Tafseer van De Maaltijd · Al-Maaida · 5:101
O jullie die geloven! Vraagt niet naar zaken die, indien (ze) jullie uitgelegd worden, jullie zullen verontrusten. En wanneer jullie daarover vragen wanneer de Koran geopenbaard wordt, worden zij jullie uitgelegd. Allah vergaf dat. En Allah is Vergevensgezind, Zachtmoedig.
Het woord over de uitleg van Zijn uitspraak: O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen
Abū Jaʿfar zei: Er wordt vermeld dat dit vers werd neergezonden aan de boodschapper van Allah ﷺ vanwege vragen die bepaalde lieden hem stelden, soms om hem op de proef te stellen en soms uit spot. Een van hen zei tegen hem: "Wie is mijn vader?", en een ander zei tegen hem, wanneer zijn kameelin verdwaald was: "Waar is mijn kameelin?" Toen zei de Verhevene, wiens gedachtenis verheven is, tot hen: Vraagt niet naar dergelijke zaken, zoals de vraag van ʿAbd Allāh ibn Ḥudhāfa aan hem, wie zijn vader was. "die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen", hij zegt: indien Wij jullie de werkelijkheid van datgene waarnaar jullie vragen onthullen, dan zou de onthulling en openbaring ervan jullie mishagen.
En in overeenstemming met wat wij hierover hebben gezegd, zijn de berichten van de metgezellen van de boodschapper van Allah ﷺ in groten getale overgeleverd.
Vermelding van de overlevering daarover:
12794 - Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Ḥafṣ ibn Bughayl heeft ons verteld, hij zei: Zuhayr ibn Muʿāwiya heeft ons verteld, hij zei: Abū al-Juwayriya heeft ons verteld, hij zei: Ibn ʿAbbās zei tegen een bedoeïen van de Banū Sulaym: Weet jij waarover dit vers werd neergezonden: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen"? — totdat hij het vers ten einde bracht. Hij zei: Er was een volk dat de boodschapper van Allah ﷺ uit spot vragen stelde. Een man zei dan: "Wie is mijn vader?" En de kameelin van een man verdwaalde, en dan zei hij: "Waar is mijn kameelin?" Toen zond Allah over hen dit vers neer.
12795 - Muḥammad ibn al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀmir en Abū Dāwūd hebben ons verteld, zij beiden zeiden: Hishām heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, op gezag van Anas, hij zei: De mensen stelden de boodschapper van Allah ﷺ vragen totdat zij hem met het vragen lastig vielen. Toen besteeg hij op zekere dag de preekstoel en zei: "Vraagt mij niets of ik zal het jullie verklaren!" Anas zei: Toen begon ik naar rechts en links te kijken, en ik zag dat ieder mens zijn gewaad om zich heen sloeg en huilde. Toen stond een man op die, wanneer er getwist werd, werd toegeschreven aan een andere dan zijn vader, en hij zei: O boodschapper van Allah, wie is mijn vader? Hij zei: "Jouw vader is Ḥudhāfa!" Toen stond ʿUmar op en zei: Wij zijn tevreden met Allah als Heer, met de islam als godsdienst, en met Mohammed ﷺ als boodschapper, en ik zoek toevlucht bij Allah tegen het kwaad van de beproevingen! Toen zei de boodschapper van Allah ﷺ: "Ik heb het kwaad en het goede nog nooit gezien zoals vandaag! Het paradijs en het Vuur werden mij afgebeeld zodat ik ze beide achter de muur zag!" En Qatāda placht deze overlevering te vermelden bij dit vers: "vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen".
12796 - Muḥammad ibn Maʿmar al-Baḥrānī heeft mij verteld, hij zei: Rawḥ ibn ʿUbāda heeft ons verteld, hij zei: Shuʿba heeft ons verteld, hij zei: Mūsā ibn Anas heeft mij bericht, hij zei: Ik hoorde Anas zeggen: Een man zei: O boodschapper van Allah, wie is mijn vader? Hij zei: "Jouw vader is die-en-die!" Toen werd neergezonden: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen".
