Tabari
Terug naar surah 4, ayah 140

Tafseer van De Vrouwen · An-Nisaa · 4:140

وَقَدْ نَزَّلَ عَلَيْكُمْ فِى ٱلْكِتَٰبِ أَنْ إِذَا سَمِعْتُمْ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ يُكْفَرُ بِهَا وَيُسْتَهْزَأُ بِهَا فَلَا تَقْعُدُوا۟ مَعَهُمْ حَتَّىٰ يَخُوضُوا۟ فِى حَدِيثٍ غَيْرِهِۦٓ ۚ إِنَّكُمْ إِذًۭا مِّثْلُهُمْ ۗ إِنَّ ٱللَّهَ جَامِعُ ٱلْمُنَٰفِقِينَ وَٱلْكَٰفِرِينَ فِى جَهَنَّمَ جَمِيعًا

En Hij heeft jullie al in het Boek (de Koran) geopenbaard, dat als jullie de Verzen van Allah horen, en zij worden verworpen en bespot, dat jullie niet met hen (die dit doen) zitten, totdat zij op een ander gesprek overgaan. Anders zouden jullie als hen zijn. Voorwaar, Allah zal de huichelaars en de ongelovigen allen in de Hel verzamelen.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    De uitleg van Zijn woord: En reeds heeft Hij u in het Boek neergezonden dat, wanneer gij de tekenen van Allah hoort waarin niet wordt geloofd en waarmee de spot wordt gedreven, gij dan niet met hen moet blijven zitten totdat zij over een ander gesprek voortgaan; gij zoudt anders aan hen gelijk zijn. Voorwaar, Allah zal de hypocrieten en de ongelovigen tezamen in de hel (jahannam) verzamelen (140)

    Abū Jaʿfar zei: Daarmee bedoelt Hij — verheven zij Zijn lof —: Verkondig de hypocrieten (munāfiqīn) = degenen die de ongelovigen (kāfirīn) tot bondgenoten nemen in plaats van de gelovigen, = "en reeds heeft Hij u in het Boek neergezonden". Hij zegt: Hij heeft degene van deze hypocrieten die de ongelovigen tot helpers en bondgenoten nam, ingelicht — nadat aan hen van de Koran was neergezonden: "dat, wanneer gij de tekenen van Allah hoort waarin niet wordt geloofd en waarmee de spot wordt gedreven, gij dan niet met hen moet blijven zitten totdat zij over een ander gesprek voortgaan" — dat betekent: nadat zij Allahs verbod hadden vernomen op het samenzitten met de ongelovigen die ongelovig zijn aan de bewijzen van Allah en de tekenen van Zijn Boek en daarmee de spot drijven; = "totdat zij over een ander gesprek voortgaan", waarmee Hij met Zijn woord "voortgaan (yakhūḍū)" bedoelt: een ander gesprek voeren = dat er voor hen een pijnlijke bestraffing (ʿadhāb alīm) is.

    En Zijn woord: "gij zoudt anders aan hen gelijk zijn" betekent: En reeds is aan u neergezonden dat indien gij samenzit met wie ongelovig is aan de tekenen van Allah en daarmee de spot drijft, terwijl gij toehoort, gij dan aan hem gelijk zijt = dat betekent: gij zijt, indien gij in die toestand niet bij hen opstaat, aan hen gelijk in hun handeling, omdat gij Allah ongehoorzaam zijt geweest door uw samenzitten met hen terwijl gij hoort dat de tekenen van Allah worden geloochend en bespot, zoals zij Hem ongehoorzaam zijn geweest door hun bespotten van de tekenen van Allah. Gij hebt dan aan ongehoorzaamheid aan Allah verricht wat zij daaraan hebben verricht, en gij zijt dan aan hen gelijk in uw begaan van ongehoorzaamheid aan Allah en uw verrichten van datgene wat Allah u verboden heeft.

