Tafseer van Yoesoef (Jozef) · Yusuf · 12:21
En degene uit Egypte die hem had gekocht, zei tot zijn vrouw: "Geef hem een eervol verblijf, misschien zal hij ons voordeel brengen, of zullen wij hem als een zoon aannemen." Zo verstevigden Wij de positie van Yôsoef op aarde, opdat Wij hem de uitleg van de vertellingen (dromen) zouden onderwijzen. En Allah is de Beheerser van Zijn zaken, maar de meeste mensen weten (het) niet.
De uitleg van de woorden van Allah de Verhevene: وَقَالَ الَّذِي اشْتَرَاهُ مِنْ مِصْرَ لامْرَأَتِهِ أَكْرِمِي مَثْوَاهُ عَسَى أَنْ يَنْفَعَنَا أَوْ نَتَّخِذَهُ وَلَدًا وَكَذَلِكَ مَكَّنَّا لِيُوسُفَ فِي الأَرْضِ وَلِنُعَلِّمَهُ مِنْ تَأْوِيلِ الأَحَادِيثِ وَاللَّهُ غَالِبٌ عَلَى أَمْرِهِ وَلَكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لا يَعْلَمُونَ (En degene die hem kocht — uit Egypte — zei tegen zijn vrouw: "Eer zijn verblijf; wellicht zal hij ons van nut zijn, of wij zullen hem als een zoon aannemen." En zo vestigden Wij Yūsuf in het land, en opdat Wij hem leerden over de uitleg van dromen. En Allah is de Overwinnaar in Zijn zaak, maar de meeste mensen weten het niet.) (vers 21)
Abū Jaʿfar zegt: Allah de Verhevene zegt: Degene die Yūsuf kocht van zijn verkoper in Egypte.
Er is vermeld dat zijn naam Quṭfīr was.
18941. Muḥammad ibn Saʿd heeft mij verteld, hij zei: zijn vader heeft hem verteld, hij zei: zijn oom heeft mij verteld, hij zei: zijn vader heeft hem verteld, op gezag van zijn vader, op gezag van Ibn ʿAbbās, die zei: de naam van degene die hem kocht was Quṭfīr.
Er is gezegd dat zijn naam Iṭfīr ibn Rūḥīb was — en hij was de ʿAzīz (machtige) en was aangesteld over de schatkamers van Egypte. De koning was destijds al-Rayyān ibn al-Walīd, een man van de ʿAmāliqa. Dit is:
18942. Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Salama heeft ons verteld, op gezag van Ibn Isḥāq.
Er is gezegd dat degene die hem in Egypte verkocht Mālik ibn Dhiʿr ibn Buway ibn ʿAfqān ibn Madyān ibn Ibrāhīm was. Dit is:
18943. Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Salama heeft ons verteld, op gezag van Ibn Isḥāq, op gezag van Muḥammad ibn al-Sāʾib, op gezag van Abū Ṣāliḥ, op gezag van Ibn ʿAbbās.
(En degene die hem kocht uit Egypte zei tegen zijn vrouw) — haar naam was volgens Ibn Isḥāq: Rāʿīl dochter van Raʿāʾīl.
18944. Dit is ons verteld door Ibn Ḥumayd, hij zei: Salama heeft ons verteld, op gezag van Ibn Isḥāq.
(Eer zijn verblijf) — dat wil zeggen: eer de plek van zijn verblijf, namelijk de plek waar hij woont en verblijft.
Men zegt: "fulān verbleef op die plek" wanneer hij er bleef wonen.
Zo ook zeiden de uitleggers.
Vermelding van degenen die dit zeiden:
18945. Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, over Zijn woord: (Eer zijn verblijf) — zijn woonplek; en zij is de vrouw van de ʿAzīz.
18946. Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj, over Zijn woord: (En degene die hem kocht uit Egypte zei tegen zijn vrouw: "Eer zijn verblijf") — hij zei: zijn woonplek.
18947. Muḥammad ibn ʿAmr heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: ʿĪsā heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid: hem kocht de koning, en de koning was moslim.
Over Zijn woord: (wellicht zal hij ons van nut zijn of wij zullen hem als een zoon aannemen) — er is vermeld dat de koper van Yūsuf dit zei tegen zijn vrouw toen hij hem aan haar overdroeg, omdat hij geen kinderen had en de vrouwen niet benaderde. Hij zei tegen haar: eer hem, wellicht zal hij ons in sommige zaken die ons bezighouden van dienst zijn wanneer hij de taken leert kennen die hem worden toevertrouwd — (of wij zullen hem als een zoon aannemen), dat wil zeggen: of wij zullen hem adopteren.
18948. Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Salama heeft ons verteld, op gezag van Ibn Isḥāq, die zei: Iṭfīr was — zo is mij vermeld — een man die de vrouwen niet benaderde; zijn vrouw Rāʿīl was een schone, welgestelde vrouw die genoot van welstand en de wereld.
