Tabari (1 passage)

1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

   De uitleg van Zijn woord: رَبَّنَا إِنَّكَ جَامِعُ النَّاسِ لِيَوْمٍ لا رَيْبَ فِيهِ إِنَّ اللَّهَ لا يُخْلِفُ الْمِيعَادَ (Onze Heer, U bent het Die de mensen zult verzamelen voor een Dag waaraan geen twijfel bestaat; voorwaar, Allah breekt Zijn belofte niet) (3:9).

   Abū Jaʿfar zei: Hij — verheven zij Zijn lof — bedoelt hiermee dat zij óók zeggen — naast hun woord: "Wij geloven in datgene wat veelduidig (mutashābih) is van de verzen van het Boek van onze Heer, geheel — zowel het eenduidige (muḥkam) als het veelduidige dat daarin staat — komt van bij onze Heer": "O onze Heer, voorwaar, U bent het Die de mensen zult verzamelen voor een Dag waaraan geen twijfel bestaat; voorwaar, Allah breekt Zijn belofte niet."

   Dit behoort tot het soort spreken waarbij men, door te vermelden wat vermeld is, zich kon onthouden van wat is weggelaten. Want de betekenis van het woord is: Onze Heer, voorwaar, U bent het Die de mensen zult verzamelen voor de Dag der Opstanding, vergeef ons dan op die Dag en scheld ons kwijt, want U breekt Uw belofte niet: dat wie in U gelooft, Uw Boodschapper volgt, en handelt naar datgene wat U hem in Uw Boek hebt opgedragen — dat U hem op die Dag vergeeft.

   Dit is van de mensen niets anders dan een verzoek aan hun Heer om hen te bevestigen in datgene waarop zij zich bevinden van hun goede inzicht (174), in het geloof (īmān) in Allah en Zijn Boodschapper en wat Hij hun aan openbaring heeft gebracht, totdat Hij hen wegneemt in de beste van hun daden en hun geloof. Want wanneer Hij dat met hen doet, wordt het Paradijs hun verplicht, omdat Hij heeft beloofd aan eenieder van Zijn dienaren met wie Hij zó handelt, dat Hij hem het Paradijs (janna) binnenleidt.

   Het vers, hoewel het de vorm heeft aangenomen van een bericht, heeft naar zijn uitleg vanwege de mensen de strekking van een verzoek, een smeekbede en een verlangen naar hun Heer.

   * * *

   Wat betreft de betekenis van Zijn woord: "voor een Dag waaraan geen twijfel bestaat", dat is: waaraan geen twijfel bestaat. Wij hebben dat reeds eerder met de bewijzen voor de juistheid ervan uiteengezet. (175)

   * * *

   En de betekenis van Zijn woord: "voor een Dag" (li-yawmin) is: in een Dag (fī yawmin). Dat is een Dag waarop Allah Zijn schepping verzamelt voor de beslissende uitspraak van het oordeel onder hen, op de plaats van de aanbieding (ʿarḍ) en de afrekening (ḥisāb).

   * * *

   "En de belofte" (al-mīʿād) is een vorm volgens het patroon "al-mifʿāl", afgeleid van "al-waʿd" (de belofte).

   ------------------------

   De voetnoten:

   (174) In de gedrukte editie staat: "van hun goede hulp", wat geen betekenis heeft; in het manuscript staat: "hun hulp", zonder diakritische punten, en wat ik heb vastgesteld is de juiste lezing ervan.

   (175) Zie wat reeds eerder is gegaan 1: 228, 378 / vervolgens 6: 78.

   Toon originele Arabische tekst

   القول في تأويل قوله : رَبَّنَا إِنَّكَ جَامِعُ النَّاسِ لِيَوْمٍ لا رَيْبَ فِيهِ إِنَّ اللَّهَ لا يُخْلِفُ الْمِيعَادَ (9) قال أبو جعفر: يعني بذلك جل ثناؤه أنهم يقولون أيضًا = مع قولهم: آمنا بما تشابه من آي كتاب ربّنا، كلّ المحكم والمتشابه الذي فيه من عند ربنا =: يا ربنا،" إنك جامعُ الناس ليوم لا ريب فيه إنّ الله لا يخلف الميعاد ". وهذا من الكلام الذي استُغنى بذكر ما ذكر منه عما ترك ذكره. وذلك أن معنى الكلام: ربنا إنك جامع الناس ليوم القيامة، فاغفر لنا يومئذ واعف عنا، فإنك لا تخلف وَعْدك: أنّ من آمن بك، واتَّبع رَسُولك، وعمل بالذي أمرتَه به في كتابك، أنك غافره يومئذ. وإنما هذا من القوم مسألة ربَّهم أن يثبِّتهم على ما هم عليه من حُسن بَصيرتهم، (174) بالإيمان بالله ورسوله، وما جاءهم به من تنـزيله، حتى يقبضهم على أحسن أعمالهم وإيمانهم، فإنه إذا فعل ذلك بهم، وجبتْ لهم الجنة، لأنه قد وعد من فعل ذلك به من عباده أنه يُدخله الجنة. فالآية، وإن كانت قد خرجت مخرج الخبر، فإن تأويلَها من القوم: مسألةٌ ودعاءٌ ورغبة إلى ربهم. * * * وأما معنى قوله: " ليوم لا ريب فيه "، فإنه: لا شك فيه. وقد بينا ذلك بالأدلة على صحته فيما مضى قبل. (175) * * * ومعنى قوله: " ليوم "، في يوم. وذلك يومٌ يجمع الله فيه خلقَه لفصل القضاء بينهم في موقف العَرضْ والحساب. * * * " والميعاد "" المفعال "، من " الوعد ". ------------------------ الهوامش : (174) في المطبوعة: "من حسن نصرتهم" ، ولا معنى لها ، وفي المخطوطة: "نصرتهم". غير منقوطة ، والذي أثبته هو صواب قراءتها. (175) انظر ما سلف 1: 228 ، 378 / ثم 6: 78.