Tabari
Back to surah 107, ayah 7

Tafseer of Almsgiving · Al-Maa'un · 107:7

وَيَمْنَعُونَ ٱلْمَاعُونَ

And withhold [simple] assistance.

Tabari (1 passage)

  1. Full Dutch translation of Tabari's text

    En Zijn woord: وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ (en zij weerhouden de māʿūn) — Hij zegt: en zij weerhouden de mensen van de voordelen die bij hen berusten. De grondvorm van al-māʿūn is: het nut van elk ding. Men noemt ook het water dat uit de wolken neerdaalt māʿūn. Hiervan getuigt het woord van de dichter van Banū Thaʿlaba:

    بِأَجْوَدَ مِنْهُ بِمَاعُونِهِ إذا مَا سَمَاؤُهُمُ لَمْ تَغِمْ

    (Vrijgeviger dan hij met zijn māʿūn, wanneer hun hemel niet bewolkt is.)

    Een ander dichter, die een wolk beschrijft, zei:

    يَمُجُّ صَبِيرُهُ الْمَاعُونَ صَبًّا

    (Zijn wolkenmassa spuwt de māʿūn in een gestage stroom.)

    En ʿUbayd al-Rāʿī zei:

    قَوْمٌ عَلَى الْإِسْلَامِ لَمَّا يَمْنَعُوا مَاعُونَهُمْ وَيُضَيِّعُوا التَّهْلِيلَا

    (Een volk dat ten aanzien van de islam zijn māʿūn nog niet heeft ingehouden, en de tahlīl niet heeft verwaarloosd.)

    Hij bedoelt met al-māʿūn: gehoorzaamheid en de verplichte aalmoes (zakāh).

    De uitleggers verschilden van mening over de precieze betekenis van al-māʿūn op deze plaats. Sommigen zeiden: daarmee is de verplichte zakāh bedoeld.

    *Vermelding van wie dat zei:*

    Yaʿqūb ibn Ibrāhīm heeft mij verteld, hij zei: Ibn Abī Najīḥ heeft ons verteld, op gezag van Mujāhid, die zei: ʿAlī — moge Allah tevreden over hem zijn — zei betreffende Zijn woord وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ : "De zakāh."

    Ibn al-Muthanná heeft mij verteld, hij zei: Muḥammad ibn Jaʿfar heeft ons verteld, hij zei: Shuʿba heeft ons verteld, op gezag van ʿAbdullāh ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, die zei: ʿAlī — moge Allah tevreden over hem zijn — zei: "Al-māʿūn is de zakāh."

    Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: Sufyān heeft ons verteld; en Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mahrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van al-Suddī, op gezag van Abū Ṣāliḥ, op gezag van ʿAlī — moge Allah tevreden over hem zijn — die zei: "Al-māʿūn is de zakāh."

    Yūnus heeft mij verteld, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Sufyān heeft ons bericht, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, op gezag van ʿAlī — moge Allah tevreden over hem zijn —: وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ . Hij zei: "Zij houden de zakāh van hun bezittingen in."

    Muḥammad ibn ʿUmāra en Aḥmad ibn Hishām hebben mij verteld, zij zeiden: ʿUbaydullāh ibn Mūsā heeft ons verteld, hij zei: Isrāʾīl heeft ons bericht, op gezag van al-Suddī, op gezag van Abū Ṣāliḥ, op gezag van ʿAlī — moge Allah tevreden over hem zijn —: وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ . Hij zei: "De zakāh."

    Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Raḥmān heeft ons verteld, hij zei: Sufyān heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, betreffende het woord: "Al-māʿūn." Hij zei: "De zakāh."

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mahrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, op gezag van ʿAlī — op gelijke wijze.

    Muḥammad ibn ʿAmr heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: ʿĪsā heeft ons verteld; en al-Ḥārith heeft mij verteld, hij zei: al-Ḥasan heeft ons verteld, hij zei: Warqāʾ heeft ons verteld — beiden op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid — dat ʿAlī — moge Allah tevreden over hem zijn — placht te zeggen: "Al-māʿūn is de verplichte aalmoesbelasting (al-ṣadaqa al-mafrūḍa)."

    Ibn ʿAbd al-Aʿlā heeft ons verteld, hij zei: Ibn Thawr heeft ons verteld, op gezag van Maʿmar, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid: وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ — dat ʿAlī — moge Allah tevreden over hem zijn — zei: "Dat is de zakāh."

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mahrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van een man, op gezag van Mujāhid, op gezag van Ibn ʿUmar, die zei: "Al-māʿūn is de zakāh."

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mahrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Salama ibn Kuhayl, op gezag van Abū al-Mughīra, die zei: Een man vroeg Ibn ʿUmar naar al-māʿūn. Hij zei: "Het is het bezit waarvan de rechten niet worden voldaan." De man zei: "Ibn Umm ʿAbd zegt: het is het huisraad dat de mensen onderling uitwisselen." Hij zei: "Het is wat ik je zeg."

    Ibn al-Muthanná heeft ons verteld, hij zei: Wahb ibn Jarīr heeft ons verteld, hij zei: Shuʿba heeft ons verteld, op gezag van Salama, die zei: Ik hoorde Abū al-Mughīra zeggen: Ik vroeg Ibn ʿUmar naar al-māʿūn; hij zei: "Het is het inhouden van een recht."

    ʿAbd al-Ḥamīd ibn Bayyān heeft ons verteld, hij zei: Muḥammad ibn Yazīd heeft ons bericht, op gezag van Ismāʿīl, op gezag van Salama ibn Kuhayl, die zei: Ibn ʿUmar werd gevraagd naar al-māʿūn; hij zei: "Het is degene die naar het recht over zijn bezit wordt gevraagd en het inhoudt." De man zei: "Ibn Masʿūd zegt: het is de kookpot, de emmer en de bijl." Hij zei: "Het is wat ik jullie zeg."

