Tabari (1 passage)

1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

   De koranrecitators verschilden van mening over de lezing van het woord van Allah: وَاللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ مِّن مَّاءٍ (en Allah heeft elk kruipend wezen uit water geschapen). De meeste recitators van Koefa, met uitzondering van ʿĀṣim, lazen: "wa-Llāhu khāliqu kulli dābbatin" (en Allah is de schepper van elk kruipend wezen). De meeste recitators van Medina en Baṣra, alsmede ʿĀṣim, lazen: وَاللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ met een accusatief van "elk" en op het patroon van faʿala. Beide zijn bekende lezingen met een nagenoeg gelijke betekenis: de constructiestaat (iḍāfa) in de lezing van wie "khāliqu" las, duidt immers op een voltooide tijd. Welke lezing een recitator dan ook kiest, hij heeft het bij het rechte eind.

   En Zijn woord: خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ مِّن مَّاءٍ — dat wil zeggen: uit een zaadvloeistof (nuṭfa). فَمِنْهُم مَّن يَمْشِي عَلَىٰ بَطْنِهِ — zoals slangen en soortgelijke wezens. Men heeft gezegd: de reden dat فَمِنْهُم مَّن يَمْشِي عَلَىٰ بَطْنِهِ (sommigen van hen bewegen voort op hun buik) werd gebruikt, terwijl voortbewegen toch niet op de buik plaatsvindt — want voortbewegen is eigenlijk iets wat poten vereist — is dat dieren met poten en dieren zonder poten tezamen worden vermeld, en dat het woord "voortbewegen" bij wijze van analogie op de eerste ook op de tweede van toepassing is, zoals (Allah) zei: وَمِنْهُم مَّن يَمْشِي عَلَىٰ رِجْلَيْنِ — zoals vogels, وَمِنْهُم مَّن يَمْشِي عَلَىٰ أَرْبَعٍ — zoals viervoetige dieren.

   Wanneer iemand vraagt: hoe kan فَمِنْهُم مَّن يَمْشِي (sommigen van hen bewegen voort) worden gebruikt, terwijl het voornaamwoord "men" normaal voor mensen is, terwijl al deze soorten of de meeste ervan geen mensen zijn? — het antwoord luidt: dit is een nadere uitwerking van wat is besloten in het woord وَاللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ , en mensen en viervoetige dieren en anderen zijn daarin allemaal opgenomen. Vervolgens zei (Allah): فَمِنْهُم (sommigen van hen), omdat mensen, viervoetige dieren en anderen daarin samen zijn opgenomen en door elkaar lopen, zodat over hen allen werd verwezen zoals er over de mensenkinderen wordt verwezen. Daarna werden zij nader omschreven door "man" (wie), omdat er over hen was verwezen zoals over de mensenkinderen in het bijzonder. يَخْلُقُ اللَّهُ مَا يَشَاءُ — Allah brengt datgene tot stand wat Hij wil aan schepping. إِنَّ اللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ — voorzeker, Allah heeft de macht dit tot stand te brengen en te scheppen, en datgene te scheppen wat Hij maar wil aan andere dingen; niets wat Hij beoogt, is Hem onmogelijk.

   Toon originele Arabische tekst

   اختلفت القرّاء في قراءة قوله: ( وَاللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ مِنْ مَاءٍ ) فقرأته عامة قرّاء الكوفة غير عاصم: " وَاللهُ خَالِقُ كُلِّ دَابَّةٍ". وقرأته عامة قرّاء المدينة والبصرة وعاصم: ( وَاللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ ) بنصب كل، وخلق على مثال فَعَلَ، وهما قراءتان مشهورتان متقاربتا المعنى، وذلك أن الإضافة في قراءة من قرأ ذلك " خَالِقُ" تدلّ على أن معنى ذلك المضيّ، فبأيتهما قرأ القارئ فمصيب. وقوله: ( خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ مِنْ مَاءٍ ) يعني: من نطفة، ( فَمِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلَى بَطْنِهِ ) كالحيات وما أشبهها، وقيل: إنما قيل: ( فَمِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلَى بَطْنِهِ ) والمشي لا يكون على البطن; لأن المشي إنما يكون لما له قوائم على التشبيه وأنه لما خالط ما له قوائم ما لا قوائم له جاز، كما قال: ( وَمِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلَى رِجْلَيْنِ ) كالطير، ( وَمِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي عَلَى أَرْبَعٍ ) كالبهائم. فإن قال قائل: فكيف قيل: ( فَمِنْهُمْ مَنْ يَمْشِي ) ، و " مَنْ" للناس، وكلّ هذه الأجناس أو أكثرها لغيرهم؟ قيل: لأنه تفريق ما هو داخلٌ في قوله: ( وَاللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ ) وكان داخلا في ذلك الناس وغيرهم، ثم قال: ( فمنهم ) ، لاجتماع الناس والبهائم وغيرهم في ذلك واختلاطهم، فكنى عن جميعهم كنايته عن بني آدم، ثم فسرهم ب " مِنْ"، إذ كان قد كنى عنهم كناية بني آدم خاصة ( يَخْلُقُ اللَّهُ مَا يَشَاءُ ) يقول : يحدث الله ما يشاء من الخلق ( إِنَّ اللَّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ) يقول: إن الله على إحداث ذلك وخلقه، وخلق ما يشاء من الأشياء غيره، ذو قدرة لا يتعذّر عليه شيء أراد.