    * * *

    En in dit vers ligt het duidelijke bewijs voor het verbod op het samenzitten met de mensen van valsheid van elke soort, van de aanhangers van verwerpelijke nieuwlichterij (mubtadiʿa) en de verdorvenen (fasaqa), bij hun verzinken in hun valsheid.

    * * *

    En overeenkomstig dat plachten een groep van de voorbije imams te spreken, daarbij dit vers zó uitleggend dat daarmee bedoeld wordt het verbod op het bijwonen van elke valsheid wanneer haar aanhangers daarin verzinken.

    *Vermelding van wie dat zei:

    10708 — Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: Isḥāq heeft ons verteld, hij zei: Yazīd ibn Hārūn heeft ons verteld, op gezag van al-ʿAwwām ibn Ḥawshab, op gezag van Ibrāhīm al-Taymī, op gezag van Abū Wāʾil, die zei: Voorwaar, een man spreekt in de bijeenkomst een woord van leugen om daarmee zijn gezelschap aan het lachen te maken, waardoor Allah toornig op hen wordt. Hij zei: Ik vermeldde dat aan Ibrāhīm al-Nakhaʿī, en hij zei: Abū Wāʾil heeft de waarheid gesproken; staat dat niet in het Boek van Allah: "dat, wanneer gij de tekenen van Allah hoort waarin niet wordt geloofd en waarmee de spot wordt gedreven, gij dan niet met hen moet blijven zitten totdat zij over een ander gesprek voortgaan; gij zoudt anders aan hen gelijk zijn"?

    10709 — Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: Isḥāq heeft ons verteld, hij zei: ʿAbdullāh ibn Idrīs heeft ons verteld, op gezag van al-ʿAlāʾ ibn al-Minhāl, op gezag van Hishām ibn ʿUrwa, die zei: ʿUmar ibn ʿAbd al-ʿAzīz greep een aantal mensen bij het drinken [van wijn] en geselde hen, en onder hen was iemand die vastte. Zij zeiden: "Deze man vast!" Waarop hij voordroeg: "gij dan niet met hen moet blijven zitten totdat zij over een ander gesprek voortgaan; gij zoudt anders aan hen gelijk zijn."

    10710 — Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: ʿAbdullāh ibn Ṣāliḥ heeft ons verteld, hij zei: Muʿāwiya heeft mij verteld, op gezag van ʿAlī ibn Abī Ṭalḥa, op gezag van Ibn ʿAbbās, [aangaande] Zijn woord: "dat, wanneer gij de tekenen van Allah hoort waarin niet wordt geloofd en waarmee de spot wordt gedreven", en Zijn woord: En volgt niet de [verschillende] wegen, opdat zij u niet doen afsplitsen van Zijn weg [Surah al-Anʿām: 153], en Zijn woord: Houdt de godsdienst staande en weest daarin niet verdeeld [Surah al-Shūrā: 13], en dergelijke uit de Koran. Hij zei: Allah heeft de gelovigen geboden tot eensgezindheid (al-jamāʿa) en hun het meningsverschil en de verdeeldheid verboden, en Hij heeft hun bericht: Voorwaar, wie vóór jullie waren, zijn slechts ten onder gegaan door het kibbelen en de twistgesprekken over de godsdienst van Allah.

    * * *

    En Zijn woord: "Voorwaar, Allah zal de hypocrieten en de ongelovigen tezamen in de hel (jahannam) verzamelen" — Hij zegt: Voorwaar, Allah zal de beide partijen van de mensen van het ongeloof en de hypocrisie op de Dag der Opstanding in het Vuur verzamelen, en Hij zal hen samenbrengen in Zijn bestraffing in de hel (jahannam) en in Zijn pijnlijke kwelling, zoals zij in dit wereldse leven eensgezind waren en zich verenigden in de vijandschap tegen de gelovigen en elkaar bijstonden in het ontmoedigen [van de mensen] aangaande de godsdienst van Allah = en aangaande datgene wat Hij heeft welbehaagd en geboden = en zijn aanhangers.

