Tabari
Terug naar surah 11, ayah 9

Tafseer van Hoed · Hud · 11:9

وَلَئِنْ أَذَقْنَا ٱلْإِنسَٰنَ مِنَّا رَحْمَةًۭ ثُمَّ نَزَعْنَٰهَا مِنْهُ إِنَّهُۥ لَيَـُٔوسٌۭ كَفُورٌۭ

En wanneer Wij de mens Barmhartigheid van Ons doen proeven, (en) die vervolgens van hun wegnemen: voorwaar, hij wordt dan een wanhopige ondankbare.

Tabari (1 passage)

  1. Volledige NL-vertaling van Tabari's tekst

    De uitleg van de betekenis van de woorden van Allah de Verhevene: وَلَئِنْ أَذَقْنَا الإِنْسَانَ مِنَّا رَحْمَةً ثُمَّ نَزَعْنَاهَا مِنْهُ إِنَّهُ لَيَئُوسٌ كَفُورٌ (En als Wij de mens van Onzerzijde een barmhartigheid te proeven geven en hem die dan ontnemen, is hij zeker wanhopig en ondankbaar.) (9)

    Abū Jaʿfar zei: Allah de Verhevene zegt: als Wij de mens van Onzerzijde gemak en ruimte in zijn levensonderhoud en levensomstandigheden doen proeven — dat wil zeggen: als Wij hem het wereldse uitbreiden — en dat is de "barmhartigheid" die Allah de Verhevene hier bedoelt — ثُمَّ نَزَعْنَاهَا مِنْهُ — hij zegt: als Wij hem dat vervolgens ontnemen, zodat hem rampen treffen die hem treffen en hem omver werpen — إِنَّهُ لَيَئُوسٌ كَفُورٌ — hij zegt: hij blijft dan wanhopig van Allahs barmhartigheid, vol vertwijfeling over het goede.

    Zijn woord "yaʾūs" (wanhopig) is het patroon "faʿūl" van de uitdrukking: "Die-en-die wanhoopt van dit-en-dat, hij is yaʾūs", wanneer dat zijn eigenschap is.

    Zijn woord "kafūr" (ondankbaar) — hij zegt: hij is ondankbaar jegens wie hem begiftigd heeft, weinig dankbaar tegenover zijn Heer die hem begunstigde met de genadegaven die Hij hem schonk.

    In overeenstemming met wat wij hierover gezegd hebben, spreekt ook het oordeel van de uitleggers.

    Opgave van wie dat zei:

    18004 — Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: Al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj: وَلَئِنْ أَذَقْنَا الإِنْسَانَ مِنَّا رَحْمَةً ثُمَّ نَزَعْنَاهَا مِنْهُ إِنَّهُ لَيَئُوسٌ كَفُورٌ — hij zei: O mensenkind, wanneer er een gunst van Allah bij jou is — ruimte, veiligheid en welzijn — dan ben je ondankbaar voor wat je ervan hebt; en wanneer die je ontnomen wordt om jou te weerhouden en je tot bezinning te brengen, dan word je wanhopig van Allahs troost, vol vertwijfeling van Zijn barmhartigheid. Zo is de hypocriet en de ongelovige.

    Toon originele Arabische tekst
    القول في تأويل قوله تعالى : وَلَئِنْ أَذَقْنَا الإِنْسَانَ مِنَّا رَحْمَةً ثُمَّ نـزعْنَاهَا مِنْهُ إِنَّهُ لَيَئُوسٌ كَفُورٌ (9) قال أبو جعفر: يقول تعالى ذكره: ولئن أذَقنا الإنسان منّا رخاء وسعةً في الرزق والعيش، فبسطنا عليه من الدنيا (33) ، وهي " الرحمة " التي ذكرها تعالى ذكره في هذا الموضع ، (ثم نـزعناها منه) ، يقول: ثم سلبناه ذلك، فأصابته مصائب أجاحته فذهبت به (34) ، (إنه ليئوس كفور) ، يقول: يظل قَنِطًا من رحمة الله ، آيسًا من الخير. * * * وقوله: " يئوس " ، " فعول "، من قول القائل: " يئس فلان من كذا ، فهو يئوس " ، إذا كان ذلك صفة له. (35) . وقوله: " كفور "، يقول: هو كفُور لمن أنعم عليه، قليل الشكر لربّه المتفضل عليه ، بما كان وَهَب له من نعمته. (36) * * * وبنحو الذي قلنا في ذلك قال أهل التأويل. *ذكر من قال ذلك: 18004- حدثنا القاسم قال ، حدثنا الحسين قال ، حدثني حجاج، عن ابن جريج: (ولئن أذقنا الإنسان منا رحمة ثم نـزعناها منه إنه ليئوس كفور) ، قال: يا ابن آدم ، إذا كانت بك نعمة من الله من السعة والأمن والعافية ، فكفور لما بك منها، وإذا نـزعت منك نبتغي قَدْعك وعقلك (37) فيئوس من روح الله، قنوطٌ من رحمته، كذلك المرء المنافق والكافر. ------------------------- الهوامش : (33) انظر تفسير " الذوق " فيما سلف ص : 146 ، تعليق : 6 ، والمراجع هناك . (34) انظر تفسير " النزع " فيما سلف 12 : 437 / 13 : 17 . (35) انظر تفسير " اليأس " فيما سلف 9 : 516 . (36) انظر تفسير " الكفر " فيما سلف من فهارس اللغة ( كفر ) . (37) في المطبوعة : " يبتغي لك فراغك ، فيؤوس . . . " ، غير ما في المخطوطة ، وكان فيها هكذا : " يسعى فرعك وعقلك فيؤوس " ، وصواب قراءتها ما أثبت . و " القدع " : الكف والمنع .