Tafseer van De Koe · Al-Baqara · 2:138
(Neemt) de Shibghah van Allah. En wie heeft er een betere Shibghah dan Allah? En wij zijn aanbidders van Hem.
De uitleg van de woorden van de Verhevene: صِبْغَةَ اللَّهِ وَمَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللَّهِ صِبْغَةً وَنَحْنُ لَهُ عَابِدُونَ (138)
(De doopkleur van Allah (ṣibghah), en wie is beter dan Allah in doopkleur? En wij zijn Hem aanbiddend) (138)
Abū Jaʿfar zei: De Verhevene — verheven is Zijn gedachtenis — bedoelt met "de doopkleur" (al-ṣibghah): de doopkleur van de islam. Dat komt doordat de christenen, wanneer zij hun kinderen tot christen willen maken, hen onderdompelen in water dat zij bezitten, in de overtuiging dat dit voor hen een heiliging is — vergelijkbaar met het wassen na grote rituele onreinheid (ghusl al-janāba) bij de mensen van de islam — en dat dit een doopkleur voor hen is in het christendom.
Zo zei Allah — verheven is Zijn gedachtenis — toen zij tegen Zijn Profeet Mohammed ﷺ en zijn metgezellen die in hem geloofden zeiden: "Word joden of christenen, dan zult gij rechtgeleid worden": Zeg tot hen, o Mohammed: O joden en christenen, volg veeleer de geloofsleer (millah) van Ibrāhīm, de doopkleur van Allah, die de mooiste der doopkleuren is, want het is de zuivere, aan God overgegeven (ḥanīfiyyah muslimah) leer; en laat het toekennen van deelgenoten aan Allah (shirk) en het afdwalen van het rechte pad van Zijn leiding varen.
* * *
Wie "al-ṣibghah" in de accusatief leest, plaatst die in de accusatief als aansluiting (radd) op "al-millah" (de geloofsleer). En evenzo plaatst wie "al-millah" in de nominatief leest, ook "al-ṣibghah" in de nominatief, als aansluiting daarop.
Het is ook toegestaan haar in de nominatief te plaatsen op een andere wijze dan deze, namelijk als begin van een nieuwe zin (ibtidāʾ), in de betekenis: "Het is de doopkleur van Allah."
En het is ook toegestaan haar in de accusatief te plaatsen op een andere wijze dan als aansluiting op "al-millah", maar wel aansluitend op Zijn woord: قُولُوا آمَنَّا بِاللَّهِ (Zegt: wij geloven in Allah) tot aan Zijn woord وَنَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ (en wij zijn Hem onderworpen), "de doopkleur van Allah" — in de betekenis: "Wij geloven dit geloof." Het geloof (īmān) is dan de doopkleur van Allah.
* * *
En overeenkomstig wat wij hebben gezegd over de uitleg van "al-ṣibghah" heeft een groep van de uitleggers gesproken.
Vermelding van wie dat gezegd heeft:
2113 — Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, over Zijn woord: "de doopkleur van Allah, en wie is beter dan Allah in doopkleur" — Voorwaar, de joden verven hun kinderen joods, en de christenen verven hun kinderen christelijk, maar de doopkleur van Allah is de islam. Er is geen doopkleur mooier dan de islam, noch reiner; het is de religie van Allah, waarmee Hij Nūḥ heeft gezonden en de profeten na hem.
2114 — Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: Al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj, dat ʿAṭāʾ zei: "de doopkleur van Allah" — de joden verfden hun kinderen en handelden in strijd met de oorspronkelijke aanleg (fiṭra).
* * *
De uitleggers verschillen van mening over de uitleg van Zijn woord: "de doopkleur van Allah." Sommigen zeiden: het is de religie van Allah.
Vermelding van wie dat gezegd heeft:
2115 — Al-Ḥasan ibn Yaḥyā heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Razzāq heeft ons bericht, hij zei: Maʿmar heeft ons bericht, op gezag van Qatāda: "de doopkleur van Allah", hij zei: de religie van Allah.
2116 — Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van Abū Jaʿfar, op gezag van al-Rabīʿ, op gezag van Abū al-ʿĀliya, over Zijn woord: "de doopkleur van Allah", hij zei: de religie van Allah; "en wie is beter dan Allah in doopkleur", en wie is beter dan Allah qua religie.
2117 — Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: Isḥāq heeft ons verteld, hij zei: Ibn Abī Jaʿfar heeft ons verteld, op gezag van zijn vader, op gezag van al-Rabīʿ, hetzelfde.
2118 — Aḥmad ibn Isḥāq al-Ahwāzī heeft ons verteld, hij zei: Abū Aḥmad al-Zubayrī heeft ons verteld, hij zei: Sufyān heeft ons verteld, op gezag van een man, op gezag van Mujāhid, hetzelfde.
2119 — Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: Abū Nuʿaym heeft ons verteld, hij zei: Sufyān heeft ons verteld, op gezag van Mujāhid, hetzelfde.
2120 — Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: Abū Ḥudhayfa heeft ons verteld, hij zei: Shibl heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, hetzelfde.
