Tabari
Back to surah 23, ayah 71

Tafseer of The Believers · Al-Muminoon · 23:71

وَلَوِ ٱتَّبَعَ ٱلْحَقُّ أَهْوَآءَهُمْ لَفَسَدَتِ ٱلسَّمَٰوَٰتُ وَٱلْأَرْضُ وَمَن فِيهِنَّ ۚ بَلْ أَتَيْنَٰهُم بِذِكْرِهِمْ فَهُمْ عَن ذِكْرِهِم مُّعْرِضُونَ

But if the Truth had followed their inclinations, the heavens and the earth and whoever is in them would have been ruined. Rather, We have brought them their message, but they, from their message, are turning away.

Tabari (1 passage)

  1. Full Dutch translation of Tabari's text

    Allah, verheven zij Zijn gedachtenis, zegt: Als de verheven Heer zou handelen overeenkomstig de begeerten van deze polytheïsten en het bestuur zou uitvoeren naar hun wil en verlangen — en de waarheid zou verlaten waarvoor zij een afkeer hebben — dan zouden de hemelen, de aarde en al wie daarin is, in verderf verzonken zijn. Dit omdat zij de gevolgen van zaken en het juiste van het bestuur en het verwerpelijke niet kennen. Indien de zaken zouden verlopen naar hun wil en begeerten, terwijl de meesten van hen het valse verkiezen boven het ware, zouden de hemelen, de aarde en al wat Allah daarin heeft geschapen, niet standhouden — want dat alles bestaat bij de waarheid.

    In de geest van wat wij hebben gezegd spraken ook de exegeten.

    Vermelding van degenen die dit zeiden:

    Muḥammad ibn al-Muthanná heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Ṣamad heeft ons verteld, hij zei: Shuʿba heeft ons verteld, hij zei: al-Suddī heeft ons verteld, op gezag van Abū Ṣāliḥ: وَلَوِ اتَّبَعَ الْحَقُّ أَهْوَاءَهُمْ (Had de Waarheid hun begeerten gevolgd): hij zei: "Allah."

    Hij zei: Abū Muʿāwiya heeft ons verteld, op gezag van Ismāʿīl ibn Abī Khālid, op gezag van Abū Ṣāliḥ: وَلَوِ اتَّبَعَ الْحَقُّ أَهْوَاءَهُمْ (Had de Waarheid hun begeerten gevolgd): hij zei: "Al-Ḥaqq: dat is Allah."

    Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj, over de woorden: وَلَوِ اتَّبَعَ الْحَقُّ أَهْوَاءَهُمْ — hij zei: "Al-Ḥaqq: dat is Allah."

    Over Zijn woorden: بَلْ أَتَيْنَاهُمْ بِذِكْرِهِمْ فَهُمْ عَنْ ذِكْرِهِمْ مُعْرِضُونَ (Maar Wij hebben hun hun vermaning gebracht, en zij wenden zich af van hun vermaning): de exegeten verschilden van mening over de uitleg van al-dhikr op deze plaats. Sommigen zeiden: het is de verduidelijking van de waarheid voor hen door middel van wat op een man uit hun midden is neergezonden van deze Koran.

    Vermelding van degenen die dit zeiden:

    ʿAlī heeft mij verteld, hij zei: ʿAbdullāh heeft ons verteld, hij zei: Muʿāwiya heeft mij verteld, op gezag van ʿAlī, op gezag van Ibn ʿAbbās, over de woorden: بَلْ أَتَيْنَاهُمْ بِذِكْرِهِمْ (Maar Wij hebben hun hun vermaning gebracht): hij zei: "Wij hebben het voor hen verduidelijkt."

    Anderen zeiden: de betekenis hiervan is veeleer: Maar Wij hebben hun hun eer gebracht — want deze Koran was een eer voor hen, doordat hij werd neergezonden op een man uit hun midden, maar zij keerden zich ervan af en geloofden er niet in. Zij zeiden dat dit gelijkenis vertoont met Zijn woorden: وَإِنَّهُ لَذِكْرٌ لَكَ وَلِقَوْمِكَ (En voorwaar, het is een eer voor u en voor uw volk). Deze twee opvattingen liggen dicht bij elkaar in betekenis, want Allah, verheven zij Zijn majesteit, heeft deze Koran neergezonden als verduidelijking, waarin Hij voor Zijn schepping heeft uiteengezet wat zij in hun godsdienst nodig hebben, en tevens is het een vermelding voor Zijn boodschapper ﷺ, zijn volk en een eer voor hen.

    Show original Arabic
    يقول تعالى ذكره: ولو عمل الربّ تعالى ذكره بما يهوى هؤلاء المشركون وأجرى التدبير على مشيئتهم وإرادتهم وترك الحق الذي هم له كارهون، لفسدت السموات والأرض ومن فيهن; وذلك أنهم لا يعرفون عواقب الأمور والصحيح من التدبير والفاسد، فلو كانت الأمور جارية على مشيئتهم وأهوائهم مع إيثار أكثرهم الباطل على الحقّ، لم تقرّ السموات والأرض ومن فيهنّ من خلق الله، لأن ذلك قام بالحق. وبنحو الذي قلنا في ذلك قال أهل التأويل. *ذكر من قال ذلك: حدثنا محمد بن المثنى، قال: ثنا عبد الصمد، قال: ثنا شعبة، قال: ثنا السديّ، عن أبي صالح: ( وَلَوِ اتَّبَعَ الْحَقُّ أَهْوَاءَهُمْ ) قال: الله. قال: ثنا أبو معاوية، عن إسماعيل بن أبي خالد، عن أبي صالح: ( وَلَوِ اتَّبَعَ الْحَقُّ أَهْوَاءَهُمْ ) قال: الحقّ: هو الله. حدثنا القاسم، قال: ثنا الحسين، قال: ثني حجاج، عن ابن جُرَيج، قوله: ( وَلَوِ اتَّبَعَ الْحَقُّ أَهْوَاءَهُمْ ) قال: الحق: الله. وقوله: (بَلْ أَتَيْنَاهُمْ بِذِكْرِهِمْ فَهُمْ عَنْ ذِكْرِهِمْ مُعْرِضُونَ) اختلف أهل التأويل في تأويل الذكر في هذا الموضع، فقال بعضهم: هو بيان الحقّ لهم بما أنـزل على رجل منهم من هذا القرآن. *ذكر من قال ذلك: حدثني عليّ، قال: ثنا عبد الله، قال: ثني معاوية، عن عليّ، عن ابن عباس، قوله: ( بَلْ أَتَيْنَاهُمْ بِذِكْرِهِمْ ) يقول: بيَّنا لهم. وقال آخرون: بل معنى ذلك: بل أتيناهم بشرفهم; وذلك أن هذا القرآن كان شرفا لهم، لأنه نـزل على رجل منهم، فأعرضوا عنه وكفروا به. وقالوا: ذلك نظير قوله وَإِنَّهُ لَذِكْرٌ لَكَ وَلِقَوْمِكَ وهذان القولان متقاربا المعنى؛ وذلك أن الله جل ثناؤه أنـزل هذا القرآن بيانا بين فيه ما لخلقه إليه الحاجة من أمر دينهم، وهو مع ذلك ذكر لرسوله صلى الله عليه وسلم وقومه وشرف لهم.