Tafseer van De Familie van Imraan · Aal-i-Imraan · 3:77
Voorwaar, degenen die hun belofte aan Allah en hun eden voor een geringe prijs verruilden, dat zijn degenen die geen aandeel hebben in het Hiernamaals. En Allah spreekt niet tot hen en beziet hen niet op de Dag der Opstanding. Hij zal hen niet reinigen en voor hen is er een pijnlijke bestraffing.
Het woord over de uitleg van Zijn uitspraak: إِنَّ الَّذِينَ يَشْتَرُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَأَيْمَانِهِمْ ثَمَنًا قَلِيلا أُولَئِكَ لا خَلاقَ لَهُمْ فِي الآخِرَةِ وَلا يُكَلِّمُهُمُ اللَّهُ وَلا يَنْظُرُ إِلَيْهِمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَلا يُزَكِّيهِمْ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ (3:77) (Voorwaar, zij die het verbond met Allah en hun eden voor een geringe prijs verkopen — voor hen is er geen aandeel in het hiernamaals, en Allah zal niet tot hen spreken, noch op de Dag der Opstanding naar hen kijken, noch hen louteren, en voor hen is er een pijnlijke bestraffing.) (3:77)
Abū Jaʿfar zei: Hiermee bedoelt Hij, verheven is Zijn lof: voorwaar, zij die in ruil nemen — door het verbond van Allah, dat Hij hun opdroeg, en Zijn aanbeveling, die Hij hun aanbeval in de Boeken die Allah aan Zijn profeten neerzond, te verlaten, namelijk het verbond om Muḥammad te volgen, hem voor waar te houden, in hem te erkennen en in hetgeen hij van Allah heeft gebracht — en door hun leugenachtige eden, waarmee zij voor zichzelf toelaatbaar maken wat Allah hun heeft verboden van de bezittingen van de mensen die aan hen waren toevertrouwd — "een prijs", dat wil zeggen: een verachtelijke vergoeding en wisselprijs uit de vergankelijke goederen van het wereldse leven en zijn nietige bezit — "voor hen is er geen aandeel in het hiernamaals", hij zegt: voorwaar, zij die dat doen, hebben geen deel aan de goede zaken van het hiernamaals, en geen aandeel aan de gelukzaligheid van het paradijs (janna) en hetgeen Allah voor zijn bewoners daarin heeft bereid, met uitsluiting van anderen.
* * *
En wij hebben reeds eerder uiteengezet hoe de geleerden van de uitleg verschilden over de betekenis van "het aandeel (al-khalāq)", en wij hebben aangetoond welke van hun uitspraken daarover het meest juist is, op een wijze die toereikend is.
* * *
Wat betreft Zijn uitspraak: "en Allah zal niet tot hen spreken", daarmee bedoelt Hij: en Allah zal niet tot hen spreken met datgene wat hen verblijdt — "noch naar hen kijken", hij zegt: en Hij zal Zich niet met goedheid tot hen wenden, uit afkeer (maqt) van Allah jegens hen, zoals de uitspraak van iemand tot een ander: "Kijk naar mij zoals Allah naar jou kijkt", in de betekenis van: wend je tot mij met genegenheid zoals Allah Zich tot jou wendt met goedheid en barmhartigheid — en zoals men tot een man zegt: "Moge Allah jouw smeekbede niet horen", waarmee bedoeld wordt: moge Allah jou niet verhoren, terwijl voor Allah niets verborgen blijft. En zoals de dichter zei:
Ik riep Allah aan, totdat ik vreesde dat Allah niet zou horen wat ik zeide.
* * *
En Zijn uitspraak "noch hen louteren", dat wil zeggen: en Hij zal hen niet reinigen van de bezoedeling van hun zonden en hun ongeloof — "en voor hen is er een pijnlijke bestraffing", dat wil zeggen: en voor hen is er een smartelijke bestraffing.
* * *
De geleerden van de uitleg verschilden over de aanleiding waarom dit vers werd neergezonden, en over wie ermee werd bedoeld.
Sommigen van hen zeiden: het werd neergezonden over schriftgeleerden onder de schriftgeleerden van de joden.
Vermelding van wie dat zei:
7278 - Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj, op gezag van ʿIkrima, die zei: Dit vers, "Voorwaar, zij die het verbond met Allah en hun eden voor een geringe prijs verkopen", werd neergezonden over Abū Rāfiʿ, en Kināna ibn Abī al-Ḥuqayq, en Kaʿb ibn al-Ashraf, en Ḥuyayy ibn Akhṭab.
