Tabari
Terug naar surah 12, ayah 73

Tafseer van Yoesoef (Jozef) · Yusuf · 12:73

قَالُوا۟ تَٱللَّهِ لَقَدْ عَلِمْتُم مَّا جِئْنَا لِنُفْسِدَ فِى ٱلْأَرْضِ وَمَا كُنَّا سَٰرِقِينَ

Zij (de broeders van Yôesoef) zeiden: "Wij zweren bij Allah dat jullie zeker weten dat wij niet gekomen zijn om in het land verderf te zaaien en wij zijn ook geen dieven."

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    De uitleg van de woorden van Allah de Verhevene: قَالُوا تَاللَّهِ لَقَدْ عَلِمْتُمْ مَا جِئْنَا لِنُفْسِدَ فِي الأَرْضِ وَمَا كُنَّا سَارِقِينَ (73)

    Abū Jaʿfar zei: Allah de Verhevene zegt: De broers van Yūsuf zeiden: تَاللَّهِ — dat wil zeggen: bij Allah.

    De "tāʾ" in تَاللَّهِ is een "wāw" die is omgezet in een "tāʾ", zoals dat ook is gedaan in "al-tawrāt" (de Tora), die afkomstig is van "warraya" — en in "al-turāth" (de erfenis), die afkomstig is van "waratha" — en in "al-tukhma" (de indigestie), die afkomstig is van "al-wakhāma" — want de wāw is in al die woorden in een tāʾ omgezet. De "wāw" in al deze woorden uit de naamvalscategorie is anders dan de "wāw" in تَاللَّهِ , want die laatste is de wāw van de eed; zij werd in dit woord bij uitzondering in een tāʾ omgezet vanwege de veelvuldige uitspraak ervan op de tongen van de Arabieren bij het zweren, namelijk in "wa-llāh". Wie dat in de naam van Allah zei door "tā-llāh" te zeggen, zei niet "tā-l-raḥmān" of "tā-l-raḥīm", noch met enige andere naam van Allah, noch met iets anders waarop men een eed zweert; dit kan slechts in "tā-llāh" alleen.

    Zijn woorden لَقَدْ عَلِمْتُمْ مَا جِئْنَا لِنُفْسِدَ فِي الأَرْضِ — dat wil zeggen: jullie weten dat wij niet zijn gekomen om Allah in jullie land ongehoorzaam te zijn.

    Zo plachten een groep mensen van de uitleg het ook te zeggen.

    Vermelding van wie dat zei:

    19555 — Al-Muthanā heeft mij verteld, hij zei: Isḥāq heeft ons verteld, hij zei: ʿAbdullāh ibn Abī Jaʿfar heeft ons verteld, op gezag van zijn vader, op gezag van al-Rabīʿ ibn Anas, over de woorden قَالُوا تَاللَّهِ لَقَدْ عَلِمْتُمْ مَا جِئْنَا لِنُفْسِدَ فِي الأَرْضِ : wij zeggen: wij zijn niet gekomen om in het land ongehoorzaam te zijn.

    Als men dan zegt: wat wist degene tot wie werd gezegd لَقَدْ عَلِمْتُمْ مَا جِئْنَا لِنُفْسِدَ فِي الأَرْضِ daarover, zodat degenen die dat zeiden het geoorloofd achtten het te zeggen?

    Dan wordt geantwoord: zij achtten het geoorloofd dat te zeggen omdat zij, naar wat wordt verteld, de koopwaar die zij in hun reistuigen hadden gevonden, hadden teruggegeven; zij zeiden: als wij dieven waren, hadden wij de koopwaar die wij in onze reistuigen hadden gevonden niet aan jullie teruggegeven.

    Er wordt ook gezegd: zij waren onderweg en op hun tocht bekend geraakt als mensen die niemand onrecht aandeden en niets namen wat niet van hen was; zij zeiden dat dan ook toen tot hen werd gezegd: إِنَّكُمْ لَسَارِقُونَ .

