnus ibn Bukayr heeft ons verteld, op gezag van Muḥammad ibn Isḥāq, hij zei: Muḥammad ibn Abī Muḥammad, de vrijgelatene van Zayd ibn Thābit, heeft mij verteld, hij zei: Saʿīd ibn Jubayr of ʿIkrima heeft mij verteld, op gezag van Ibn ʿAbbās, die zei: Muʿādh ibn Jabal, Saʿd ibn ʿUbāda en ʿUqba ibn Wahb zeiden tegen de joden: "O gemeenschap der joden, vreest Allah, want bij Allah, gij weet waarlijk dat hij de gezant van Allah is! Gij placht hem aan ons te vermelden vóór zijn zending, en gij placht hem voor ons te beschrijven met zijn kenmerken!" Toen zeiden Rāfiʿ ibn Ḥuraymila en Wahb ibn Yahūdā: "Wij hebben dit niet tegen jullie gezegd, en Allah heeft na Mūsā geen boek neergezonden, noch na hem een brenger van blijde tijding of een waarschuwer gezonden!" Toen openbaarde Allah, machtig en verheven, omtrent [die] uitspraak van hen beiden: يا أهل الكتاب قد جاءكم رسولنا يبين لكم على فترة من الرسل أن تقولوا ما جاءنا من بشير ولا نذير فقد جاءكم بشيرٌ ونذيرٌ والله على كل شيء قدير (O Mensen van het Boek, waarlijk, Onze gezant is tot u gekomen om u duidelijkheid te geven na een onderbreking in de reeks der gezanten, opdat gij niet zoudt zeggen: "Tot ons is geen brenger van blijde tijding noch waarschuwer gekomen." Waarlijk, er is een brenger van blijde tijding en een waarschuwer tot u gekomen, en Allah is over alle dingen machtig.)
* * *
Met Zijn woord, wiens lof verheven is, "waarlijk, Onze gezant is tot u gekomen" bedoelt Hij: waarlijk, Muḥammad ﷺ, Onze gezant, is tot u gekomen — "om u duidelijkheid te geven", dat wil zeggen: hij maakt u de waarheid bekend, en verheldert voor u de tekenen van de leiding, en wijst u naar de godsdienst van Allah waarmee Hij tevreden is, zoals:
11617 - Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, omtrent Zijn woord: "waarlijk, Onze gezant is tot u gekomen om u duidelijkheid te geven na een onderbreking in de reeks der gezanten" — dat is Muḥammad ﷺ, hij kwam met de Furqān waarmee Allah onderscheid maakte tussen de waarheid en de leugen; daarin is de verheldering van Allah, Zijn licht en Zijn leiding, en bescherming voor wie zich daaraan vasthoudt.
* * *
— "na een onderbreking in de reeks der gezanten", dat wil zeggen: na een onderbreking in de komst der gezanten. En "al-fatra" betekent op deze plaats: de onderbreking. Hij zegt: waarlijk, Onze gezant is tot u gekomen om u de waarheid en de leiding duidelijk te maken, na een onderbreking in de reeks der gezanten.
* * *
En "al-fatra" is het verbaalnaamwoord van de uitdrukking van de spreker: "fatara hādhā al-amr yaftur futūran" ("deze zaak verflauwde"), en dat is wanneer iets tot rust komt en kalmeert. Zo is ook "al-fatra" op deze plaats; de betekenis ervan is: de stilstand, waarmee bedoeld wordt de stilstand in het komen der gezanten, en dat is hun onderbreking.
* * *
Vervolgens verschilden de uitleggers van mening over de duur van die onderbreking, en de overlevering daarover van Qatāda verschilt. Maʿmar leverde van hem het volgende over:
11618 - Al-Ḥasan ibn Yaḥyā heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Razzāq heeft ons bericht, hij zei: Maʿmar heeft ons bericht, op gezag van Qatāda, omtrent Zijn woord: "na een onderbreking in de reeks der gezanten" — hij zei: Tussen ʿĪsā en Muḥammad ﷺ lagen vijfhonderdzestig jaar.
* * *
En Saʿīd ibn Abī ʿArūba leverde van hem het volgende over:
11619 - Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, die zei: De onderbreking tussen ʿĪsā en Muḥammad ﷺ — ons is vermeld dat zij zeshonderd jaar bedroeg, of wat Allah daarvan wilde, en Allah weet het best.
11620 - Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: Al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Abū Sufyān heeft ons verteld, op gezag van Maʿmar, op gezag van zijn metgezellen, omtrent Zijn woord: "waarlijk, Onze gezant is tot u gekomen om u duidelijkheid te geven na een onderbreking in de reeks der gezanten" — hij zei: Tussen ʿĪsā en Muḥammad ﷺ lagen vijfhonderdveertig jaar. Maʿmar zei: Qatāda zei: vijfhonderdzestig jaar.