    Hārūn ibn Idrīs al-Aṣamm heeft mij verteld, hij zei: ʿAbd al-Raḥmān ibn Muḥammad al-Muḥāribī heeft ons verteld, op gezag van Ismāʿīl ibn Abī Khālid, op gezag van Salama ibn Kuhayl — dat Ibn ʿUmar gevraagd werd over het woord van Allah: وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ . Hij zei: "Degene die naar het bezit van Allah wordt gevraagd en het inhoudt." Degene die hem had gevraagd zei: "Ibn Masʿūd zegt: het is de bijl en de kookpot." Ibn ʿUmar zei: "Het is wat ik zeg."

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mahrān heeft ons verteld, op gezag van Ismāʿīl ibn Abī Khālid, op gezag van Salama ibn Kuhayl, die zei: Een man vroeg Ibn ʿUmar naar al-māʿūn — hij noemde iets gelijksoorigs.

    Sulaymān ibn Muḥammad ibn Maʿdī Karib al-Ruʿaynī heeft mij verteld, hij zei: Baqiyya ibn al-Walīd heeft ons verteld, hij zei: Shuʿba heeft ons verteld, hij zei: Salama ibn Kuhayl heeft mij verteld, hij zei: Ik hoorde Abū al-Mughīra — een man van Banū Asad — zeggen: Ik vroeg ʿAbdullāh ibn ʿUmar naar al-māʿūn. Hij zei: "Het is het inhouden van een recht." Ik zei: "Ibn Masʿūd zei: het is het inhouden van de bijl en de emmer." Hij zei: "Het is het inhouden van een recht."

    Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Salama ibn Kuhayl, op gezag van Abū al-Mughīra, op gezag van Ibn ʿUmar, die zei: "Het is de zakāh."

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mahrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van al-Suddī, op gezag van Abū Ṣāliḥ, op gezag van ʿAlī — op gelijke wijze.

    Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Raḥmān heeft ons verteld, hij zei: Jābir ibn Zayd ibn Rifāʿa heeft ons verteld, op gezag van Ḥassān ibn Mukhāriq, op gezag van Saʿīd ibn Jubayr, die zei: "Al-māʿūn is de zakāh."

    Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda en al-Ḥasan: "Al-māʿūn is de verplichte zakāh."

    Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van Ismāʿīl, op gezag van Abū ʿAmr, op gezag van Ibn al-Ḥanafiyya — moge Allah tevreden over hem zijn — die zei: "Het is de zakāh."

    Mij is overgeleverd via al-Ḥusayn, die zei: Ik hoorde Abū Muʿādh zeggen: ʿUbayd heeft ons verteld, hij zei: Ik hoorde al-Ḍaḥḥāk zeggen betreffende Zijn woord وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ : "De zakāh."

    Yūnus heeft mij verteld, hij zei: Ibn Wahb heeft ons bericht, hij zei: Ibn Zayd zei, betreffende Zijn woord وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ : "Dat zijn de huichelaars (munāfiqūn): zij houden de zakāh van hun bezittingen in."

    Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: Ibn ʿAbd al-Aʿlā heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, die zei: "Al-māʿūn is de verplichte zakāh."

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mahrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Saʿīd, op gezag van Qatāda — op gelijke wijze.

    Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Raḥmān heeft ons verteld, hij zei: Muḥammad ibn ʿUqba heeft ons verteld, hij zei: Ik hoorde al-Ḥasan zeggen: وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ — hij zei: "Zij hielden de aalmoesen van hun bezittingen in, en Allah hekelde hen daarvoor."

    Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van Mubārak, op gezag van al-Ḥasan: الَّذِينَ هُمْ يُرَاءُونَ * وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ — hij zei: "Dat is de hypocriet die de zakāh van zijn bezit inhoudt; als hij bidt, doet hij dat uit vertoon, en als hij het gemist heeft, treurt hij er niet om."

    Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van Salama, op gezag van al-Ḍaḥḥāk, die zei: "Het is de zakāh."

    Anderen zeiden: het is wat de mensen onderling uitwisselen, zoals de emmer, de kookpot en dergelijke.

    *Vermelding van wie dat zei:*

    Zakariyyā ibn Yaḥyā ibn Abī Zāʾida heeft mij verteld, hij zei: Ibn Abī Idrīs heeft ons verteld, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van al-Ḥakam ibn Yaḥyā ibn al-Jazzār, op gezag van Abū al-ʿUbaydīn — dat hij ʿAbdullāh vroeg: "Berich mij over al-māʿūn." Hij zei: "Het is wat de mensen onderling uitwisselen."

    Ibn al-Muthanná heeft ons verteld, hij zei: Muḥammad ibn Jaʿfar heeft ons verteld, hij zei: Shuʿba heeft ons verteld, op gezag van al-Ḥakam, die zei: Ik hoorde Yaḥyā ibn al-Jazzār een overlevering vertellen op gezag van Abū al-ʿUbaydīn — een man van Banū Tamīm, blind van gezicht, die door ʿAbdullāh ibn Masʿūd werd erkend — die ʿAbdullāh vroeg naar al-māʿūn. ʿAbdullāh zei: "Tot al-māʿūn behoort het inhouden van de bijl, de kookpot en de emmer — twee van deze drie kenmerken." Shuʿba zei: "Over de bijl is er geen twijfel."