    Noten: In de gedrukte editie staat "al-tawriya" (de verbloeming), wat een ernstige fout is en tevens blijk geeft van onkunde; de handschriftversie heeft "al-tawrāt" (de Tora), wat correct is. De Farrāʾ zei in zijn Boek van de Zelfstandige Naamwoorden dat het een "tafʿila" is afkomstig van "warraya", geconstrueerd op de manier van het Ṭayy-dialect, zoals zij in "al-tawṣiya" zeggen "tawṣāt" en in "al-jāriya" "jārāt". De Baṣranen zeiden: "al-tawrāt" is in oorsprong een "fawʿala"-vorm gelijk aan "al-ḥawṣala" en "al-dawkhala"; wanneer iets op het schema "fawʿaltu" is, is het zelfstandig naamwoord van handeling "fawʿala" en werd de wāw in een tāʾ omgezet, zoals ook in "tawlaj" waarvan de grondvorm "walaja" is. — Zie de uitleg van "al-fasād fī l-arḍ" eerder in de taalkundige registers (f-s-d). — In de gedrukte editie staat "wat was de kennis van degene tot wie werd gezegd", wat nonsens en bedorven is; de correcte versie is die van het handschrift.

    Toon originele Arabische tekst
    القول في تأويل قوله تعالى : قَالُوا تَاللَّهِ لَقَدْ عَلِمْتُمْ مَا جِئْنَا لِنُفْسِدَ فِي الأَرْضِ وَمَا كُنَّا سَارِقِينَ (73) قال أبو جعفر: يقول تعالى ذكره: قال إخوة يوسف: (تالله) يعني: والله . * * * وهذه التاء في (تالله) ، إنما هي" واو " قلبت " تاء " كما فعل ذلك في" التوراة " وهي من " ورّيت "، (10) و " التُّراث "، وهي من " ورثت " , و " التخمة " وهي من " الوخامة "، قلبت الواو في ذلك كله تاء، و " الواو " في هذه الحروف كلها من الأسماء , وليست كذلك في (تالله) ، لأنها إنما هي واو القسم , وإنما جعلت تاء لكثرة ما جرى على ألسن العرب في الأيمان في قولهم: " والله ", فخُصَّت في هذه الكلمة بأن قلبت تاء . ومن قال ذلك في اسم الله فقال: " تالله " . لم يقل " تالرحمن " و " تالرحيم " , ولا مع شيء من أسماء الله , ولا مع شيء مما يقسم به , ولا يقال ذلك إلا في" تالله " وحده . * * * وقوله: (لقد علمتم ما جئنا لنفسد في الأرض) ، يقول: لقد علمتم ما جئنا لنعصى الله في أرضكم. (11) * * * كذلك كان يقول جماعة من أهل التأويل . *ذكر من قال ذلك: 19555- حدثني المثنى قال، حدثنا إسحاق قال، حدثنا عبد الله بن أبي جعفر , عن أبيه , عن الربيع بن أنس , في قوله: (قالوا تالله لقد علمتم ما جئنا لنفسد في الأرض) ، نقول: ما جئنا لنعصى في الأرض. * * * فإن قال قائل: وما كان عِلْمُ من قيل له (12) (لقد علمتم ما جئنا لنفسد في الأرض) ، بأنهم لم يجيئوا لذلك، حتى استجاز قائلو ذلك أن يقولوه؟ قيل: استجازوا أن يقولوا ذلك لأنهم فيما ذكر ردُّوا البضاعة التي وجدوها في رحالهم , فقالوا: لو كنا سُرَّاقًا لم نردَّ عليكم البضاعة التي وجدناها في رحالنا . وقيل: إنهم كانوا قد عُرِفوا في طريقهم ومسيرهم أنهم لا يظلمون أحدًا ولا يتناولون ما ليس لهم , فقالوا ذلك حين قيل لهم: إِنَّكُمْ لَسَارِقُونَ . * * * ---------------------- الهوامش: (10) في المطبوعة :" كما فعل ذلك في التورية ، وهي من وريت" ، فأساء غاية الإساءة ، فضلا عما فيه من الجهالة . والصواب من المخطوطة ، و" التوراة" ، وهي التي أنزلها الله على موسى ، قال الفراء في كتاب المصادر إنها" تفعلة" من" وريت" ، وجرت على لغة طئ ، كقولهم في" التوصية"" توصاة" وفي" الجارية"" جاراة" . وقال البصريون :" التوراة" ، أصلها" فوعلة" ، مثل" الحوصلة" و" الدوخلة" وكل ما كان على" فوعلت" ، فمصدره" فوعلة" ، وقلبت الواو تاء ، كما قلبت في" تولج" وأصلها" ولج" . (11) انظر تفسير" الفساد في الأرض" فيما سلف من فهارس اللغة ( فسد ) . (12) في المطبوعة :" وما كان أعلم من قيل له" ، وهو عبث وفساد ، صوابه ما في المخطوطة .