Tabari
Terug naar surah 26, ayah 199

Tafseer van De Dichters · Ash-Shu'araa · 26:199

فَقَرَأَهُۥ عَلَيْهِم مَّا كَانُوا۟ بِهِۦ مُؤْمِنِينَ

(En als) hij hem dan aan ben voorgedragen had, dan hadden zij er niet in geloofd.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    Ibn al-Muthannā heeft ons overgeleverd, hij zei: ʿAbd al-Aʿlā heeft ons overgeleverd, hij zei: Dāwūd heeft ons overgeleverd, op gezag van Muḥammad ibn Abī Mūsā, hij zei: "Ik stond naast ʿAbdallāh ibn Muṭīʿ op de vlakte van ʿArafa, en hij reciteerde dit vers: وَلَوْ نَزَّلْنَاهُ عَلَى بَعْضِ الأَعْجَمِينَ فَقَرَأَهُ عَلَيْهِمْ مَا كَانُوا بِهِ مُؤْمِنِينَ . Hij zei: 'Had het neergedaald op mijn kameel hier en had die erin gesproken, zij zouden er niet in geloofd hebben. لَقَالُوا لَوْلَا فُصِّلَتْ آيَاتُهُ — zodat zowel Arabier als niet-Arabier het zou begrijpen — hadden Wij dat gedaan.'"

    Abū Kurayb heeft ons overgeleverd, hij zei: Ibn Idrīs heeft ons overgeleverd, hij zei: ik hoorde Dāwūd ibn Abī Hind, op gezag van Muḥammad ibn Abī Mūsā, hij zei: "ʿAbdallāh ibn Muṭīʿ stond op de vlakte van ʿArafa en reciteerde dit vers: وَلَوْ نَزَّلْنَاهُ عَلَى بَعْضِ الأَعْجَمِينَ فَقَرَأَهُ عَلَيْهِمْ مَا كَانُوا بِهِ مُؤْمِنِينَ . Hij zei: 'Mijn kameel is aʿjam — had het op deze neergezonden, zij zouden er niet in geloofd hebben.'"

    En van Qatāda is in dit verband overgeleverd wat al-Ḥasan ons overgeleverd heeft, hij zei: ʿAbd al-Razzāq heeft ons bericht, hij zei: Maʿmar heeft ons bericht, op gezag van Qatāda: وَلَوْ نَزَّلْنَاهُ عَلَى بَعْضِ الأَعْجَمِينَ — hij zei: "Had Allah het in het niet-Arabisch neergedaald, zouden zij de grootste verliezers zijn geweest, want zij kennen het niet-Arabisch niet."

    Maar datgene wat wij van Qatāda vermeld hebben, is een standpunt zonder fundament, want hij heeft de tekst uitgelegd alsof de betekenis was: "hadden Wij het in het niet-Arabisch neergedaald", terwijl de openbaring luidt: وَلَوْ نَزَّلْنَاهُ عَلَى بَعْضِ الأَعْجَمِينَ — dat wil zeggen: "hadden Wij deze Arabische Koran neergezonden op een beest uit de stomme wezens, of op een wezen dat niet welsprekend spreekt" — en er staat niet: "hadden Wij het in het niet-Arabisch neergedaald." Zodat de uitleg van de tekst niet zou zijn wat hij gezegd heeft.

    Zijn woord فَقَرَأَهُ عَلَيْهِمْ — Hij zegt: "en had dat stomme wezen dit aan de ongelovigen van jouw volk, o Mohammed, voorgelezen, voor wie het besloten is dat zij niet geloven" — zouden zij er niet in geloofd hebben. Hij zegt: zij zouden niet in geloof zijn geraakt, vanwege het onheil dat voor hen in Mijn voorkennis reeds vastgesteld was. Dit is een troost van Allah voor Zijn Profeet Muḥammad ﷺ, opdat de smart over hun afwending en hun weigering te luisteren naar de Koran hem niet zou overmannen — want hij ﷺ verlangde hevig dat zij het zouden aanvaarden en zouden toetreden tot wat hij hen toe riep, zodat zijn Heer hem berispt heeft over de hevigheid van zijn verlangen daarnaar, en tegen hem gezegd heeft: لَعَلَّكَ بَاخِعٌ نَفْسَكَ أَلَّا يَكُونُوا مُؤْمِنِينَ . Daarna spreekt Allah hem wanhopig over hun geloof en kondigt aan dat zij te gronde zullen gaan door een van Zijn plagen, zoals sommige volkeren te gronde gingen wier verhalen Hij in deze Soera verteld heeft. "En hadden Wij het, o Mohammed, neergezonden op een van de Aʿjamīn en niet op jou — want jij bent een van hen — en zeggen zij: 'Jij bent slechts een sterveling als wij, en waarom is er geen engel met mee neergedaald?' — had die niet-Arabische persoon dit aan hen voorgelezen, en hadden zij geen reden meer om te beweren dat het de waarheid is en een openbaring van Mij, zij zouden er nog niet in geloofd hebben. Verminder dus jouw verlangen naar hun geloof." Vervolgens bevestigt Allah, Wiens lof verheven is, de boodschap over wat Hij voor deze polytheïsten besloten heeft — voor wie Hij Zijn Profeet Muḥammad ﷺ alle hoop op geloof heeft ontnomen — door te zeggen: "Zoals Wij voor dezen besloten hebben dat zij in deze Koran niet geloven وَلَوْ نَزَّلْنَاهُ عَلَى بَعْضِ الأَعْجَمِينَ فَقَرَأَهُ عَلَيْهِمْ كَذَلِكَ سَلَكْنَاهُ — de verloochening en het ongeloof فِي قُلُوبِ الْمُجْرِمِينَ ." Met Zijn woord سَلَكْنَا bedoelt Hij: "Wij hebben het ingeplant", en het voornaamwoord in سَلَكْنَاهُ verwijst naar Zijn woord مَا كَانُوا بِهِ مُؤْمِنِينَ , als ware er gezegd: "Zo hebben Wij in de harten der misdadigers het nalaten van geloof in deze Koran ingeplant."