    * * *

    En de lezers (van de Koran) verschilden van mening in de lezing van Zijn woord: "en reeds heeft Hij u in het Boek neergezonden (wa-qad nuzzila ʿalaykum fī l-kitāb)".

    Het merendeel van de lezers las dat met een ḍamma op de "nūn" en met verzwaring en verdubbeling (tashdīd) van de "zāy", in de vorm van [een werkwoord] waarvan de handelende persoon niet wordt genoemd (passief).

    * * *

    En sommigen van de Kufiërs lazen het met een fatḥa op de "nūn" en verdubbeling van de "zāy", in de betekenis: en reeds heeft Allah het op u neergezonden.

    * * *

    En sommigen van de Mekkanen lazen: (wa-qad nazala ʿalaykum) met een fatḥa op de "nūn" en verlichting (takhfīf) van de "zāy", in de betekenis: en reeds is van Allah tot u gekomen dat wanneer gij hoort.

    * * *

    Abū Jaʿfar zei: In geen van deze drie lezingen is er een aspect waarvan de betekenis afwijkt van wat de uitspraak toelaat. Behalve dat wat ik verkies om mee te lezen, de lezing is van wie las: (wa-qad nuzzila) met een ḍamma op de "nūn" en verdubbeling van de "zāy", in de vorm van [een werkwoord] waarvan de handelende persoon niet wordt genoemd. Want de betekenis van de uitspraak daarin omvat het vooropstellen [van zinsdelen] op de wijze die ik eerder heb beschreven, in de betekenis: Degenen die de ongelovigen tot bondgenoten nemen in plaats van de gelovigen = "en reeds heeft Hij u in het Boek neergezonden dat, wanneer gij de tekenen van Allah hoort waarin niet wordt geloofd" tot aan Zijn woord: "een ander gesprek" = Zoeken zij bij hen de macht?. Want Zijn woord: Voorwaar, de macht behoort geheel aan Allah betekent het achteropstellen [in de zinsvolgorde]. Daarom is de ḍamma op de "nūn" van Zijn woord "nuzzila" naar onze mening op deze plaats het meest correct.

    * * *

    En evenzo verschilden zij van mening in de lezing van Zijn woord: En het Boek dat Hij op Zijn Boodschapper heeft neergezonden, en het Boek dat Hij tevoren heeft neergezonden.

    De meerderheid van de lezers las het met een fatḥa op (nazzala) en (anzala), in de betekenis: en het Boek dat Allah op Zijn Boodschapper heeft neergezonden, en het Boek dat Hij tevoren heeft neergezonden.

    * * *

    En sommigen van de lezers van Basra lazen het met een ḍamma in beide woorden tezamen, in de betekenis van [een werkwoord] waarvan de handelende persoon niet wordt genoemd (passief).

    * * *

    En de twee [lezingen] liggen qua betekenis dicht bij elkaar. Behalve dat de fatḥa daarin mij aangenamer is dan de ḍamma, omdat de vermelding van Allah daaraan voorafging in Zijn woord: Gelooft in Allah en Zijn Boodschapper.

