Tabari (1 passage)

1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

   Het commentaar op de uitleg van Zijn woord: وَمَا أَنْفَقْتُمْ مِنْ نَفَقَةٍ أَوْ نَذَرْتُمْ مِنْ نَذْرٍ فَإِنَّ اللَّهَ يَعْلَمُهُ وَمَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنْصَارٍ (2:270)

   ("En welke bijdrage gij ook besteedt of welke gelofte gij ook aflegt, voorwaar, Allah weet daarvan; en voor de onrechtvaardigen zijn er geen helpers.")

   Abū Jaʿfar zei: Hiermee bedoelt Hij, verheven is Zijn lof: welke bijdrage (nafaqa) gij ook besteedt — dat wil zeggen: welke aalmoes (ṣadaqa) gij ook geeft — of welke gelofte (nadhr) gij ook aflegt. Met "de gelofte" wordt bedoeld: hetgeen iemand zichzelf verplicht oplegt uit vroomheid, in gehoorzaamheid aan Allah en als toenadering tot Hem: een aalmoes of een goede daad. "Voorwaar, Allah weet daarvan", dat wil zeggen: dat dit alles bekend is bij Allah, niets daarvan ontgaat Hem, noch weinig noch veel daarvan blijft voor Hem verborgen. Integendeel, Hij houdt het, o mensen, ten laste van u nauwkeurig bij, totdat Hij u allen voor dit alles zal vergelden.

   Dus wie van u zijn bijdrage, zijn aalmoes en zijn gelofte deed in het streven naar het welbehagen van Allah en ter versterking van zijn eigen ziel, hem zal Hij vergelden met datgene wat Hij beloofd heeft, te weten de vermenigvuldiging; en wie zijn bijdrage en aalmoes deed om door de mensen gezien te worden en zijn geloften voor de duivel (al-shayṭān) deed, hem zal Hij vergelden met datgene waarmee Hij gedreigd heeft, te weten de bestraffing en de pijnlijke kwelling (ʿadhāb). Zoals het volgende:

   6193 — Muḥammad ibn ʿAmr heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, op gezag van ʿĪsā, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, over het woord van Allah, machtig en verheven is Hij: "En welke bijdrage gij ook besteedt of welke gelofte gij ook aflegt, voorwaar, Allah weet daarvan", [dat wil zeggen:] en Hij houdt het nauwkeurig bij.

   6194 — Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: Abū Ḥudhayfa heeft ons verteld, hij zei: Shibl heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, het gelijke daarvan.

   * * *

   Vervolgens dreigde Hij, verheven is Zijn lof, hem wiens bijdrage geveinsd vertoon was en wiens geloften gehoorzaamheid aan de duivel waren, en Hij zei: "en voor de onrechtvaardigen zijn er geen helpers", dat wil zeggen: en wie zijn bezit besteedde om door de mensen gezien te worden en in ongehoorzaamheid aan Allah, en wiens geloften voor de duivel waren en in gehoorzaamheid aan hem — voor zo iemand zijn er "geen helpers (anṣār)". En dit is het meervoud van "naṣīr" (helper), zoals "al-ashrāf" (de edelen) het meervoud is van "sharīf" (edele). En met Zijn woord "geen helpers" bedoelt Hij: niemand die hen tegen Allah helpt op de Dag der Opstanding, om op die dag Zijn bestraffing van hen af te wenden, noch met kracht en hevigheid van greep, noch met losgeld.

   * * *

   En wij hebben reeds aangetoond dat "de onrechtvaardige (al-ẓālim)" degene is die iets op een andere plaats stelt dan waar het thuishoort.

   * * *

   Allah noemde degene die uit geveinsd vertoon voor de mensen besteedt, en degene die een gelofte aflegt in iets anders dan gehoorzaamheid aan Hem, slechts "onrechtvaardig" omdat hij het besteden van zijn bezit op een verkeerde plaats stelde, en zijn gelofte deed met iets dat niet zijn bezit was dat hij daarin stelde; en dat was zijn onrecht.

   * * *

   Abū Jaʿfar zei: Indien iemand tot ons zou zeggen: Hoe komt het dat Hij zei "voorwaar, Allah weet daarvan (yaʿlamuhu, enkelvoud)" en niet zei "Hij weet ze beide (yaʿlamuhumā)", terwijl Hij toch zowel de gelofte als de bijdrage genoemd heeft?

   Dan wordt geantwoord: Hij zei slechts "voorwaar, Allah weet daarvan" omdat Hij bedoelde: voorwaar, Allah weet wat gij besteedt of wat gij als gelofte aflegt; en daarom maakte Hij het terugverwijzende voornaamwoord (al-kināya) enkelvoudig.