12797 - Bishr ibn Muʿādh heeft ons verteld, hij zei: Yazīd ibn Zurayʿ heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda over Zijn uitspraak: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen", hij zei: Hij vertelde ons dat Anas ibn Mālik hun verteld had: dat de mensen de boodschapper van Allah ﷺ vragen stelden totdat zij hem met het vragen lastig vielen. Toen kwam hij op zekere dag bij hen naar buiten en besteeg de preekstoel en zei: "Vraagt mij vandaag niets of ik zal het jullie verklaren!" De metgezellen van de boodschapper van Allah ﷺ vreesden dat er vóór hem een zaak aanstaande was. Toen begon ik niet naar rechts of links te kijken zonder dat ik ieder van hen zijn hoofd in zijn gewaad zag wikkelen en huilen. Toen stond een man op die in een geschil werd toegeschreven aan een andere dan zijn vader, en hij zei: O profeet van Allah, wie is mijn vader? Hij zei: "Jouw vader is Ḥudhāfa!" Daarop stond ʿUmar op — of hij zei: toen begon ʿUmar — en zei: Wij zijn tevreden met Allah als Heer, met de islam als godsdienst, en met Mohammed ﷺ als boodschapper, toevlucht zoekend bij Allah — of hij zei: ik zoek toevlucht bij Allah — tegen het kwaad van de beproevingen! En de boodschapper van Allah ﷺ zei: Ik heb in het goede en het kwade nog nooit zoiets gezien als vandaag; het paradijs en het Vuur werden mij afgebeeld zodat ik ze beide voor de muur zag.
12798 - Aḥmad ibn Hishām en Sufyān ibn Wakīʿ hebben ons verteld, zij beiden zeiden: Muʿādh ibn Muʿādh heeft ons verteld, hij zei: Ibn ʿAwn heeft ons verteld, hij zei: Ik vroeg ʿIkrima, de vrijgelatene van Ibn ʿAbbās, over Zijn uitspraak: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen", hij zei: Dat was op de dag dat de Profeet ﷺ onder hen opstond en zei: Vraagt mij niets of ik zal het jullie meedelen! Hij zei: Toen stond een man op — en de moslims keurden zijn opstaan op die dag af — en hij zei: O boodschapper van Allah, wie is mijn vader? Hij zei: Jouw vader is Ḥudhāfa. Hij zei: Toen werd dit vers neergezonden.
12799 - Al-Ḥusayn ibn Yaḥyā heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Razzāq heeft ons bericht, hij zei: Maʿmar heeft ons bericht, op gezag van Ibn Ṭāwūs, op gezag van zijn vader, hij zei: Er werd neergezonden: "vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen", betreffende een man die zei: O boodschapper van Allah, wie is mijn vader? Hij zei: Jouw vader is die-en-die.
12800 - Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: Al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Sufyān heeft mij verteld, op gezag van Maʿmar, op gezag van Qatāda, hij zei: Zij stelden de Profeet ﷺ vragen totdat zij hem overstelpten. Toen stond hij toornig op als redenaar en zei: Vraagt mij! Bij Allah, jullie zullen mij niets vragen zolang ik op deze mijn plaats sta of ik zal het jullie vertellen! Toen stond een man op en zei: Wie is mijn vader? Hij zei: Jouw vader is Ḥudhāfa. En zijn toorn werd heviger en hij zei: Vraagt mij! Toen de mensen dat zagen, nam hun huilen toe, en ʿUmar wierp zich op zijn knieën en zei: Wij zijn tevreden met Allah als Heer — Maʿmar zei: al-Zuhrī zei: Anas zei iets dergelijks: toen wierp ʿUmar zich op zijn knieën en zei: Wij zijn tevreden met Allah als Heer, met de islam als godsdienst, en met Mohammed ﷺ als boodschapper. Toen zei de boodschapper van Allah ﷺ: "Voorzeker, bij Hem in wiens hand mijn ziel is, het paradijs en het Vuur werden mij zojuist afgebeeld in de breedte van deze muur, en ik heb in het goede en het kwade nog nooit zoiets gezien als vandaag." Al-Zuhrī zei: Toen zei de moeder van ʿAbd Allāh ibn Ḥudhāfa: Ik heb nog nooit een kind gezien dat ongehoorzamer was dan jij! Voelde je je veilig dat jouw moeder hetzelfde zou hebben begaan als wat de mensen van de Jāhiliyya begingen, zodat jij haar te schande maakt ten overstaan van de mensen?! Hij zei: Bij Allah, als hij mij aan een zwarte slaaf had toegeschreven, dan zou ik hem zijn gevolgd.