    Ibn al-Muthanná heeft ons verteld, hij zei: al-Walīd heeft ons verteld, hij zei: Shuʿba heeft ons verteld, op gezag van al-Ḥakam ibn ʿUtayba, op gezag van Yaḥyā ibn al-Jazzār, op gezag van Abū al-ʿUbaydīn, op gezag van ʿAbdullāh — op gelijke wijze.

    Yaʿqūb ibn Ibrāhīm heeft mij verteld, hij zei: Ibn ʿUlayya heeft ons verteld, hij zei: Shuʿba heeft ons verteld, op gezag van al-Ḥakam ibn ʿUtayba, op gezag van Yaḥyā ibn al-Jazzār — dat Abū al-ʿUbaydīn, een man van Banū Tamīm die blind was, Ibn Masʿūd vroeg naar al-māʿūn. Hij zei: "Het is het inhouden van de bijl en de emmer" — of hij zei: "het inhouden van de bijl en de kookpot."

    Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van al-Ḥakam, op gezag van Yaḥyā ibn al-Jazzār — dat Abū al-ʿUbaydīn Ibn Masʿūd vroeg naar al-māʿūn. Hij zei: "Het is wat de mensen onderling uitwisselen: de bijl, de kookpot en de emmer."

    Aḥmad ibn Manṣūr al-Ramādī heeft ons verteld, hij zei: Abū al-Jawwāb heeft ons verteld, op gezag van ʿAmmār ibn Razīq, op gezag van Abū Isḥāq, op gezag van Ḥāritha ibn Muḍarrib, op gezag van Abū al-ʿUbaydīn, op gezag van ʿAbdullāh, die zei: "Wij, de metgezellen van Muḥammad, vertelden dat al-māʿūn de kookpot, de bijl en de emmer is." Abū Bakr zei: Abū al-Jawwāb werd hierin tegengesproken door Zuhayr ibn Muʿāwiya — in hetgeen ons werd verteld door al-Ḥasan al-Ashyab, die zei: Zuhayr heeft ons verteld, hij zei: Abū Isḥāq heeft ons verteld, op gezag van Ḥāritha, op gezag van Abū al-ʿUbaydīn; Muḥammad ibn ʿUbayd heeft mij verteld, hij zei: Abū al-Aḥwaṣ heeft ons verteld, op gezag van Abū Isḥāq, op gezag van Ḥāritha, op gezag van Abū al-ʿUbaydīn en Saʿīd ibn ʿIyāḍ, op gezag van ʿAbdullāh, die zei: "Wij, de metgezellen van Muḥammad ﷺ, vertelden dat al-māʿūn de emmer, de bijl en de kookpot zijn — dingen waarvan men niet kan afzien."

    Ibn al-Muthanná heeft ons verteld, hij zei: Muḥammad ibn Jaʿfar heeft ons verteld, hij zei: Shuʿba heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Isḥāq, op gezag van Saʿīd ibn ʿIyāḍ — Abū Mūsā zei: aldus zei Ghundar — op gezag van de metgezellen van de Profeet ﷺ, die zeiden: "Tot al-māʿūn behoren: de bijl, de emmer en de kookpot."

    Ibn al-Muthanná heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Raḥmān heeft ons verteld, hij zei: Sufyān heeft ons verteld; en Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mahrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Abū Isḥāq, op gezag van Saʿīd ibn ʿIyāḍ — die dat vertelde op gezag van de metgezellen van de Profeet ﷺ — op gelijke wijze.

    Hij zei: Abū Dāwūd heeft ons verteld, hij zei: Shuʿba heeft ons verteld, op gezag van Abū Isḥāq, die zei: Ik hoorde Saʿīd ibn ʿIyāḍ een overlevering vertellen op gezag van de metgezellen van de Profeet ﷺ — op gelijke wijze.

    Khallād heeft ons verteld, hij zei: al-Naḍr heeft ons bericht, hij zei: Isrāʾīl heeft ons bericht, hij zei: Abū Isḥāq heeft ons bericht, op gezag van Ḥāritha ibn Muḍarrib, op gezag van Abū al-ʿUbaydīn, die zei: ʿAbdullāh zei: "Al-māʿūn is de kookpot, de bijl en de emmer."

    Khallād heeft ons verteld, hij zei: al-Naḍr heeft ons bericht, hij zei: al-Masʿūdī heeft ons bericht, hij zei: Salama ibn Kuhayl heeft ons bericht, op gezag van Abū al-ʿUbaydīn — die een gebrekkige was en door ʿAbdullāh werd erkend — die zei: "O Abū ʿAbd al-Raḥmān, wat is al-māʿūn?" Hij zei: "Wat de mensen onderling uitwisselen: de bijl, de kookpot, de emmer en dergelijke."

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mahrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Salama ibn Kuhayl, op gezag van Muslim, op gezag van Abū al-ʿUbaydīn — dat hij Ibn Masʿūd vroeg naar al-māʿūn. Hij zei: "Wat de mensen onderling uitwisselen."

    Hij zei: Mahrān heeft ons verteld, op gezag van al-Ḥasan en Salama ibn Kuhayl, op gezag van Abū al-ʿUbaydīn, op gezag van Ibn Masʿūd, die zei: "De bijl, de emmer en de kookpot, en dergelijke."

    Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Raḥmān ibn Muḥammad al-Muḥāribī heeft ons verteld, op gezag van al-Masʿūdī, op gezag van Salama ibn Kuhayl, op gezag van Abū al-ʿUbaydīn — dat hij Ibn Masʿūd vroeg naar Zijn woord وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ — en hij iets gelijksoorigs noemde.

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mahrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van Ibrāhīm al-Taymī, op gezag van al-Ḥārith ibn Suwayd, op gezag van Ibn Masʿūd, die zei: "De bijl, de kookpot en de emmer."

    Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Raḥmān heeft ons verteld, hij zei: Sufyān heeft ons verteld, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van Ibrāhīm al-Taymī, op gezag van al-Ḥārith ibn Suwayd, op gezag van ʿAbdullāh, die zei: "Al-māʿūn is het inhouden van de bijl, de kookpot en de emmer."

    Abū al-Sāʾib heeft ons verteld, hij zei: Abū Muʿāwiya heeft ons verteld, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van Ibrāhīm, op gezag van al-Ḥārith ibn Suwayd, op gezag van ʿAbdullāh — dat hij gevraagd werd naar al-māʿūn. Hij zei: "Wat de mensen onderling uitwisselen: de bijl, de emmer en dergelijke."

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mahrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van Mālik ibn al-Ḥārith, op gezag van Ibn Masʿūd, die zei: "De emmer, de bijl en de kookpot."

    Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Raḥmān heeft ons verteld, hij zei: Sufyān heeft ons verteld, op gezag van Abū Isḥāq, op gezag van Saʿīd ibn ʿIyāḍ, op gezag van de metgezellen van de Profeet ﷺ: "Al-māʿūn is de bijl, de kookpot en de emmer."

    Abū al-Sāʾib heeft mij verteld, hij zei: Abū Muʿāwiya heeft ons verteld, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van Ibrāhīm, die zei: ʿAbdullāh werd gevraagd naar al-māʿūn. Hij zei: "Wat de mensen onderling uitwisselen: de bijl, de kookpot, de emmer en dergelijke."

    Yaʿqūb heeft mij verteld, hij zei: Hushaym heeft ons verteld, hij zei: Mughīra heeft ons bericht, op gezag van Ibrāhīm, die zei: "Het is wat de mensen onderling uitlenen: de bijl, de kookpot, de emmer en dergelijke" — bedoelende: al-māʿūn.

    Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van Ibrāhīm, op gezag van ʿAbdullāh — op gelijke wijze.

    Hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van al-Aʿmash, op gezag van Saʿīd ibn Jubayr, op gezag van Ibn ʿAbbās — op gelijke wijze. Hij zei: "De bijl en de emmer."

    Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mahrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Ḥabīb ibn Abī Thābit al-Asadī, op gezag van Saʿīd ibn Jubayr, op gezag van Ibn ʿAbbās, die zei: "Al-māʿūn is de uitlening (al-ʿāriyya)."

    Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld; en Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Mahrān heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, op gezag van Ibn ʿAbbās, die zei: "Het is de uitlening."

    Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van Sufyān, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid — op gelijke wijze.

    Ibn ʿAbd al-Aʿlā heeft ons verteld, hij zei: Ibn Thawr heeft ons verteld, op gezag van Maʿmar, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, op gezag van Ibn ʿAbbās — op gelijke wijze.

    Muḥammad ibn ʿAmr heeft ons verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: ʿĪsā heeft ons verteld; en al-Ḥārith heeft mij verteld, hij zei: al-Ḥasan heeft ons verteld, hij zei: Warqāʾ heeft ons verteld — beiden op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, op gezag van Ibn ʿAbbās, betreffende het woord "al-māʿūn". Hij zei: "Huisraad."

    Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Ismāʿīl heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid — hij vermoedt op gezag van Ibn ʿAbbās (Abū Kurayb twijfelde) —: وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ . Hij zei: "Het huisraad."

    Yaʿqūb heeft mij verteld, hij zei: Ibn ʿUlayya heeft ons verteld, hij zei: Ibn Abī Najīḥ heeft ons bericht, op gezag van Mujāhid, die zei: Ibn ʿAbbās zei: "Het is het huisraad van het huis."

    ʿAlī heeft mij verteld, hij zei: Abū Ṣāliḥ heeft ons verteld, hij zei: Muʿāwiya heeft mij verteld, op gezag van ʿAlī, op gezag van Ibn ʿAbbās, die zei: "Zij houden de uitlening in van hen — dat is al-māʿūn."

    Muḥammad ibn Saʿd heeft mij verteld, hij zei: mijn vader heeft mij verteld, hij zei: mijn oom heeft mij verteld, hij zei: mijn vader heeft mij verteld, op gezag van zijn vader, op gezag van Ibn ʿAbbās: وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ — hij zei: "De mensen verschilden hierover: sommigen zeiden zij houden de zakāh in, anderen zeiden zij houden gehoorzaamheid in, en anderen zeiden zij houden de uitlening in."

    Yaʿqūb heeft mij verteld, hij zei: Ibn ʿUlayya heeft ons verteld, op gezag van Layth, op gezag van Mujāhid, op gezag van Ibn ʿAbbās, betreffende Zijn woord وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ : "De mensen waarop dit betrekking heeft zijn nog niet gekomen."

    Ibn al-Muthanná heeft mij verteld, hij zei: Muḥammad heeft ons verteld, hij zei: Shuʿba heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, die zei: Ibn ʿAbbās zei: "Al-māʿūn is wat de mensen onderling uitwisselen."

    Yaʿqūb ibn Ibrāhīm heeft ons verteld, hij zei: Ibn ʿUlayya heeft ons bericht, hij zei: Layth heeft ons verteld, op gezag van Abū Isḥāq, op gezag van al-Ḥārith, die zei: ʿAlī — moge Allah tevreden over hem zijn — zei: "Al-māʿūn is het inhouden van de zakāh, de bijl, de emmer en de kookpot."

    Ibn Bashshār heeft ons verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim al-Nabīl heeft ons verteld, hij zei: Sufyān heeft ons verteld, op gezag van Ḥabīb ibn Abī Thābit, op gezag van Saʿīd ibn Jubayr, die zei: "Al-māʿūn is de uitlening."

