Tabari
Terug naar surah 33, ayah 20

Tafseer van De Bondgenoten · Al-Ahzaab · 33:20

يَحْسَبُونَ ٱلْأَحْزَابَ لَمْ يَذْهَبُوا۟ ۖ وَإِن يَأْتِ ٱلْأَحْزَابُ يَوَدُّوا۟ لَوْ أَنَّهُم بَادُونَ فِى ٱلْأَعْرَابِ يَسْـَٔلُونَ عَنْ أَنۢبَآئِكُمْ ۖ وَلَوْ كَانُوا۟ فِيكُم مَّا قَٰتَلُوٓا۟ إِلَّا قَلِيلًۭا

Zij dachten dat de bondgenoten nog niet waren weggetrokken. En als de bondgenoten zouden terugkomen, dan zouden zij wensen dat zij zich bij de bedoeïnen bevonden, vragend naar nieuws over jullie. En als zij zich onder jullie zouden bevinden, dan zouden zij niet strijden, behalve even.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    De uitspraak over de uitleg van de woorden van de Verhevene: يَحْسَبُونَ الأَحْزَابَ لَمْ يَذْهَبُوا وَإِنْ يَأْتِ الأحْزَابُ يَوَدُّوا لَوْ أَنَّهُمْ بَادُونَ فِي الأعْرَابِ يَسْأَلُونَ عَنْ أَنْبَائِكُمْ وَلَوْ كَانُوا فِيكُمْ مَا قَاتَلُوا إِلا قَلِيلا ("Zij menen dat de bondgenoten niet zijn weggetrokken; en als de bondgenoten zouden komen, zouden zij wensen dat zij zich te midden van de bedoeïenen in de woestijn bevonden, terwijl zij naar berichten over jullie vroegen; en als zij onder jullie waren geweest, zouden zij slechts weinig gestreden hebben") (20).

    De Verhevene, wiens vermelding hoog is, zegt: deze hypocrieten (munāfiqūn) menen dat de bondgenoten (al-aḥzāb) — en dat zijn Quraysh en Ghaṭafān.

    Zoals Ibn Ḥumayd ons verteld heeft, hij zei: Salama heeft ons verteld, op gezag van Ibn Isḥāq, hij zei: Yazīd ibn Rūmān heeft mij verteld: يَحْسَبُونَ الأحْزَابَ لَمْ يَذْهَبُوا ("zij menen dat de bondgenoten niet zijn weggetrokken"): Quraysh en Ghaṭafān.

    En zijn uitspraak: لَمْ يَذْهَبُوا ("niet zijn weggetrokken"). Hij zegt: zij zijn niet vertrokken — terwijl zij wel degelijk vertrokken waren, uit lafheid en paniek van hun kant.

    En overeenkomstig hetgeen wij hierover gezegd hebben, hebben de geleerden van de uitleg gesproken.

    * Vermelding van wie dat gezegd heeft:

    Muḥammad ibn ʿAmr heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: ʿĪsā heeft ons verteld; en al-Ḥārith heeft mij verteld, hij zei: al-Ḥasan heeft ons verteld, hij zei: Warqāʾ heeft ons verteld — beiden op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, over zijn uitspraak: يَحْسَبُونَ الأحْزَابَ لَمْ يَذْهَبُوا ("zij menen dat de bondgenoten niet zijn weggetrokken"), hij zei: zij menen dat zij nabij zijn.

    En er werd vermeld dat in de lezing van ʿAbd Allāh (Ibn Masʿūd) staat: يَحْسَبُونَ الأحْزَابَ قَدْ ذَهَبُوا فإذَا وَجَدُوهُمْ لَمْ يَذْهَبُوا وَدُّوا لَوْ أنَّهُمْ بادُونَ فِي الأعْرَابِ ("zij menen dat de bondgenoten reeds zijn weggetrokken, en als zij bemerken dat zij niet zijn weggetrokken, wensen zij dat zij zich te midden van de bedoeïenen in de woestijn bevonden").