    Toon originele Arabische tekst
    القول في تأويل قوله : وَقَدْ نَزَّلَ عَلَيْكُمْ فِي الْكِتَابِ أَنْ إِذَا سَمِعْتُمْ آيَاتِ اللَّهِ يُكْفَرُ بِهَا وَيُسْتَهْزَأُ بِهَا فَلا تَقْعُدُوا مَعَهُمْ حَتَّى يَخُوضُوا فِي حَدِيثٍ غَيْرِهِ إِنَّكُمْ إِذًا مِثْلُهُمْ إِنَّ اللَّهَ جَامِعُ الْمُنَافِقِينَ وَالْكَافِرِينَ فِي جَهَنَّمَ جَمِيعًا (140) قال أبو جعفر: يعني بذلك جل ثناؤه: بَشِّرِ الْمُنَافِقِينَ = الذين يتخذون الكافرين أولياء من دون المؤمنين، =" وقد نـزل عليكم في الكتاب "، يقول: أخبر من اتخذ من هؤلاء المنافقين الكفار أنصارًا وأولياءَ بعد ما نـزل عليهم من القرآن،" أن إذا سمعتم آيات الله يكفر بها ويستهزأ بها فلا تقعدوا معهم حتى يخوضوا في حديث غيره "، يعني: بعد ما علموا نَهْي الله عن مجالسة الكفار الذين يكفرون بحجج الله وآيِ كتابه ويستهزئون بها=" حتى يخوضوا في حديث غيره "، يعني بقوله: " يخوضوا "، يتحدثوا حديثًا غيره= بِأَنَّ لَهُمْ عَذَابًا أَلِيمًا . (51) وقوله: " إنكم إذًا مثلهم "، يعني: وقد نـزل عليكم أنكم إن جالستم من يكفر بآيات الله ويستهزئ بها وأنتم تسمعون، فأنتم مثله= يعني: فأنتم إن لم تقوموا عنهم في تلك الحال، مثلُهم في فعلهم، لأنكم قد عصيتم الله بجلوسكم معهم وأنتم تسمعون آياتِ الله يكفر بها ويستهزأ بها، كما عصوه باستهزائهم بآيات الله. فقد أتيتم من معصية الله نحو الذي أتَوْه منها، فأنتم إذًا مثلهم في ركوبكم معصية الله، وإتيانكم ما نهاكم الله عنه. * * * وفي هذه الآية، الدلالة الواضحة على النهي عن مجالسة أهل الباطل من كل نوع، من المبتدعة والفسَقة، عند خوضهم في باطلهم. * * * وبنحو ذلك كان جماعة من الأئمة الماضين يقولون، (52) تأوُّلا منهم هذه الآية أنه مرادٌ بها النهي عن مشاهدة كل باطل عند خوض أهله فيه. *ذكر من قال ذلك: 10708- حدثني المثنى قال، حدثنا إسحاق قال، حدثنا يزيد بن هارون، عن العوام بن حوشب، عن إبراهيم التيمي، عن أبي وائل، قال: إن الرجل ليتكلم بالكلمة في المجلس من الكَذب ليُضحك بها جلساءَه، فيسخط الله عليهم. قال: فذكرت ذلك لإبراهيم النخعي، فقال: صدق أبو وائل، أو ليس ذلك في كتاب الله: " أن إذا سمعتم آيات الله يكفر بها ويستهزأ بها فلا تقعدوا معهم حتى يخوضوا في حديث غيره إنكم إذًا مثلهم "؟ 10709- حدثني المثنى قال، حدثنا إسحاق قال، حدثنا عبد الله بن إدريس، عن العلاء بن المنهال، عن هشام بن عروة قال: أخذ عمر بن عبد العزيز قومًا على شرابٍ فضربهم، وفيهم صائم، فقالوا: إنّ هذا صائم! فتلا " فلا تقعدوا معهم حتى يخوضوا في حديث غيره إنكم إذًا مثلُهم ". 