    Abū Ḥuṣayn ʿAbdullāh ibn Aḥmad ibn Yūnus heeft mij verteld, hij zei: ʿAbathar heeft ons verteld, hij zei: Ḥuṣayn heeft ons verteld, op gezag van Abū Mālik, betreffende het woord van Allah وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ . Hij zei: "De emmer, de kookpot en de bijl."

    ʿAmr ibn ʿAlī heeft ons verteld, hij zei: Abū Dāwūd heeft ons verteld, hij zei: Abū ʿAwāna heeft ons verteld, op gezag van ʿĀṣim ibn Bahdala, op gezag van Abū Wāʾil, op gezag van ʿAbdullāh, die zei: "Wij waren bij onze Profeet ﷺ en wij zeiden: al-māʿūn is het inhouden van de emmer en dergelijke."

    Anderen zeiden: al-māʿūn is welwillendheid (al-maʿrūf).

    *Vermelding van wie dat zei:*

    Muḥammad ibn Ibrāhīm al-Sulamī heeft ons verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: Muḥammad ibn Rifāʿa heeft ons verteld, hij zei: Ik hoorde Muḥammad ibn Kaʿb zeggen: "Al-māʿūn is al-maʿrūf (welwillendheid)."

    Anderen zeiden: al-māʿūn is bezit (al-māl).

    *Vermelding van wie dat zei:*

    Aḥmad ibn Ḥarb heeft mij verteld, hij zei: Mūsā ibn Ismāʿīl heeft ons verteld, hij zei: Ibrāhīm ibn Saʿd heeft ons verteld, op gezag van Ibn Shihāb, op gezag van Saʿīd ibn al-Musayyab, die zei: "Al-māʿūn is in de taal van Quraysh: bezit."

    Abū Kurayb heeft ons verteld, hij zei: Wakīʿ heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Dhiʾb, op gezag van al-Zuhrī, die zei: "Al-māʿūn is in de taal van Quraysh: bezit."

    De mening die naar onze opvatting het meest correct is in dezen — aangezien al-māʿūn is wat wij hiervoor hebben beschreven, en Allah over deze mensen heeft bericht dat zij het de mensen inhouden, als een algemeen bericht, zonder daarbinnen iets uit te zonderen — is dat gezegd wordt: Allah heeft hen beschreven met het feit dat zij de mensen inhouden wat zij onderling uitwisselen en gebruiken, en dat zij de behoeftigen en armen inhouden wat Allah hun als rechten in hun bezittingen heeft opgelegd; want dit alles behoort tot de voordelen waarmee mensen van elkaar profiteren.

    Einde van de verklaring van Sūrat Araʾayta.

