Tabari
Back to surah 51, ayah 39

Tafseer of The Winnowing Winds · Adh-Dhaariyat · 51:39

فَتَوَلَّىٰ بِرُكْنِهِۦ وَقَالَ سَٰحِرٌ أَوْ مَجْنُونٌۭ

But he turned away with his supporters and said," A magician or a madman."

Tabari (1 passage)

  1. Full Dutch translation of Tabari's text

    Zijn uitspraak Toen wendde hij zich af met zijn steunpilaar — Hij zegt: toen keerde Farʿawn (Farao) zich af, nadat Wij Mūsā tot hem hadden gezonden, met zijn volk van zijn leger en zijn metgezellen. En in overeenstemming met wat wij hierover gezegd hebben, hebben de uitleggers gesproken, ook al verschillen de bewoordingen van wie het zeiden.

    * Vermelding van wie dat gezegd heeft:

    ʿAlī heeft mij verteld, hij zei: Abū Ṣāliḥ heeft ons verteld, hij zei: Muʿāwiya heeft mij verteld, op gezag van ʿAlī, op gezag van Ibn ʿAbbās, over Zijn uitspraak Toen wendde hij zich af met zijn steunpilaar, hij zegt: tot zijn volk, of: met zijn volk — ik twijfel.

    Muḥammad ibn ʿAmr heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: ʿĪsā heeft ons verteld; en al-Ḥārith heeft mij verteld, hij zei: al-Ḥasan heeft ons verteld, hij zei: Warqāʾ heeft ons verteld — beiden op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, over Zijn uitspraak Toen wendde hij zich af met zijn steunpilaar, hij zei: met zijn macht en zijn metgezellen.

    Ibn ʿAbd al-Aʿlā heeft ons verteld, hij zei: Ibn Thawr heeft ons verteld, op gezag van Maʿmar, op gezag van Qatāda, over Zijn uitspraak Toen wendde hij zich af met zijn steunpilaar: de vijand van Allah overheerste zijn volk.

    Yūnus heeft ons verteld, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Ibn Zayd zei over de uitspraak van Allah, gezegend en verheven is Hij, Toen wendde hij zich af met zijn steunpilaar, hij zei: met zijn troepen die bij hem waren, en hij reciteerde Had ik maar macht tegen u of kon ik mijn toevlucht zoeken tot een sterke steunpilaar, hij zei: tot een macht van mensen, tot een steunpilaar waarmee ik tegen u zou strijden. Hij zei: en Farʿawn en zijn troepen en wie bij hem waren, waren zijn steunpilaar. Hij zei: en bij Lūṭ was er niet één gelovige. Hij zei: en hij bood hun aan hen zijn dochters tot vrouw te geven, in de hoop dat hij door hen een macht zou hebben die hem zou helpen, of die hem zou beschermen, en hij reciteerde Dit zijn mijn dochters, zij zijn reiner voor u, hij zei: hij bedoelt het huwelijk, maar zij weigerden hem dat, en hij reciteerde de uitspraak van Allah, gezegend en verheven is Hij: Voorwaar, jij weet dat wij geen recht op jouw dochters hebben, en voorwaar, jij weet wel wat wij verlangen. De grondbetekenis van rukn (steunpilaar) is: de zijde en de kant waarop men steunt en waardoor men sterk wordt.

    Zijn uitspraak en hij zei: een tovenaar of een bezetene — Hij zegt: en hij zei over Mūsā: hij is een tovenaar die de ogen van de mensen betovert, of een bezetene, in hem zit waanzin. Maʿmar ibn al-Muthannā placht te zeggen: "of" heeft op deze plaats de betekenis van de "en" die op aaneenschakeling duidt, omdat zij beide tegen hem gezegd hebben; en hij droeg daarover het vers van Jarīr al-Khaṭafī voor:

    Was het Thaʿlaba van de ruiters, of Riyāḥ,

    dat u met hen gelijkgesteld hebt — Ṭuhayya en al-Khishāb? (1)

    ------------------------

    De voetnoten:

    (1) Het vers is van Jarīr ibn al-Khaṭafī, uit een gedicht waarin hij al-Rāʿī al-Numayrī hekelt (zijn dīwān, druk al-Ṣāwī 66). Abū ʿUbayda zei in Majāz al-Qurʾān (folio 227-1) bij Zijn uitspraak, de Verhevene: (en zij zeiden: een tovenaar of een bezetene): "of" staat hier in de plaats van de "en" die op aaneenschakeling duidt, omdat zij beide tegen hem gezegd hebben. Jarīr zei: "Was het Thaʿlaba ... het vers". Ṭuhayya, op het patroon van Sumayya: een stam van Tamīm, vernoemd naar hun moeder. En al-Khishāb: de zonen van Razām ibn Mālik, en Rabīʿa en Kaʿb ibn Mālik, en Ḥanẓala.