12801 - Muḥammad ibn al-Ḥusayn heeft mij verteld, hij zei: Aḥmad ibn al-Mufaḍḍal heeft ons verteld, hij zei: Asbāṭ heeft ons verteld, op gezag van al-Suddī: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen", hij zei: De boodschapper van Allah ﷺ werd op zekere dag toornig en stond op als redenaar en zei: Vraagt mij, want jullie zullen mij niets vragen of ik zal het jullie berichten! Toen stond een man van de Quraysh op, van de Banū Sahm, ʿAbd Allāh ibn Ḥudhāfa genaamd, omtrent wiens afkomst gelasterd werd. Hij zei: O boodschapper van Allah, wie is mijn vader? Hij zei: Jouw vader is die-en-die! En hij schreef hem aan zijn vader toe. Toen stond ʿUmar op en kuste zijn voet en zei: O boodschapper van Allah, wij zijn tevreden met Allah als Heer, met u als profeet, met de islam als godsdienst, en met de Koran als leidsman, vergeef ons dus, moge Allah u vergeven! En hij bleef bij hem aandringen totdat hij tevreden werd. Op die dag zei hij: "Het kind behoort aan het echtelijk bed toe, en voor de overspeler is de steen." (Dat wil zeggen: het kind wordt aan de echtgenoot toegeschreven, en de overspeler heeft geen aanspraak.)
12802 - Al-Ḥārith heeft mij verteld, hij zei: ʿAbd al-ʿAzīz heeft ons verteld, hij zei: Qays heeft ons verteld, op gezag van Abū Ḥaṣīn, op gezag van Abū Ṣāliḥ, op gezag van Abū Hurayra, hij zei: De boodschapper van Allah ﷺ kwam naar buiten, terwijl hij toornig was en zijn gezicht rood gloeide, totdat hij op de preekstoel ging zitten. Toen stond een man op en zei: Waar is mijn vader? Hij zei: In het Vuur. Toen stond een ander op en zei: Wie is mijn vader? Hij zei: Jouw vader is Ḥudhāfa! Toen stond ʿUmar ibn al-Khaṭṭāb op en zei: Wij zijn tevreden met Allah als Heer, met de islam als godsdienst, en met Mohammed ﷺ als profeet, en met de Koran als leidsman. Voorwaar, o boodschapper van Allah, wij zijn pas recentelijk de Jāhiliyya en het shirk ontstegen, en Allah weet wie onze vaders zijn! Hij zei: Toen bedaarde zijn toorn, en er werd neergezonden: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen".
* * *
En anderen zeiden: Dit vers werd neergezonden aan de boodschapper van Allah ﷺ vanwege de vraag van iemand die hem een vraag stelde over iets betreffende de aangelegenheid van de bedevaart (ḥajj).
Vermelding van wie dat heeft gezegd:
12803 - Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Manṣūr ibn Wardān al-Asadī heeft ons verteld, hij zei: ʿAlī ibn ʿAbd al-Aʿlā heeft ons verteld, hij zei: Toen dit vers werd neergezonden: En aan Allah komt van de mensen toe de bedevaart naar het Huis, voor wie de weg daarheen kan ondernemen [Sūrat Āl ʿImrān 3:97], zeiden zij: O boodschapper van Allah, is het ieder jaar? Hij zweeg. Toen zeiden zij opnieuw: Is het ieder jaar? Hij zweeg. Toen zei hij: Nee, en als ik "ja" had gezegd, dan zou het verplicht zijn geworden! Toen zond Allah dit vers neer: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen".
12804 - Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Raḥīm ibn Sulaymān heeft ons verteld, op gezag van Ibrāhīm ibn Muslim al-Hajarī, op gezag van Ibn ʿIyāḍ, op gezag van Abū Hurayra, hij zei: De boodschapper van Allah ﷺ zei: Voorwaar, Allah heeft jullie de bedevaart voorgeschreven! Toen zei een man: Is het ieder jaar, o boodschapper van Allah? Hij wendde zich van hem af, totdat hij het twee- of driemaal herhaalde, en toen zei hij: Wie is de vrager? Hij zei: Die-en-die! Toen zei hij: Bij Hem in wiens hand mijn ziel is, als ik "ja" had gezegd, dan zou het verplicht zijn geworden, en als het jullie verplicht was gesteld, dan zouden jullie het niet hebben kunnen volbrengen, en als jullie het zouden hebben verlaten, dan zouden jullie ongelovig zijn geworden! Toen zond Allah dit vers neer: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen", totdat hij het vers ten einde bracht.