    En zijn uitspraak: وَإِنْ يَأْتِ الأحْزَابُ يَوَدُّوا لَوْ أَنَّهُمْ بَادُونَ فِي الأعْرَابِ ("en als de bondgenoten zouden komen, zouden zij wensen dat zij zich te midden van de bedoeïenen in de woestijn bevonden"). De Verhevene, wiens vermelding hoog is, zegt: en als de bondgenoten naar de gelovigen zouden komen — en dat is de groepering; het enkelvoud daarvan is ḥizb — يَوَدُّوا ("zouden zij wensen"). Hij zegt: zij zouden uit angst en lafheid wensen dat zij afwezig van jullie waren, in de woestijn, te midden van de bedoeïenen (aʿrāb), uit vrees voor de dood. En dat is omdat Zijn uitspraak لَوْ أنَّهُمْ بادُونَ فِي الأعْرَابِ ("dat zij zich in de woestijn bevonden te midden van de bedoeïenen"): men zegt "die-en-die heeft zich naar de woestijn begeven" (badā fulān) wanneer hij in de woestijn (badw) is terechtgekomen, dus hij verblijft daar (yabdū), en hij is een woestijnbewoner (bādin). Wat de aʿrāb betreft: dat is het meervoud van aʿrābī, en het enkelvoud van al-ʿarab is ʿarabī. Men zegt aʿrābī alleen voor de bewoners van de woestijn, als onderscheid tussen de bewoners van de woestijnen en die van de steden; men heeft dus aʿrāb gemaakt voor de bewoners van de woestijn, en ʿarab voor de bewoners van de stad.

    En zijn uitspraak: يَسألُونَ عَنْ أنْبائِكُمْ ("terwijl zij naar berichten over jullie vroegen"). Hij zegt: deze hypocrieten, o gelovigen, vragen de mensen naar berichten over jullie — dat wil zeggen: naar jullie tijdingen, in de woestijn: is Muḥammad omgekomen, en zijn metgezellen? Wij zeggen: zij wensen dat zij berichten over jullie ondergang vernemen, opdat zij niet met jullie aanwezig zijn op jullie strijdtonelen. وَلَوْ كانُوا فِيكُمْ ما قاتَلُوا إلا قَلِيلا ("en als zij onder jullie waren geweest, zouden zij slechts weinig gestreden hebben"). De Verhevene, wiens vermelding hoog is, zegt tot de gelovigen: en als zij ook onder jullie waren geweest, zouden zij jullie niet gebaat hebben, en zouden zij de polytheïsten (mushrikīn) slechts weinig bestreden hebben. Hij zegt: slechts ter verontschuldiging, want zij bestrijden hen niet omwille van de beloning bij Allah, noch in de hoop op vergelding.

    En overeenkomstig hetgeen wij hierover gezegd hebben, hebben de geleerden van de uitleg gesproken.

    * Vermelding van wie dat gezegd heeft:

    Muḥammad ibn ʿAmr heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: ʿĪsā heeft ons verteld; en al-Ḥārith heeft mij verteld, hij zei: al-Ḥasan heeft ons verteld, hij zei: Warqāʾ heeft ons verteld — beiden op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, over zijn uitspraak: يَسألونَ عَنْ أنْبائِكُمْ ("zij vragen naar berichten over jullie"), hij zei: jullie tijdingen. En de recitateurs van de steden hebben allen, behalve ʿĀṣim al-Jaḥdarī, gelezen: يَسألونَ عَنْ أنْبائِكُمْ ("zij vragen naar berichten over jullie"), met de betekenis: zij vragen aan wie van de mensen bij hen aankomt naar de berichten over jullie legerkamp en jullie tijdingen. En er werd over ʿĀṣim al-Jaḥdarī vermeld dat hij dat las als يَسّاءَلونَ (yassāʾalūna), met verdubbeling van de sīn, met de betekenis: zij vragen elkaar — dat wil zeggen: de een vraagt de ander daarnaar.

    En het juiste van de uitspraak hierover is volgens ons datgene waarop de recitateurs van de steden zich bevinden, vanwege de consensus van het bewijs onder de recitateurs daarover.

