Tabari (1 passage)

1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

   De uitleg van Zijn woord: لَنْ يَضُرُّوكُمْ إِلا أَذًى ("Zij zullen jullie geen schade toebrengen, behalve kwelling.")

   Abū Jaʿfar zei: Hiermee bedoelt Hij, verheven is Zijn lof: Zij zullen jullie geen schade toebrengen, o mensen van het geloof in Allah en Zijn Boodschapper — deze verdorvenen (al-fāsiqūn) onder de Mensen van het Boek — door hun ongeloof (kufr) en door hun ontkenning van jullie Profeet Muḥammad, Allah zegene hem en geve hem vrede, in enig opzicht, "behalve kwelling". Hiermee bedoelt Hij: maar zij kwellen jullie met hun shirk, en doordat zij jullie hun ongeloof laten horen, en door hun uitspraken over ʿĪsā, zijn moeder en ʿUzayr, en door hun oproep aan jullie tot de dwaling; maar daarmee zullen zij jullie geen schade toebrengen.

   * * *

   Dit behoort tot de losgekoppelde uitzondering (al-istithnāʾ al-munqaṭiʿ), die in betekenis afwijkt van wat eraan voorafgaat, zoals men zegt: "Hij klaagde over niets behalve over goeds." Dit is een uitdrukking die op gezag van overlevering aan de Arabieren wordt toegeschreven.

   * * *

   En in overeenstemming met wat wij hierover hebben gezegd, spraken de exegeten (ahl al-taʾwīl).

   * Vermelding van wie dat zei:

   7626 — Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, over Zijn woord: "Zij zullen jullie geen schade toebrengen, behalve kwelling", hij zegt: Zij zullen jullie geen schade toebrengen, behalve een kwelling die jullie van hen horen.

   7627 — Mij is verteld op gezag van ʿAmmār, hij zei: Ibn Abī Jaʿfar heeft ons verteld, op gezag van zijn vader, op gezag van al-Rabīʿ, over Zijn woord: "Zij zullen jullie geen schade toebrengen, behalve kwelling", hij zei: Een kwelling die jullie van hen horen.

   7628 — Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: Al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj, over Zijn woord: "Zij zullen jullie geen schade toebrengen, behalve kwelling", hij zei: Hun shirk met betrekking tot ʿUzayr, ʿĪsā en het kruis.

   7629 — Muḥammad ibn Sinān heeft mij verteld, hij zei: Abū Bakr al-Ḥanafī heeft ons verteld, op gezag van ʿAbbād, op gezag van al-Ḥasan, over Zijn woord: "Zij zullen jullie geen schade toebrengen, behalve kwelling", het vers, hij zei: Jullie horen van hen leugens over Allah; zij roepen jullie op tot de dwaling.

   * * *

   De uitleg van Zijn woord: وَإِنْ يُقَاتِلُوكُمْ يُوَلُّوكُمُ الأَدْبَارَ ثُمَّ لا يُنْصَرُونَ (111) ("En indien zij tegen jullie strijden, zullen zij jullie de rug toekeren; vervolgens zullen zij niet geholpen worden.") (3:111)

   Abū Jaʿfar zei: Hiermee bedoelt Hij, verheven is Zijn lof: En indien de Mensen van het Boek onder de joden en de christenen tegen jullie strijden (qitāl), zullen zij door jullie verslagen worden en jullie hun ruggen toekeren in een vlucht.

   * * *

   Zijn woord "zij zullen jullie de rug toekeren" is een omschrijving voor hun nederlaag, want de verslagene keert zijn rug toe in de richting van zijn achtervolger, vluchtend naar een toevlucht en schuilplaats waarheen hij zich van hem terugtrekt, uit vrees voor zijn leven, terwijl de achtervolger hem op de hielen zit. De rug van de achtervolgde bevindt zich dan tegenover het gezicht van de achtervolgende verslager.

   * * *

   "Vervolgens zullen zij niet geholpen worden", dat wil zeggen: vervolgens zal Allah hen niet helpen, o gelovigen, tegen jullie, vanwege hun ongeloof in Allah en Zijn Boodschapper, en jullie geloof in datgene waarmee jullie Profeet Muḥammad, Allah zegene hem en geve hem vrede, tot jullie kwam. Want Allah, machtig en verheven, heeft de schrik in hun harten geworpen en jullie, o gelovigen, gesteund met de overwinning aan jullie zijde.

   * * *

   Dit is een belofte van Allah, verheven zij Zijn vermelding, aan Zijn Profeet Muḥammad, Allah zegene hem en geve hem vrede, en aan de mensen van het geloof: hun overwinning over de ongelovigen onder de Mensen van het Boek.

   * * *

   Zijn woord "vervolgens zullen zij niet geholpen worden" werd in de nominatief (rafʿ) geplaatst, hoewel Zijn woord "zij zullen jullie de rug toekeren" in de jussief (jazm) staat als antwoord op de voorwaarde — dit als een nieuwe aanzet (istiʾnāf) van de uitspraak, omdat de versuiteinden vóór dit vers op de nūn eindigen, zodat Hij dit daarbij liet aansluiten, zoals Hij zei: وَلا يُؤْذَنُ لَهُمْ فَيَعْتَذِرُونَ ("En hun zal geen toestemming worden gegeven, zodat zij zich zouden verontschuldigen") [Soera al-Mursalāt: 36], in de nominatief. En op een andere plaats zei Hij: لا يُقْضَى عَلَيْهِمْ فَيَمُوتُوا ("Het zal niet over hen beslist worden, zodat zij zouden sterven") [Soera Fāṭir: 36], aangezien dat geen versuiteinde was.