12805 - Muḥammad ibn ʿAlī ibn al-Ḥasan ibn Shaqīq heeft mij verteld, hij zei: Ik hoorde mijn vader zeggen: al-Ḥusayn ibn Wāqid heeft ons bericht, op gezag van Muḥammad ibn Ziyād, hij zei: Ik hoorde Abū Hurayra zeggen: De boodschapper van Allah ﷺ hield voor ons een toespraak en zei: O mensen, Allah heeft jullie de bedevaart voorgeschreven. Toen stond Miḥṣan al-Asadī op en zei: Is het ieder jaar, o boodschapper van Allah? Hij zei: "Voorwaar, als ik 'ja' had gezegd, dan zou het verplicht zijn geworden, en als het verplicht was geworden en jullie zouden het dan verlaten, dan zouden jullie dwalen. Laat mij met rust zolang ik jullie met rust laat, want voorwaar, zij die vóór jullie waren, zijn slechts ten onder gegaan door hun vele vragen en hun onenigheid met hun profeten! Toen zond Allah, de Verhevene, neer: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen", tot het einde van het vers.
12806 - Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Yaḥyā ibn Wāḍiḥ heeft ons verteld, hij zei: al-Ḥusayn ibn Wāqid heeft ons verteld, op gezag van Muḥammad ibn Ziyād, hij zei: Ik hoorde Abū Hurayra zeggen: De boodschapper van Allah ﷺ hield voor ons een toespraak — en hij vermeldde iets dergelijks, behalve dat hij zei: toen stond ʿUkkāsha ibn Miḥṣan al-Asadī op.
12807 - Zakariyyā ibn Yaḥyā ibn Abān al-Miṣrī heeft ons verteld, hij zei: Abū Zayd ʿAbd al-Raḥmān ibn Abī al-Ghamr heeft ons verteld, hij zei: Abū Muṭīʿ Muʿāwiya ibn Yaḥyā heeft ons verteld, op gezag van Ṣafwān ibn ʿAmr, hij zei: Sulaym ibn ʿĀmir heeft mij verteld, hij zei: Ik hoorde Abū Umāma al-Bāhilī zeggen: De boodschapper van Allah ﷺ stond op onder de mensen en zei: De bedevaart is jullie voorgeschreven! Toen stond een man van de bedoeïenen op en zei: Is het ieder jaar? Hij zei: Toen stokte de rede van de boodschapper van Allah ﷺ, en hij zweeg en werd toornig, en hij bleef een lange tijd zwijgen. Daarna sprak hij en zei: Wie is de vrager? De bedoeïen zei: Hier ben ik! Toen zei hij: Wee jou! Wat geeft jou de zekerheid dat ik niet "ja" zou zeggen, en als ik "ja" had gezegd, dan zou het verplicht zijn geworden, en als het verplicht was geworden, dan zouden jullie ongelovig zijn geworden! Voorzeker, zij die vóór jullie waren, zijn slechts ten onder gegaan door de aanvoerders van de overmatige strengheid. Bij Allah, als ik jullie alles wat op de aarde is toegestaan had verklaard, en jullie daarvan de plaats van één voetstap verboden had, dan zouden jullie daarin vervallen! Hij zei: Toen zond Allah, de Verhevene, daarop neer: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken", tot het einde van het vers.
12808 - Muḥammad ibn Saʿd heeft mij verteld, hij zei: Mijn vader heeft mij verteld, hij zei: Mijn oom heeft mij verteld, hij zei: Mijn vader heeft mij verteld, op gezag van zijn vader, op gezag van Ibn ʿAbbās, zijn uitspraak: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen" — en dat was omdat de boodschapper van Allah onder de mensen afkondigde en zei: "O volk, de bedevaart is jullie voorgeschreven!" Toen stond een man van de Banū Asad op en zei: O boodschapper van Allah, is het ieder jaar? Toen werd de boodschapper van Allah ﷺ hevig toornig en zei: Bij Hem in wiens hand de ziel van Mohammed is, als ik "ja" had gezegd, dan zou het verplicht zijn geworden, en als het verplicht was geworden, dan zouden jullie het niet hebben kunnen volbrengen, en dan zouden jullie ongelovig zijn geworden. Laat mij dus met rust zolang ik jullie met rust laat, en wanneer ik jullie iets gebied, doet het dan, en wanneer ik jullie iets verbied, onthoudt jullie er dan van! Toen zond Allah, de Verhevene, neer: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen". Hij verbood hun te vragen naar het soort waarnaar de christenen vroegen omtrent de tafel (al-māʾida), waarna zij daardoor ongelovig werden. Allah, de Verhevene, verbood dat dus en zei: Vraagt niet naar zaken waarover, als de Koran daaromtrent met strengheid wordt neergezonden, dat jullie zou mishagen, maar wacht af, want wanneer de Koran wordt neergezonden, dan zullen jullie naar niets vragen of jullie zullen de verklaring ervan vinden.
