Tabari
Back to surah 11, ayah 99

Tafseer of Hud · Hud · 11:99

وَأُتْبِعُوا۟ فِى هَٰذِهِۦ لَعْنَةًۭ وَيَوْمَ ٱلْقِيَٰمَةِ ۚ بِئْسَ ٱلرِّفْدُ ٱلْمَرْفُودُ

And they were followed in this [world] with a curse and on the Day of Resurrection. And wretched is the gift which is given.

Tabari (1 passage)

  1. Full Dutch translation of Tabari's text

    Het betoog over de uitleg van de woorden van Allah, de Verhevene: وَأُتْبِعُوا فِي هَذِهِ لَعْنَةً وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ بِئْسَ الرِّفْدُ الْمَرْفُودُ (En zij werden in dit leven gevolgd door een vervloeking, en op de Dag der Opstanding. Wat een ellendig geschenk is het dat wordt gegeven.) — (11:99)

    Abū Jaʿfar zei: Allah, de Verhevene wiens gedachtenis verheerlijkt zij, spreekt: Allah volgde hen in هَذِهِ — dat wil zeggen: in deze wereld — samen met de bestraffing die Hij hun daarin haastig zond in de vorm van de verdrinking in de zee, met Zijn vervloeking. وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ — en op de Dag der Opstanding zullen zij eveneens met nog een andere vervloeking worden vervloekt, zoals:

    18536 — Ibn Ḥumayd heeft ons verteld, hij zei: Ḥakkām heeft ons verteld, op gezag van ʿAnbasa, op gezag van Muḥammad ibn ʿAbd al-Raḥmān, op gezag van al-Qāsim ibn Abī Bazza, op gezag van Mujāhid, over وَأُتْبِعُوا فِي هَذِهِ لَعْنَةً وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ — hij zei: nog een andere vervloeking.

    18537 — Muḥammad ibn ʿAmr heeft mij verteld, hij zei: Abū ʿĀṣim heeft ons verteld, hij zei: ʿĪsā heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, over وَأُتْبِعُوا فِي هَذِهِ لَعْنَةً وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ — hij zei: zij werden bovenop Zijn vervloeking met nog een andere vervloeking bedeeld, zodat dat twee vervloekingen zijn.

    18538 — Al-Muthanná heeft mij verteld, hij zei: Abū Ḥudhayfa heeft ons verteld, hij zei: Shibl heeft ons verteld, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, over وَأُتْبِعُوا فِي هَذِهِ لَعْنَةً وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ بِئْسَ الرِّفْدُ الْمَرْفُودُ — de ene vervloeking volgend op de andere.

    18539 — ... hij zei: Isḥāq heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd Allāh heeft ons verteld, op gezag van Warqāʾ, op gezag van Ibn Abī Najīḥ, op gezag van Mujāhid, over zijn woorden وَأُتْبِعُوا فِي هَذِهِ لَعْنَةً وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ — hij zei: zij werden bedeeld met nog een andere vervloeking, zodat dat twee vervloekingen zijn.

    18540 — Al-Qāsim heeft ons verteld, hij zei: Al-Ḥusayn heeft ons verteld, hij zei: Ḥajjāj heeft mij verteld, op gezag van Ibn Jurayj, op gezag van Mujāhid, over فِي هَذِهِ — hij zei: in de wereld — وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ — zij werden opgezadeld met nog een andere vervloeking, zij werden ermee vermeerderd, en dat zijn twee vervloekingen.

    En zijn woorden بِئْسَ الرِّفْدُ الْمَرْفُودُ — dat wil zeggen: wat een ellendig hulpbetoon is het geholpene, — de vervloeking waaraan nog eenzelfde soort wordt toegevoegd.

    De grondbetekenis van "al-rifid" is hulp. Men zegt: "rafada fulān fulānan ʿinda al-amīr yarfiduh rifdan" (met kasra van de r) — wanneer men de r opent, slaat het op het aanreiken van drank in een grote schaal, en "al-rafd" is de grote schaal zelf. Hiervan is ook het vers van al-Aʿshā:

    "Hoe menige rifad hebt gij op die dag laten weglopen, en menige gevangene van een groep tegenstanders."

