Tabari
Terug naar surah 87, ayah 1

Tafseer van De Allerhoogste · Al-A'laa · 87:1

بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ سَبِّحِ ٱسْمَ رَبِّكَ ٱلْأَعْلَى

Prijs de naam van jouw Heer, de Hoogste.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    De uitspraak over de uitleg van Zijn, de Verhevene, woord: سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأَعْلَى (1) ("Verheerlijk de naam van jouw Heer, de Allerhoogste")

    De uitleggers van de Koran (ahl al-taʾwīl) verschillen van mening over de uitleg van Zijn woord ( سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى ). Sommigen van hen zeiden: de betekenis ervan is: verheerlijk jouw Heer, de Allerhoogste, want er is geen Heer hoger dan Hij en groter dan Hij. En sommigen van hen zeiden, wanneer zij dit reciteerden: "Glorie aan mijn Heer, de Allerhoogste (subḥāna rabbiya l-aʿlā)".

    * Vermelding van wie dat gezegd heeft:

    Yaʿqūb ibn Ibrāhīm heeft mij verteld, hij zei: Hushaym heeft ons verteld, hij zei: Abū Bishr heeft ons bericht, op gezag van Saʿīd ibn Jubayr, op gezag van Ibn ʿUmar, dat hij placht te reciteren: ( سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى ) [waarop hij zei:] "Glorie aan mijn Heer, de Allerhoogste", ( الَّذِي خَلَقَ فَسَوَّى , "Die geschapen heeft en daarna gevormd"). Hij zei: en zo staat het ook in de recitatie van Ubayy ibn Kaʿb.

    Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Raḥmān heeft ons verteld, hij zei: Sufyān [verhaalde] op gezag van al-Suddī, op gezag van ʿAbd Khayr, hij zei: ik hoorde ʿAlī — moge Allah tevreden over hem zijn — reciteren: ( سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى ), waarop hij zei: "Glorie aan mijn Heer, de Allerhoogste".

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Ḥakkām heeft ons verteld, op gezag van ʿAnbasa, op gezag van Abū Isḥāq al-Hamdānī, dat Ibn ʿAbbās, wanneer hij ( سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى ) reciteerde, placht te zeggen: "Glorie aan mijn Heer, de Allerhoogste"; en wanneer hij لا أُقْسِمُ بِيَوْمِ الْقِيَامَةِ ("Ik zweer bij de Dag der Opstanding") reciteerde en aan het einde ervan kwam, أَلَيْسَ ذَلِكَ بِقَادِرٍ عَلَى أَنْ يُحْيِيَ الْمَوْتَى ("Is Hij dan niet in staat de doden tot leven te wekken?"), dan zei hij: "Glorie aan U, o Allah, ja zeker (subḥānaka llāhumma wa-balā)".

    Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, over ( سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى ): ons is overgeleverd dat de Profeet van Allah ﷺ, wanneer hij dit reciteerde, zei: "Glorie aan mijn Heer, de Allerhoogste".

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mihrān heeft ons verteld, op gezag van Khārija, op gezag van Dāwūd, op gezag van Ziyād ibn ʿAbd Allāh, hij zei: ik hoorde Ibn ʿAbbās in het avondgebed (ṣalāt al-maghrib) reciteren: ( سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى ) [en daarop:] "Glorie aan mijn Heer, de Allerhoogste".

    En anderen zeiden: nee, de betekenis daarvan is veeleer: verklaar, o Mohammed, de naam van jouw Heer, de Allerhoogste, vrij ervan dat jij met die naam iets anders dan Hem zou benoemen. Hiermee verbiedt Hij hem te doen wat de polytheïsten (mushrikīn) gedaan hebben, namelijk dat zij hun afgoden benoemden, sommige daarvan al-Lāt en sommige al-ʿUzzā.

    En weer anderen zeiden: nee, de betekenis daarvan is veeleer: verklaar Allah vrij van wat de polytheïsten (mushrikīn) over Hem zeggen, zoals Hij gezegd heeft: وَلا تَسُبُّوا الَّذِينَ يَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ فَيَسُبُّوا اللَّهَ عَدْوًا بِغَيْرِ عِلْمٍ ("En beschimp niet hen die zij naast Allah aanroepen, opdat zij niet uit vijandschap, zonder kennis, Allah beschimpen"). En zij zeiden: de betekenis daarvan is: verheerlijk jouw Heer, de Allerhoogste; en zij zeiden: de naam is daarbij niet bedoeld.

    En weer anderen zeiden: verklaar jouw benoeming, o Mohammed, van jouw Heer, de Allerhoogste, en jouw gedachtenis aan Hem, vrij ervan dat jij Hem zou gedenken zonder dat jij voor Hem nederig en onderworpen bent. Zij zeiden: met "de naam" is bedoeld: het benoemen (al-tasmiya); maar de naam (al-ism) is in de plaats van het werkwoordelijk substantief (al-maṣdar) gesteld.