12809 - Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: ʿAbd Allāh ibn Ṣāliḥ heeft ons verteld, hij zei: Muʿāwiya ibn Ṣāliḥ heeft mij verteld, hij zei: ʿAlī ibn Abī Ṭalḥa heeft ons verteld, op gezag van Ibn ʿAbbās, zijn uitspraak: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen, en als jullie ernaar vragen wanneer de Koran wordt neergezonden, dan zullen zij jullie worden onthuld", hij zei: Toen het vers van de bedevaart werd neergezonden, riep de Profeet ﷺ onder de mensen uit en zei: O mensen, voorwaar, Allah heeft jullie de bedevaart voorgeschreven, verricht dus de bedevaart. Zij zeiden: O boodschapper van Allah, is het één enkel jaar of ieder jaar? Hij zei: Nee, veeleer één enkel jaar, en als ik "ieder jaar" had gezegd, dan zou het verplicht zijn geworden, en als het verplicht was geworden, dan zouden jullie ongelovig zijn geworden. Daarna zei Allah, de Verhevene, wiens gedachtenis verheven is: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen", hij zei: Zij stelden de Profeet ﷺ vragen over bepaalde zaken, en hij vermaande hen, en zij hielden ermee op.
12810 - Muḥammad ibn ʿAmr heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, op gezag van ʿĪsā, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid over Zijn uitspraak: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen", hij zei: De boodschapper van Allah ﷺ noemde de bedevaart, en er werd gevraagd: Is zij verplicht, o boodschapper van Allah, ieder jaar? Hij zei: Nee, als ik dat had gezegd, dan zou het verplicht zijn geworden, en als het verplicht was geworden, dan zouden jullie het niet hebben kunnen volbrengen, en als jullie het niet zouden kunnen volbrengen, dan zouden jullie ongelovig zijn geworden. Toen zei hij: Vraagt mij, want geen man zal mij in deze mijn bijeenkomst naar iets vragen of ik zal het hem berichten, zelfs als hij mij naar zijn vader vraagt! Toen stond een man op en zei: Wie is mijn vader? Hij zei: Jouw vader is Ḥudhāfa ibn Qays. Toen stond ʿUmar op en zei: O boodschapper, wij zijn tevreden met Allah als Heer, met de islam als godsdienst, en met Mohammed ﷺ als profeet, en wij zoeken toevlucht bij Allah tegen Zijn toorn en de toorn van Zijn boodschapper.
* * *
En anderen zeiden: Veeleer werd dit vers neergezonden omdat zij de boodschapper van Allah ﷺ ondervroegen over de baḥīra, de sāʾiba, de waṣīla en de ḥāmī. (Dit waren bepaalde categorieën kamelen en vee die de heidense Arabieren door gewoonten en geloften vrijstelden of als gewijd beschouwden.)
Vermelding van wie dat heeft gezegd:
12811 - Isḥāq ibn Ibrāhīm ibn Ḥabīb ibn al-Shahīd heeft mij verteld, hij zei: ʿAttāb ibn Bishr heeft ons verteld, op gezag van Khaṣīf, op gezag van Mujāhid, op gezag van Ibn ʿAbbās "vraagt niet naar zaken", hij zei: Het zijn de baḥīra, de sāʾiba, de waṣīla en de ḥām. Zie je niet dat Hij daarna zegt: "Allah heeft niet bepaald dat er zus en zo zou zijn"? Hij zei: En wat ʿIkrima betreft, hij zei: Zij ondervroegen hem over de tekenen (de wonderen), en zij werden daarvan weerhouden. Toen zei hij: "Reeds heeft een volk vóór jullie ernaar gevraagd, en daarna werden zij daardoor ongelovig." Hij zei: Toen zei ik: Mujāhid heeft mij in strijd hiermee verteld op gezag van Ibn ʿAbbās, waarom zeg jij dan dit? Hij zei: Weg ermee! [verwerping].