    Show original Arabic
    وقوله: ( وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ) يقول: ويمنعون الناس منافع ما عندهم, وأصل الماعون من كلّ شيء منفعته، يقال للماء الذي ينـزل من السحاب ماعون، ومنه قول أعشى بني ثعلبة: بِــــأَجْوَدَ مِنْـــه بِمَاعُونِـــهِ إذا مـــا سَــماؤُهُمُ لَــمْ تَغِــمْ (3) وقال آخر يصف سحابا: يَمُجُّ صّبيرُهُ المَاعُونَ صَبًا (4) وقال عبيد الراعي: قَــوْمٌ عَـلى الإسْـلامِ لَمَّـا يَمْنَعُـوا مـــاعُونَهُمْ وَيُضَيِّعُــوا التَّهْلِيــلا (5) يعني بالماعون: الطاعة والزكاة. واختلف أهل التأويل في الذي عُنِيَ به من معاني الماعون في هذا الموضع, فقال بعضهم: عُنِيَ به الزكاة المفروضة. *ذكر من قال ذلك: حدثني يعقوب بن إبراهيم, قال: ثنا ابن أبي نجيح, عن مجاهد, قال: قال عليّ رضى الله عنه في قوله: ( وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ) قال: الزكاة. حدثني ابن المثنى, قال: ثنا محمد بن جعفر, قال: ثنا شعبة, عن عبد الله بن أبي نجيح, عن مجاهد, قال: قال عليّ رضى الله عنه: (المَاعُون) : الزكاة. حدثنا ابن بشار, قال: ثنا أبو عاصم, قال: ثنا سفيان، وحدثنا ابن حميد, قال: ثنا مهران, عن سفيان, عن السديّ, عن أبي صالح, عن عليّ رضى الله عنه قال: (المَاعُون) : الزكاة. حدثني يونس, قال: أخبرنا ابن وهب, قال: أخبرنا سفيان, عن ابن أبي نجيح, عن مجاهد, عن عليّ رضى الله عنه ( وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ) قال: يمنعون زكاة أموالهم. حدثني محمد بن عمارة وأحمد بن هشام قالا ثنا عبيد الله بن موسى, قال: أخبرنا إسرائيل, عن السديّ عن أبي صالح, عن عليّ رضى الله عنه ( وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ) قال: الزكاة. حدثنا ابن بشار, قال: ثنا عبد الرحمن, قال: ثنا سفيان, عن ابن أبي نجيح, عن مجاهد, في قوله: (المَاعُون) قال: الزكاة. حدثنا ابن حميد, قال: ثنا مهران, عن سفيان, عن ابن أبي نجيح, عن مجاهد, عن عليّ, مثله. حدثني محمد بن عمرو, قال: ثنا أبو عاصم, قال: ثنا عيسى، وحدثني الحارث, قال: ثنا الحسن, قال: ثنا ورقاء، جميعا عن ابن أبي نجيح, عن مجاهد, أن عليا رضى الله عنه كان يقول (المَاعُون) : الصدقة المفروضة. حدثنا ابن عبد الأعلى, قال: ثنا ابن ثور, عن معمر, عن ابن أبي نجيح, عن مجاهد ( وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ) أن عليا رضى الله عنه قال: هي الزكاة. حدثنا ابن حميد, قال: ثنا مهران, عن سفيان, عن رجل, عن مجاهد, عن ابن عمر, قال: (المَاعُونَ) : الزكاة. حدثنا ابن حميد, قال: ثنا مهران, عن سفيان, عن سلمة بن كهيل, عن أبي المُغيرة, قال: سأل رجل ابن عمر، عن الماعون قال: هو المال الذي لا يؤدى حقه، قال: قلت: إن ابن أمّ عبد يقول: هو المتاع الذي يتعاطاه الناس بينهم, قال: هو ما أقول لك. حدثنا ابن المثنى, قال: ثنا وهب بن جرير, قال: ثنا شعبة, عن سلمة, قال: سمعت أبا المُغيرة قال: سألت ابن عمر, عن الماعون, فقال: هو منع الحقّ. حدثنا عبد الحميد بن بيان, قال: أخبرنا محمد بن يزيد, عن إسماعيل, عن سلمة بن كهيل, قال: سُئل ابن عمر عن الماعون, فقال: هو الذي يسأل حق ماله ويمنعه, فقال: إن ابن مسعود يقول: هو القدر والدلو والفأس, قال: هو ما أقول لكم. حدثني هارون بن إدريس الأصمّ, قال: ثنا عبد الرحمن بن محمد المحاربي, عن إسماعيل بن أبي خالد, عن سلمة بن كهيل, أن ابن عمر سُئل عن قول الله: ( وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ) قال: الذي يُسأل مال الله فيمنعه, فقال الذي سأله, فإن ابن مسعود يقول: هو الفأس والقدر, قال ابن عمر: هو ما أقول لك. حدثنا ابن حميد, قال: ثنا مهران, عن إسماعيل بن أبي خالد, عن سلمة بن كهيل, قال: سأل رجل ابن عمر عن الماعون, فذكر مثله. حدثني سليمان بن محمد بن معدي كرب الرعيني, قال: ثنا بقية بن الوليد, قال: ثنا شعبة, قال: ثني سلمة بن كهيل, قال: سمعت أبا المغيرة: رجلا من بني أسد, قال: سألت عبد الله بن عمر، عن الماعون, قال: هو منع الحقّ, قلت: إن ابن مسعود قال: هو منع الفأس والدلو قال: هو منع الحقّ. حدثنا أبو كُرَيب, قال: ثنا وكيع, عن سفيان, عن سلمة بن كهيل, عن أبي المغيرة, عن ابن عمر قال: هي الزكاة. حدثنا ابن حميد, قال: ثنا مهران, عن سفيان, عن السديّ, عن أبي صالح, عن عليّ, مثله. حدثنا ابن بشار, قال: ثنا عبد الرحمن, قال: ثنا جابر بن زيد بن رفاعة, عن حسان بن مخارق, عن سعيد بن جُبير, قال: (المَاعُونَ) : الزكاة. حدثنا بشر, قال: ثنا يزيد, قال: ثنا سعيد, عن قتادة والحسن: الماعون: الزكاة المفروضة. حدثنا أبو كُرَيب, قال: ثنا وكيع, عن إسماعيل, عن أبي عمر, عن ابن الحنفية رضى الله عنه قال: هي الزكاة. حُدثت عن الحسين, قال: سمعت أبا معاذ يقول: ثنا عبيد, قال: سمعت الضحاك يقول في قوله: ( وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ) قال: الزكاة. حدثني يونس, قال: أخبرنا ابن وهب, قال: قال ابن زيد, في قوله: ( وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ) قال: هم المنافقون يمنعون زكاة أموالهم. حدثنا ابن بشار, قال: ثنا ابن عبد الأعلى, قال: ثنا سعيد, عن قتادة, قال: (المَاعُونَ) : الزكاة المفروضة. حدثنا ابن حميد, قال: ثنا مهران, عن سفيان, عن سعيد, عن قتادة, مثله. حدثنا ابن بشار, قال: ثنا عبد الرحمن, قال: ثنا محمد بن عقبة, قال: سمعت الحسن يقول: ( وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ) قال: منعوا صدقات أموالهم, فعاب الله عليهم. حدثنا أبو كُرَيب, قال: ثنا وكيع, عن مبارك, عن الحسن ( الَّذِينَ هُمْ يُرَاءُونَ * وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ) قال: هو المنافق الذي يمنع زكاة ماله, فإن صلى راءى, وإن فاتته لم يأس عليها. حدثنا أبو كُرَيب, قال: ثنا وكيع, عن سلمة, عن الضحاك, قال: هي الزكاة. وقال آخرون: هو ما يتعاوره الناس بينهم من مثل الدلو والقدر ونحو ذلك. * ذكر من قال ذلك: حدثني زكريا بن يحيى بن أبي زائدة, قال: ثنا ابن أبي إدريس, عن الأعمش, عن الحكم بن يحيى بن الجزار, عن أبي العبيدين, أنه قال لعبد الله: أخبرني عن &; 24-638 &; الماعون؟ قال: هو ما يتعاوره الناس بينهم. حدثنا ابن المثنى, قال: ثنا محمد بن جعفر, قال: ثنا شعبة, عن الحكم, قال: سمعت يحيى بن الجزار يحدّث عن أبي العبيدين: رجل من بني تميم ضرير البصر, وكان يسأل عبد الله بن مسعود, وكان ابن مسعود يعرف له ذلك، فسأل عبد الله عن الماعون, فقال عبد الله: إن من الماعون منع الفأس والقدر والدلو, خصلتان من هؤلاء الثلاث; قال شعبة: الفأس ليس فيه شكّ. حدثنا ابن المثنى, قال: ثنا الوليد, قال: ثنا شعبة, عن الحكم بن عتيبة, عن يحيى بن الجزار, عن أبي العبيدين, عن عبد الله, مثله. حدثني يعقوب بن إبراهيم, قال: ثنا ابن عُلَيه, قال: ثنا شعبة, عن الحكم بن عتيبة, عن يحيى بن الجزار, أن أبا العبيدين: رجلا من بني تميم, كان ضرير البصر, سأل ابن مسعود عن الماعون, فقال: هو منع الفأس والدلو, أو قال: منع الفأس والقدر. حدثنا أبو كُرَيب, قال: ثنا وكيع, عن الأعمش, عن الحكم, عن يحيى بن الجزار, أن أبا العبيدين سأل ابن مسعود, عن الماعون, قال: هو ما يتعاوره الناس بينهم, الفأس والقدر والدلو. حدثنا أحمد بن منصور الرمادي, قال: ثنا أبو الجوّاب, عن عمار بن رزيق, عن أبي إسحاق, عن حارثة بن مضرِّب, عن أبي العبيدين, عن عبد الله, قال : كنا أصحاب محمد نحدّث أن الماعون: القدر والفأس والدلو. قال أبو بكر: قال أبو الجوّاب, وخالفه زُهير بن معاوية فيما: حدثنا به الحسن الأشيب, قال: ثنا زُهَير, قال: ثنا أبو إسحاق, عن حارثة, عن أبي العبيدين, حدثني محمد بن عبيد, قال: ثنا أبو الأحوص, عن أبي إسحاق, عن حارثة, عن أبي العبيدين وسعيد بن عياض, عن عبد الله, قال: كنا أصحاب محمد صلى الله عليه وسلم نتحدّث أن الماعون: الدلو والفأس والقدر, لا يستغنى عنهنّ. حدثنا ابن المثنى, قال: ثنا محمد بن جعفر, قال: ثنا شعبة, عن ابن أبي إسحاق, عن سعيد بن عياض -قال أبو موسى: هكذا قال غندر- عن أصحاب النبيّ صلى الله عليه وسلم , قالوا: إن من الماعون: الفأس والدلو والقدر. حدثنا ابن المثنى, قال: ثنا عبد الرحمن, قال: ثنا سفيان، وحدثنا ابن حميد, قال: ثنا مهران, عن سفيان, عن أبى إسحاق, عن سعيد بن عياض, يحدّث عن أصحاب النبيّ صلى الله عليه وسلم بمثله. قال: ثنا أبو داود, قال: ثنا شعبة, عن أبي إسحاق, قال: سمعت سعيد بن عياض, يحدّث عن أصحاب النبيّ صلى الله عليه وسلم, مثله. حدثنا خلاد, قال: أخبرنا النضر, قال: أخبرنا إسرائيل, قال: أخبرنا أبو إسحاق, عن حارثة بن مضرب, عن أبى العبيدين, قال: قال عبد الله: الماعون: القدر والفأس والدلو. حدثنا خلاد, قال: أخبرنا النضر, قال: أخبرنا المسعودي, قال: أخبرنا سلمة بن كُهَيْلٍ, عن أبي العبيدين, وكانت به زمانة, وكان عبد الله يعرف له ذلك, فقال: يا أبا عبد الرحمن ما الماعون؟ قال: ما يتعاطى الناس بينهم من الفأس والقدر والدلو وأشباه ذلك. حدثنا ابن حميد, قال: ثنا مهران, عن سفيان, عن سلمة بن كهيل, عن مسلم, عن أبي العبيدين, أنه سأل ابن مسعود, عن الماعون, فقال: ما يتعاطاه الناس بينهم. قال: ثنا مهران, عن الحسن وسلمة بن كهيل, عن أبي العبيدين, عن ابن مسعود, قال: الفأس والدلو والقدر وأشباهه. حدثنا أبو كُرَيب, قال: ثنا عبد الرحمن بن محمد المحاربيّ, عن المسعوديّ, عن سلمة بن كهيل, عن أبي العبيدين, أنه سأل ابن مسعود, عن قوله: ( وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ) فذكر نحوه. حدثنا ابن حميد, قال: ثنا مهران, عن سفيان, عن الأعمش, عن إبراهيم التيمي, عن الحارث بن سويد, عن ابن مسعود, قال: الفأس والقدر والدلو. حدثنا