Tafseer van De Familie van Imraan · Aal-i-Imraan · 3:129
En aan Allah behoort alles wat er in de hemelen en op de aarde is, Hij vergeeft wie Hij wil en Hij bestraft wie Hij wil. En Allah is Vergevingsgezind, Meest Barmhartig.
Het woord over de uitleg van Zijn uitspraak: لَيْسَ لَكَ مِنَ الأَمْرِ شَيْءٌ أَوْ يَتُوبَ عَلَيْهِمْ أَوْ يُعَذِّبَهُمْ فَإِنَّهُمْ ظَالِمُونَ (3:128) (U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving, of Hij straft hen, want zij zijn onrechtplegers.)
Abū Jaʿfar zei: Hij — verheven zij Zijn vermelding — bedoelt hiermee: opdat Hij een deel van hen die ongelovig waren afsnijdt, of hen vernedert, of Zich tot hen wendt in vergeving, of hen straft, want zij zijn onrechtplegers; u hebt geen zeggenschap in de zaak.
* * *
Zijn uitspraak "of Hij wendt Zich tot hen in vergeving" staat in de accusatief, als nevenschikking bij Zijn uitspraak "of Hij vernedert hen".
Het is mogelijk dat de uitleg ervan luidt: u hebt geen zeggenschap in de zaak, totdat Hij Zich tot hen wendt in vergeving — zodat de accusatief van "Hij wendt Zich in vergeving" voortkomt uit de betekenis van "of" (aw), die hier de betekenis van "totdat" (ḥattā) heeft.
* * *
Abū Jaʿfar zei: Het eerste woord is het juiste, want geen enkele zaak van de schepselen ligt bij iemand anders dan hun Schepper, niet vóór het berouw van de ongelovigen en hun bestraffing, en niet daarna.
* * *
De uitleg van Zijn uitspraak "u hebt geen zeggenschap in de zaak" is: aan u, o Mohammed, behoort niets van de zaak van Mijn schepping, behalve dat u Mijn bevel onder hen ten uitvoer brengt en zich onder hen aan Mijn gehoorzaamheid houdt. Hun zaak behoort immers aan Mij, en het oordeel over hen is in Mijn hand, niet in die van een ander: Ik oordeel over hen en velt over hen het vonnis dat Ik wil, hetzij door berouw te schenken aan wie ongelovig aan Mij was, Mij ongehoorzaam was en Mijn bevel weerstreefde, hetzij door bestraffing — hetzij in het nabije van deze wereld door doding en vernietigende rampen, hetzij in het verre van het Hiernamaals door wat Ik heb bereid voor de mensen die ongelovig aan Mij zijn. Zoals:
7804 — Ibn Ḥumayd heeft mij verteld, hij zei: Salama heeft ons verteld, op gezag van Ibn Isḥāq, die zei: Toen zei Hij tot Mohammed ﷺ: "U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving, of Hij straft hen, want zij zijn onrechtplegers" — dat wil zeggen: u hebt geen zeggenschap in het oordeel over Mijn dienaren, behalve in wat Ik u omtrent hen heb opgedragen, of Ik wend Mij tot hen in vergeving door Mijn barmhartigheid — als Ik wil, doe Ik dat — of Ik straf hen om hun zonden. "Want zij zijn onrechtplegers" — dat wil zeggen: zij hebben dat verdiend door hun ongehoorzaamheid jegens Mij.
* * *
Er is vermeld dat Allah, machtig en verheven is Hij, dit vers slechts neerzond op Zijn Profeet Mohammed ﷺ omdat hij, toen hem bij Uḥud overkwam wat hem van de zijde van de polytheïsten (mushrikīn) overkwam, als wanhopig over hun leiding of over hun terugkeer tot de waarheid zei: "Hoe kan een volk slagen dat dit met hun profeet heeft gedaan!"
