Tabari
Terug naar surah 23, ayah 92

Tafseer van De Gelovigen · Al-Muminoon · 23:92

عَٰلِمِ ٱلْغَيْبِ وَٱلشَّهَٰدَةِ فَتَعَٰلَىٰ عَمَّا يُشْرِكُونَ

De Kenner van het onwaarneembare en het waarneembare: verheven is Hij boven wat zij (Hem) toekennen.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    En Zijn woord: عَالِمِ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ (de Kenner van het verborgene en het zichtbare) — Allah — verheven is Zijn vermelding — zegt: Hij is de Kenner van wat voor Zijn schepselen verborgen is, dat zij niet zien en niet waarnemen, en van wat zij wel zien en waarnemen. Dit is van Allah niets anders dan een mededeling over deze polytheïsten die zeiden: "Allah heeft een kind genomen", en die naast Hem godheden aanbaden — dat zij in hun woorden en daden het fout hebben en zich vergissen. Want zij zeggen wat zij zeggen in deze aangelegenheid zonder enige kennis, maar uit onwetendheid. De Kenner van de oorspronkelijke en de recente zaken, van het aanwezige en het afwezige, is Allah, voor Wie niets verborgen is. Zijn mededeling is dus de waarheid en niet hun mededeling.

    En het woord عَالِمِ الْغَيْبِ (Kenner van het verborgene) staat in de nominatief als het begin van een nieuwe zin, met de betekenis: "Hij is de Kenner van het verborgene." Daarom begint Zijn woord فَتَعَالَى (en verheven is Hij) met de fāʾ, zoals men zegt: "Ik passeerde jouw broer, de weldoener, en deed hem goed" — hier staat "de weldoener" in de nominatief als je er "en deed hem goed" op laat volgen met de fāʾ, omdat de betekenis van de zin dan is: "Ik passeerde jouw broer; hij is de weldoener, en ik deed hem goed." Als de zin echter met de wāw was gesteld en men had gezegd: "en deed hem goed", zou de correcte grammatica voor "de weldoener" de genitief zijn als bijvoeglijk naamwoord bij "broer". Evenzo, als er فَتَعَالَى (en verheven is Hij) met een wāw zou staan, zou de correcte grammatica voor عَالِمِ الْغَيْبِ (Kenner van het verborgene) de genitief zijn als bijwoord van de naam Allah, en de betekenis van de zin zou dan zijn: "Verheven zij Allah, de Kenner van het verborgene en het zichtbare, en verheven is Hij!" — waarbij وَتَعَالَى dan verbonden zou zijn met "Verheven zij Allah".

    De genitief met de fāʾ is overigens ook mogelijk, want de Arabieren beginnen soms een zin met de fāʾ zoals zij die met de wāw beginnen, en met de genitief. Abū ʿAmr las عَالِمِ الْغَيْبِ in dit vers in de genitief, terwijl de korangeleerden van de steden daarin van hem verschilden.

    De correcte lezing hierin is naar onze opvatting de nominatief, om twee redenen: de eerste is de consensus van de gezaghebbende korangeleerden (qurrāʾ) daarover, en de tweede is de grammaticale correctheid ervan in het Arabisch.

    En Zijn woord: فَتَعَالَى عَمَّا يُشْرِكُونَ (verheven is Hij boven wat zij Hem toekennen als deelgenoten) — Allah — verheven is Zijn vermelding — zegt: Allah is verheven en ver verwijderd boven het toekennen van deelgenoten (shirk) door deze polytheïsten (mushrikīn), en boven wat zij Hem aan eigenschappen toeschrijven.

    Toon originele Arabische tekst
    وقوله: (عَالِمِ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ) يقول تعالى ذكره: هو عالم ما غاب عن خلقه من الأشياء، فلم يَرَوْه ولم يشاهدوه، وما رأوه وشاهدوه، إنما هذا من الله خبر عن هؤلاء الذين قالوا من المشركين: اتخذ الله ولدا وعبدوا من دونه آلهة، أنهم فيما يقولون ويفعلون مبطلون مخطئون، فإنهم يقولون ما يقولون من قول في ذلك عن غير علم، بل عن جهل منهم به، وإن العالم بقديم الأمور وبحديثها، وشاهدها وغائبها عنهم الله الذي لا يخفى عليه شيء، فخبره هو الحق دون خبرهم وقال: (عَالِمِ الْغَيْبِ) فرفع على الابتداء، بمعنى: هو عالم الغيب، ولذلك دخلت الفاء في قوله: ( فَتَعَالَى ) كما يقال: مررت بأخيك المحسن فأحسنت إليه، فترفع المحسن إذا جعلت فأحسنت إليه بالفاء؛ لأن معنى الكلام إذا كان كذلك: مررت بأخيك هو المحسن، فأحسنت إليه. ولو جعل الكلام بالواو فقيل: وأحسنت إليه، لم يكن وجه الكلام في المحسن إلا الخفض على النعت للأخ، ولذلك لو جاء ( فَتَعَالَى ) بالواو كان وجه الكلام في ( عَالِمِ الْغَيْبِ ) الخفض على الاتباع لإعراب اسم الله، وكان يكون معنى الكلام: سبحان الله عالم الغيب والشهادة وتعالى! فيكون قوله (وَتَعَالَى) حينئذ معطوفا على سبحان الله ، وقد يجوز الخفض مع الفاء؛ لأن العرب قد تبدأ الكلام بالفاء، كابتدائها بالواو، وبالخفض كأن يقرأ: ( عَالِمِ الْغَيْبِ ) في هذا الموضع أبو عمرو، وعلى خلافه في ذلك قرأة الأمصار. والصواب من القراءة في ذلك عندنا الرفع لمعنيين: أحدهما: إجماع الحجة من القراء عليه، والثاني: صحته في العربية. وقوله: ( فَتَعَالَى عَمَّا يُشْرِكُونَ ) يقول تعالى ذكره: فارتفع الله وعلا عن شرك هؤلاء المشركين، ووصفهم إياه بما يصفون.