    Show original Arabic
    وقوله ( فَتَوَلَّى بِرُكْنِهِ ) يقول: فأدبر فرعون كما أرسلنا إليه موسى بقومه من جنده وأصحابه. وبنحو الذي قلنا في ذلك قال أهل التأويل وإن اختلفت ألفاظ قائليه فيه. * ذكر من قال ذلك: حدثني عليّ, قال: ثنا أبو صالح, قال: ثني معاوية, عن عليّ, عن ابن عباس, قوله ( فَتَوَلَّى بِرُكْنِهِ ) يقول لقومه, أو بقومه, أنا أشكّ. حدثني محمد بن عمرو, قال: ثنا أبو عاصم, قال: ثنا عيسى; وحدثني الحارث, قال: ثنا الحسن قال: ثنا ورقاء جميعا, عن ابن أبي نجيح, عن مجاهد, قوله ( فَتَوَلَّى بِرُكْنِهِ ) قال: بعضده وأصحابه. حدثنا ابن عبد الأعلى, قال: ثنا ابن ثور, عن معمر, عن قتادة, في قوله ( فَتَوَلَّى بِرُكْنِهِ ) غلب عدوّ الله على قومه. حدثنا يونس, قال: أخبرنا ابن وهب, قال: قال ابن زيد, في قول الله تبارك وتعالى ( فَتَوَلَّى بِرُكْنِهِ ) قال: بجموعه التي معه, وقرأ لَوْ أَنَّ لِي بِكُمْ قُوَّةً أَوْ آوِي إِلَى رُكْنٍ شَدِيدٍ قال: إلى قوة من الناس إلى ركن أجاهدكم به; قال: وفرعون وجنوده ومن معه ركنه; قال: وما كان مع لوط مؤمن واحد; قال: وعرض عليهم أن يُنكحهم بناته رجاء أن يكون له منهم عضد يعينه, أو يدفع عنه, وقرأ هَؤُلاءِ بَنَاتِي هُنَّ أَطْهَرُ لَكُمْ قال: يريد النكاح, فأبوا عليه, وقرأ قول الله تبارك وتعالى : لَقَدْ عَلِمْتَ مَا لَنَا فِي بَنَاتِكَ مِنْ حَقٍّ وَإِنَّكَ لَتَعْلَمُ مَا نُرِيدُ . أصل الركن: الجانب والناحية التي يعتمد عليها ويقوى بها. وقوله ( وَقَالَ سَاحِرٌ أَوْ مَجْنُونٌ ) يقول: وقال لموسى: هو ساحر يسحر عيون الناس, أو مجنون, به جنة. وكان معمر بن المثنى يقول: " أو " في هذا الموضع بمعنى الواو التي للموالاة, لأنهم قد قالوهما جميعا له, وأنشد في ذلك بيت جرير الخطفي: أثَعْلَبَـــة الفَـــوَارِس أوْ رِيَاحــا عَــدَلَتْ بِهِــمْ طُهَيَّــةَ والخِشـابا (1) ------------------------ الهوامش: (1) البيت لجرير بن الخطفي . من قصيدة له يهجو بها الراعي النميري ( ديوانه طبعة الصاوي 66 ) قال أبو عبيدة في مجاز القرآن ( الورقة 227 - 1 ) عند قوله تعالى : ( وقالوا ساحر أو مجنون ) : أو هاهنا في موضع الواو التي للموالاة ( العطف ) لأنه قد قالوهما جميعا له قال جرير : " أثعلبة ... البيت " طهية كسمية : حي من تميم نسبوا إلى أمهم . والخشاب : بنو رزام بن مالك ، وربيعة وكعب بن مالك ، وحنظلة .