Vermelding van de overlevering daaromtrent:
7805 — Ḥumayd ibn Masʿada heeft ons verteld, hij zei: Bishr ibn al-Mufaḍḍal heeft ons verteld, hij zei: Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Anas zei: De Profeet ﷺ zei op de dag van Uḥud, toen zijn voortanden waren gebroken en hij gewond was geraakt, terwijl hij het bloed van zijn gezicht veegde: "Hoe kan een volk slagen dat hun profeet met bloed heeft bevlekt terwijl hij hen oproept tot hun Heer!" Toen werd neergezonden: "U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving, of Hij straft hen, want zij zijn onrechtplegers."
7806 — Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: Ibn Abī ʿAdī heeft ons verteld, op gezag van Ḥumayd, op gezag van Anas, op gezag van de Profeet ﷺ, met een soortgelijke overlevering.
7807 — Yaʿqūb heeft mij verteld, hij zei: Hushaym heeft ons verteld, op gezag van Ḥumayd al-Ṭawīl, op gezag van Anas, op gezag van de Profeet ﷺ, met een soortgelijke overlevering.
7808 — Yaḥyā ibn Ṭalḥa al-Yarbūʿī heeft mij verteld, hij zei: Abū Bakr ibn ʿAyyāsh heeft ons verteld, op gezag van Ḥumayd al-Ṭawīl, op gezag van Anas ibn Mālik, die zei: De Boodschapper van Allah ﷺ zei, toen hij in zijn voorhoofd gewond was geraakt en zijn voortanden waren gebroken: "Een volk dat dit met hun profeet heeft gedaan, zal niet slagen!" Toen openbaarde Allah aan hem: "U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving, of Hij straft hen, want zij zijn onrechtplegers."
7809 — Yaʿqūb heeft mij verteld, op gezag van Ibn ʿUlayya, hij zei: Ibn ʿAwn heeft ons verteld, op gezag van al-Ḥasan: dat de Profeet ﷺ op de dag van Uḥud zei: "Hoe kan een volk slagen dat het gezicht van hun profeet heeft doen bloeden terwijl hij hen oproept tot Allah, machtig en verheven is Hij!" Toen werd neergezonden: "U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving, of Hij straft hen, want zij zijn onrechtplegers."
7810 — Yaʿqūb heeft ons verteld, hij zei: Ibn ʿUlayya heeft ons verteld, op gezag van Ḥumayd, op gezag van Anas, op gezag van de Profeet ﷺ, iets dergelijks.
7811 — Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, omtrent Zijn uitspraak: "U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving, of Hij straft hen, want zij zijn onrechtplegers" — er is ons vermeld dat dit vers werd neergezonden op de Boodschapper van Allah ﷺ op de dag van Uḥud, toen de Profeet van Allah ﷺ in zijn gezicht gewond was geraakt en een deel van zijn voortanden was geraakt, en hij zei — terwijl Sālim, de vrijgelatene van Abū Ḥudhayfa, het bloed van zijn gezicht waste: "Hoe kan een volk slagen dat het gezicht van hun profeet met bloed heeft bevlekt terwijl hij hen oproept tot hun Heer!" Toen zond Allah, machtig en verheven is Hij, neer: "U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving, of Hij straft hen, want zij zijn onrechtplegers."
7812 — Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Yaḥyā ibn Wāḍiḥ heeft ons verteld, hij zei: al-Ḥusayn ibn Wāqid heeft ons verteld, op gezag van Maṭar, op gezag van Qatāda, die zei: De Profeet ﷺ werd op de dag van Uḥud gewond geraakt, zijn voortanden werden gebroken en zijn wenkbrauw werd opengespleten. Hij viel neer, terwijl hij twee maliënkolders droeg en het bloed stroomde. Sālim, de vrijgelatene van Abū Ḥudhayfa, kwam langs hem, zette hem rechtop en veegde over zijn gezicht, waarop hij bijkwam en zei: "Wat met een volk dat dit met hun profeet heeft gedaan terwijl hij hen oproept tot Allah!" Toen zond Allah, gezegend en verheven is Hij, neer: "U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving, of Hij straft hen, want zij zijn onrechtplegers."