    En weer anderen zeiden: de betekenis van Zijn woord ( سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى ) is: bid onder het gedenken van jouw Heer, o Mohammed — daarmee bedoelen zij: bid terwijl jij Hem gedenkt, en jegens Hem vrezend en bevreesd bent.

    En de meest juiste van deze uitspraken hierover is volgens ons de uitspraak van wie zegt: de betekenis ervan is: verklaar de naam van jouw Heer vrij ervan dat jij daarmee de [valse] goden en afgodsbeelden zou aanroepen — vanwege de overleveringen die ik vermeld heb, op gezag van de Boodschapper van Allah ﷺ en op gezag van de metgezellen, dat zij, wanneer zij dit reciteerden, zeiden: "Glorie aan mijn Heer, de Allerhoogste". Daarmee verduidelijkte [de overlevering] dat de betekenis ervan bij hen bekend was: verheerlijk de naam van jouw Heer en verklaar hem vrij.

    Toon originele Arabische tekst
    القول في تأويل قوله تعالى : سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأَعْلَى (1) اختلف أهل التأويل في تأويل قوله: ( سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى ) فقال بعضهم: معناه: عظم ربك الأعلى، لا ربّ أعلى منه وأعظم، وكان بعضهم إذا قرأ ذلك قال: سبحان ربي الأعلى. * ذكر من قال ذلك: حدثني يعقوب بن إبراهيم، قال: ثنا هشيم، قال: أخبرنا أبو بشر، عن سعيد بن جُبير، عن ابن عمر أنه كان يقرأ: ( سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى ) سبحان ربي الأعلى ( الَّذِي خَلَقَ فَسَوَّى ) قال: وهي في قراءة أُبيّ بن كعب كذلك . حدثنا ابن بشار، قال: ثنا عبد الرحمن، قال: سفيان، عن السدي، عن عبد خير، قال: سمعت عليًا رضي الله عنه قرأ: ( سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى ) فقال: سبحان ربي الأعلى . حدثنا ابن حميد، قال: ثنا حكام، عن عنبسة، عن أبي إسحاق الهمداني، أن ابن عباس، كان إذا قرأ ( سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى ) يقول: سبحان ربي الأعلى، وإذا قرأ لا أُقْسِمُ بِيَوْمِ الْقِيَامَةِ فأتى على آخرها أَلَيْسَ ذَلِكَ بِقَادِرٍ عَلَى أَنْ يُحْيِيَ الْمَوْتَى ؟ يقول: سبحانك اللهمّ وبَلَى . حدثنا بشر، قال: ثنا يزيد، قال: ثنا سعيد، عن قتادة ( سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى ) ذُكر لنا أن نبيّ الله صلى الله عليه وسلم كان إذا قرأها قال: سبحان ربي الأعلَى. حدثنا ابن حميد، قال: ثنا مهران، عن خارجة، عن داود، عن زياد بن عبد الله، قال: سمعت ابن عباس يقرأ في صلاة المغرب: ( سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى ) سبحان ربي الأعلَى . وقال آخرون: بل معنى ذلك: نـزه يا محمد اسم ربك الأعلى، أن تسمي به شيئًا سواه، ينهاه بذلك أن يفعل ما فعل من ذلك المشركون من تسميتهم آلهتهم بعضها اللات وبعضها العزّى. وقال غيرهم: بل معنى ذلك: نـزه الله عما يقول فيه المشركون كما قال: وَلا تَسُبُّوا الَّذِينَ يَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ فَيَسُبُّوا اللَّهَ عَدْوًا بِغَيْرِ عِلْمٍ وقالوا: معنى ذلك: سبح ربك الأعلى؛ قالوا: وليس الاسم معنيًا. وقال آخرون: نـزه تسميتك يا محمد ربك الأعلى وذكرك إياه أن تذكره إلا وأنت له خاشع متذلل؛ قالوا: وإنما عُنِي بالاسم: التسمية، ولكن وُضع الاسم مكان المصدر. وقال آخرون: معنى قوله: ( سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأعْلَى ) : صلّ بذكر ربك يا محمد ، يعني بذلك: صلّ وأنت له ذاكر، ومنه وجل خائف. وأولى الأقوال في ذلك عندنا بالصواب قول من قال: معناه: نـزه اسم ربك أن تدعو به الآلهة والأوثان، لما ذكرت من الأخبار، عن رسول الله صلى الله عليه وسلم، وعن الصحابة أنهم كانوا إذا قرءوا ذلك قالوا: سبحان ربي الأعلى، فَبَيَّن بذلك أن معناه كان عندهم معلوما: عظم اسم ربك ونـزهه.