* * *
En anderen zeiden: nee, het werd neergezonden over al-Ashʿath ibn Qays en een tegenpartij van hem.
Vermelding van wie dat zei:
7279 - Abū al-Sāʾib Salm ibn Junāda heeft mij verteld, hij zei: Abū Muʿāwiya heeft ons verteld, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van Abū Wāʾil, op gezag van ʿAbdallāh, die zei: De Boodschapper van Allah ﷺ zei: "Wie een eed aflegt waarin hij vals zweert, om daarmee het bezit van een moslim wederrechtelijk toe te eigenen, zal Allah ontmoeten terwijl Hij vertoornd op hem is." Toen zei al-Ashʿath ibn Qays: Bij Allah, dat betrof mij: er was tussen mij en een man van de joden een stuk land waarover hij mij ontkende. Ik bracht hem voor de Profeet ﷺ, en de Boodschapper van Allah ﷺ zei tot mij: "Heb je een bewijs?" Ik zei: Nee! Toen zei hij tot de jood: "Zweer." Ik zei: O Boodschapper van Allah, dan zal hij zweren en mijn bezit wegnemen! Toen zond Allah, machtig en verheven, neer: "Voorwaar, zij die het verbond met Allah en hun eden voor een geringe prijs verkopen", het vers.
7280 - Mujāhid ibn Mūsā heeft ons verteld, hij zei: Yazīd ibn Hārūn heeft ons verteld, hij zei: Jarīr ibn Ḥāzim heeft ons bericht, op gezag van ʿAdī ibn ʿAdī, op gezag van Rajāʾ ibn Ḥaywa en al-ʿUrs, dat zij beiden hem vertelden, op gezag van zijn vader ʿAdī ibn ʿUmayra, die zei: Er was tussen Imruʾ al-Qays en een man uit Ḥaḍramawt een geschil, en zij brachten het voor de Profeet ﷺ. Hij zei tot de man uit Ḥaḍramawt: "Jouw bewijs, anders zijn eed." Hij zei: O Boodschapper van Allah, als hij zweert, neemt hij mijn land weg! Toen zei de Boodschapper van Allah ﷺ: "Wie een valse eed aflegt om daarmee het recht van zijn broeder wederrechtelijk toe te eigenen, zal Allah ontmoeten terwijl Hij vertoornd op hem is." Toen zei Imruʾ al-Qays: O Boodschapper van Allah, en wat is er voor wie haar (het land) laat varen, terwijl hij weet dat het werkelijk zijn recht is? Hij zei: Het paradijs. Hij zei: Dan neem ik u tot getuige dat ik het heb laten varen. Jarīr zei: Ik was bij Ayyūb al-Sakhtiyānī toen wij deze overlevering van ʿAdī hoorden, en Ayyūb zei: Voorwaar, ʿAdī zei in de overlevering van al-ʿUrs ibn ʿUmayra: en toen werd dit vers neergezonden: "Voorwaar, zij die het verbond met Allah en hun eden voor een geringe prijs verkopen", tot het einde van het vers. Jarīr zei: maar ik heb het die dag niet van ʿAdī onthouden.
7281 - Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj, hij zei: Anderen zeiden: voorwaar, al-Ashʿath ibn Qays voerde een geschil, hij en een man, voor de Boodschapper van Allah ﷺ, over een stuk land dat zich in zijn (al-Ashʿaths) hand bevond en dat aan die man toebehoorde — hij had het zich toegeëigend door zijn machtspositie in de tijd van onwetendheid (jāhiliyya). De Profeet ﷺ zei: "Lever jouw bewijs." De man zei: Niemand zal voor mij getuigen tegen al-Ashʿath! Hij zei: Dan is er voor jou zijn eed. Al-Ashʿath stond op om te zweren, en toen zond Allah, machtig en verheven, dit vers neer. Toen weigerde al-Ashʿath de eed (nakala) en zei: Ik neem Allah tot getuige en ik neem u tot getuigen dat mijn tegenpartij oprecht is. En hij gaf hem zijn land terug, en voegde er een grote toevoeging van zijn eigen land aan toe, uit vrees dat er iets van diens recht in zijn hand zou achterblijven; en het was voor het nageslacht van die man na hem.
