Tabari
Terug naar surah 24, ayah 1

Tafseer van Het Licht · An-Noor · 24:1

بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ سُورَةٌ أَنزَلْنَٰهَا وَفَرَضْنَٰهَا وَأَنزَلْنَا فِيهَآ ءَايَٰتٍۭ بَيِّنَٰتٍۢ لَّعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ

Dit is een Soerah die Wij neergezonden hebben en die Wij verplicht hebben gesteld; en Wij hebben daarin duidelijke Verzen neergezonden. Hopelijk zullen jullie je laten vermanen.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    Abū Jaʿfar zei: Met Zijn woord, verheven zij Zijn vermelding: سُورَةٌ أَنزلْنَاهَا ("Een hoofdstuk dat Wij hebben neergezonden") bedoelt Hij: en dit is het hoofdstuk dat Wij hebben neergezonden. Wij hebben gezegd dat de betekenis hiervan zó is, omdat de Arabieren nauwelijks plegen te beginnen met onbepaalde woorden (nakira) vóór hun predicaat, wanneer deze niet als antwoord dienen; want een onbepaald woord wordt verbonden zoals het betrekkelijk voornaamwoord "alladhī" verbonden wordt, en vervolgens wordt erover bericht met een predicaat naast de bijzin (ṣila). Daarom acht men het lelijk om ermee te beginnen vóór het predicaat, wanneer het niet verbonden is, omdat het predicaat ervan — wanneer men ermee begint — als een bijzin daarbij zou worden, en de hoorder het predicaat ervan als iets verwachts zou opvatten, terwijl het bericht erover daarna komt, als een bijzin daarbij. Maar wanneer men begint met het bericht erover vóór het woord zelf, dan komt er bij de hoorder van de uitspraak geen twijfel binnen aangaande de bedoeling van de spreker. En wij hebben reeds eerder uiteengezet dat "sūra" (het hoofdstuk) een beschrijving is van datgene wat door zijn aanwijzingen verheven is, en dat maakt herhaling daarvan op deze plaats overbodig.

    Wat betreft Zijn woord: وَفَرَضْنَاهَا ("en Wij hebben haar als verplichting opgelegd"), daarover hebben de reciteurs (qurrāʾ) van mening verschild bij de lezing ervan. Sommige reciteurs van de Ḥijāz en Basra lazen het: "wa-faraḍnāhā" (met lichte rāʾ), en zij leggen het uit als: en Wij hebben haar uiteengezet en daarin verschillende verplichtingen (farāʾiḍ) neergezonden. En zó placht ook Mujāhid het te lezen en uit te leggen.

    Aḥmad ibn Yūsuf heeft mij verteld, hij zei: al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: Ibn Mahdī heeft ons verteld, op gezag van ʿAbd al-Wārith ibn Saʿīd, op gezag van Ḥumayd, op gezag van Mujāhid, dat hij het placht te lezen: "wa-farraḍnāhā", dat wil zeggen met verdubbeling (tashdīd).

    Muḥammad ibn ʿAmr heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: ʿĪsā heeft ons verteld; en al-Ḥārith heeft mij verteld, hij zei: al-Ḥasan heeft ons verteld, hij zei: Warqāʾ heeft ons verteld — beiden — op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, aangaande Zijn woord: "wa-farraḍnāhā", hij zei: het gebod tot het toegestane (ḥalāl) en het verbod op het verbodene (ḥarām).

    Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj, op gezag van Mujāhid, iets dergelijks. En het is mogelijk dat dit, wanneer het met verdubbeling (tashdīd) gelezen wordt, een andere strekking heeft dan die welke wij van Mujāhid hebben vermeld, namelijk dat de betekenis ervan gericht wordt op: en Wij hebben haar als verplichting opgelegd aan u en aan wie na u komen van de mensen, tot aan het opstaan van het Uur. En de algemeenheid van de reciteurs van Medina, Kūfa en Syrië (al-Shaʾm) las het وَفَرَضْنَاهَا met lichte rāʾ, in de betekenis van: Wij hebben de bepalingen (aḥkām) die zich daarin bevinden voor u verplicht gemaakt, en Wij hebben ze u opgelegd en dat aan u uiteengezet.

