Tabari
Terug naar surah 2, ayah 4

Tafseer van De Koe · Al-Baqara · 2:4

وَٱلَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِمَآ أُنزِلَ إِلَيْكَ وَمَآ أُنزِلَ مِن قَبْلِكَ وَبِٱلْءَاخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ

En degenen die geloven in wat aan jou (O Moehammad) is neergezonden (de Koran) en in wat vóór jou is neergezonden en die van het (bestaan van het) Hiernamaals overtuigd zijn.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    De uitleg van de woorden van Hem, wiens lof verheven is: وَالَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ وَمَا أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ

    (En degenen die geloven in wat aan jou is neergezonden en in wat vóór jou is neergezonden)

    De uiteenzetting over degenen die met deze eigenschap zijn gekenmerkt, en welke soorten mensen zij zijn, is reeds voorbijgegaan.⁽⁸¹⁾ Niettemin vermelden wij hier wat overgeleverd is in dit verband, van degenen van wie een uitspraak over de uitleg ervan is overgeleverd:

    289 – Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Salama heeft ons verteld, op gezag van Muḥammad ibn Isḥāq, op gezag van Muḥammad ibn Abī Muḥammad, de vrijgelatene van Zayd ibn Thābit, op gezag van ʿIkrima, of op gezag van Saʿīd ibn Jubayr, op gezag van Ibn ʿAbbās: "والذين يؤمنون بما أنـزل إليك وما أنـزل من قبلك" (En degenen die geloven in wat aan jou is neergezonden en in wat vóór jou is neergezonden): dat wil zeggen, zij houden jou voor waarachtig in wat jij van Allah — verheven en machtig is Hij — hebt gebracht, en in wat degenen vóór jou van de gezondenen hebben gebracht; zij maken geen onderscheid tussen hen, en zij verloochenen niet wat dezen hun van bij hun Heer hebben gebracht.⁽⁸²⁾

    290 – Mūsā ibn Hārūn heeft ons verteld, hij zei: ʿAmr ibn Ḥammād heeft ons verteld, hij zei: Asbāṭ heeft ons verteld, op gezag van al-Suddī in een bericht dat hij vermeldde, op gezag van Abū Mālik, en op gezag van Abū Ṣāliḥ, op gezag van Ibn ʿAbbās — en op gezag van Murra al-Hamdānī, op gezag van Ibn Masʿūd, en op gezag van mensen onder de metgezellen van de Boodschapper van Allah ﷺ: "والذين يؤمنون بما أنـزل إليك وما أنـزل من قبلك وبالآخرة هم يوقنون" (En degenen die geloven in wat aan jou is neergezonden en in wat vóór jou is neergezonden, en die over het Hiernamaals zekerheid hebben): dezen zijn de gelovigen onder de Mensen van het Boek.⁽⁸³⁾

    De uitleg van de woorden van Hem, wiens lof verheven is: وَبِالآخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ (4)

    (En die over het Hiernamaals zekerheid hebben)

    Abū Jaʿfar zei: Wat het Hiernamaals (al-ākhira) betreft, dat is een hoedanigheid van het Verblijf (al-dār), zoals Hij, wiens lof verheven is, gezegd heeft: وَإِنَّ الدَّارَ الآخِرَةَ لَهِيَ الْحَيَوَانُ لَوْ كَانُوا يَعْلَمُونَ [Surah Al-ʿAnkabūt: 64] (En voorwaar, het laatste Verblijf is het werkelijke Leven, als zij het maar wisten). Het is enkel met die eigenschap beschreven vanwege het feit dat het later (ākhira) wordt ten opzichte van een eerder verblijf dat eraan voorafging, zoals je tegen een man zegt: "Ik heb je de ene keer na de andere gunsten bewezen, maar je hebt mij noch voor de eerste, noch voor de laatste dank betuigd." Het is enkel het laatste ten opzichte van het eerste geworden vanwege het voorafgaan van het eerste eraan. Zo is het ook met het laatste Verblijf: het is "laatste" genoemd vanwege het voorafgaan van het eerste Verblijf eraan, zodat het daaropvolgende ervan het "laatste" werd. En het is mogelijk dat het "laatste" is genoemd vanwege zijn nakomen na de schepping, zoals het tegenwoordige (al-dunyā) "dunyā" is genoemd vanwege zijn nabijheid (dunuww) tot de schepping.