10710- حدثني المثنى قال، حدثنا عبد الله بن صالح قال، حدثني معاوية، عن علي بن أبي طلحة، عن ابن عباس قوله: " أن إذا سمعتم آيات الله يكفر بها ويستهزأ بها "، وقوله: وَلا تَتَّبِعُوا السُّبُلَ فَتَفَرَّقَ بِكُمْ عَنْ سَبِيلِهِ ، [سورة الأنعام: 153] ، وقوله: أَقِيمُوا الدِّينَ وَلا تَتَفَرَّقُوا فِيهِ [سورة الشورى: 13] ، ونحو هذا من القرآن. قال: أمر الله المؤمنين بالجماعة، ونهاهم عن الاختلاف &; 9-322 &; والفرقة، وأخبرهم: إنما هلك من كان قبلكم بالمِراء والخصومات في دين الله. * * * وقوله: " إن الله جامع المنافقين والكافرين في جهنم جميعًا "، يقول: إن الله جامع الفريقين من أهل الكفر والنفاق في القيامة في النار، فموفِّق بينهم في عقابه في جهنم وأليم عذابه، كما اتفقوا في الدنيا فاجتمعوا على عداوة المؤمنين، وتوَازرُوا على التخذيل عن دين الله= وعن الذي ارتضاهُ وأمر به= وأهلِه. (53) * * * واختلفت القرأة في قراءة قوله: " وقد نـزل عليكم في الكتاب ". فقرأ ذلك عامة القرأة بضم " النون " وتثقيل " الزاي" وتشديدها، على وجْه ما لم يُسَمَّ فاعله. * * * وقرأ بعض الكوفيين بفتح " النون " وتشديد " الزاي"، على معنى: وقد نـزل الله عليكم. * * * وقرأ بعض المكيين: ( وَقَدْ نـزلَ عَلَيْكُمْ ) بفتح " النون "، وتخفيف " الزاي"، بمعنى: وقد جاءكم من الله أن إذا سمعتم. * * * قال أبو جعفر: وليس في هذه القراءات الثلاث وجه يبعد معناه مما يحتمله الكلام. غير أن الذي أختارُ القراءة به، قراءة من قرأ: ( وَقَدْ نُـزِّلَ ) بضم " النون " وتشديد " الزاي"، على وجه ما لم يسم فاعله. لأن معنى الكلام فيه التقديم على ما وصفت قبل، (54) على معنى: الَّذِينَ يَتَّخِذُونَ الْكَافِرِينَ أَوْلِيَاءَ مِنْ دُونِ الْمُؤْمِنِينَ =" وقد نـزل عليكم في الكتاب أن إذا سمعتم آيات الله يكفر بها " إلى قوله: " حديث غيره "= أَيَبْتَغُونَ عِنْدَهُمُ الْعِزَّةَ . فقوله: فَإِنَّ الْعِزَّةَ لِلَّهِ جَمِيعًا ، يعني التأخير، &; 9-323 &; فلذلك كان ضم " النون " من قوله: " نـزل " أصوب عندنا في هذا الموضع. * * * وكذلك اختلفوا في قراءة قوله (55) وَالْكِتَابِ الَّذِي نَـزَّلَ عَلَى رَسُولِهِ وَالْكِتَابِ الَّذِي أَنْـزَلَ مِنْ قَبْلُ . فقرأه بفتح ( نـزلَ ) و ( أَنـزلَ ) أكثر القرأة، بمعنى: والكتاب الذي نـزل الله على رسوله، والكتاب الذي أنـزل من قبل. * * * وقرأ ذلك بعض قرأة البصرة بضمه في الحرفين كليهما، (56) بمعنى ما لم يسم فاعله. * * * وهما متقاربتا المعنى. غير أن الفتح في ذلك أعجبُ إليَّ من الضم، لأن ذكر الله قد جرى قبل ذلك في قوله: آمِنُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ . * * * ---------------- الهوامش : (51) أراد أبو جعفر بهذه الفقرة أن يبين أن قوله في الآية الأولى: "بأن لهم عذابًا أليمًا" ، مقدم ومعناه التأخير ، فلذلك قال في أول الكلام"بشر المنافقين" ثم استطرد في ذكر الآيتين بعدها ، ثم ختمها بختام الأولى. (52) في المطبوعة: "كان جماعة من الأمة الماضية" ، والصواب من المخطوطة. (53) قوله: "وأهله" مجرور معطوف على قوله"عن دين الله" والسياق: "عن دين الله ... وعن أهله". (54) انظر ما سلف ص: 320 وتعليق: 1. (55) في المطبوعة: "وكذا اختلفوا" ، وأثبت ما في المخطوطة. وذكر هذه القراءة ، كان ينبغي أن يكون في موضعه عند آخر تفسير الآية ، كما جرى عليه منهجه في كل ما سلف. وانظر ص: 313 تعليق: 1. (56) في المطبوعة: "كلاهما" ، والصواب في المخطوطة.