Tabari
Back to surah 42, ayah 35

Tafseer of Consultation · Ash-Shura · 42:35

وَيَعْلَمَ ٱلَّذِينَ يُجَٰدِلُونَ فِىٓ ءَايَٰتِنَا مَا لَهُم مِّن مَّحِيصٍۢ

And [that is so] those who dispute concerning Our signs may know that for them there is no place of escape.

Tabari (1 passage)

  1. Full Dutch translation of Tabari's text

    En Zijn uitspraak: (وَيَعْلَمَ الَّذِينَ يُجَادِلُونَ فِي آيَاتِنَا) — Hij, verheven is Zijn lof, zegt: en opdat zij die met Zijn boodschapper Mohammed ﷺ redetwisten, uit de polytheïsten (mushrikīn), over Zijn tekenen, Zijn lessen en Zijn bewijzen voor Zijn eenheid (tawḥīd), het zouden weten.

    De recitatoren (qurrāʾ) verschilden over de lezing hiervan. De meeste recitatoren van Medina lazen het "وَيَعْلَمُ الَّذِينَ" in de nominatief (rafʿ), als een nieuwe aanvang (istiʾnāf), zoals Hij in soera Barāʾa zei: وَيَتُوبُ اللَّهُ عَلَى مَنْ يَشَاءُ (En Allah wendt Zich vergevend tot wie Hij wil). En de recitatoren van Kūfa en Baṣra lazen het (وَيَعْلَمَ الَّذِينَ) in de accusatief (naṣb), zoals Hij in soera Āl ʿImrān zei: وَيَعْلَمَ الصَّابِرِينَ (en opdat Hij de geduldigen zou kennen), op grond van de "ṣarf"-constructie; en zoals al-Nābigha zei:

    Indien Abū Qābūs te gronde gaat, dan gaat te gronde de lente der mensen en de heilige maand;

    En na hem houden wij ons vast aan een schamele rest van het leven, een rug zonder bult, met een bochel daarop. (2)

    En het juiste oordeel hierover is dat het twee bekende lezingen en twee bekende taalvarianten zijn, dicht bij elkaar in betekenis; met welke van beide de recitator ook reciteert, hij heeft het bij het rechte eind.

    En Zijn uitspraak: (مَا لَهُمْ مِنْ مَحِيصٍ) — de Verhevene, wiens gedachtenis verheven is, zegt: er is voor hen geen ontkoming aan de bestraffing van Allah wanneer Hij hen straft om hun zonden en hun ongeloof in Hem, en er is voor hen daartegen geen toevlucht.

    En in overeenstemming met wat wij hierover hebben gezegd, hebben de uitleggers (ahl al-taʾwīl) gesproken.

    * Vermelding van wie dat heeft gezegd:

    Mohammed heeft ons verteld, hij zei: Aḥmad heeft ons verteld, hij zei: Asbāṭ heeft ons verteld, op gezag van al-Suddī, over Zijn uitspraak: (مَا لَهُمْ مِنْ مَحِيصٍ): er is voor hen geen toevlucht.

    ----------------

    De voetnoten:

    (2) De twee verzen zijn van al-Nābigha al-Dhubyānī, uit een gedicht waarin hij zich richt tot ʿIṣām ibn Shahbara al-Jarmī, de kamerheer (ḥājib) van al-Nuʿmān, en hem vraagt naar wat hem omtrent diens ziekte ter ore was gekomen (Mukhtār al-shiʿr al-jāhilī, met commentaar van Muṣṭafā al-Saqqā, p. 191). Met zijn woorden "de lente der mensen" stelt hij al-Nuʿmān gelijk aan de lente in vruchtbaarheid, vanwege zijn vele gaven; en hij is een plaats van veiligheid tegen elke vrees voor wie bescherming zoekt en voor anderen, gelijk de heilige maand. En "een rug zonder bult" (ajabb al-ẓahr): hij heeft geen bult. En in "al-ẓahr" zijn toegestaan: de nominatief, de accusatief en de genitief. Hij zegt: wij blijven na hem in benauwdheid van het leven en in slechte toestand. En "dhunāb" van iets: het staartstuk ervan. Het bewijspunt in de twee verzen ligt in zijn woord "wa-naʾkhudh" (en wij nemen), want daarin zijn toegestaan: de nominatief op grond van een nieuwe aanvang (istiʾnāf), de accusatief met de impliciete "an", en de jussief (jazm) door nevenschikking op "yahliku" (Farāʾid al-qalāʾid van al-ʿAynī). En al-Farrāʾ zei in Maʿānī al-Qurʾān (blad 292), over Zijn uitspraak "wa-yaʿfu ʿan kathīrin wa-yaʿlama lladhīna": dit is teruggevoerd op de jussief, behalve dat het is afgewend (ṣurifa) — (de accusatief op grond van de "ṣarf"-constructie is een leer van al-Farrāʾ inzake de nevenschikking op de jussief, alsook inzake het lijdend voorwerp van vergezelschapping [al-mafʿūl maʿah], en inzake het predicaat van het onderwerp wanneer dit een omstandigheidsbepaling [ẓarf] is). Hij zei: en de jussief wordt, wanneer de daarop volgende nevenschikking ervan wordt afgewend, accusatief, zoals in het woord van de dichter: "fa-in yahlik …" (de twee verzen). En de nominatief is toegestaan in het in de accusatief geplaatste op grond van de ṣarf-constructie. Een groep heeft aldus gelezen en plaatste "wa-yaʿlamu lladhīna yujādilūna" in de nominatief. En daaraan gelijk, behorend tot wat met een nieuwe aanvang in de nominatief is geplaatst, is: "wa-yatūbu llāhu min baʿdi dhālika ʿalā man yashāʾu" in Barāʾa. En zou een [grammaticaal] factor "wa-yaʿlama" in de jussief plaatsen, dan zou dat juist zijn. Einde citaat.