    Wat betreft datgene waarmee Allah, wiens lof verheven is, de gelovigen heeft beschreven — degenen die geloven in wat aan Zijn Profeet Muḥammad ﷺ is neergezonden en in wat aan de gezondenen vóór hem is neergezonden — namelijk hun zekerheid omtrent de zaak van het Hiernamaals: dat is hun zekere overtuiging omtrent datgene wat de polytheïsten (mushrikīn) verloochenden, te weten de opwekking, de wederopstanding, de beloning, de bestraffing, de afrekening, de weegschaal, en al het andere dat Allah voor Zijn schepping op de Dag der Opstanding heeft bereid. Zoals:

    291 – Muḥammad ibn Ḥumayd heeft ons dit verteld, hij zei: Salama heeft ons verteld, op gezag van Muḥammad ibn Isḥāq, op gezag van Muḥammad ibn Abī Muḥammad, de vrijgelatene van Zayd ibn Thābit, op gezag van ʿIkrima, of op gezag van Saʿīd ibn Jubayr, op gezag van Ibn ʿAbbās: (وَبِالآخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ) (En die over het Hiernamaals zekerheid hebben): dat wil zeggen, omtrent de opwekking, de Opstanding, het Paradijs, het Vuur, de afrekening en de weegschaal; dat wil zeggen: dit zijn niet degenen die beweren dat zij geloven in wat vóór jou was, terwijl zij ongelovig zijn aan wat van jouw Heer tot jou is gekomen.⁽⁸⁴⁾

    Deze uitleg van Ibn ʿAbbās heeft duidelijk gemaakt dat de Surah, vanaf haar begin — ook al behoren de verzen aan haar begin tot de beschrijving van de gelovigen — een toespeling van Allah, machtig en verheven is Hij, inhoudt waarmee Hij de ongelovigen onder de Mensen van het Boek laakt: degenen die beweerden dat zij datgene wat de boodschappers van Allah, machtig en verheven is Hij, die vóór Muḥammad waren — de zegeningen van Allah over hen en over hem — hadden gebracht, voor waar hielden, terwijl zij Muḥammad ﷺ voor leugenaar uitmaakten en wat hij aan openbaring (tanzīl) had gebracht verloochenden. En zij beweerden, ondanks die verloochening van hen, dat zij rechtgeleid waren, en dat niemand het Paradijs (janna) zou binnengaan behalve wie joden of christenen was. Daarop heeft Allah, wiens lof verheven is, die uitspraak van hen als leugen bestempeld met Zijn woorden: الم * ذَلِكَ الْكِتَابُ لا رَيْبَ فِيهِ هُدًى لِلْمُتَّقِينَ * الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ وَيُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنْفِقُونَ * وَالَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِمَا أُنْـزِلَ إِلَيْكَ وَمَا أُنْـزِلَ مِنْ قَبْلِكَ وَبِالآخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ (Alif Lām Mīm. Dat is het Boek waarover geen twijfel bestaat, een leiding voor de godvrezenden. Degenen die geloven in het onwaarneembare, die het rituele gebed (ṣalāh) verrichten en die uitgeven van wat Wij hun geschonken hebben. En degenen die geloven in wat aan jou is neergezonden en in wat vóór jou is neergezonden, en die over het Hiernamaals zekerheid hebben).

    En Hij, wiens lof verheven is, heeft Zijn dienaren bericht dat dit Boek een leiding is voor de mensen van het geloof in Muḥammad ﷺ en in wat hij gebracht heeft — voor degenen die voor waar houden wat aan hem en aan de boodschappers vóór hem is neergezonden aan duidelijke bewijzen en leiding — in het bijzonder, en niet voor wie Muḥammad ﷺ en wat hij gebracht heeft voor leugen uitmaakte, terwijl hij beweerde dat hij de boodschappers vóór Muḥammad — over hem zij het gebed en de vrede — en de Boeken die zij gebracht hebben voor waar hield. Vervolgens bevestigde Hij, wiens lof verheven is, de zaak van de gelovigen onder de Arabieren en onder de Mensen van het Boek die Muḥammad ﷺ en wat aan hem en aan de boodschappers vóór hem is neergezonden voor waar hielden, met Zijn woorden: أُولَئِكَ عَلَى هُدًى مِنْ رَبِّهِمْ وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ (Zij volgen leiding van hun Heer, en zij zijn het die welslagen). Zo berichtte Hij dat juist zij de mensen van leiding en welslagen zijn, in het bijzonder en niet anderen, en dat anderen dan zij de mensen van dwaling en verlies zijn.