    En men zegt: "rafada fulān ḥāʾitahu" — wanneer men het steunt met een balk, opdat het niet zou instorten. "Al-rafd" (met open r) is het zelfstandig naamwoord van de handeling. Men zegt: "rafadahu yarfiduh rafdan", en "al-rifid" (met gesloten r) is de benaming van het ding dat iemand wordt gegeven, en dat is "al-marfad."

    Met hetgeen wij hierover hebben gezegd neigen de schriftgeleerden van de uitleg overeen.

    Vermelding van degenen die dit zeiden:

    18541 — Al-Muthanná heeft mij verteld, hij zei: ʿAbd Allāh heeft ons verteld, hij zei: Muʿāwiya heeft mij verteld, op gezag van ʿAlī, op gezag van Ibn ʿAbbās, over zijn woorden بِئْسَ الرِّفْدُ الْمَرْفُودُ — hij zei: de vervloeking van de wereld en de hiernamaals.

    18542 — Muḥammad ibn ʿAbd al-Aʿlā heeft ons verteld, hij zei: Muḥammad ibn Thawr heeft ons verteld, op gezag van Maʿmar, op gezag van Qatāda, over بِئْسَ الرِّفْدُ الْمَرْفُودُ — hij zei: Allah vervloekte hen in de wereld, en de vervloeking werd voor hen aangevuld in de hiernamaals.

    18543 — Al-Ḥasan ibn Yaḥyā heeft ons verteld, hij zei: ʿAbd al-Razzāq heeft ons bericht gegeven, hij zei: Maʿmar heeft ons bericht gegeven, op gezag van Qatāda, over zijn woorden وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ بِئْسَ الرِّفْدُ الْمَرْفُودُ — hij zei: een vervloeking in de wereld, en daarbij werd voor hen een vervloeking in de hiernamaals toegevoegd.

    18544 — Bishr heeft ons verteld, hij zei: Yazīd heeft ons verteld, hij zei: Saʿīd heeft ons verteld, op gezag van Qatāda, over وَأُتْبِعُوا فِي هَذِهِ لَعْنَةً وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ بِئْسَ الرِّفْدُ الْمَرْفُودُ — hij zegt: de twee vervloekingen van Allah stapelden zich over hen op — een vervloeking in de wereld en een vervloeking in de hiernamaals.

    18545 — Ibn Wakīʿ heeft ons verteld, hij zei: Abū Khālid heeft ons verteld, op gezag van Juwaybir, op gezag van al-Ḍaḥḥāk, die zei: twee vervloekingen troffen hen in de wereld, de ene versterkte de andere, en dat is zijn woorden وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ بِئْسَ الرِّفْدُ الْمَرْفُودُ.