    En het juiste oordeel daarover is dat het twee bekende lezingen (qirāʾāt) zijn; geleerden (ʿulamāʾ) onder de reciteurs hebben elk van beide gereciteerd, dus met welke van beide de reciteur ook leest, hij heeft het bij het juiste. En dat is omdat Allah haar reeds uiteengezet heeft, en daarin verscheidene soorten bepalingen (aḥkām) heeft neergezonden, en daarin geboden en verboden heeft, en aan Zijn dienaren daarin verplichtingen (farāʾiḍ) heeft opgelegd. Zo bevinden zich daarin beide betekenissen tezamen: de uiteenzetting van verplichtingen (al-tafrīḍ) en de oplegging als verplichting (al-farḍ). Daarom zeiden wij: met welke van de twee lezingen de reciteur ook leest, hij treft het juiste.

    * Vermelding van wie dit uitlegde in de betekenis van de verplichting (al-farḍ) en de uiteenzetting, onder de mensen van de uitleg (ahl al-taʾwīl).

    ʿAlī heeft mij verteld, hij zei: Abū Ṣāliḥ heeft ons verteld, hij zei: Muʿāwiya heeft mij verteld, op gezag van ʿAlī, op gezag van Ibn ʿAbbās, aangaande Zijn woord: وَفَرَضْنَاهَا , hij zegt: Wij hebben haar uiteengezet.

    Yūnus heeft mij verteld, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Ibn Zayd zei, aangaande Zijn woord: سُورَةٌ أَنزلْنَاهَا وَفَرَضْنَاهَا ("Een hoofdstuk dat Wij hebben neergezonden en als verplichting hebben opgelegd"), hij zei: Wij hebben haar als verplichting opgelegd ten behoeve van degene die haar reciteert, met betrekking tot datgene wat daarin als verplichting is opgelegd; en hij reciteerde daarbij: آيَاتٍ بَيِّنَاتٍ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ ("duidelijke tekenen, opdat jullie je laten vermanen").

    En Zijn woord: وَأَنزلْنَا فِيهَا آيَاتٍ بَيِّنَاتٍ ("en Wij hebben daarin duidelijke tekenen neergezonden") — Hij, verheven zij Zijn vermelding, zegt: en Wij hebben in dit hoofdstuk merktekenen en aanwijzingen naar de waarheid neergezonden, duidelijk, dat wil zeggen helder voor wie ze met verstand overweegt en daarover nadenkt, dat zij van bij Allah komen; want het is de klaarblijkelijke waarheid, en het leidt naar het rechte pad.

    Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj: وَأَنزلْنَا فِيهَا آيَاتٍ بَيِّنَاتٍ ("en Wij hebben daarin duidelijke tekenen neergezonden"), hij zei: het toegestane (ḥalāl), het verbodene (ḥarām) en de voorgeschreven straffen (ḥudūd); لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ ("opdat jullie je laten vermanen"), hij zegt: opdat jullie je laten vermanen door deze duidelijke tekenen die Wij hebben neergezonden.