    ---

    Voetnoten:

    (81) Zie 237 – 241.

    (82) Bericht 289 – Ibn Kathīr vermeldt het, 1:79, samen met het overige ervan dat volgt: 291. En al-Suyūṭī vermeldt het, 1:27, en al-Shawkānī, 1:25, met een verdere toevoeging aan de twee overleveringen, toegeschreven aan Ibn Isḥāq, Ibn Jarīr en Ibn Abī Ḥātim.

    (83) Bericht 290 – Dit vermeldt Ibn Kathīr eveneens, maar door ernaar te verwijzen zonder de bewoording ervan weer te geven. Al-Shawkānī volgde hem daarin na.

    In het oorspronkelijke handschrift staat hierna de volgende tekst:

    Aḥmad, Muḥammad en al-Ḥasan, de zonen van ʿAbdallāh ibn Aḥmad al-Farghānī, hebben dit alles gehoord.

    Muḥammad ibn Muḥammad al-Ṭarsūsī en al-Ḥasan, de zonen van Muḥammad ibn ʿAbdān, en al-Ḥasan ibn Ibrāhīm al-Ḥannās hebben dit alles gehoord. En aan Allah komt veelvuldige lof toe.

    (84) Bericht 291 – Dit is het vervolg van het voorgaande bericht 289, en wij hebben daar reeds ernaar verwezen.