    Show original Arabic
    القول في تأويل قوله تعالى : وَأُتْبِعُوا فِي هَذِهِ لَعْنَةً وَيَوْمَ الْقِيَامَةِ بِئْسَ الرِّفْدُ الْمَرْفُودُ (99) قال أبو جعفر: يقول الله تعالى ذكره: وأتبعهم الله في هذه ، يعني في هذه الدنيا ، مع العذاب الذي عجله لهم فيها من الغرق في البحر، لعنتَه (1) ، (ويوم القيامة) ، يقول: وفي يوم القيامة أيضًا يلعنون لعنةً أخرى، كما:- 18536- حدثنا بن حميد قال ، حدثنا حكام، عن عنبسه عن محمد بن عبد الرحمن، عن القاسم بن أبي بزة، عن مجاهد: (وأتبعوا في هذه لعنة ويوم القيامة) ، قال: لعنةً أخرى. 18537- حدثني محمد بن عمرو قال ، حدثنا أبو عاصم قال ، حدثنا عيسى، عن ابن أبي نجيح، عن مجاهد: (وأتبعوا في هذه لعنة ويوم القيامة) ، قال : زِيدوا بلعنته لعنةً أخرى، فتلك لعنتان. 18538- حدثني المثني قال ، حدثنا أبو حذيفة قال ، حدثنا شبل، عن ابن أبي نجيح، عن مجاهد: (وأتبعوا في هذه لعنة ويوم القيامة بئس الرفد المرفود) ، اللعنةُ في إثر اللعنة. 18539-. . . . قال، حدثنا إسحاق قال ، حدثنا عبد الله، عن ورقاء، عن ابن أبي نجيح، عن مجاهد في قوله: (وأتبعوا في هذه لعنة ويوم القيامة) ، قال: زيدوا لعنة أخرى، فتلك لعنتان. 18540- حدثنا القاسم قال ، حدثنا الحسين قال، حدثني حجاج، عن ابن جريج، عن مجاهد: (في هذه) ، قال: في الدنيا ، (ويوم القيامة) ، أردفوا بلعنة أخرى ، زيدوها، فتلك لعنتان. * * * وقوله: (بئس الرفد المرفود) ، يقول: بئس العَوْن المُعان، اللعنةُ المزيدة فيها أخرى مثلها. (2) * * * وأصل " الرفد "، العون، يقال منه: " رفَد فلانٌ فلانًا عند الأمير يَرفِده رِفْدًا " بكسر الراء ، وإذا فتحت، فهو السَّقي في القدح العظيم، و " الرَّفد ": القدحُ الضخم، ومنه قول الأعشى: رُبَّ رَفْــدٍ هَرَقْتَــهُ ذَلِــكَ الْيَـوْ مَ وَأسْــرَى مِــنْ مَعْشَــرٍ أَقْتَـالِ (3) ويقال: " رَفد فلان حائطه " ، وذلك إذا أسنده بخشبة ، لئلا يسقط. و " الرَّفد " ، بفتح الراء المصدر. يقال منه: " رَفَده يَرفِده رَفْدًا " ، و " الرِّفْد "، اسم الشيء الذي يعطاه الإنسان ، وهو " المَرْفَد ". * * * وينحو الذي قلنا في ذلك قال أهل التأويل. *ذكر من قال ذلك: 18541- حدثني المثني قال ، حدثنا عبد الله قال، حدثني معاوية، عن علي، عن ابن عباس قوله: (بئس الرفد المرفود) ، قال: لعنة الدنيا والآخرة. 18542- حدثنا محمد بن عبد الأعلى قال ، حدثنا محمد بن ثور، عن معمر، عن قتادة: (بئس الرفد المرفود)، قال: لعنهم الله في الدنيا، وزيد لهم فيها اللعنة في الآخرة. 18543- حدثنا الحسن بن يحيى قال، أخبرنا عبد الرزاق، قال، أخبرنا معمر، عن قتادة في قوله: (ويوم القيامة بئس الرفد المرفود) ، قال: لعنة في الدنيا، وزيدوا فيها لعنةً في الآخرة . 18544- حدثنا بشر قال ، حدثنا يزيد قال ، حدثنا سعيد، عن قتادة: (وأتبعوا في هذه لعنة ويوم القيامة بئس الرفد المرفود) ، يقول: ترادفت عليهم اللعنتان من الله ، لعنة في الدنيا، ولعنة في الآخرة. 18545- حدثنا ابن وكيع قال ، حدثنا أبو خالد، عن جويبر، عن الضحاك، قال: أصابتهم لعنتان في الدنيا، رفدت إحداهما الأخرى، وهو قوله: (ويوم القيامة بئس الرفد المرفود). -------------------- الهوامش : (1) انظر تفسير " اللعنة " فيما سلف 12 : 447 ، تعليق : 2 ، والمراجع هناك . (2) في المخطوطة والمطبوعة : " أخرى منها " ، وكأن الصواب ما أثبت . (3) ديوانه : 13 ، من قصيدة طويلة من جياد شعره ، يمدح فيها الأسود بن المنذر اللخمي أخا النعمان بن المنذر ، الملك . وكان الأسود غزا الحليفين أسدًا وذبيان ، ثم أغار على الطف ، فأصاب نعمًا وأسرى وسبيًا من سعد بن ضبيعة ( رهط الأعشى ) ، وكان الأعشى غائبًا ، فلما قدم وجد الحي مباحًا ، فأتاه فأنشده ، وسأله أن يهب له الأسرى ويحملهم ، ففعل . يقول : رب رجل كانت له إبل يحلبها في قدح له ولعياله ، فاستقت الإبل ، وذهب ما كان يحلبه الرفد ، فكذلك هرقت ما حلب . " والأقتال " جمع " قتل " ( بكسر فسكون ) . و " القتل " ، القرن من الأعداء ، وهو أيضًا : المثل والنظير ، وقال الأصمعي في شرح البيت وقد نقلت ما سلف من شرح ديوانه : " أقتال " ، أشباه غير أعداء . وكان في المطبوعة والمخطوطة : " أقيال " ، وهو هنا خطأ .