12812 - Ibn Wakīʿ heeft ons verteld, hij zei: Yazīd ibn Hārūn heeft ons verteld, op gezag van Ibn ʿAwn, op gezag van ʿIkrima, hij zei: Het is hij die de boodschapper van Allah ﷺ vroeg: Wie is mijn vader? En Saʿīd ibn Jubayr zei: Zij zijn degenen die de boodschapper van Allah ﷺ ondervroegen over de baḥīra en de sāʾiba.
* * *
Abū Jaʿfar zei: En de meest juiste van de uitspraken hierover is de uitspraak van wie zei: Dit vers werd neergezonden vanwege het overmatige vragenstellen van de vragers aan de boodschapper van Allah ﷺ, zoals de vraag van Ibn Ḥudhāfa aan hem wie zijn vader was, en de vraag van degene die hem vroeg, toen hij zei: "Allah heeft jullie de bedevaart voorgeschreven", "Is het ieder jaar?", en wat daarop lijkt aan vragen — vanwege het in groten getale overgeleverd zijn van de berichten daarover op gezag van de metgezellen, de Volgers (tābiʿūn) en de meerderheid van de mensen van de uitleg.
En wat betreft de uitspraak die Mujāhid op gezag van Ibn ʿAbbās heeft overgeleverd: dat is een uitspraak die niet ver van het juiste verwijderd is, maar de in groten getale overgeleverde berichten op gezag van de metgezellen en de Volgers spreken haar tegen, en daarom hebben wij ervan afgezien haar aan te nemen. Niettemin is het niet uitgesloten dat de vraag over de baḥīra, de sāʾiba, de waṣīla en de ḥām behoorde tot de vragen waarmee zij de Profeet ﷺ ondervroegen en waarvan Allah het stellen voor hen afkeurde, zoals Allah voor hen het vragen over de bedevaart afkeurde — "Is het ieder jaar, of één enkel jaar?" — en zoals Hij voor ʿAbd Allāh ibn Ḥudhāfa het vragen over zijn vader afkeurde. Toen werd het vers neergezonden met het verbod op al die vragen, en ieder van de berichtgevers berichtte over een deel van datgene waarom het vers werd neergezonden, en om iets anders dan dat. En deze uitspraak is naar mijn mening de meest juiste van de uitspraken hierover, omdat de wegen van de berichten met alle genoemde betekenissen betrouwbaar zijn, en het verwijzen ervan naar het juiste vanuit hun verschillende invalshoeken het meest passend is.
* * *
Het woord over de uitleg van Zijn uitspraak: En als jullie ernaar vragen wanneer de Koran wordt neergezonden, dan zullen zij jullie worden onthuld. Allah heeft daarover heen gezien, en Allah is vergevensgezind, zachtmoedig (5:101).
Abū Jaʿfar zei: De Verhevene, wiens gedachtenis verheven is, zegt tot hen die Hij van de metgezellen van de boodschapper van Allah ﷺ verboden had de boodschapper van Allah ﷺ te ondervragen over datgene waarover Hij hun het ondervragen verboden had — aan verplichtingen die Allah hun niet had opgelegd, en het toestaan van zaken die Hij hun toestond, en het verbieden van zaken die Hij hun niet verboden had vóór de neerzending van de Koran daaromtrent: O gelovigen die vragen naar datgene waarover zij Mijn boodschapper ondervroegen, betreffende wat Ik niet door een Boek noch door openbaring heb neergezonden, vraagt daar niet naar, want voorwaar, als daarvan een verklaring door openbaring en neerzending aan jullie wordt geopenbaard, dan zal het jullie mishagen, omdat de neerzending daarvan, wanneer zij tot jullie komt, slechts tot jullie komt met datgene waarin jullie beproeving en toetsing ligt — hetzij door het verplicht stellen van een handeling voor jullie en het bindend opleggen van een plicht aan jullie, en daarin ligt voor jullie last en bindende moeite en inspanning; hetzij door het verbieden van datgene waarbij jullie, indien er geen openbaring tot het verbod ervan tot jullie was gekomen, ten aanzien van het je daaraan wagen in ruimte en geriefelijkheid zouden hebben verkeerd; hetzij door het toestaan van datgene waarvan jullie meenden dat het verboden was, en daarin ligt voor jullie iets onaangenaams, doordat jullie worden overgebracht van datgene wat jullie voor waar hielden naar datgene wat jullie voor nietig hielden. Maar als jullie ernaar vragen nadat de Koran daaromtrent is neergezonden, en nadat een aanvang is gemaakt met de verklaring van de zaak ervan in Mijn Boek aan Mijn boodschapper tot jullie, dan zal het voor jullie gemakkelijk worden gemaakt, datgene wat Ik aan hem heb neergezonden van de verklaring van Mijn Boek en de uitleg van Mijn neerzending en Mijn openbaring.