7813 — Mij is verteld op gezag van ʿAmmār, hij zei: Ibn Abī Jaʿfar heeft ons verteld, op gezag van zijn vader, omtrent Zijn uitspraak: "U hebt geen zeggenschap in de zaak" — het vers. Hij zei: ar-Rabīʿ ibn Anas zei: Dit vers werd neergezonden op de Boodschapper van Allah ﷺ op de dag van Uḥud, toen de Boodschapper van Allah ﷺ in zijn gezicht gewond was geraakt en zijn voortanden waren geraakt, en de Boodschapper van Allah ﷺ van zins was tegen hen te vervloeken, en zei: "Hoe kan een volk slagen dat het gezicht van hun profeet heeft doen bloeden terwijl hij hen oproept tot Allah en zij hem oproepen tot de satan, en hij hen oproept tot de leiding en zij hem oproepen tot de dwaling, en hij hen oproept tot het paradijs (janna) en zij hem oproepen tot het Vuur!" Hij was van zins tegen hen te vervloeken, toen zond Allah, machtig en verheven is Hij, neer: "U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving, of Hij straft hen, want zij zijn onrechtplegers." En de Boodschapper van Allah ﷺ liet af van het vervloeken van hen.
7814 — Mohammed ibn Sinān heeft mij verteld, hij zei: Abū Bakr al-Ḥanafī heeft ons verteld, hij zei: ʿAbbād heeft ons verteld, op gezag van al-Ḥasan, omtrent Zijn uitspraak: "U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving" — het hele vers. Hij zei: Abū Sufyān kwam na een jaar, vertoornd om wat zijn metgezellen op de dag van Badr was aangedaan, en hij streed tegen de metgezellen van Mohammed ﷺ op de dag van Uḥud met een hevige strijd (qitāl), totdat hij van hen had gedood ten getale van de krijgsgevangenen op de dag van Badr. Toen sprak de Boodschapper van Allah ﷺ een woord waarvan Allah wist dat het vermengd was met toorn: "Hoe kan een volk slagen dat het gezicht van hun profeet met bloed heeft bevlekt terwijl hij hen oproept tot de islam!" Toen zei Allah, machtig en verheven is Hij: "U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving, of Hij straft hen, want zij zijn onrechtplegers."
7815 — al-Ḥasan ibn Yaḥyā heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd ar-Razzāq heeft ons bericht, hij zei: Maʿmar heeft ons bericht, op gezag van Qatāda: dat de voortand van de Profeet ﷺ op de dag van Uḥud werd geraakt — ʿUtba ibn Abī Waqqāṣ raakte hem en verwondde hem in zijn gezicht. En Sālim, de vrijgelatene van Abū Ḥudhayfa, waste het bloed van de Profeet ﷺ, terwijl de Profeet ﷺ zei: "Hoe kan een volk slagen dat dit met hun profeet heeft gedaan!" Toen zond Allah, machtig en verheven is Hij, neer: "U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving, of Hij straft hen, want zij zijn onrechtplegers."
7816 — al-Ḥasan ibn Yaḥyā heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd ar-Razzāq heeft ons bericht, hij zei: Maʿmar heeft ons bericht, op gezag van az-Zuhrī, en op gezag van ʿUthmān al-Jazarī, op gezag van Miqsam: dat de Profeet ﷺ op de dag van Uḥud tegen ʿUtba ibn Abī Waqqāṣ vervloekte, toen deze zijn voortand had gebroken en zijn gezicht had gekneusd, en hij zei: "O Allah, laat het jaar over hem niet voorbijgaan voordat hij als ongelovige sterft!" Hij zei: En het jaar ging niet over hem voorbij of hij stierf als ongelovige.
7817 — al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj, hij zei: Ibn ʿAbbās zei: De Profeet ﷺ werd gewond in de splitsing van zijn wenkbrauw, en zijn voortand werd gebroken.
= Ibn Jurayj zei: Er is ons vermeld dat, toen hij gewond was geraakt, Sālim, de vrijgelatene van Abū Ḥudhayfa, het bloed van zijn gezicht begon te wassen, terwijl de Boodschapper van Allah ﷺ zei: "Hoe kan een volk slagen dat het gezicht van hun profeet met bloed heeft bevlekt terwijl hij hen oproept tot Allah!" Toen zond Allah, machtig en verheven is Hij, neer: (U hebt geen zeggenschap in de zaak).