    Toon originele Arabische tekst
    قال أبو جعفر: يعني بقوله تعالى ذكره: ( سُورَةٌ أَنـزلْنَاهَا ) وهذه السورة أنـزلناها. وإنما قلنا معنى ذلك كذلك؛ لأن العرب لا تكاد تبتدئ بالنكرات قبل أخبارها إذا لم تكن جوابا، لأنها توصل كما يوصل الذي، ثم يخبر عنها بخبر سوى الصلة، فيستقبح الابتداء بها قبل الخبر إذا لم تكن موصولة، إذ كان يصير خبرها إذا ابتدئ بها كالصلة لها، ويصير السامع خبرها كالمتوقع خبرها، بعد إذ كان الخبر عنها بعدها، كالصلة لها، وإذا ابتدئ بالخبر عنها قبلها، لم يدخل الشك على سامع الكلام في مراد المتكلم. وقد بيَّنا فيما مضى قبل، أن السورة وصف لما ارتفع بشواهده، فأغنى ذلك عن إعادته في هذا الموضع. وأما قوله: ( وَفَرَضْنَاهَا ) فإن القرّاء اختلفت في قراءته، فقرأه بعض قرّاء الحجاز والبصرة: " وفَرَضْناهَا " ويتأولونه: وفصَّلناها ونـزلنا فيها فرائض مختلفة. وكذلك كان مجاهد يقرؤه ويتأوّله. حدثني أحمد بن يوسف، قال: ثنا القاسم، قال: ثنا ابن مهدي، عن عبد الوارث بن سعيد، عن حميد، عن مجاهد، أنه كان يقرؤها: " وَفَرَّضْناهَا " يعني بالتشديد. حدثني محمد بن عمرو، قال: ثنا أبو عاصم، قال: ثنا عيسى، وحدثني الحارث، قال: ثنا الحسن، قال: ثنا ورقاء جميعًا، عن ابن أبي نجيح، عن مجاهد، في قوله: " وَفَرَّضْنَاها " قال: الأمر بالحلال، والنهي عن الحرام. حدثنا القاسم، قال: ثنا الحسين، قال: ثني حجاج، عن ابن جُرَيج، عن مجاهد، مثله. وقد يحتمل ذلك إذا قرئ بالتشديد وجها غير الذي ذكرنا عن مجاهد، وهو أن يوجه إلى أن معناه: وفرضناها عليكم وعلى من بعدكم من الناس إلى قيام الساعة. وقرأ ذلك عامة قرّاء المدينة والكوفة والشأم ( وَفَرَضْنَاهَا ) بتخفيف الراء، بمعنى: أوجبنا ما فيها من الأحكام عليكم، وألزمناكموه وبيَّنا ذلك لكم. والصواب من القول في ذلك، أنهما قراءتان مشهورتان، قد قرأ بكل واحدة منهما علماء من القرّاء، فبأيتهما قرأ القارئ فمصيب. وذلك أن الله قد فصلها، وأنـزل فيها ضروبًا من الأحكام، وأمر فيها ونهى، وفرض على عباده فيها فرائض، ففيها المعنيان كلاهما: التفريض، والفرض، فلذلك قلنا بأية القراءتين قرأ القارئ فمصيب الصواب. *ذكر من تأوّل ذلك بمعنى الفرض، والبيان من أهل التأويل. حدثني عليّ، قال: ثنا أبو صالح، قال: ثني معاوية، عن عليّ، عن ابن عباس، في قوله: ( وَفَرَضْنَاهَا ) يقول: بيَّناها. حدثني يونس، قال: أخبرنا ابن وهب، قال: قال ابن زيد، في قوله: ( سُورَةٌ أَنـزلْنَاهَا وَفَرَضْنَاهَا ) قال: فرضناها لهذا الذي يتلوها مما فرض فيها، وقرأ فيها: ( آيَاتٍ بَيِّنَاتٍ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ ). وقوله: ( وَأَنـزلْنَا فِيهَا آيَاتٍ بَيِّنَاتٍ ) يقول تعالى ذكره: وأنـزلنا في هذه السورة علامات ودلالات على الحقّ بينات، يعني واضحات لمن تأمَّلَها وفكَّر فيها بعقل أنها من عند الله، فإنها الحقّ المبين، وإنها تهدي إلى الصراط المستقيم. حدثنا القاسم، قال: ثنا الحسين، قال: ثني حجاج، عن ابن جُرَيج: ( وَأَنـزلْنَا فِيهَا آيَاتٍ بَيِّنَاتٍ ) قال: الحلال والحرام والحدود ( لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ ) يقول: لتتذكروا بهذه الآيات البينات التي أنـزلناها.