En dat is gelijk aan het bericht dat is overgeleverd op gezag van sommige metgezellen van de boodschapper van Allah ﷺ, namelijk:
12813 - Hannād ibn al-Sarī heeft het ons verteld, hij zei: Abū Muʿāwiya heeft ons verteld, op gezag van Dāwūd ibn Abī Hind, op gezag van Makḥūl, op gezag van Abū Thaʿlaba al-Khushanī, hij zei: Voorwaar, Allah, de Verhevene, wiens gedachtenis verheven is, heeft verplichtingen voorgeschreven, verwaarloost ze dus niet; en Hij heeft zaken verboden, schendt ze dus niet; en Hij heeft grenzen gesteld (ḥudūd), overschrijdt ze dus niet; en Hij heeft over bepaalde zaken heen gezien zonder vergeetachtigheid, vorst ze dus niet na.
12814 - Hannād heeft ons verteld, hij zei: Ibn Abī Zāʾida heeft ons verteld, hij zei: Ibn Jurayj heeft ons bericht, op gezag van ʿAṭāʾ, hij zei: ʿUbayd ibn ʿUmayr placht te zeggen: Voorwaar, Allah, de Verhevene, heeft toegestaan en verboden; wat Hij dus heeft toegestaan, acht dat geoorloofd, en wat Hij heeft verboden, vermijd dat; en Hij heeft daarbij bepaalde zaken nagelaten die Hij niet toestond noch verbood, en dat is een vergiffenis (ʿafw) van Allah waarmee Hij het heeft kwijtgescholden. Daarna reciteerde hij: "O jullie die geloven, vraagt niet naar zaken die, als zij jullie zouden worden onthuld, jullie zouden mishagen".
12815 - Ibn al-Muthannā heeft ons verteld, hij zei: al-Ḍaḥḥāk heeft ons verteld, hij zei: Ibn Jurayj heeft ons bericht, hij zei: ʿAṭāʾ heeft mij bericht, op gezag van ʿUbayd ibn ʿUmayr, dat hij placht te zeggen: Voorwaar, Allah heeft verboden en toegestaan — en daarna vermeldde hij iets dergelijks.
* * *
En wat betreft Zijn uitspraak: "Allah heeft daarover heen gezien", daarmee bedoelt Hij: Allah heeft jullie kwijtgescholden het vragen naar de zaken waarover jullie de boodschapper van Allah ﷺ ondervroegen, en die Allah voor jullie afkeurde, in die zin dat Hij jullie er niet om ter verantwoording roept noch jullie ervoor bestraft, indien Hij van jullie daaromtrent jullie berouw en jullie inkeer kent. "en Allah is vergevensgezind", Hij zegt: en Allah bedekt de zonden van wie er berouw over heeft, en laat na hem in het Hiernamaals te schande te maken. "zachtmoedig", [vol geduld, ervan afziende] hem ervoor te bestraffen, doordat Hij degene die er berouw over heeft, omhult met Zijn barmhartigheid en Zijn vergiffenis, in plaats van hem ervoor te bestraffen.
* * *
En in overeenstemming met wat wij hierover hebben gezegd, is het bericht overgeleverd op gezag van Ibn ʿAbbās dat wij zojuist hebben vermeld. En dat is wat:
12816 - Muḥammad ibn Saʿd heeft mij verteld, hij zei: Mijn vader heeft mij verteld, hij zei: Mijn oom heeft mij verteld, hij zei: Mijn vader heeft mij verteld, op gezag van zijn vader, op gezag van Ibn ʿAbbās: "vraagt niet naar zaken", hij zegt: Vraagt niet naar zaken waarover, als de Koran daaromtrent met strengheid wordt neergezonden, dat jullie zou mishagen, maar wacht af, want wanneer de Koran wordt neergezonden, dan zullen jullie naar niets vragen of jullie zullen de verklaring ervan vinden.