18949. Ibn Wakīʿ heeft ons verteld, hij zei: zijn vader heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Abū Isḥāq, op gezag van Abū al-Aḥwaṣ, op gezag van ʿAbd Allāh, die zei: De drie mensen met het beste inzicht (firāsa) waren: de ʿAzīz, die inzicht toonde over Yūsuf en zijn vrouw zei: (Eer zijn verblijf; wellicht zal hij ons van nut zijn, of wij zullen hem als een zoon aannemen); Abū Bakr, die inzicht toonde over ʿUmar; en de vrouw die zei: يَا أَبَتِ اسْتَأْجِرْهُ إِنَّ خَيْرَ مَنِ اسْتَأْجَرْتَ الْقَوِيُّ الأَمِينُ [Soera al-Qaṣaṣ: 26].
18950. Ibn Wakīʿ heeft ons verteld, hij zei: ʿAmr ibn Muḥammad heeft ons verteld, hij zei: Asbāṭ heeft ons verteld, op gezag van al-Suddī, die zei: Yūsuf werd meegenomen naar Egypte; de ʿAzīz, de machthebber van Egypte, kocht hem, nam hem mee naar zijn huis en zei tegen zijn vrouw: (Eer zijn verblijf; wellicht zal hij ons van nut zijn, of wij zullen hem als een zoon aannemen).
18951. Aḥmad ibn Isḥāq heeft ons verteld, hij zei: Abū Aḥmad heeft ons verteld, hij zei: Isrāʾīl heeft ons verteld, op gezag van Abū Isḥāq, op gezag van Abū ʿUbayda, op gezag van ʿAbd Allāh, die zei: De drie mensen met het beste inzicht (firāsa) waren: de ʿAzīz, die zei tegen zijn vrouw: (Eer zijn verblijf), terwijl de mensen over hem onverschillig waren; Abū Bakr, die inzicht toonde over ʿUmar en hem als opvolger aanstelde; en de vrouw die zei: يَا أَبَتِ اسْتَأْجِرْهُ .
Over Zijn woord: (En zo vestigden Wij Yūsuf in het land) — Allah de Almachtige zegt: Zoals Wij Yūsuf redden uit de handen van zijn broers nadat zij hem wilden doden, en hem uit de put haalden nadat hij erin geworpen was, en hem de eer en de verheven positie deden genieten bij de ʿAzīz van Egypte — zo vestigden Wij hem in het land en stelden hem aan over zijn schatkamers.
Over Zijn woord: (en opdat Wij hem leerden over de uitleg van dromen) — Allah de Verhevene zegt: En opdat Wij Yūsuf de droomuitleg zouden leren, vestigden Wij hem in het land. Zoals:
18952. Muḥammad ibn ʿAmr heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: ʿĪsā heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid: (over de uitleg van dromen) — hij zei: de uitleg van dromen.
18953. Al-Ḥasan ibn Muḥammad heeft ons verteld, hij zei: Shabāba heeft ons verteld, hij zei: Warqāʾ heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid — het gelijke.
18954. Ibn Wakīʿ heeft ons verteld, hij zei: ʿAmr ibn Muḥammad heeft ons verteld, hij zei: Asbāṭ heeft ons verteld, op gezag van al-Suddī: (en opdat Wij hem leerden over de uitleg van dromen) — hij zei: de uitleg van dromen.
18955. Ibn Wakīʿ heeft ons verteld, hij zei: Abū Usāma heeft ons verteld, op gezag van Shubl, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid: (en opdat Wij hem leerden over de uitleg van dromen) — hij zei: de uitleg van dromen.
Over Zijn woord: (En Allah is de Overwinnaar in Zijn zaak) — Allah de Verhevene zegt: Allah is de meester over de zaak van Yūsuf, Hij bestuurt die, regelt die en beschermt die.
De "hāʾ" (hij/hem) in Zijn woord (in Zijn zaak) verwijst terug naar Yūsuf.
Van Saʿīd ibn Jubayr is overgeleverd over de betekenis van "Overwinnaar" hetgeen:
18956. Al-Ḥārith heeft mij verteld, hij zei: ʿAbd al-ʿAzīz heeft ons verteld, hij zei: Isrāʾīl heeft ons verteld, op gezag van Abū Ḥaṣīn, op gezag van Saʿīd ibn Jubayr: (En Allah is de Overwinnaar in Zijn zaak) — hij zei: verheven.
Over Zijn woord: (maar de meeste mensen weten het niet) — hij zegt: maar de meeste mensen — degenen die over Yūsuf onverschillig waren en hem voor een lage prijs verkochten, en de mensen van Egypte bij wie hij werd verkocht — weten niet wat Allah met Yūsuf zal doen en waartoe Yūsuf's zaak zal leiden.