7282 - Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Jarīr heeft ons verteld, op gezag van Manṣūr, op gezag van Shaqīq, op gezag van ʿAbdallāh, die zei: Wie een eed aflegt om daarmee een bezit te verwerven waarin hij vals zweert, zal Allah ontmoeten terwijl Hij vertoornd op hem is. Vervolgens zond Allah de bevestiging daarvan neer: "Voorwaar, zij die het verbond met Allah en hun eden voor een geringe prijs verkopen", het vers. Daarna kwam al-Ashʿath ibn Qays naar ons uit en zei: Wat heeft Abū ʿAbd al-Raḥmān jullie verteld? Wij vertelden hem wat hij gezegd had, en hij zei: Hij heeft de waarheid gesproken; over mij werd het neergezonden! Er was tussen mij en een man een geschil over een waterput, en wij brachten ons geschil voor de Profeet ﷺ, en de Profeet ﷺ zei: "Jouw twee getuigen of zijn eed." Ik zei: Dan zal hij zweren en zich er niets van aantrekken! Toen zei de Profeet ﷺ: "Wie een eed aflegt om daarmee een bezit te verwerven waarin hij vals zweert, zal Allah ontmoeten terwijl Hij vertoornd op hem is." Vervolgens zond Allah, machtig en verheven, de bevestiging daarvan neer: "Voorwaar, zij die het verbond met Allah en hun eden voor een geringe prijs verkopen", het vers.
* * *
En anderen zeiden met hetgeen volgt:
7283 - Muḥammad ibn al-Muthannā heeft het ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Wahhāb heeft ons verteld, hij zei: Dāwud ibn Abī Hind heeft mij bericht, op gezag van ʿĀmir: dat een man zijn koopwaar aan het begin van de dag uitstalde, en toen het einde ervan kwam, kwam er een man die met hem onderhandelde. Hij zwoer dat hij haar aan het begin van de dag voor zoveel en zoveel had geweigerd, en dat hij haar, ware het niet dat het avond was, daar niet voor zou verkopen. Toen zond Allah, machtig en verheven, neer: "Voorwaar, zij die het verbond met Allah en hun eden voor een geringe prijs verkopen."
7284 - Ibn al-Muthannā heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Aʿlā heeft ons verteld, hij zei: Dāwud heeft ons verteld, op gezag van een man, op gezag van Mujāhid, iets dergelijks.
7285 - Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda: "Voorwaar, zij die het verbond met Allah en hun eden voor een geringe prijs verkopen", het vers, tot: "en voor hen is er een pijnlijke bestraffing" — Allah heeft hen op de plaats van de tovenaars gesteld.
7286 - Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda: dat ʿImrān ibn Ḥuṣayn placht te zeggen: Wie een valse eed aflegt om daarmee het bezit van zijn broeder wederrechtelijk toe te eigenen, laat hem zijn plaats in het Vuur innemen. Iemand zei tot hem: Is dit iets dat je van de Boodschapper van Allah ﷺ hebt gehoord? Hij zei tot hen: Voorwaar, jullie vinden dat (in de Koran). Vervolgens reciteerde hij dit vers: "Voorwaar, zij die het verbond met Allah en hun eden voor een geringe prijs verkopen", het vers.
7287 - Mūsā ibn ʿAbd al-Raḥmān al-Masrūqī heeft mij verteld, hij zei: Ḥusayn ibn ʿAlī heeft ons verteld, op gezag van Zāʾida, op gezag van Hishām, hij zei: Muḥammad zei, op gezag van ʿImrān ibn Ḥuṣayn: Wie een afgedwongen (maṣbūra) eed aflegt, laat hem met zijn gezicht zijn plaats in het Vuur innemen. Vervolgens reciteerde hij dit gehele vers: "Voorwaar, zij die het verbond met Allah en hun eden voor een geringe prijs verkopen."
7288 - Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Ibn al-Mubārak heeft ons verteld, op gezag van Maʿmar, op gezag van al-Zuhrī, op gezag van Saʿīd ibn al-Musayyab, die zei: Voorwaar, de valse eed behoort tot de grote zonden (al-kabāʾir). Vervolgens reciteerde hij: "Voorwaar, zij die het verbond met Allah en hun eden voor een geringe prijs verkopen."
7289 - Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, dat ʿAbdallāh ibn Masʿūd placht te zeggen: Wij waren van oordeel, terwijl wij met de Boodschapper van Allah ﷺ waren, dat tot de zonde die niet vergeven wordt behoort: de afgedwongen eed (yamīn al-ṣabr), wanneer degene die hem aflegt daarin vals zweert.
* * *