   --------------

   Voetnoten:

   (1) Zie de uitleg van "de bijdrage (al-nafaqa)" in het voorgaande, 5:555.

   (2) In het handschrift staat: "voorwaar, Allah weet (fa-inna Allāha yaʿlam)", maar het juiste hier is wat in de gedrukte editie staat. Voorts staat in de gedrukte editie: "dit alles is met de kennis van Allah", en het juiste is overgenomen uit het handschrift.

   (3) Zie de betekenis van "de hulp (al-naṣr)" en "de helper (al-naṣīr)" in het voorgaande, 2:489 en 564.

   (4) Zie de uitleg van "het onrecht (al-ẓulm)" in het voorgaande, 1:523, 524 / 2:369, 519 / 4:584, en op andere plaatsen; zoek ze op in de index van het taalgebruik.

   (5) Al-kināya en al-makniyy: dit is het persoonlijk voornaamwoord (al-ḍamīr), in de terminologie van de Kūfanen, de Bagdadi's en anderen.

   Toon originele Arabische tekst

   القول في تأويل قوله : وَمَا أَنْفَقْتُمْ مِنْ نَفَقَةٍ أَوْ نَذَرْتُمْ مِنْ نَذْرٍ فَإِنَّ اللَّهَ يَعْلَمُهُ وَمَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنْصَارٍ (270) قال أبو جعفر: يعني بذلك جل ثناؤه: وأي نفقة أنفقتم- يعني أي صدقة تصدقتم- (1) أو أي نذر نذرتم= يعني" بالنذر "، ما أوجبه المرء على نفسه تبررا في طاعة الله، وتقربا به إليه: من صدقة أو عمل خير=" فإن الله يعلمه "، &; 5-581 &; أي أن جميع ذلك بعلم الله، (2) لا يعزب عنه منه شيء، ولا يخفى عليه منه قليل ولا كثير، ولكنه يحصيه أيها الناس عليكم حتى يجازيكم جميعكم على جميع ذلك. فمن كانت نفقته منكم وصدقته ونذره ابتغاء مرضاة الله وتثبيتا من نفسه، جازاه بالذي وعده من التضعيف، ومن كانت نفقته وصدقته رئاء الناس ونذوره للشيطان، جازاه بالذي أوعده، من العقاب وأليم العذاب، كالذي:- 6193 - حدثني محمد بن عمرو، قال: حدثنا أبو عاصم، عن عيسى، عن ابن أبي نجيح، عن مجاهد في قول الله عز وجل: " وما أنفقتم من نفقة أو نذرتم من نذر فإن الله يعلمه "، ويحصيه. 6194 - حدثني المثنى، قال: حدثنا أبو حذيفة، قال: حدثنا شبل، عن ابن أبي نجيح، عن مجاهد، مثله. * * * ثم أوعد جل ثناؤه من كانت نفقته رياء ونذوره طاعة للشيطان فقال: " وما للظالمين من أنصار "، يعني: وما لمن أنفق ماله رئاء الناس وفي معصية الله، وكانت نذوره للشيطان وفي طاعته=" من أنصار "، وهم جمع " نصير "، كما " الأشراف " جمع " شريف ". (3) ويعني بقوله: " من أنصار "، من ينصرهم من الله يوم القيامة، فيدفع عنهم عقابه يومئذ بقوة وشدة بطش، ولا بفدية. * * * وقد دللنا على أن " الظالم " هو الواضع للشيء في غير موضعه. (4) . * * * وإنما سمى الله المنفق رياء الناس، والناذر في غير طاعته، ظالما، لوضعه إنفاق ماله في غير موضعه، ونذره في غير ماله وضعه فيه، فكان ذلك ظلمه. * * * &; 5-582 &; قال أبو جعفر: فإن قال لنا قائل: فكيف قال: " فإن الله يعلمه "، ولم يقل: " يعلمهما "، وقد ذكر النذر والنفقة. قيل: إنما قال: " فإن الله يعلمه "، لأنه أراد: فإن الله يعلم ما أنفقتم أو نذرتم، فلذلك وحد الكناية. (5) . -------------- الهوامش : (1) انظر تفسير"النفقة" فيما سلف 5 : 555 . (2) في المخطوطة : "فإن الله يعلم" ، والصواب هنا ما في المطبوعة . ثم في المطبوعة : "جميع ذلك بعلم الله" ، وأثبت الصواب من المخطوطة . (3) انظر معنى"النصر" و"النصير" فيما سلف 2 : 489 ، 564 . (4) انظر تفسير"الظلم" فيما سلف 1 : 523 ، 524 /2 : 369 ، 519/ 4 : 584 ، وغيرها من المواضع ، اطلبها في فهرس اللغة . (5) الكناية ، والمكني : هو الضمير ، في اصطلاح الكوفيين والبغداديين وغيرهم .