Tafseer van De Erbarmer · Ar-Rahmaan · 55:48
Beide met een overvloed aan takken en vruchten.
Zijn uitspraak ذَوَاتَا أَفْنَانٍ ("twee [tuinen] met takken / soorten") — Hij zegt: twee [tuinen] met [allerlei] kleuren; het enkelvoud daarvan is "fann", en het is afgeleid van hun uitspraak: "iftanna fulān fī ḥadīthihi" — wanneer iemand in zijn spreken overgaat tot verscheidene soorten en variaties daarvan.
En in overeenstemming met wat wij hierover gezegd hebben, spraken de uitleggers van de Koran (ahl al-taʾwīl).
* Vermelding van wie dat gezegd heeft:
Al-Ḥusayn ibn Yazīd al-Ṭaḥḥān heeft mij verteld, hij zei: ʿAbd al-Salām ibn Ḥarb heeft ons verteld, op gezag van ʿAṭāʾ ibn al-Sāʾib, op gezag van Saʿīd ibn Jubayr, op gezag van Ibn ʿAbbās, [over] Zijn uitspraak ذَوَاتَا أَفْنَانٍ, hij zei: twee [tuinen] met [allerlei] kleuren.
Al-Faḍl ibn Isḥāq heeft ons verteld, hij zei: Abū Qutayba heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd Allāh ibn al-Nuʿmān heeft ons verteld, op gezag van ʿIkrima, [over] ذَوَاتَا أَفْنَانٍ, hij zei: de schaduw van de takken over de muren. Hij zei: en de dichter heeft gezegd:
"Wat heeft jouw verlangen opgewekt? Was het het kirren van een duif die op de tak van de twijgen [andere] duiven riep? Zij riep [naar haar partner], de vader van twee kuikens, die een roofvogel trof met twee klauwen, van de slechtvalken, een grijper (qaṭām)."
Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mihrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Mujāhid, [over] ذَوَاتَا أَفْنَانٍ, hij zei: twee [tuinen] met [allerlei] kleuren.
Hij zei: Mihrān heeft ons verteld, op gezag van Abī Sinān, [over] ذَوَاتَا أَفْنَانٍ, hij zei: twee [tuinen] met [allerlei] kleuren.
Mij is verteld op gezag van al-Ḥusayn, hij zei: ik hoorde Abā Muʿādh zeggen: ʿUbayd heeft ons verteld, hij zei: ik hoorde al-Ḍaḥḥāk zeggen, [over] Zijn uitspraak ذَوَاتَا أَفْنَانٍ: hij zegt: [allerlei] kleuren van vruchten.
Anderen zeiden: twee [tuinen] met takken.
* Vermelding van wie dat gezegd heeft:
Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mihrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van een man uit de mensen van Basra, op gezag van Mujāhid, [over] ذَوَاتَا أَفْنَانٍ, hij zei: twee [tuinen] met takken.
Anderen zeiden: de betekenis daarvan is: twee [tuinen] met de uiteinden van de takken van de bomen.
* Vermelding van wie dat gezegd heeft:
Muḥammad ibn Saʿd heeft mij verteld, hij zei: mijn vader heeft mij verteld, hij zei: mijn oom heeft mij verteld, hij zei: mijn vader heeft mij verteld, op gezag van zijn vader, op gezag van Ibn ʿAbbās, [over] Zijn uitspraak ذَوَاتَا أَفْنَانٍ, hij zegt: tussen de uiteinden van hun bomen, dat wil zeggen: het ene raakt het andere zoals begroeide pergola's; en er wordt gezegd: twee [tuinen] met overvloed van alles.
Anderen zeiden: veeleer wordt daarmee bedoeld hun voortreffelijkheid en hun ruimte boven al het andere.
* Vermelding van wie dat gezegd heeft:
Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, [over] Zijn uitspraak ذَوَاتَا أَفْنَانٍ: dat wil zeggen hun voortreffelijkheid en hun ruimte boven al het andere.
Ibn ʿAbd al-Aʿlā heeft ons verteld, hij zei: Ibn Thawr heeft ons verteld, op gezag van Maʿmar, op gezag van Qatāda, [over] Zijn uitspraak ذَوَاتَا أَفْنَانٍ, hij zei: twee [tuinen] met voortreffelijkheid boven al het andere.
------------------
De voetnoten:
(3) Ik heb de spreker van de twee verzen niet gevonden. Ibn Barrī heeft in [het Lexicon] (al-Lisān: h-d-r) het eerste van beide voorgedragen, maar heeft het niet toegeschreven. De auteur van al-Lisān zegt, op gezag van Ibn Sīda in al-Muḥkam: al-hadīl is het geluid van de duif; sommigen beperkten het tot de wilde [duiven] daarvan, zoals de dabāsī en de qamārī en dergelijke; "hadala yahdilu hadīlan". Ibn Barrī droeg voor: ... [het] vers. Hij zei: en al-hadīl is ook gekomen voor het geluid van de hop (hudhud). Tot zover. En al-fanan is de tak die recht is in lengte en breedte. En er is gezegd: al-ghuṣn is de twijg, dat wil zeggen de afgesneden [tak], en al-fanan is wat zich daaruit vertakt. Het meervoud is al-afnān en daarna al-afānīn. ʿIkrima zei over Zijn, de Verhevene, uitspraak ذواتا أفنان, hij zei: de schaduw van de takken over de muren. En Abū al-Haytham zei: sommigen verklaarden het als twee [tuinen] met takken, en sommigen verklaarden het als twee [tuinen] met kleuren; het enkelvoud daarvan is dan "fann" en "fanan". Abū Manṣūr zei: het enkelvoud van al-afnān, wanneer je daarmee kleuren bedoelt, is "fann"; en wanneer je daarmee de takken bedoelt, dan is het enkelvoud daarvan "fanan". Tot zover. En hij zei over "qaṭām": al-qaṭāmī is de slechtvalk, en het wordt [ook] met fatḥa [uitgesproken]. En "ṣaqr qaṭām" (zoals "saḥāb"), en "qaṭāmī" en "qaṭāmī" (met fatḥa en met ḍamma op het eerste [letter]): het is vlees. De [stam] Qays gebruikt fatḥa, en de overige Arabieren gebruiken ḍamma; en het is overheersend als naam geworden, en het is afgeleid van al-qaṭm, en dat is het begeerde: het vlees en anders. Tot zover.