    Show original Arabic
    وقوله: (وَيَعْلَمَ الَّذِينَ يُجَادِلُونَ فِي آيَاتِنَا) يقول جلّ ثناؤه: ويعلم الذين يخاصمون رسوله محمدا صَلَّى الله عَلَيْهِ وَسَلَّم من المشركين في آياته وعبره وأدلته على توحيده. واختلفت القرّاء في قراءة ذلك, فقرأته عامة قرّاء المدينة " وَيَعْلَمُ الَّذِينَ" رفعا على الاستئناف, كما قال في سورة براءة: وَيَتُوبُ اللَّهُ عَلَى مَنْ يَشَاءُ وقرأته قرّاء الكوفة والبصرة (وَيَعْلَمَ الَّذِينَ) نصبا كما قال في سورة آل عمران وَيَعْلَمَ الصَّابِرِينَ على الصرف; وكما قال النابغة: فــإنْ يَهْلِــكْ أبـو قـابُوسَ يَهْلِـكْ رَبِيــعُ النَّــاسِ والشَّــهْرُ الحَـرَامُ وَنُمْسِـــكَ بَعْــدَهُ بذنَــاب عَيْشٍ أجَـــبِّ الظَّهْـــرِ لَــهُ سَــنامُ (2) والصواب من القول في ذلك أنهما قراءتان مشهورتان ولغتان معروفتان, متقاربتا المعنى, فبأيتهما قرأ القارئ فمصيب. وقوله: (مَا لَهُمْ مِنْ مَحِيصٍ) يقول تعالى ذكره: ما لهم من محيص من عقاب الله إذا عاقبهم على ذنوبهم, وكفرهم به, ولا لهم منه ملجأ. وبنحو الذي قلنا في ذلك قال أهل التأويل. * ذكر من قال ذلك: حدثنا محمد, قال: ثنا أحمد, قال: ثنا أسباط عن السديّ, قوله: (مَا لَهُمْ مِنْ مَحِيصٍ) : ما لهم من ملجأ. ---------------- الهوامش : (2) البيتان للنابغة الذبياني من مقطوعة يخاطب بها عصام بن شهبرة الجرمي حاجب النعمان ، ويسأله عما بلغه من مرضه ( مختار الشعر الجاهلي بشرح مصطفى السقا ص 191 ) وقوله :" ربيع الناس" جعل النعمان بمنزلة الربيع في الحصب ، لكثرة عطائه ، وهو موضع الأمن من كل مخافة لمستجير وغيره ، مثل الشهر الحرام . و" أجب الظهر" : لا سنام له . ويجوز في الظهر : الرفع والنصب والجر يقول : نبقى بعده في شدة من العيش وسوء حال . وذناب الشيء : ذنبه . والشاهد في البيتين في قوله" ونأخذ" فإنه يجوز فيه الرفع على الاستئناف ، والنصب بتقدير" أن" ، والجزم بالعطف على يهلك ( فرائد القلائد للعيني ) . وقال الفراء في معاني القرآن ( الروقة 292 ) وقوله" ويعف عن كثير ويعلم الذين" : مردودة على الجزم إلا أنه صرف ( النصف على الصرف مذهب للفراء في العطف على المجزوم كما في الآية ، وفي المفعول معه ، وفي خبر المبتدأ إذا كان ظرفا ) قال : والجزم إذا صرف عنه معطوفه نصب ، كقول الشاعر :" فإن يهلك ..." البيتين . والرفع جائز في المنصوب على الصرف . وقد قرأ بذلك قوم ، فرفعوا ويعلم الذين يجادلون . ومثله مما استؤنف فرفع :" ويتوب الله من بعد ذلك على من يشاء" في براءة . ولو جزم" ويعلم" جازم كان مصيبا . ا هـ .