2121 — Aḥmad ibn Isḥāq heeft ons verteld, hij zei: Abū Aḥmad heeft ons verteld, hij zei: Fuḍayl ibn Marzūq heeft ons verteld, op gezag van ʿAṭiyya, over Zijn woord: "de doopkleur van Allah", hij zei: de religie van Allah.
2122 — Mūsā ibn Hārūn heeft ons verteld, hij zei: ʿAmr ibn Ḥammād heeft ons verteld, hij zei: Asbāṭ heeft ons verteld, op gezag van al-Suddī: "de doopkleur van Allah, en wie is beter dan Allah in doopkleur", hij zegt: de religie van Allah, en wie is beter dan Allah qua religie.
2123 — Muḥammad ibn Saʿd heeft mij verteld, hij zei: mijn vader heeft mij verteld, hij zei: mijn oom heeft mij verteld, hij zei: mijn vader heeft mij verteld, op gezag van zijn vader, op gezag van Ibn ʿAbbās: "de doopkleur van Allah", hij zei: de religie van Allah.
2124 — Yūnus heeft mij verteld, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Ibn Zayd zei over het woord van Allah: "de doopkleur van Allah", hij zei: de religie van Allah.
2125 — Ibn al-Barqī heeft mij verteld, hij zei: ʿAmr ibn Abī Salama heeft ons verteld, hij zei: Ik vroeg Ibn Zayd over het woord van Allah: "de doopkleur van Allah", en hij vermeldde hetzelfde.
* * *
En anderen zeiden: "de doopkleur van Allah" is de oorspronkelijke aanleg van Allah (fiṭrat Allah).
Vermelding van wie dat gezegd heeft:
2126 — Muḥammad ibn ʿAmr heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: ʿĪsā heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, over het woord van Allah: "de doopkleur van Allah", hij zei: de oorspronkelijke aanleg van Allah waarop Hij de mensen geschapen heeft.
2127 — Al-Muthannā heeft mij verteld, hij zei: Isḥāq heeft ons verteld, hij zei: Muḥammad ibn Ḥarb heeft ons verteld, hij zei: Ibn Lahīʿa heeft ons verteld, op gezag van Jaʿfar ibn Rabīʿa, op gezag van Mujāhid: "en wie is beter dan Allah in doopkleur", hij zei: de doopkleur is de oorspronkelijke aanleg (fiṭra).
2128 — Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: Al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft ons verteld, op gezag van Ibn Jurayj, op gezag van Mujāhid, hij zei: "de doopkleur van Allah" is de islam, de oorspronkelijke aanleg van Allah waarop Hij de mensen geschapen heeft. Ibn Jurayj zei: ʿAbd Allāh ibn Kathīr zei tegen mij: "de doopkleur van Allah", hij zei: de religie van Allah, en wie is beter dan Allah qua religie. Hij zei: het is de oorspronkelijke aanleg van Allah.
* * *
En wie deze uitspraak doet en "de doopkleur" duidt op de oorspronkelijke aanleg (fiṭra), diens betekenis is: Veeleer volgen wij de oorspronkelijke aanleg van Allah en Zijn geloofsleer waarop Hij Zijn schepselen geschapen heeft, en dat is de rechte religie. Dit is ontleend aan het woord van de Verhevene — verheven is Zijn gedachtenis: فَاطِرِ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ [Surah Al-Anʿām: 14] (de Schepper (fāṭir) van de hemelen en de aarde), in de betekenis van: de schepper van de hemelen en de aarde.
* * *
De uitleg van de woorden van de Verhevene: وَنَحْنُ لَهُ عَابِدُونَ (138)
(En wij zijn Hem aanbiddend) (138)
Abū Jaʿfar zei: Zijn woord — verheven is Zijn gedachtenis: "en wij zijn Hem aanbiddend" is een gebod van Allah — verheven is Zijn gedachtenis — aan Zijn Profeet ﷺ, dat hij het zou zeggen tegen de joden en christenen die tegen hem en tegen zijn metgezellen die hem volgden zeiden: "Word joden of christenen." Zo zei Hij tot Zijn Profeet Mohammed ﷺ: Zeg: Veeleer volgen wij de geloofsleer van Ibrāhīm, de zuivere (ḥanīf), de doopkleur van Allah, en wij zijn Hem aanbiddend. Hij bedoelt: de geloofsleer van hen die zich onderwerpen aan Allah en zich nederig tot Hem wenden, in ons volgen van de geloofsleer van Ibrāhīm en onze onderwerping aan Hem daarmee, zonder hoogmoedig te zijn in het volgen van Zijn gebod en het erkennen van het boodschapperschap van Zijn boodschappers — zoals de joden en christenen hoogmoedig waren en daarom Mohammed ﷺ verwierpen uit hoogmoed, vijandigheid en afgunst.
-----------
Voetnoten:
(33) Zie Maʿānī al-Qurʾān 1:82–83.
(34) Zie Maʿānī al-Qurʾān 1:82–83.
(35) Zie Majāz al-Qurʾān van Abū ʿUbayda: 59.
(36) Zie Majāz al-Qurʾān van Abū ʿUbayda: 59.