* * *
En anderen zeiden het volgende:
11621 - Mij is verteld op gezag van al-Ḥusayn ibn al-Faraj, hij zei: Ik hoorde Abū Muʿādh al-Faḍl ibn Khālid zeggen: ʿUbayd ibn Sulaymān heeft ons bericht, hij zei: Ik hoorde al-Ḍaḥḥāk zeggen omtrent Zijn woord: "na een onderbreking in de reeks der gezanten" — hij zei: De onderbreking tussen ʿĪsā en Muḥammad ﷺ bedroeg vierhonderd jaar en enige en dertig jaar.
En Hij bedoelt met Zijn woord "opdat gij niet zoudt zeggen: 'Tot ons is geen brenger van blijde tijding noch waarschuwer gekomen'": opdat gij niet zoudt zeggen, en teneinde gij niet zoudt zeggen, zoals de Verhevene, wiens lof verheven is, zei: يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمْ أَنْ تَضِلُّوا [Soera al-Nisāʾ: 176] (Allah maakt het u duidelijk, opdat gij niet zoudt dwalen), in de betekenis van: opdat gij niet zoudt dwalen, en teneinde gij niet zoudt dwalen.
* * *
De betekenis van de uitspraak is dus: waarlijk, Onze gezant is tot u gekomen om u duidelijkheid te geven na een onderbreking in de reeks der gezanten, teneinde gij niet zoudt zeggen: "Tot ons is geen brenger van blijde tijding noch waarschuwer gekomen." De Verhevene, wiens vermelding machtig is, laat hun weten dat Hij hun verontschuldiging heeft afgesneden door middel van Zijn gezant ﷺ, en het bewijs jegens hen ten volle heeft doen overkomen.
En Hij bedoelt met "de brenger van blijde tijding" (al-bashīr): degene die blijde tijding brengt aan wie Allah gehoorzaamt en in Hem en in Zijn gezant gelooft en handelt naar wat Hij hem van Allah heeft gegeven, met de geweldige beloning van Allah in zijn hiernamaals. En met "de waarschuwer" (al-nadhīr): degene die hem waarschuwt die Hem ongehoorzaam is en Zijn gezant ﷺ loochent en handelt naar iets anders dan wat Hij hem van Allah heeft gegeven aan Zijn gebod en Zijn verbod, met datgene waar hij geen weerstand tegen kan bieden, namelijk Zijn pijnlijke bestraffing in zijn terugkeer en Zijn hevige kwelling op zijn opstandingsdag.
* * *
De uitleg van de uitspraak van de Verhevene wiens vermelding machtig is: فَقَدْ جَاءَكُمْ بَشِيرٌ وَنَذِيرٌ وَاللَّهُ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ (19) (Waarlijk, er is een brenger van blijde tijding en een waarschuwer tot u gekomen, en Allah is over alle dingen machtig.) (5:19)
Abū Jaʿfar zei: De Verhevene, wiens lof verheven is, zegt tot deze joden wier beschrijving wij hebben gegeven: Wij hebben jegens u verontschuldiging onmogelijk gemaakt, en Wij hebben tegen u het bewijs aangevoerd door middel van Onze gezant Muḥammad ﷺ tot u, en Wij hebben hem tot u gezonden opdat hij u zou verduidelijken wat u onduidelijk was geworden omtrent de zaak van uw godsdienst, teneinde gij niet zoudt zeggen: "Tot ons is van Uw zijde geen gezant gekomen die ons duidelijk maakt in welke dwaling wij verkeren." Waarlijk, er is van Mijn zijde een gezant tot u gekomen die blijde tijding brengt aan wie in Mij gelooft en handelt naar wat Ik hem heb bevolen en zich onthoudt van wat Ik hem heb verboden, en die waarschuwt wie Mij ongehoorzaam is en Mijn gebod tegenwerkt. En Ik ben de Machtige over alle dingen; Ik vermag de bestraffing van wie Mij ongehoorzaam is en de beloning van wie Mij gehoorzaamt. Vreest dus Mijn bestraffing wegens uw ongehoorzaamheid aan Mij en uw loochening van Mijn gezant, en zoekt Mijn beloning wegens uw gehoorzaamheid aan Mij en uw bevestiging van Mijn brenger van blijde tijding en Mijn waarschuwer. Want Ik ben Degene die door niets onmachtig wordt gemaakt wat Hij wil, en aan wie niets ontgaat wat Hij zoekt.