   ---------------- Voetnoten: (23) In de gedrukte editie staat "wa-lā yaḍurrūnakum", en in het handschrift "wa-lā yaḍurrūkum", en het juiste is wat is vastgesteld. (24) In de gedrukte editie staat "Hij heeft de schrik geworpen in de harten van wie jullie belaagt", wat een correctie is van wat in het handschrift staat: "Hij heeft de schrik geworpen in de harten en jullie gesteund". Het is duidelijk dat "harten" eigenlijk "hun harten" moet zijn, en de uitspraak is rechtgezet volgens wat in het handschrift staat. (25) Zie Maʿānī al-Qurʾān van al-Farrāʾ 1: 229.

   Toon originele Arabische tekst

   القول في تأويل قوله : لَنْ يَضُرُّوكُمْ إِلا أَذًى قال أبو جعفر: يعني بذلك جل ثناؤه: لن يضركم، يا أهل الإيمان بالله ورسوله، هؤلاء الفاسقون من أهل الكتاب بكفرهم وتكذيبهم نبيَّكم محمدًا صلى الله عليه وسلم شيئا =" إلا أذى "، يعني بذلك: ولكنهم يؤذونكم بشركهم، وإسماعكم كفرهم، وقولهم في عيسى وأمه وعزير، ودعائهم إياكم إلى الضلالة، ولن يضروكم بذلك، (23) . * * * وهذا من الاستثناء المنقطع الذي هو مخالف معنى ما قبله، كما قيل: " ما اشتكى شيئًا إلا خيرًا "، وهذه كلمة محكية عن العرب سماعًا. * * * وبنحو ما قلنا في ذلك قال أهل التأويل. *ذكر من قال ذلك: 7626- حدثنا بشر قال، حدثنا يزيد قال، حدثنا سعيد، عن قتادة، قوله: " لن يضروكم إلا أذى "، يقول: لن يضروكم إلا أذى تسمعونه منهم. 7627- حدثت عن عمار قال، حدثنا ابن أبي جعفر، عن أبيه، عن الربيع، قوله: " لن يضروكم إلا أذى "، قال: أذى تسمعونه منهم. 7628- حدثنا القاسم قال، حدثنا الحسين قال، حدثني حجاج، عن &; 7-109 &; ابن جريج، قوله: " لن يضروكم إلا أذى "، قال: إشراكهم في عُزير وعيسى والصَّليب. 7629- حدثني محمد بن سنان قال، حدثنا أبو بكر الحنفي، عن عباد، عن الحسن في قوله: " لن يضروكم إلا أذى " الآية، قال: تسمعون منهم كذبًا على الله، يدعونكم إلى الضلالة. * * * القول في تأويل قوله : وَإِنْ يُقَاتِلُوكُمْ يُوَلُّوكُمُ الأَدْبَارَ ثُمَّ لا يُنْصَرُونَ (111) قال أبو جعفر: يعني بذلك جل ثناؤه: وإن يقاتلكم أهلُ الكتاب من اليهود والنصارى يهزَموا عنكم، فيولوكم أدبارهم انهزامًا. * * * فقوله: " يولوكم الأدبار "، كناية عن انهزامهم، لأن المنهزم يحوِّل ظهره إلى جهة الطالب هربًا إلى ملجأ وموئل يئل إليه منه، خوفًا على نفسه، والطالبُ في أثره. فدُبُر المطلوب حينئذ يكون محاذي وجه الطالب الهازِمِِة. * * * =" ثم لا ينصرون "، يعني: ثم لا ينصرهم الله، أيها المؤمنون، عليكم، لكفرهم بالله ورسوله، وإيمانكم بما آتاكم نبيكم محمد صلى الله عليه وسلم. لأن الله عز وجل قد ألقى الرعب في قلوبهم، فأيدكم أيها المؤمنون بنصركم. (24) . * * * وهذا وعدٌ من الله تعالى ذكره نبيه محمدًا صلى الله عليه وسلم وأهل الإيمان، نصرَهم على الكفرة به من أهل الكتاب. * * * وإنما رفع قوله: " ثم لا ينصرون " وقد جَزم قوله: " يولوكم الأدبار "، على جواب الجزاء، ائتنافًا للكلام، لأن رؤوس الآيات قبلها بالنون، فألحق هذه بها، كما قال: وَلا يُؤْذَنُ لَهُمْ فَيَعْتَذِرُونَ [سورة المرسلات: 36]، رفعًا، وقد قال في موضع آخر: لا يُقْضَى عَلَيْهِمْ فَيَمُوتُوا [سورة فاطر: 36] إذْ لم يكن رأس آية. (25) ---------------- الهوامش : (23) في المطبوعة: "ولا يضرونكم" ، وفي المخطوطة: "ولا يضروكم" ، والصواب هو ما أثبت. (24) في المطبوعة: "قد ألقى الرعب في قلوب كائدكم" ، وهو تصحيح لما في المخطوطة: "قد ألقى الرعب في قلوب فأيدكم" ، وظاهر أن"قلوب" صوابها"قلوبهم" ، واستقام الكلام على ما في المخطوطة. (25) انظر معاني القرآن للفراء 1: 229.