    Toon originele Arabische tekst
    القول في تأويل قوله جل ثناؤه: وَالَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِمَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ وَمَا أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ قد مضى البيان عن المنعوتين بهذا النعت, وأي أجناس الناس هم (81) . غير أنَّا نذكر ما رُوي في ذلك عمن روي عنه في تأويله قولٌ: 289- فحدثنا ابن حُميد, قال: حدثنا سلمة, عن محمد بن إسحاق, عن محمد بن أبي محمد مولى زيد بن ثابت, عن عكرمة, أو عن سعيد بن جبير, عن ابن عباس، " والذين يؤمنون بما أنـزِل إليك وما أنـزل من قبلك ": أي يصدِّقونك &; 1-245 &; بما جئت به من الله جلّ وعز وما جاء به مَنْ قبلك من المرسلين, لا يفرِّقون بينهم، ولا يجْحَدون ما جاءوهم به من عند ربهم (82) . 290- حدثنا موسى بن هارون, قال: حدثنا عمرو بن حماد, قال: حدثنا أسباط، عن السُّدّيّ في خبر ذكره، عن أبي مالك, وعن أبي صالح، عن ابن عباس - وعن مُرَّة الهَمْداني, عن ابن مسعود, وعن ناس من أصحاب رسول الله صلى الله عليه وسلم،" والذين يؤمنون بما أنـزل إليك وما أنـزل من قبلك وبالآخرة هم يوقنون ": هؤلاء المؤمنون من أهل الكتاب (83) . القول في تأويل قوله جل ثناؤه: وَبِالآخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ (4) قال أبو جعفر: أما الآخرةُ فإنها صفة للدار, كما قال جل ثناؤه وَإِنَّ الدَّارَ الآخِرَةَ لَهِيَ الْحَيَوَانُ لَوْ كَانُوا يَعْلَمُونَ [سورة العنكبوت: 64]. وإنما وصفت بذلك لمصيرها آخِرةً لأولى كانت قبلها، كما تقول للرجل: " أنعمتُ عليك مرَّة بعد أخرى، فلم تشكر لي الأولى ولا الآخرة "، وإنما صارت آخرة للأولى, لتقدُّم الأولى أمامها. فكذلك الدارُ الآخرة، سُمِّيت آخرةً لتقدُّم الدار الأولى أمامها, فصارت التاليةُ لها آخرةً. وقد يجوز أن تكون سُمِّيت آخرةً لتأخُّرها عن الخلق, كما سميت الدنيا " دنيا " لِدُنُوِّها من الخلق. وأما الذي وصف الله جل ثناؤه به المؤمنين - بما أنـزل إلى نبيه محمد صلى الله عليه وسلم وما أنـزل إلى من قبله من المرسلين - من إيقانهم به من أمر الآخرة, فهو إيقانهم بما كان المشركون به جاحدين: من البعث والنشور والثواب والعقاب والحساب والميزان, وغير ذلك مما أعد الله لخلقه يوم القيامة. كما:- 291- حدثنا به محمد بن حميد, قال: حدثنا سلمة، عن محمد بن إسحاق، عن محمد بن أبي محمد مولى زيد بن ثابت, عن عكرمة, أو عن سعيد بن جبير, عن ابن عباس، ( وَبِالآخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ ): أي بالبعث والقيامة والجنة والنار والحساب والميزان, أي، لا هؤلاء الذين يزعمون أنهم آمنوا بما كان قبلك، ويكفرون بما جاءك من ربك (84) . وهذا التأويل من ابن عباس قد صرح عن أن السورة من أولها - وإن كانت الآيات التي في أولها من نعت المؤمنين - تعريض من الله عز وجل بذم كفار أهل الكتاب، الذين زعموا أنهم - بما جاءت به رسل الله عز وجل الذين كانوا قبل محمد صلوات الله عليهم وعليه - مصدقون، وهم بمحمد صلى الله عليه مكذبون, ولما جاء به من التنـزيل جاحدون, ويدعون مع جحودهم ذلك أنهم مهتدون، وأنه لن يدخل الجنة إلا من كان هودا أو نصارى. فأكذب الله جل ثناؤه ذلك من قيلهم بقوله: الم * ذَلِكَ الْكِتَابُ لا رَيْبَ فِيهِ هُدًى لِلْمُتَّقِينَ * الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ وَيُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنْفِقُونَ * وَالَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِمَا أُنْـزِلَ إِلَيْكَ وَمَا أُنْـزِلَ مِنْ قَبْلِكَ وَبِالآخِرَةِ هُمْ يُوقِنُونَ . وأخبر جل ثناؤه عباده: أن هذا الكتاب هدى لأهل الإيمان بمحمد صلى الله عليه وسلم وبما جاء به، المصدقين بما أنـزل إليه وإلى من قبله من رسله من البينات والهدى - خاصة, دون من كذب بمحمد صلى الله عليه وسلم وبما جاء به, وادعى أنه مصدق بمن قبل محمد عليه الصلاة والسلام من الرسل وبما جاء به من الكتب. ثم أكد جل ثناؤه أمر المؤمنين من العرب ومن أهل الكتاب المصدقين بمحمد صلى الله عليه وسلم وبما أنـزل إليه وإلى من قبله من الرسل - بقوله: أُولَئِكَ عَلَى هُدًى مِنْ رَبِّهِمْ وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ فأخبر أنهم هم أهل الهدى والفلاح خاصة دون غيرهم, وأن غيرهم هم أهل الضلال والخسار. --------------- الهوامش : (81) انظر 237 - 241 . (82) الخبر 289- ذكره ابن كثير 1 : 79 مع باقيه الآتي : 291 . وذكره السيوطي 1 : 27 ، والشوكاني 1 : 25 بزيادة أخرى على الروايتين ، منسوبًا لابن إسحاق وابن جرير وابن أبي حاتم . (83) الخبر 290- وهذا ذكره ابن كثير أيضًا ، لكن بالإشارة إليه دون سياقة لفظه . وقلده الشوكاني . وعلى الأصل المخطوط بعد هذا ما نصه سمع أحمد ومحمد والحسن ، بنو عبد الله بن أحمد الفرغاني جميعه . سمع محمد بن محمد الطرسوسي والحسن بنو محمد بن عبدان ، والحسن بن إبراهيم الحناس جميعه . والحمد لله كثيرًا . (84) الخبر 291- هو تتمة الخبر السابق 289 وقد أشرنا إليه هناك .