    Toon originele Arabische tekst
    القول في تأويل قوله تعالى : يَحْسَبُونَ الأَحْزَابَ لَمْ يَذْهَبُوا وَإِنْ يَأْتِ الأحْزَابُ يَوَدُّوا لَوْ أَنَّهُمْ بَادُونَ فِي الأعْرَابِ يَسْأَلُونَ عَنْ أَنْبَائِكُمْ وَلَوْ كَانُوا فِيكُمْ مَا قَاتَلُوا إِلا قَلِيلا (20) يقول تعالى ذكره: يحسب هؤلاء المنافقون الأحزاب، وهم قريش وغطفان. كما حدثنا ابن حميد، قال: ثنا سلمة، عن ابن إسحاق، قال: ثني يزيد بن رومان (يَحْسَبُونَ الأحْزَابَ لَمْ يَذْهَبُوا): قريش وغطفان. وقوله: (لَمْ يَذْهَبُوا) يقول: لم ينصرفوا، وإن كانوا قد انصرفوا جبنا وهَلعا منهم. وبنحو الذي قلنا في ذلك قال أهل التأويل. * ذكر من قال ذلك: حدثني محمد بن عمرو، قال: ثنا أبو عاصم، قال: ثنا عيسى، وحدثني الحارث، قال: ثنا الحسن، قال: ثنا ورقاء، جميعا عن ابن أبي نجيح، عن مجاهد قوله: (يَحْسَبُونَ الأحْزَابَ لَمْ يَذْهَبُوا) قال: يحسبونهم قريبا. وذُكر أن ذلك في قراءة عبد الله (يَحْسَبُونَ الأحْزَابَ قَدْ ذَهَبُوا فإذَا وَجَدُوهُمْ لَمْ يَذْهَبُوا وَدُّوا لَوْ أنَّهُمْ بادُونَ فِي الأعْرَابِ). وقوله: ( وَإِنْ يَأْتِ الأحْزَابُ يَوَدُّوا لَوْ أَنَّهُمْ بَادُونَ فِي الأعْرَابِ ) يقول تعالى ذكره: وإن يأت المؤمنين الأحزاب وهم الجماعة: واحدهم حزب (يَوَدُّوا) يقول: يتمنوا من الخوف والجبن أنهم غيب عنكم في البادية مع الأعراب خوفا من القتل. وذلك أن قوله: (لَوْ أنَّهُمْ بادُونَ فِي الأعْرَابِ) تقول: قد بدا فلان إذا صار في البدو فهو يبدو، وهو باد؛ وأما الأعراب: فإنهم جمع أعرابيّ، وواحد العرب عربيّ، وإنما قيل: أعرابيّ لأهل البدو، فرقا بين أهل البوادي والأمصار، فجعل الأعراب لأهل البادية، والعرب لأهل المصر. وقوله: (يَسألُونَ عَنْ أنْبائِكُمْ) يقول: يستخبر هؤلاء المنافقون أيها المؤمنون الناس عن أنبائكم، يعني: عن أخباركم بالبادية، هل هلك محمد وأصحابه؟ نقول: يتمنون أن يسمعوا أخباركم بهلاككم، ألا يشهدوا معكم مشاهدكم (وَلَوْ كانُوا فِيكُمْ ما قاتَلُوا إلا قَلِيلا) يقول تعالى ذكره للمؤمنين: ولو كانوا أيضا فيكم ما نفعوكم، وما قاتلوا المشركين إلا قليلا يقول: إلا تعذيرا، لأنهم لا يقاتلونهم حسبة ولا رجاء ثواب. وبنحو الذي قلنا في ذلك قال أهل التأويل. * ذكر من قال ذلك: حدثني محمد بن عمرو، قال: ثنا أبو عاصم، قال: ثنا عيسى، وحدثني الحارث، قال: ثنا الحسن، قال: ثنا ورقاء، جميعا عن ابن أبي نجيح، عن مجاهد قوله: (يَسألونَ عَنْ أنْبائِكُمْ) قال: أخباركم، وقرأت قرّاء الأمصار جميعا سوى عاصم الجحدري (يَسألونَ عَنْ أنْبائِكُمْ) بمعنى: يسألون من قدم عليهم من الناس عن أنباء عسكركم وأخباركم، وذكر عن عاصم الجحدري أنه كان يقرأ ذلك (يَسّاءَلونَ) بتشديد السين، بمعنى: يتساءلون: أي يسأل بعضهم بعضا عن ذلك. والصواب من القول في ذلك عندنا ما عليه قرّاء الأمصار، لإجماع الحجة من القرّاء عليه.