Tabari
Terug naar surah 16, ayah 116

Tafseer van De Bij · An-Nahl · 16:116

وَلَا تَقُولُوا۟ لِمَا تَصِفُ أَلْسِنَتُكُمُ ٱلْكَذِبَ هَٰذَا حَلَٰلٌۭ وَهَٰذَا حَرَامٌۭ لِّتَفْتَرُوا۟ عَلَى ٱللَّهِ ٱلْكَذِبَ ۚ إِنَّ ٱلَّذِينَ يَفْتَرُونَ عَلَى ٱللَّهِ ٱلْكَذِبَ لَا يُفْلِحُونَ

En zegt niet door de leugen die jullie tongen beschrijven: "Dit is toegestaan en dat is verboden," om over Allah een leugen te verzinnen. Voorwaar, degenen die over Allah de leugen verzinnen zullen niet welslagen.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    De Koranrecitators verschilden van mening over de lezing hiervan. De meeste recitators van de Ḥijāz en Irak lazen وَلَا تَقُولُوا لِمَا تَصِفُ أَلْسِنَتُكُمُ الْكَذِبَ — waarbij "taSIF" (beschrijft) "al-kadhib" (de leugen) tot object heeft, in de betekenis: zeg niet omwille van wat uw tongen beschrijven als leugen, zodat "mā" de betekenis heeft van een werkwoordsnaam. Er is overgeleverd van al-Ḥasan al-Baṣrī dat hij las: وَلَا تَقُولُوا لِمَا تَصِفُ أَلْسِنَتُكُمُ الْكَذِبِ — met "al-kadhib" in de genitief, in de betekenis: zeg niet over de leugen die uw tongen beschrijven — هَذَا حَلَالٌ وَهَذَا حَرَامٌ — en dan wordt "al-kadhib" als uitleg voor het "mā" in "limā" beschouwd, zodat het in de genitief staat op dezelfde wijze als "mā" in de genitief staat. Er is ook overgeleverd van sommigen de lezing: لِمَا تَصِفُ أَلْسِنَتُكُمُ الْكُذُبُ — met "al-kudhub" in de nominatief, zodat "al-kudhub" als eigenschap van "al-alsina" (de tongen) wordt beschouwd, in de meervoudsvorm "fuʿul", als meervoud van "kadhūb" en "kadhb", zoals "shukūr" en "shukr".\n\nHet juiste naar mijn oordeel wat de lezing betreft is de accusatief van "al-kadhib" wegens de consensus van de autoriteiten der recitators daarop. De uitleg van de rede is dan, gegeven hetgeen wij noemden: Zeg niet omwille van wat uw tongen beschrijven als leugen over hetgeen Allah Zijn dienaren heeft voorzien van voedingsmiddelen: "Dit is geoorloofd en dit is verboden" — opdat u daarmee op Allah een leugen verzint. Want Allah heeft van dat alles niet verboden wat u verbiedt, en evenmin heeft Hij veel toegestaan van wat u toestaat. Vervolgens richtte Allah hen een dreiging tot bij hun leugen over Hem, en zei: إِنَّ الَّذِينَ يَفْتَرُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ — Allah zegt: Degenen die op Allah de leugen smeden en fabriceren, zullen in de wereld niet eeuwig leven en er niet in blijven; zij genieten daarin slechts kortstondig.

    Toon originele Arabische tekst
    اختلفت القرّاء في قراءة ذلك، فقرأته عامَّة قرّاء الحجاز والعراق ( وَلا تَقُولُوا لِمَا تَصِفُ أَلْسِنَتُكُمُ الْكَذِبَ ) فتكون تصف الكذب، بمعنى: ولا تقولوا لوصف ألسنتكم الكذب، فتكون " ما " بمعنى المصدر. وذُكر عن الحسن البصري أنه قرأ (وَلا تَقُولُوا لِمَا تَصِفُ أَلْسِنَتُكُمُ الْكَذِبِ) هذا بخفض الكذب، بمعنى: ولا تقولوا للكذب الذي تصفه ألسنتكم ( هَذَا حَلالٌ وَهَذَا حَرَامٌ ) فيجعل الكذب ترجمة عن " ما " التي في لمَا، فتخفضه بما تخفض به " ما ". وقد حُكي عن بعضهم: (لِمَا تَصِفُ أَلْسِنَتُكُمُ الْكُذُبُ) يرفع الكُذُب، فيجعل الكُذُب من صفة الألسنة، ويخرج على فُعُل على أنه جمع كُذُوب وكذب، مثل شُكُور وشُكُر. والصواب عندي من القراءة في ذلك نصب الكَذِب لإجماع الحجة من القرّاء عليه ، فتأويل الكلام إذ كان ذلك كذلك لما ذكرنا: ولا تقولوا لوصف ألسنتكم الكذبَ فيما رزق الله عباده من المطاعم: هذا حلال، وهذا حرام، كي تفتروا على الله بقيلكم ذلك الكذبَ، فإن الله لم يحرم من ذلك ما تُحرِّمون، ولا أحلّ كثيًرا مما تُحِلون ، ثم تقدّم إليهم بالوعيد على كذبهم عليه، فقال ( إِنَّ الَّذِينَ يَفْتَرُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ ) يقول: إن الذين يتخرّصون على الله الكذب ويختلقونه، لا يخلَّدون في الدنيا ، ولا يبقون فيها، إنما يتمتعون فيها قليلا.