* * *
En anderen zeiden: Nee, dit vers werd op de Profeet ﷺ neergezonden omdat hij tegen een volk had vervloekt, waarop Allah, machtig en verheven is Hij, neerzond: De zaak ligt niet bij u wat hen betreft.
Vermelding van de overlevering daaromtrent:
7818 — Yaḥyā ibn Ḥabīb ibn ʿArabī heeft mij verteld, hij zei: Khālid ibn al-Ḥārith heeft ons verteld, hij zei: Mohammed ibn ʿAjlān heeft ons verteld, op gezag van Nāfiʿ, op gezag van Ibn ʿUmar: dat de Boodschapper van Allah ﷺ tegen vier mannen pleegde te vervloeken, waarop Allah, machtig en verheven is Hij, neerzond: (U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving, of Hij straft hen, want zij zijn onrechtplegers). Hij zei: En Allah leidde hen tot de islam.
7819 — Abū as-Sāʾib Salm ibn Junāda heeft mij verteld, hij zei: Aḥmad ibn Bishr heeft ons verteld, op gezag van ʿUmar ibn Ḥamza, op gezag van Sālim, op gezag van Ibn ʿUmar, die zei: De Boodschapper van Allah ﷺ zei: "O Allah, vervloek Abū Sufyān! O Allah, vervloek al-Ḥārith ibn Hishām! O Allah, vervloek Ṣafwān ibn Umayya!" Toen werd neergezonden: (U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving, of Hij straft hen, want zij zijn onrechtplegers).
7820 — Mujāhid ibn Mūsā heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Mohammed ibn Isḥāq heeft ons bericht, op gezag van ʿAbd ar-Raḥmān ibn al-Ḥārith ibn ʿAbd Allāh ibn ʿAyyāsh ibn Abī Rabīʿa, op gezag van ʿAbd Allāh ibn Kaʿb, op gezag van Abū Bakr ibn ʿAbd ar-Raḥmān ibn al-Ḥārith ibn Hishām, die zei: De Boodschapper van Allah ﷺ verrichtte het ochtendgebed (al-fajr), en toen hij zijn hoofd ophief uit de tweede neerbuiging zei hij: "O Allah, red ʿAyyāsh ibn Abī Rabīʿa en Salama ibn Hishām en al-Walīd ibn al-Walīd! O Allah, red de zwakgemaakten onder de moslims! O Allah, verzwaar Uw greep op Muḍar! O Allah, jaren zoals de jaren van het volk van Yūsuf!" Toen zond Allah neer: (U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving) — het vers.
7821 — Yūnus heeft mij verteld, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Yūnus ibn Yazīd heeft mij bericht, op gezag van Ibn Shihāb, die hem berichtte, op gezag van Saʿīd ibn al-Musayyab en Abū Salama ibn ʿAbd ar-Raḥmān: dat zij beiden Abū Hurayra hoorden zeggen: De Boodschapper van Allah ﷺ pleegde, wanneer hij in het ochtendgebed klaar was met de recitatie en de takbīr uitsprak en zijn hoofd ophief, te zeggen: "Allah hoort wie Hem prijst; onze Heer, aan U behoort de lof." Daarna zei hij, terwijl hij stond: "O Allah, red al-Walīd ibn al-Walīd en Salama ibn Hishām en ʿAyyāsh ibn Abī Rabīʿa en de zwakgemaakten onder de gelovigen! O Allah, verzwaar Uw greep op Muḍar, en maak hem over hen als de jaren van Yūsuf! O Allah, vervloek Liḥyān en Riʿl en Dhakwān en ʿUṣayya, die Allah en Zijn Boodschapper ongehoorzaam waren!" Daarna is ons vermeld dat hij dat naliet toen Zijn uitspraak werd neergezonden: (U hebt geen zeggenschap in de zaak, of Hij wendt Zich tot hen in vergeving, of Hij straft hen, want zij zijn onrechtplegers).