ابن بشار, قال: ثنا عبد الرحمن, قال: ثنا سفيان, عن الأعمش, عن إبراهيم التيميّ, عن الحارث بن سويد, عن عبد الله قال: (المَاعُونَ) منع الفأس والقدر والدلو. حدثنا أبو السائب, قال: ثنا أبو معاوية, عن الأعمش, عن إبراهيم, عن الحارث بن سويد, عن عبد الله, أنه سُئل عن الماعون, قال: ما يتعاوره الناس بينهم: الفأس والدلو وشبهه. &; 24-640 &; حدثنا ابن حميد, قال: ثنا مهران, عن سفيان, عن الأعمش, عن مالك بن الحارث, عن ابن مسعود, قال: الدلو والفأس والقدر. حدثنا ابن بشار, قال: ثنا عبد الرحمن, قال: ثنا سفيان, عن أبي إسحاق, عن سعيد بن عياض, عن أصحاب النبيّ صلى الله عليه وسلم: قال: الماعون: الفأس والقدر والدلو. حدثني أبو السائب, قال: ثنا أبو معاوية, عن الأعمش, عن إبراهيم, قال: سُئل عبد الله عن الماعون, قال: ما يتعاوره الناس بينهم, الفأس والقدر والدلو وشبهه. حدثني يعقوب, قال: ثنا هشيم, قال: أخبرنا مغيرة, عن إبراهيم أنه قال هو عارية الناس: الفأس والقدر والدلو ونحو ذلك, يعني الماعون. حدثنا أبو كُرَيب, قال: ثنا وكيع, عن الأعمش, عن إبراهيم, عن عبد الله, بمثله. قال: ثنا وكيع, عن الأعمش, عن سعيد بن جُبير, عن ابن عباس مثله, قال: الفأس والدلو. حدثنا ابن حميد, قال: ثنا مهران, عن سفيان, عن حبيب بن أبي ثابت الأسدّي, عن سعيد بن جُبير, عن ابن عباس قال: (المَاعُونَ) : العارية. حدثنا أبو كُرَيب, قال: ثنا وكيع; وحدثنا ابن حميد, قال: ثنا مهران, عن سفيان, عن ابن أبي نجيح, عن مجاهد, عن ابن عباس, قال: هو العارية. حدثنا أبو كُرَيب, قال: ثنا وكيع, عن سفيان, عن ابن أبي نجيح, عن مجاهد, نحوه. حدثنا ابن عبد الأعلى, قال: ثنا ابن ثور, عن معمر, عن ابن أبي نجيح, عن مجاهد, عن ابن عباس, مثله. حدثنا محمد بن عمرو, قال: ثنا أبو عاصم, قال: ثنا عيسى; وحدثني الحارث, قال: ثنا الحسن, قال: ثنا ورقاء، جميعا عن ابن أبي نجيح, عن مجاهد, عن ابن عباس, في قوله: (المَاعُونَ) قال: متاع البيت. حدثنا أبو كُرَيب, قال: ثنا إسماعيل, عن ابن أبي نجيح, عن مجاهد, أراه عن ابن عباس -" شك أبو كريب "-( وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ) قال: المتاع. حدثني يعقوب, قال: ثنا ابن عُلَية, قال: أخبرنا ابن أبي نجيح, عن مجاهد, قال: قال ابن عباس هو متاع البيت. حدثني عليّ, قال: ثنا أبو صالح, قال: ثني معاوية, عن عليّ, عن ابن عباس, قال: يمنعونهم العارية, وهو الماعون. حدثني محمد بن سعد, قال: ثني أبي, قال: ثني عمي, قال: ثني أبي, عن أبيه, عن ابن عباس ( وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ) قال: اختلف الناس في ذلك, فمنهم من قال: يمنعون الزكاة, ومنهم من قال: يمنعون الطاعة, ومنهم من قال: يمنعون العارية. حدثني يعقوب, قال: ثنا ابن عُلَية, عن ليث, عن مجاهد, عن ابن عباس, في قوله: ( وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ) قال: لم يجيء أهلها بعد. حدثني ابن المثنى, قال: ثنا محمد, قال: ثنا شعبة, عن ابن أبي نجيح, عن مجاهد, قال: قال ابن عباس: (المَاعُونَ) ما يتعاطى الناس بينهم. حدثنا يعقوب بن إبراهيم, قال: أخبرنا ابن عُلَية, قال: ثنا ليث, عن أبي إسحاق, عن الحارث, قال: قال عليّ رضى الله عنه: (المَاعُونَ): منع الزكاة والفأس والدلو والقدر. حدثنا ابن بشار, قال: ثنا أبو عاصم النبيل, قال: ثنا سفيان, عن حبيب بن أبي ثابت, عن سعيد بن جُبير قال: الماعون: العارية. حدثني أبو حصين عبد الله بن أحمد بن يونس, قال: ثنا عبثر, قال: ثنا حصين, عن أبي مالك, في قول الله: ( وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ ) قال: الدلو والقدر والفأس. حدثنا عمرو بن علي, قال: ثنا أبو داود, قال: ثنا أبو عوانة, عن عاصم بن بهدلة, عن أبي وائل, عن عبد الله, قال: كنا مع نبينا صلى الله عليه وسلم ونحن نقول: الماعون: منع الدلو وأشباه ذلك. وقال آخرون: الماعون: المعروف. * ذكر من قال ذلك: حدثنا محمد بن إبراهيم السلمي, قال: ثنا أبو عاصم, قال: ثنا محمد بن رفاعة, قال: سمعت محمد بن كعب يقول: الماعون: المعروف. وقال آخرون: الماعون: هو المال. * ذكر من قال ذلك: حدثني أحمد بن حرب, قال: ثنا موسى بن إسماعيل, قال: ثنا إبراهيم بن سعد, عن ابن شهاب, عن سعيد بن المسيب, قال: الماعون, بلسان قريش: المال. حدثنا أبو كُرَيب, قال: ثنا وكيع, عن ابن أبى ذئب, عن الزهريّ, قال: الماعون: بلسان قريش: المال. وأولى الأقوال في ذلك عندنا بالصواب, إذ كان الماعون هو ما وصفنا قبل, وكان الله قد أخبر عن هؤلاء القوم, وأنهم يمنعونه الناس, خبرًا عاما, من غير أن يخص من ذلك شيئا أن يقال: إن الله وصفهم بأنهم يمنعون الناس ما يتعاونونه بينهم, ويمنعون أهل الحاجة والمسكنة ما أوجب الله لهم في أموالهم من الحقوق؛ لأن كل ذلك من المنافع التي ينتفع بها الناس بعضهم من بعض. آخر تفسير سورة أرأيت