    En overeenkomstig wat wij hierover gezegd hebben, spraken de exegeten.

    * Vermelding van wie dit gezegd heeft: *

    Al-Qāsim heeft ons overgeleverd, hij zei: al-Ḥusayn heeft ons overgeleverd, hij zei: Ḥajjāj heeft mij overgeleverd, op gezag van Ibn Jurayj.

    Toon originele Arabische tekst
    حدثنا ابن المثنى, قال: ثنا عبد الأعلى, قال: ثنا داود, عن محمد بن أبي موسى, قال: كنت واقفا إلى جنب عبد الله بن مطيع بعرفة, فتلا هذه الآية: ( وَلَوْ نـزلْنَاهُ عَلَى بَعْضِ الأعْجَمِينَ فَقَرَأَهُ عَلَيْهِمْ مَا كَانُوا بِهِ مُؤْمِنِينَ ) قال: لو نـزل على بعيري هذا فتكلم به ما آمنوا به لَقَالُوا لَوْلا فُصِّلَتْ آيَاتُهُ حتى يفقهه عربيّ وعجميّ, لو فعلنا ذلك. حدثنا أبو كُرَيب, قال: ثنا ابن إدريس, قال: سمعت داود بن أبي هند, عن محمد بن أبي موسى, قال: كان عبد الله بن مطيع واقفا بعرفة, فقرأ هذه الآية ( وَلَوْ نـزلْنَاهُ عَلَى بَعْضِ الأعْجَمِينَ فَقَرَأَهُ عَلَيْهِمْ مَا كَانُوا بِهِ مُؤْمِنِينَ ) قال: فقال: جملي هذا أعجم, فلو أُنـزل على هذا ما كانوا به مؤمنين. ورُوي عن قَتادة في ذلك ما حدثنا الحسن, قال: أخبرنا عبد الرزاق, قال: أخبرنا معمر, عن قتادة: ( وَلَوْ نـزلْنَاهُ عَلَى بَعْضِ الأعْجَمِينَ ) قال: لو نـزله الله أعجميا كانوا أخسر الناس به, لأنهم لا يعرفون بالعجمية. وهذا الذي ذكرناه عن قتادة قول لا وجه له, لأنه وجَّه الكلام أن معناه: ولو أنـزلناه أعجميا, وإنما التنـزيل ( وَلَوْ نـزلْنَاهُ عَلَى بَعْضِ الأعْجَمِينَ ) يعني: ولو نـزلنا هذا القرآن العربي علي بهيمة من العجم أو بعض ما لا يفصح, ولم يقل: ولو نـزلناه أعجميا. فيكون تأويل الكلام ما قاله. وقوله ( فَقَرَأَهُ عَلَيْهِمْ ) يقول: فقرأ هذا القرآن على كفار قومك يا محمد الذين حتمت عليهم أن لا يؤمنوا ذلك الأعجم ما كانوا به مؤمنين. يقول: لم يكونوا ليؤمنوا به, لما قد جرى لهم في سابق علمي من الشقاء, وهذا تسلية من الله نبيه محمدا صلى الله عليه وسلم عن قومه, لئلا يشتد وجدُه بإدبارهم عنه, وإعراضهم عن الاستماع لهذا القرآن, لأنه كان صلى الله عليه وسلم شديدا حرصه على قبولهم منه, والدخول فيما دعاهم إليه, حتى عاتبه ربه على شدّة حرصه على ذلك منهم, فقال له: لَعَلَّكَ بَاخِعٌ نَفْسَكَ أَلا يَكُونُوا مُؤْمِنِينَ ثم قال مؤيسه من إيمانهم وأنهم هالكون ببعض مثلاته, كما هلك بعض الأمم الذين قص عليهم قصصهم في هذه السورة. ولو نـزلناه على بعض الأعجمين يا محمد لا عليك, فإنك رجل منهم, ويقولون لك: ما أنت إلا بشر مثلنا, وهلا نـزل به ملك, فقرأ ذلك الأعجم عليهم هذا القرآن, ولم يكن لهم علة يدفعون بها أنه حق, وأنه تنـزيل من عندي, ما كانوا به مصدقين, فخفض من حرصك على إيمانهم به, ثم وكد تعالى ذكره الخبر عما قد حتم على هؤلاء المشركين, الذين آيس نبيه محمدا صلى الله عليه وسلم من إيمانهم من الشقاء والبلاء, فقال: كما حتمنا على هؤلاء أنهم لا يؤمنون بهذا القرآن ( وَلَوْ نَـزَّلْنَاهُ عَلَى بَعْضِ الأَعْجَمِينَ فَقَرَأَهُ عَلَيْهِمْ ) ( كَذَلِكَ سَلَكْنَاهُ ) التكذيب والكفر ( فِي قُلُوبِ الْمُجْرِمِينَ ). ويعني بقوله: سلكنا: أدخلنا, والهاء في قوله ( سلكناه ) كناية من ذكر قوله ( مَا كَانُوا بِهِ مُؤْمِنِينَ ), كأنه قال: كذلك أدخلنا في قلوب المجرمين ترك الإيمان بهذا القرآن. وبنحو الذي قلنا في تأويل ذلك قال أهل التأويل. * ذكر من قال ذلك: حدثنا القاسم, قال: ثنا الحسين, قال: ثني حجاج, عن ابن جُرَيج.